Kesinleşmiş orman tahdit sınırlarında kalan mera niteliğindeki taşınmazların özel sicil kayıtlarının iptali ve hazine adına orman olarak tescili talebine ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki metin, kesinleşmiş orman tahdit sınırları içerisinde yer alan ve mera olarak özel sicillere kaydedilmiş taşınmazların, Orman İdaresi tarafından orman vasfıyla Hazine adına tescili talebiyle açılan davanın istinaf ve temyiz incelemesi sonucunda, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin davayı kısmen kabul kararlarının esasını oluşturan, taşınmazların gerçek niteliğinin belirlenmesi ve hukuki statülerinin güncellenmesi uyuşmazlığını özetlemektedir.
MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2022/162 E., 2023/18 K.İLK DERECE MAHKEMESİ: Simav 1. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI: 2018/151 E., 2021/511 K.Taraflar arasındaki kesinleşen orman tahdit sınırları içinde kalan mera niteliğindeki taşınmazlara ilişkin özel sicil kayıtlarının iptali ile orman niteliği ile Hazine adına tescili istemine ilişkin davanın yapılan yargılaması sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Kararın davacı ... İdaresi vekili, davalılar Hazine vekili ve ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili, davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:K A R A RDava konusu taşınmazların bulunduğu yörede 766 sayılı Kanun uyarınca 1968-1974 yılları arasında yapılan tapulama çalışmaları, 6831 sayılı Orman Kanunu’na göre yapılıp 17.12.2003 tarihinde kesinleşen Orman Kadastrosu ve 2018 yılında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 22/2-a maddesi gereğince yapılan güncelleme çalışmaları bulunmakta olup, arazi kadastrosu sonucunda dava konusu Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesinde kain 1 94... parsel (1175 eski parsel), 1 85... parsel (1905 eski parsel), 1 84... parsel (1907 eski parsel), 1 79... parsel (2610 eski parsel), 1 80... parsel (2611 eski parsel), 1 85... (eski 1855 parsel), 2 57... parsel (2312 eski parsel) ve 1 83... (eski 2602 parsel) ile Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesinde kain 1 39... parsel (632 eski parsel), 1 12... parsel (2318 eski parsel), 1 12... parsel (2524 eski parsel), 1 12... parsel (2526 eski parsel), 1 09... parsel (2527 parsel), 1 04... parsel (2534 eski parsel), 1 03... parsel (2536 eski parsel), 1 04... parsel (2537 eski parsel), 1 02... parsel (2538 eski parsel), 1 04... parsel (2539 eski parsel), 1 04... parsel (2540 eski parsel), 1 05... parsel (2543 eski parsel), 1 05... parsel (2544 eski parsel), 1 08... parsel (2551 eski parsel), 1 08... parsel (2552 eski parsel), 1 08... parsel (2553 eski parsel) ve 1 08... parsel (2554 eski parsel), 1 40... parsel (616 eski parsel), 1 39... parsel (627 eski parsel), 1 39... parsel (628 eski parsel), 1 38... parsel (914 eski parsel), 1 38... parsel (930 eski parsel), 1 38... parsel (1023 eski parsel), 1 38... parsel (1024 eski parsel), 38... parsel (1025 eski parsel), 1 38... parsel (1026 eski parsel), 1 10... parsel (2345 eski parsel), 1 09... parsel (2352 eski parsel), 1 10... parsel (2521 eski parsel) ve 1 09... parsel (2529 eski parsel) sayılı taşınmazların bir kısmı mera ve bir kısmı ise harman yeri niteliği ile tespit ve özel sicillerine kaydedilmiştir. Asıl davada Orman İdaresi vekili dava dilekçesinde özetle; Kütahya ili Simav ilçesi ... Kasabası birliğine dahil 632, 1175, 1905, 1907, 2318 2524, 2526, 2527, 2534, 2536, 2537 2538, 2538, 2539, 2540, 2543, 2544, 2551, 2552, 2553, 2554, 26 10... parsel sayılı taşınmazların kesinleşmiş orman kadastro sınırları içinde kaldığını, mera vasfı ile özel sicil kayıtlarının hukuken niteliğini kaybettiğini, söz konusu yerlerin orman sayılan yerlerden olduğunu, toprak muhafaza karakteri taşıdığını, ormanlık bütünlük unsurunu bozduğu, kesinleşmiş orman kadastro sınırları içinde kaldığını ve amenajman ve memleket haritalarında ve hava fotoğraflarında da orman olarak göründüğünü, Devlet ormanlarının hüküm ve tasarrufunun Devlete ait olduğunu, ne amaçla olursa olsun vasıflarının değiştirilmesinin söz konusu olmadığını ileri sürerek, taşınmazların mera olarak özel sicil kayıtlarının silinmesi ve orman vasfı ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.Birleşen 2005/440 Esas sayılı dosyasında Orman İdaresi vekili dava dilekçesinde özetle; Simav ... Kasabası birliği dahilinde bulunan 616, 627, 628, 914, 930, 1023, 1024, 1025, 1026, 1855, 2312, 2345, 2352, 2521, 25 29... parsel sayılı taşınmazların orman olan kısımlarının mera olarak sınırlandırılmasının iptali ile özel sicildeki kayıtlarının silinmesini ve orman niteliği ile Hazine adına tescilini talep etmiştir.Asıl ve birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçelerinde özetle; dava konusu taşınmazların orman ile ilgisinin bulunmadığını, kadimden beri orta malı olarak kullanıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl davada ve birleşen davada kabul kararı verilen taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan arazilerden ve orman sayılan yerlerden olduğu, ret kararı verilen taşınmazların ise orman vasıflarının bulunmadığı gerekçesiyle, asıl davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 39... parsel (632 eski parsel), 1 12... parsel (2524 eski parsel), 1 08... parsel (2551 eski parsel), 1 04... parsel (2534 eski parsel), 1 03... parsel (2536 eski parsel), 1 04... parsel (2537 eski parsel), 1 02... parsel (2538 eski parsel), 1 04... parsel (2539 eski parsel),1 04... parsel (2540 eski parsel), 1 08... parsel (2552 eski parsel), 1 08... parsel (2553 eski parsel) ve1 08... parsel (2554 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 94... parsel (1175 eski parsel), 1 79... parsel (2610 eski parsel), 1 80... parsel (2611 eski parsel), 1 85... parsel (1905 eski parsel) ve 1 84... parsel (1907 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 12... parsel (2526 eski parsel), 1 09... parsel (2527 parsel), 1 12... parsel (2318 eski parsel), 1 05... parsel (2543 eski parsel), 1 05... parsel (2544 eski parsel) sayılı taşınmazlar yönünden davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 40... parsel (616 eski parsel), 1 38... parsel (1025 eski parsel), 1 38... parsel (1026 eski parsel), 1 09... parsel (2529 eski parsel), 1 38... parsel (930 eski parsel) ve 1 09... parsel (2352 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 83... parsel (2602 eski parsel), sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 39... parsel (627 eski parsel), 1 39... parsel (628 eski parsel), 1 38... parsel (914 eski parsel), 1 38... parsel (1023 eski parsel), 1 38... parsel (1024 eski parsel),1 10... parsel (2345 eski parsel) ve 1 10... parsel (2521 eski parsel) sayılı taşınmazlara yönelik davanın reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 2 57... parsel (2312 eski parsel) sayılı taşınmaza yönelik davanın reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 85... parsel sayılı taşınmazın tapusunun kısmen iptali ile 16.08.2021 havale tarihli ve 24.06.2021 tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 6.377 metrekarelik kısmının taşınmazdan ifraz edilerek aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle orman vasfıyla Hazine adına tesciline, bakiye kısmın mera vasfıyla kamu orta malı olarak ipkasına karar verilmiş; taraf vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmesinin isabetli olduğu ancak, taraflar arasında daha önce yapılan yargılamaya konu olan ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 303. madde gereğince kesin hüküm şartları oluşan taşınmazlarla ilgili (eski 19 05... ada 92, eski 19 07... ada 1, eski 26 02... ada 23 parseller) davanın reddine karar verilmeden, bu taşınmazlarla ilgili yeniden hüküm kurulmasının isabetsiz olduğu belirtilerek, davacı vekili ve davalılar vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile, 6100 sayılı Kanun'un 353/(1)-b.2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasına, asıl davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine; dava konusu Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 85... parsel (1905 eski parsel) ve 1 84... (1907 eski parsel) parseller hakkında açılan davanın kesin hüküm nedeniyle usulden reddine, Kütahya ili Simav İlçesi ... Mahallesi 1 39... parsel (632 eski parsel), 1 12... parsel(2524 eski parsel), 1 08... parsel (2551 eski parsel), 1 04... parsel (2534 eski parsel), 1 03... parsel (2536 eski parsel), 1 04... parsel (2537 eski parsel), 1 02... parsel (2538 eski parsel), 1 04... parsel (2539 eski parsel),1 04... parsel (2540 eski parsel), 1 08... parsel (2552 eski parsel), 1 08... parsel (2553 eski parsel) ve 1 08... parsel (2554 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 94... parsel (1175 eski parsel), 1 79... ve (2610 eski parsel) ve 1 80... parsel (2611 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 12... parsel (2526 eski parsel), 1 09... parsel (2527 parsel), 1 12... parsel (2318 eski parsel), 1 05... parsel (2543 eski parsel) ve 1 05... parsel (2544 eski parsel) sayılı taşınmazlar yönünden davanın reddine, birleşen 2005/440 Esas sayılı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine; Dava konusu Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 83... (eski 2602 parsel) parsel hakkında açılan davanın kesin hüküm nedeniyle usulden reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 40... parsel (616 eski parsel), 1 38... parsel (1025 eski parsel), 1 38... parsel (1026 eski parsel), 1 09... parsel (2529 eski parsel), 1 38... parsel (930 eski parsel) ve 1 09... parsel (2352 eski parsel) sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 39... parsel (627 eski parsel), 1 39... parsel (628 eski parsel), 1 38... parsel (914 eski parsel), 1 38... parsel (1023 eski parsel), 1 38... parsel (1024 eski parsel), 1 10... parsel (2345 eski parsel) ve 1 10... parsel (2521 eski parsel) sayılı taşınmazlara yönelik davanın reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 2 57... parsel (2312 eski parsel) sayılı taşınmaza yönelik davanın reddine, Kütahya ili Simav ilçesi ... Mahallesi 1 85... (eski 1855 parsel) parsel sayılı taşınmazın 16.08.2021 havale tarihli ve 24.06.2021 tarihli teknik bilirkişi raporlarında (A) harfi ile gösterilen 6.377 metrekarelik kısmının tapu kaydının iptali ile aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmiş ve işbu karar, davacı ... İdaresi vekili, davalılar Hazine vekili ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.Davacı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın tümüyle kabulü gerektiğini, davaya konu alanların orman sayılan yerlerden olduğunu, mera vasfını taşımadıklarını, kurum lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin de usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu yerlerin kadimden beri mera olduğunu, toplanan delillerin yanlış değerlendirildiğini ve yetersiz inceleme ile hüküm tesis edildiğini ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların orman arazisi niteliğinde olmadığını, davacı tarafça 21.12.2015 tarihli bilirkişi raporuna süresi içerisinde itiraz edilmediğinden müvekkili belediye açısından bu raporun usulü kazanılmış hak oluşturduğunu, bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmediğini, kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.Dava, kesinleşen orman tahdit sınırları içinde kaldığı iddia edilen mera niteliğindeki taşınmazlara ilişkin özel sicil kayıtlarının silinmesi ve tapularının iptali ile orman niteliği ile Hazine adına tescili istemine ilişkindir.Bölge Adliye Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne ve bir kısım taşınmazlar yönünden kesin hüküm nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmişse de kurulan hüküm usul ve kanuna aykırı olmuştur.Şöyle ki; 1 85... parsel (1905 eski parsel), 1 84... parsel (1907 eski parsel) ve 1 83... (eski 2602 parsel) sayılı taşınmazlar yönünden kesin hükme konu olduğu belirtilen Simav Kadastro Mahkemesi'nin 2003/8 Esas sayılı dava dosyasında, ... tarafından açılan davanın orman kadastrosuna itiraz davası olduğu, temyize konu davanın ise kesinleşen orman tahdidinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil davası olduğu ve davaların konularının farklı olması nedeniyle eldeki dava yönünden kesin hüküm teşkil etmeyeceği anlaşılmaktadır. Bunun yanında davacı ... İdaresince kesinleşen orman tahdidine dayanılarak dava açılmış olup, dava konusu taşınmazların bulunduğu yerde 6831 sayılı Kanun uyarınca yapılıp kesinleşmiş orman kadastrosu bulunduğuna göre, uyuşmazlığın eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarına göre değil, kesinleşen orman kadastro harita ve tutanakları uygulanarak çözülmesinin gerekmesine rağmen eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarına göre sonuca gidilmesi doğru olmamıştır. O halde doğru sonuca varılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazların bulunduğu yerde yapılıp kesinleşen orman tahdidine ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile özellikle dava konusu taşınmazların bulundukları yeri tarif eden orman tahdit tutanakları ve orman tahdit sınır noktalarını gösterir orijinal renkli onaylı orman tahdit harita örneği getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı birimlerinde görev yapmayan, bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişisi, fen bilirkişisi ve bir jeodezi ve fotogrametri (harita) mühendisi bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve bu keşifte, orman sınır noktaları tutanak ve haritalarda yazılı mevki, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu tutanak ve haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6 - 7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, orman kadastrosu ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeğe çevrilerek, dava konusu taşınmazların orman kadastro haritasına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde ve aynı ya da yakın orman sınır hatlarında birleşik harita üzerinde gösterilmeli; dava konusu taşınmazları tarif eden orman tahdit tutanağı, zemindeki ve orman tahdit haritasındaki OTS (orman tahdit sınırları) noktaları, kadastro paftası ve 3402 sayılı Kanun'un 22-a maddesi çalışmaları sonucu oluşan pafta ile orman haritası üzerinde çakıştırılarak gösterilmeli, orman tahdit tutanaklarındaki anlatımlar değerlendirilmeli, tutanaklarla tahdit haritası arasında çelişki bulunup bulunmadığı tespit edilerek, çelişki bulunmakta ise dava konusu taşınmazlar yönünden tahdit tutanakları ile haritalar arasındaki çelişki, tahdit tutanaklarına değer verilmek suretiyle giderilecek şekilde, müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak, açıklamalı ve krokili rapor alınmalı, böylelikle dava konusu taşınmazların orman tahdidi sınırları içerisinde kalıp kalmadığı ve konumu tereddütsüz olarak saptanmalı ve bundan sonra tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.Bölge Adliye Mahkemesince açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.SONUÇ : Yukarıda açıklanan sebeplerle;Temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine, kararın bir örneğinin İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,02.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.