kök muristen intikal eden taşınmazların tapu iptali ve tescili davasında, bir insan ömrünü aşan nizasız ve fasılasız zilyetliğin paylaşıma karine teşkil etmesi nedeniyle istinaf başvurusunun reddi kararı.

Kök muristen intikal eden taşınmazların tapu iptali ve tescili davasında, bir insan ömrünü aşan nizasız ve fasılasız zilyetliğin paylaşıma karine teşkil etmesi nedeniyle istinaf başvurusunun reddi kararı.

Özet: Davacı, ortak mirasbırakandan intikal eden taşınmazların davalılar adına hatalı tescil edildiğini iddia ederek tapu iptali ve tescil talep etmiş; ancak mahkemeler, çekişmeli taşınmazların kök mirasbırakanın sağlığında taksim edildiği, taksimin yaklaşık yüz yıl öncesine dayandığı, davalıların bir insan ömrünü aşan süredir nizasız ve fasılasız malik sıfatıyla zilyetliğinin taksime veya mülkiyetin aslen kazanılmasına karine teşkil ettiği ve bu kadar uzun zaman sonra davalılardan taksimi ispat etmesinin beklenemeyeceği gerekçeleriyle davanın reddine karar vermiştir.

1. Hukuk Dairesi 2024/4070 E. , 2025/6067 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/1011 E., 2024/207 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Pazar(Rize) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/293 E., 2022/547 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Rize ili .. ilçesi, ... köyünde bulunan 1 17... , 1 29... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... parsel sayılı taşınmazların davalı ... adına, 1 16... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... , 1 34... parsel sayılı taşınmazların davalı ... adına, 1 16... , 1 16... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 34... ve 1 34... parsel sayılı taşınmazların davalı ... adına, 1 17... , 1 29... , 1 30... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... , 2 14... ve 2 14... parsel sayılı taşınmazların davalılar ... ve ... adına, 1 29... ve 1 32... parsel sayılı taşınmazların davalılar ... ve ... adına, 1 30... parsel sayılı taşınmazın davalılar ..., ... ve ... adına, 1 29... parsel sayılı taşınmazın davalılar ..., ... ve ... adına tespit ve tescil edildiğini, tespitin hatalı olduğunu, taşınmazların kök muris ... 'den intikal ettiğini, kök murisin terekesinin taksim edilmediğini, davacının annesi ...'den gelen miras ... olduğunu ileri sürerek çekişmeli taşınmazların tapu kaydının davacının miras payı oranında iptali ile davacı adına tapuya tescilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

Davalılar ... ve ... cevap dilekçesinde; açılan davayı kabul ettiklerini, davaya yönelik herhangi bir itirazlarının bulunmadığını, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmak istemediklerini beyan etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; çekişmeli 1 30... parsel sayılı taşınmaz hakkında davanın kesin hüküm nedeniyle reddine; çekişmeli 1 34... parsel sayılı taşınmaz hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine; davacının diğer çekişmeli taşınmazlara yönelik davasının, dava konusu taşınmazların kök muris ...'ye ait olduğu, ... terekesine ait taşınmazların ...'nin sağlığında ... ve ... arasında paylaşıldığı, bu paylaşımın evvelinin 100 yıla dayandığı, dava konusu taşınmazların bu zamana kadar nizasız ve fasılasız olarak davalılar tarafından kullanıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kök muris ...'nin 1923 ve davacının murisi ...'nın ise 1917 yılındaki ölümlerinden itibaren çekişmeli taşınmazlarda zilyetliğinin nizasız ve fasılasız şekilde malik sıfatıyla davalı tarafta bulunmasına, Yüksek Mahkemenin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca bir insan ömrünü aşan nizasız ve fasılasız kullanımın paylaşıma ve mülkiyet hakkına karine teşkil etmesine, insan ömrünü aşan süreden önce cereyan eden bir olaya aradan bu kadar süre geçtikten sonra görgüye dayalı tanık bulmanın imkansız olması sebebiyle davalı taraftan yıllar önce gerçekleşen taksimi ispat etmesinin ya da zilyetliğinin asli zilyetlik olduğunu kanıtlamasının beklenemeyecek olmasına, taksimin yapıldığının ya da davalı tarafın taşınmazların mülkiyetini aslen kazandığının kabulünün gerekmesine, kaldı ki kök muris ...'den taksimen oğlu ...'ya ondan da annesi ... ve dayısı ... 'ya intikal eden taşınmazlar hakkında davacının Fındıklı Kadastro Mahkemesinin 2008/146 Esas, 2010/57 Karar sayılı dosyasında daha önceden dava açmış olmasına ve akabinde de bu davadan feragat etmiş olmasına, dolayısıyla Kadastro Mahkemesi dosyasındaki taşınmazların kök muris ...'den davacının murisi ...'ya, Asliye Hukuk Mahkemesindeki davanın konusunu oluşturan taşınmazların ise kök muris ...'den davalıların murisi ...'e kalan ya da davalı tarafça aslen kazanılan taşınmazlar olduğunun kabulünün gerekmesine, her ne kadar dava konusu 1 30... parsel sayılı taşınmaz maliklerinden davalılar ... ve ... tarafından dosyaya kabul beyanında bulunulmuş ise de adı geçen davalıların söz konusu taşınmazdaki iştirak halinde malik olmalarına, iştirak halinde mülkiyette tüm mirasçılar tarafından kabul beyanında bulunulmadığı sürece bir kısım mirasçının kabul beyanlarının hüküm ve sonuç doğurmayacak olmasına göre Mahkemece verilen ret kararının isabetli olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; ret kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kök muris ... tarafından yapılan taksimin oğulları ... ve ... arasında eşit şekilde yapılmadığını, taksimin usule uygun olmaması, mirasçıların bu durumdan haberlerinin bulunmaması, davacının annesine kök muris ... 'den hiçbir mal intikal etmemiş olması nedeniyle dava açtıklarını, Yargıtayın emsal içtihatları uyarınca mahalli bilirkişilerin iddia etmiş oldukları taksimi nereden öğrendikleri, hangi tarihte ne şekilde taksim yapıldığı, bu taksim sonucunda mirasçılara hangi taşınmazların düştüğü, söz konusu taşınmazların zilyetliğinin devredilip devredilmediği gibi hususların gerek mahalli bilirkişilerden gerekse dosya kapsamında dinlenen diğer tanıklardan etraflıca sorulup araştırılması gerektiğini, davalılar ile aynı kök muristen geldikleri için davalıların davada husumetlerinin mevcut olduğunu, gerekçeli kararda bir çok çelişki bulunduğunu belirterek ve re'sen tespit edilecek nedenlerle ret kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapuda kaydının iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Rize ili ... ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 1 17... , 1 29... , 1 30... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... , 2 14... , 2 14... parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak ve taksime dayanılarak belgesizden verasette iştirak şeklinde ... ve ... adına; 1 17... , 1 29... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden ... adına; 1 29... , 1 32... parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden 1/2'şer paylı şekilde ... ve ... adına; 1 16... , 1 16... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 34... parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden ... adına; 1 16... , 1 30... , 1 31... , 1 31... , 1 33... , 1 33... , 1 34... , 1 34... parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden ... adına; 1 30... parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden verasette iştirak şeklinde ... ve ... adına; 1 29... parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim ve hibeye dayanılarak belgesizden 1/6 payı ..., 1/6 payı ..., 2/6 payı ..., 2/6 payı verasette iştirak şeklinde ... ve ... adına; 1 34... parsel sayılı taşınmaz tapu kaydı ve taksime dayanılarak 3/4 payı ..., 1/4 payı ise verasette iştirak şeklinde ...ve ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK’nın 370. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 187,80 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 18.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.