Danıştay, arazi toplulaştırma uygulamasının sabit tesislerin korunmaması, verimlilik kaybı ve konum değişikliği yönünden hukuka aykırı olduğu iddialarıyla yapılan temyiz başvurusunu reddederek Bölge İdare Mahkemesi kararını onadı.
Özet: Davacı tarafından, arazi toplulaştırma işlemiyle taşınmazının sabit tesislerinin korunmadığı, tarımsal verimsizliğe yol açtığı ve konumunun değiştirildiği iddiasıyla açılan davada, ilk derece mahkemesinin işlemi iptal eden kararı, Bölge İdare Mahkemesince davacıya ait sabit tesis bulunmadığı, yeni parselin verimlilik, toprak endeksi ve konum açısından eşdeğer olduğu ve yola cephesinin bulunduğu gerekçeleriyle kaldırılıp davanın reddedilmesi üzerine, yüksek mahkeme, Bölge İdare Mahkemesinin bu kararını hukuka ve usule uygun bularak temyiz istemini reddetmiştir.
Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9930 E.  ,  2024/7824 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9930
Karar No : 2024/7824
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Niğde ili, Merkez ilçesi, ... kasabasında yer alan ve davacının hissedarı olduğu ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsele ilişkin kısmının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; sabit tesis niteliğindeki kuyu ve deponun komşu parsele bırakılması ile (sulu tarımdan kuru tarıma geçiş) arazi ekim planı değişeceği için verimlilik endeksi açısından hukuka uygun tesis edilmediği, uygulama imar planı sınırında bulunan yola cepheli iken toplulaştırma yoluna cepheli olduğu için konum açısından hukuka uygun tesis edilmediği, bu yönleriyle uyuşmazlık konusu arazi toplulaştırma işleminin toplulaştırmanın amaç ve ilkelerine aykırı olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; ... nolu parselde davacıya ait herhangi bir sabit tesis bulunmadığı, üçüncü kişilere ait zeminde bulunan kuyunun sabit tesis olarak kabul edilemeyeceği, dava konusu parselin büyük bir kısmının (%87,5) otoyola isabet ettiği için, yine davacıya ait ... nolu parselin bir kısmı ile birlikte ... ada ... nolu parselden tahsis yapıldığı, eski ve yeni parselin verimlilik ve toprak endeksi açısından eşdeğer olduğu, yeni parselin yola cephesinin bulunduğu, parsel geometrisinin tarıma elverişli olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, 2399 nolu parselin üç ayrı parsele dağıtıldığı, parselinde sulama kuyusu bulunduğu, sabit tesislerinin korunmadığı, ikametgahına yakın olan taşınmazının çok uzak tarımsal olarak verimsiz ve kıymetsiz bir yere taşındığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 25/12/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.