Zorunlu trafik sigortası poliçesinde trafik kazası sonucu oluşan sürekli iş göremezlik nedeniyle talep edilen yaşam boyu bakıcı gideri tazminatının hukuki niteliği ve sigorta şirketlerinin sorumluluk kapsamı üzerine temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, trafik kazasında ağır yaralanan bir şahsın yaşam boyu bakıcı giderleri için iki sigorta şirketine karşı açtığı tazminat davasını ele almaktadır; ilk derece mahkemesi talebi kısmen kabul ederken, bölge adliye mahkemesi sigorta poliçesinin kapsamı gerekçesiyle davalılardan biri aleyhindeki kısmı reddetmiştir; ancak yüksek mahkeme, bölge adliye mahkemesinin kararını, davanın konusu olan sigorta poliçesinin ihtiyari değil zorunlu trafik sigortası niteliğinde olması ve emredici hükümlere aykırı olarak düzenlenen teminat limitleri nedeniyle hatalı bularak bozmuştur.
4. Hukuk Dairesi         2025/1467 E.  ,  2025/14585 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/1697 E., 2024/2177 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2018/290 E., 2020/249 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 13.02.2014 tarihinde davacı idaresindeki araç ile davalıların zorunlu trafik sigortacısı ve İMS teminatlı kasko sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazasında davacının ağır şekilde yaralandığını ve ciddi ameliyatlar geçirmek zorunda kaldığını, eski sağlığına kavuşma imkanının bulunmadığını, sürekli iş göremezliğine ilişkin açılan davanın poliçe limitleri dahilinde ödeme yapılmakla sulh nedeniyle konusuz kaldığını, yaşam boyu bakıcı gideri tazminatının 5.000,00 TL'sinin davalılardan ... Sigorta A.Ş'.den 01.10.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle 5.000,00 TL'sinin davalılardan ... Sigorta A.Ş.'den dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle poliçe limitlerine orantılı olarak müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş; 20.11.2019 tarihli dilekçesi ile taleplerini toplam 343.000,00 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; tazminat talebinin zamanaşımına uğradığını, davalı ...Ş. tarafından davacıya ödeme yapılmış olduğunu, sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığını, davacıyla sulh olunduğunu, 05.03.2018 tarihinde 225.000,00 TL asıl alacak ve 98.500,00 TL ferileri olmak üzere 323.500,00 TL ödeme yapıldığını, davalı tarafın davacıya ödeme yaparak sorumluluklarını yerine getirdiğini, mahkemenin tazminat hesaplaması yapılmasına karar vermesi halinde ödeme tarihindeki verilerin dikkate alınması ve ödemelerin güncellenerek tazminat miktarının indirilmesi gerektiğini, sigortalı aracın sürücüsüne atfedilen kusura itiraz ettiklerini, sunulu maluliyete ilişkin raporu kabul etmediklerini, bakıcı gideri tazminatlarının SGK'nın sorumluluğu kapsamında bulunduğunu, bakıcı gideri tazminatının poliçe teminatı kapsamında bulunmadığını, sürekli bakım ihtiyacı tespitinin aktüer vasıtasıyla TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılması gerektiğini, davacının bakım ihtiyaçlarının aile tarafından karşılanması halinde tazminattan indirim yapılmasını, davacıya kaza nedeniyle yapılan ödemelerde rücuya tabi ödeme olup olmadığının tespitini, 01.10.2014 tarihinden itibaren işleyecek faiz talebinin reddi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesi sunmamış, 20.05.2019 tarihli Adli Tıp Kurumu raporuna karşı itirazlarını sunduğu dilekçesinde maluliyet raporunu kabul etmediklerini, gerçek özür oranının belirlenmesi için yeni bir rapor alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile toplam 343.000,00 TL yaşam boyu bakıcı gideri tazminatının 268.000,00 TL'sinin 15.03.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş.'den, 75.000,00 TL'sinin 28.05.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 25.03.2021 tarihli ve 2020/908 Esas, 2021/338 Karar sayılı kararı ile yaşam boyu bakıcı giderleri tedavi gideri teminatı kapsamında kalmakta olup, davalı ...Ş.'nin poliçesinde tedavi gideri teminatı bulunmadığından davalı ...Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hatalı bulunduğu gerekçesiyle davalı ...Ş. vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın ... Sigorta A.Ş. yönünden reddine, diğer davalı ...Ş. hakkındaki davanın kabulü ile 75.000,00 TL yaşam boyu bakıcı gideri tazminatının 28.05.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...Ş.'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 25.03.2021 tarihli ve 2020/908 Esas, 2021/338 Karar sayılı kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 14.12.2023 tarihli ve 2021/17013 Esas, 2023/13531 Karar sayılı ilamı ile davaya konu poliçe ihtiyari değil zorunlu trafik sigortası poliçesi olup emredici hükümlere aykırı şekilde düzenlenen poliçede tedavi gideri teminat limitinin yazılı olmamasının hukuki bir sonuç doğurmayacağı, poliçede SGK'nın sorumluluk alanının genişletilmesine ve sigorta şirketinin sorumluluk alanının daraltılmasına yönelik olarak yer verilen ifadelerin de sigortalının kanundan doğan hukuki sorumluluğunu teminat altına alan davalı ... şirketini sorumluluktan kurtarmayacağı, yaşam boyu bakıcı giderleri 2918 sayılı Kanun'un 98 inci maddesinde belirtilen tedavi giderlerinden olmadığından SGK sorumlu olmayıp işleten, sürücü ve trafik sigorta şirketinin sorumluluğunda olmakla davalı ...Ş.'nin bu zarar kaleminden kaza tarihinde yürürlükte olan tedavi gideri teminat limiti dahilinde sorumlu olduğu dikkate alınarak kapsam belirlenip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yanılgılı değerlendirmeyle karar verilmesinin doğru görülmediği gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne; toplam 343.000,00 TL tazminatın 268.000,00 TL'sinin 15.03.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, kalan 75.000,00 TL'sinin 28.05.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş.'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde; dava sırasında verilen kesin süre içinde müvekkili şirkete hasar başvurusunda bulunulduğuna yönelik belgelerin dosya kapsamına sunulamamış olmasına rağmen dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilmiş olmasının usul ve esasa aykırı olduğunu, müvekkili sigorta şirketi tarafından davacıya bağlantılı dava dosyasında sulh olunarak poliçe teminatı kapsamında ödeme yapılmış olup müvekkili sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını, bağlantılı dava dosyalarına yönelik beyanlarının gözardı edilerek poliçe teminat limitini aşar şekilde kurulan hükmün her halde bozulması gerektiğini, SGK tarafından açılan bağlantılı Kocaeli 1. İş Mahkemesinin 2021/27 Esas sayılı dava dosyası ile Kocaeli 2. İş Mahkemesinin 2022/133 Esas sayılı dava dosyalarının kesinleşmesinin bekletici mesele yapılması gerektiğini, bakıcı gideri talepleri tedavi giderleri kapsamında bulunmakla birlikte Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda bulunmasına rağmen müvekkili şirket aleyhine hüküm kurulmuş olmasının son derece hatalı olduğunu, davacının dava konusu trafik kazası nedeniyle sürekli bakım ihtiyacının bulunduğu hususunun ispatlanamadığını, kusura yönelik itirazları değerlendirilmeksizin %100 kusur oranı üzerinden kurulan hükmün eksik inceleme nedeniyle usul ve esasa aykırı olduğunu, aile içi bakım durumunda yerleşik içtihatlar gereği tazminattan hakkaniyet indirimi yapılması gerekmekte iken her hangi bir indirim uygulanmaksızın kurulan hükmün usul ve esasa aykırı olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; davalı ...Ş. tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ve davalı ...Ş. tarafından Kasko Sigorta Poliçesi (İMS teminatlı) ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün uğradığı zarar nedeniyle yaşam boyu bakıcı gideri talebine ilişkindir.
Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ...Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...Ş.'ye yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
23.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.