Danıştay 4. Daire, Isparta Yalvaç arazi toplulaştırmasında eşdeğer parsel tahsis edilmemesi nedeniyle verilen iptal kararının temyiz istemini reddederek hukuka uygun buldu.
Özet: Bir arazi toplulaştırma sürecinde, Ispartadaki bir taşınmazın hissedarı, payının orijinal parselden daha düşük verimlilik ve kullanıma sahip farklı parsellere, diğer hissedarın payı ise daha iyi koşullarda korunurken, haksız bir şekilde tahsis edildiğini iddia ederek işlemin iptalini talep etmiştir. İlk derece ve bölge idare mahkemeleri, toplulaştırma işleminin parsel eşdeğerliği ve adil dağıtım ilkelerine uygun olmadığı gerekçesiyle davacıya tahsis edilen kısım yönünden iptaline karar vermiş; Danıştay ise, temyiz başvurusunu reddederek alt mahkemelerin arazi toplulaştırma işleminin hukuka aykırı olduğuna dair kararını onamıştır.
Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9933 E.  ,  2024/7820 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9933
Karar No : 2024/7820
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 14/12/2017 tarih ve 30270 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 22/09/2017 tarih ve 2017/10927 sayılı Bakanlar Kurulu kararı uyarınca, Isparta Yalvaç Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, Isparta ili, Yalvaç ilçesi, ... köyünde yer alan ve davacının hissedarı olduğu ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsele ilişkin kısmının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yapılan toplulaştırma işlemi neticesinde davacının eski ... parseldeki hissesinin bir kısmının ... ada ... parselde bir kısmının ise ... ada ... parselde tahsis edildiği, eski ... parselin diğer hissedarı olan ...'ın tüm hissesinin ... ada ... parsel üzerinde korunduğu, bu suretle davacının ... ada ... parsel üzerindeki hisse oranının azaltıldığı, davacının payının bir kısmı ... ada ... parselde tahsis edilmesiyle parsel konum itibariyle eski yerinde korunmuş ise de, eski ... parselin eğim oranın %1 ve parsel derecesinin 5. derece, tahsis edilen ... ada ... parselin eğim oranının %24-%15 ve parsel derecesinin 3. derece olduğu gözetildiğinde tahsis edilen ... ada ... parselin konum, verimlilik ve sürülebilirlik yönlerinden eşdeğer nitelikte olmadığı, eski ... parsel bütün olarak yeni ... ada ... parsel özelinde korunabilecekken bu yola başvurulmadığı, dağıtım ilke ve esaslarına uyulmadığı, toplulaştırma işleminin arazi toplulaştırmasının amacına, parselasyon ilkelerine ve hukuka uygun olarak yapılmadığı anlaşıldığından, dava konusu toplulaştırma işleminde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, taşınmazların tapu kaydında iki adet malik bulunduğundan davacının tek başına dava ehliyeti bulunmadığı, verimlilik durumu belirlenirken sadece eğim durumuna değil, derinlik, bünye, eğim, erozyon, tuzluluk, drenaj, taşlılık, kayalıklık gibi birçok etmene bakılarak toprak endeks puanının hesaplandığı, sadece eğim hususundaki gözleme dayanılarak verimlilik durumunun değerlendirilmesinin gerek bilimsel gerek hukuki açıdan kabul edilemeyeceği, eksik inceleme yapıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 25/12/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.