konya asliye ticaret mahkemesinde, şirketin davalıyla ticari ilişkisi bulunmadığı iddia edilen menfi tespit davasında, icra takibinde ödenen fazla miktarın iadesi talep edilmektedir.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde, şirketin davalıyla ticari ilişkisi bulunmadığı iddia edilen menfi tespit davasında, icra takibinde ödenen fazla miktarın iadesi talep edilmektedir.

Özet: Davacı şirket, eski ortağının kişisel borçları nedeniyle hakkında davalı tarafından başlatılan icra takibinde ticari ilişkisi olmamasına rağmen haciz baskısıyla haricen ödediği ancak icra dosyasına bildirilmeyen meblağlar sebebiyle borçlu olmadığının tespiti, takibin iptali ve fazla ödenen kısmın iadesi talebiyle menfi tespit davası açmış; davalı vekilinin sonradan ödemeleri kabul etmesi ve bilirkişi raporunun davacının senet borçlusu kabul edilmemesi halinde davalının alacağı olmadığı yönündeki tespiti, yargılama sürecinde önemli gelişmeler olarak kaydedilmiştir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar

T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA

KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI : ... - (T.C. Kimlik No: ...)

VEKİLİ :

DAVA : Menfi Tespit

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı 04/04/2024 tarihli ilamı ile verilen karar istinaf incelemesinden geçmiş, Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 23/01/2025 tarihli ilam ile Mahkeme kararı kaldırıldığından, dosya Mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılarak yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; müvekkili şirketin Konya ... mah. ... cad. no. 8/A adresinde unlu mamuller ürettiğini, davalının ne iş yaptığını bilmediklerini, 2018 yılında müvekkili şirketin ortağı ve tek yetkilisi olan dava dışı ... , şirketteki faaliyeti dışında Konya ... İlçesi ... mah. ... sokak, no. 8/C ve ... Cad. 74/A adresinde bulunan ekmek fırınlarının kendi adına işlettiğini, ... , müvekkil şirketteki hissesini ... devrettiğini ve payını devretmesi ile şirket ortaklığından ayrıldığını, bu şahıstan müvekkili şirketin hisselerini devraldığını, ... şirketin ortağı ve tek yetkisi olduğu dönemde şahsi olarak işlettiği fırında mali sıkıntıya düştüğünü ve bu sıkıntısını aşmak için piyasadan para temin etmeye çalıştığını, müvekkili şirketin davalı ... ile hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığını, mal ve hizmet alışverişinin söz konusu olmadığını, bu hususun müvekkil şirkete ait ticari defter kayıtlarının incelendiğinde de kolaylıkla tespit edilebileceğini, davalı ... tarafından Konya . İcra Dairesinin ... Esas numaralı dosyası ile takibe konu 110.000 TL asıl alacağın cebri icra tehdidi altında toplam 143.000 TL olarak avukat Bünyemin Alkan'a ödendiğini, dilekçe ekinde avukat tarafından düzenlenen yazı ve makbuzların fotokopilerinin sunulduğunu, icra dosyasının borcu yaklaşık kapanmasına rağmen tahsilatlar beyan edilmeden takibin tamamı için 21.10.2022 tarihinde müvekkiline ait gayrimenkulün icradan satışını istendiğini, dairece satışa karar verildiğini, müvekkili şirketin davalı ... ile hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığını, para mal ve hizmet alımının olmadığını, haciz baskısı altında yapılan ödemeler gereğince takibin iptalini, borçlu olmadıklarının tespitini ve İİK m.72 gereğince %20 tazminatın hüküm altına alınmasını vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin de davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; hukuka ve gerçeğe aykırı davanın reddinin gerektiğini, müvekkili tarafından davacı borçlu aleyhine icra takibine girişildiğini ve takibin devam ettiğini, davacı tarafça dosya kapsamına sunulan ödeme makbuzlarını kabul etmediklerini, zira ödeme makbuzlarını bir kısmının ıslak imza dahi içermediğini, davacı borçlunun müvekkilinin alacağını engellemek amaçlı olarak adına kayıtlı bulunan taşınmazın satışını engellemek kastıyla iş bu davayı açtığını, senetlerin illetten mücerret olduğunu, bu durumun Yargıtay içtihatlarıyla da benimsendiğini, bu haliyle davacı tarafından ileri sürülen bütün hususların kötü niyetli olduğunu, müvekkilini alacağından mahrum etmek amacını güttüğünü belirtmiş, bu sebeplerle davanın reddini mahkeme masrafları ile yargılama giderlerinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden, Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birliği'nden, Vergi Dairesi Başkanlığı'ndan, Konya . İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ilgili belgeler dosya arasına alınmış, hukuk bilirkişisinden rapor alınarak, raporun tebliği taraflara tebliği sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava; "menfi tespit" istemine ilişkindir.

Konya . İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ... ve ... , takip dayanağının 03/11/2018 tanzim tarihli 4 adet senet olduğu, toplam 121.133,34 TL alacak üzerinden takip başlatıldığı anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin 21/03/2023 tarihinde sunmuş olduğu dilekçesinde; davacı tarafça ileri sürülen ve dosya kapsamına sunulan ödeme belgelerini yaptıkları incelemeler neticesinde kabul ettiklerini beyan ettiği görülmüştür.

Davacı vekili 07/12/2023 tarihli duruşmada ''biz icra dosyasına haricen ödeme yaptık, ancak bu icra dosyasına bildirilmedi, bu ödenen para yönünden borçlu olmadığımızın tespitini, fazla ödemiş olduğumuz 11.303,21 TL'nin de istirdatını talep ederiz'' şeklinde beyanda bulunmuştur.

Hukuk bilirkişinin düzenlediği 18/09/2023 tarihli raporuna göre; davacının senet borçlusu olmadığı kabul edilirse davalının davacıdan herhangi bir alacağının olmadığı, haciz sırasında davacı şirket yetkilisinin borç ikrarı geçerli sayılırsa haciz tutanağındaki ödeme planına göre yapılan geçerli sayılacak ödemelerin toplam borçtan düşülmesi sonucunda 24.456,65 TL olabileceği sonuçlarına varıldığının belirtildiği, 19.01.2024 tarihli hesap bilirkişisi raporunda; davacı vekili tarafından 25.11.2020 tarihinde yapıldığı belirtilen 16.000,00 TL ödemeye ilişkin her hangi bir yazılı belge olmadığından bu beyanının hesaplamada dikkate alınmadığı, davacı/borçlu vekili tarafından dava dosyasına ibraz edilen ibra belgelerinin incelenmesinde toplam 135.000,00 TL ödeme yapıldığının anlaşıldığı, davalı/alacaklı vekili tarafından da sunulan belgelere göre yapıldığı belirtilen ödemeleri tahsil ettiklerini beyan ettiği anlaşıldığından, yapılan hesaplamada 135.000,00 TL tahsilat miktarının dikkate alındığı, davacı/borçlu şirketin 08.11.2022 dava tarihi itibariyle halen 44.685.91 TL asıl, 2.178,.90 TL işleyecek avans faizi olmak üzere toplam 46.864,81 TL borcunun bulunduğunun belirtildiği görülmüştür.

Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı 04/04/2024 tarihli ilamı ile; "Davanın REDDİNE" karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçtiği anlaşılmıştır.

Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 23/01/2025 tarihli ilam ile özetle; "Davacı takipten sonra yapılan ödemeler nedeniyle takipten dolayı tamamen borçlu olmadığının tespitini talep ettiğine göre dava tarihi itibariyle davacının söz konusu icra dosyasından dolayı borçlu olmadığı miktarın tespiti gerekmektedir. Davacı dava değerini 143.000,00 TL olarak göstermiş ise de tüm ferileriyle birlikte hiç ödeme yokmuş gibi dava tarihi itibariyle icra dosya borcunun ne kadar olduğu tespit edildikten sonra tespit edilen miktar dava değeri olacağından öncelikle davacıya eksik harcın tamamlattırılması gerekmektedir. Eksik harç tamamlatıldıktan sonra ise bilirkişiden alınan hesap raporuna göre davacının ödeme tarihlerine göre yapılan ödemeler düşüldüğünde dava tarihi itibariyle 46.685,91 TL asıl, 2.178,90 TL de işleyecek avans faiz olmak üzere toplam 46.864,81 TL daha borcu bulunduğu bildirildiğinden dava tarihi itibariyle hiç ödeme yokmuş gibi hesaplanan icra dosya borcu ile ödeme tarihlerine göre ödemeler düşüldükten sonra hesaplanan icra dosya borcu arasındaki fark kadar davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekirken anlaşılamayan gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi yerinde değildir.

Bu nedenlerle davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına," şeklinde karar verilmesi üzerine dosya Mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmiştir.

Mahkememizce nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiden ek rapor alınmış, 29/05/2025 tarihli ek raporda sonuç olarak; Konya BAM .Hukuk Dairesinin 23.01.2025 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamında ki açıklamalar doğrultusunda yapılan hesaplama sonrası, davacı / borçlu tarafından takip aşamasında hiçbir ödeme yapılmamış gibi kabul

edilmesi halinde takip dosyasının 08.11.2022 dava tarihi itibariyle ulaşacağı değerin toplam 191.615,36 TL olacağı, ikmal edilmesi gereken harç matrahının 191.615,36 – 143.000,00 TL = 48.615,36 TL olacağı ve bu miktar üzerinden hesaplanacak peşin harcın ise 3.320,92 TL olacağı, peşin yatırılan 2.442,09 TL harç dışlandığında tamamlattırılması gereken harç miktarının 878,83 TL olacağı, davacı/borçlu vekili tarafından icra takibine konu edilen senetlerden 30.05.2019 vade tarih ve 26.000,00 TL bedelli senette müvekkili ... şirketinin kaşesinin bulunmadığı nedenle müvekkilinin bu senet yönünden borçlu olmadığını beyan etmiş ise de, İcra Müdürlüğünde yer alan senet asılları üzerinde yapılan incelemede takibe konu edilen 4 adet senet üzerinde ... şirketinin kaşesinin bulunduğu nedenle bu yöndeki talep hakkında hukuki değerlendirme hakkının sayın mahkemenize ait olduğu, davacı vekili tarafından 25.11.2020 tarihinde yapıldığı belirtilen 16.000,00 TL ödemeye ilişkin her hangi bir yazılı belge olmadığından bu beyanının hesaplamada dikkate alınmadığı, davacı/borçlu vekili tarafından dava dosyasına ibraz edilen ibra belgelerinin incelenmesinde toplam 135.000,00 TL ödeme yapıldığının anlaşıldığı, davalı/alacaklı vekili tarafından da sunulan belgelere göre yapıldığı belirtilen ödemeleri tahsil ettiklerini beyan ettiği anlaşıldığından

tarafımdan hesaplamada 135.000,00 TL tahsilat miktarının dikkate alındığı, ek tabloda görüleceği üzere yukarıda yapılan açıklamalar ışığında yapılan hesaplama sonucu davacı/borçlu şirketin 08.11.2022 dava tarihi itibariyle halen 44.685,91 TL asıl + 2.178,.90 TL işleyecek avans faizi olmak üzere toplam 46.864,81 TL borcunun bulunduğu, aynı bilirkişi 20/06/2025 tarihli ek raporda ise sonuç olarak;

Konya BAM .Hukuk Dairesinin 23.01.2025 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamında ki açıklamalar doğrultusunda yapılan hesaplama sonrası,

davacı / borçlu tarafından takip aşamasında hiçbir ödeme yapılmamış gibi kabul edilmesi halinde takip dosyasının 08.11.2022 dava tarihi itibariyle ulaşacağı değerin toplam 191.615,36 TL olacağı, ikmal edilmesi gereken harç matrahının 191.615,36 – 143.000,00 TL = 48.615,36 TL olacağı ve bu miktar üzerinden hesaplanacak peşin harcın ise 3.320,92 TL olacağı, peşin yatırılan 2.442,09 TL harç dışlandığında tamamlattırılması gereken harç miktarının 878,83 TL olacağı,

davacı/borçlu vekili tarafından icra takibine konu edilen senetlerden 30.05.2019 vade

tarih ve 26.000,00 TL bedelli senette müvekkili ... şirketinin kaşesinin bulunmadığı

nedenle müvekkilinin bu senet yönünden borçlu olmadığını beyan etmiş ise de, İcra Müdürlüğünde yer

alan senet asılları üzerinde yapılan incelemede takibe konu edilen 4 adet senet üzerinde ... şirketinin kaşesinin bulunduğu nedenle bu yöndeki talep hakkında hukuki değerlendirme hakkının Mahkemeyi ait olduğu, davacı/borçlu vekili tarafından dava dosyasına ibraz edilen ibra belgelerinin incelenmesinde toplam 135.000,00 TL ödeme yapıldığının anlaşıldığı, davalı/alacaklı vekili tarafından da sunulan belgelere göre yapıldığı belirtilen ödemeleri tahsil ettiklerini beyan ettiği anlaşıldığından

tarafımdan hesaplamada 135.000,00 TL tahsilat miktarı kök raporda dikkate alınmış ise de mahkemece yapılan görevlendirme kapsamında 15.11.2020 tarihinde yapılan 16.000,00 TL ödeme de

hesaplamalarda dikkate alındığı, ek tabloda görüleceği üzere hesaplama sonucu davacı/borçlu şirketin 08.11.2022 dava tarihi itibariyle halen 25.253,81 TL asıl + 1.231,38 TL

işleyecek avans faizi olmak üzere toplam 26.485,19 TL borcunun bulunduğu görülmüştür.

Konya BAM. . HD.'nin ... esas ... karar sayılı 23/01/2025 tarihli ilamı sonrasında eksik harç davacı vekilince tamamlanmış olduğu görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davalı tarafından davacı ve dava dışı ... hakkında 11/01/2020 tarihinde Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında toplam 121.133,34 TL alacak üzerinden kambiyo senetlerine mahsus yolla icra takibi başlatıldığı, davacının takipten sonra alacaklı vekiline toplam 143.000,00 TL ödeme yaptığını ancak alacaklı vekilinin ödemeleri icra dosyasına bildirmediğini iddia ederek eldeki menfi tespit davasını açtığını ve ödeme belgelerini ibraz ettiği, davalı vekilinin cevap dilekçesinde ödeme belgelerini kabul etmediği ancak daha sonra verdiği 21/03/2023 tarihli dilekçesiyle davacı tarafından dosyaya sunulan ödeme belgelerini kabul ettiklerini, ilgili ödemelerin elden yapıldığını beyan ettiği görülmüştür.

Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 23/01/2025 tarihli ilamında da belirtildiği üzere, davacı takipten sonraki yapılan haricen ödemeler nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep etmiş olup, davacı tarafından sunulan ödeme belgelerine göre davacının farklı tarihlerde yaptığı ödemelerle toplam 135.000,00 TL alacaklı vekiline ödeme yaptığı, ödeme belgelerinin davalı tarafça da kabul edildiği ancak bu ödemelerin davalı tarafından icra dosyasına bildirilmediği anlaşılmış olup, yapılan ödemeler icra dosyasına bildirilmediği için davacının eldeki menfi tespit davasını açmakta hukuki yararı bulunmaktadır.

Davacı takipten sonra yapılan ödemeler nedeniyle takipten dolayı tamamen borçlu olmadığının tespitini talep ettiği, dava tarihi itibariyle davacının söz konusu icra dosyasından dolayı borçlu olmadığı miktarın tespiti için aldırılan 20/06/2025 tarihli ek raporda ise sonuç olarak;

davacı/borçlu vekili tarafından icra takibine konu edilen senetlerden 30.05.2019 vade

tarih ve 26.000,00 TL bedelli senette müvekkili ... şirketinin kaşesinin bulunmadığı

nedenle müvekkilinin bu senet yönünden borçlu olmadığını beyan etmiş ise de, İcra Müdürlüğünde yer

hesaplamalarda dikkate alındığı, ek tabloda görüleceği üzere hesaplama sonucu davacı/borçlu şirketin 08.11.2022 dava tarihi itibariyle halen 25.253,81 TL asıl + 1.231,38 TL

işleyecek avans faizi olmak üzere toplam 26.485,19 TL borcunun bulunduğu belirtilmekle, dava tarihi itibariyle hiç ödeme yokmuş gibi hesaplanan icra dosya borcu ile ödeme tarihlerine göre ödemeler düşüldükten sonra hesaplanan icra dosya borcu arasındaki fark kadar davacının borçlu olmadığının tespitine, dolayısı ile davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile davacının Konya . İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasından 165.130,17 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya dair talebin reddine,

2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 165.130,17 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 11.280,04 TL nispi karar ve ilam harcından, tamamlama harcı dahil peşin alınan 3.320,92 TL harcın mahsubu ile kalan 7.959,12 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 3.320,92 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı gideri, 6.700 TL bilirkişi ücreti gideri, 289 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 7.069,70 TL yargılama giderinin kabul olunan miktara oranla hesaplanan 6.092,52 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (kabul edilen dava değerinin 165.130,17 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 45.000 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen dava değerinin 26.485,19 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 26.485,19 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacı tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, verilen kararın, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/11/2025

Katip ... Hakim ...

Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır