5. Hukuk Dairesi, nüfus kaydı düzeltilmesi davalarında mahkemeler arası yetki uyuşmazlığını davacının yerleşim yeri esas alınarak yetkili mahkemeyi belirleyerek karara bağladı.
Özet: Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında, davacının yerleşim yerinin İstanbul olduğu gerekçesiyle bir asliye hukuk mahkemesinin yetkisizlik kararı vermesi ve davaya konu kişinin nüfus kayıtlı olduğu yerin farklı bir ilçe olması sebebiyle başka bir asliye hukuk mahkemesinin de yetkisizlik kararı vermesi üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığında, 5490 sayılı Kanun uyarınca nüfus kayıt düzeltme davalarının ilgili kişinin yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerektiği belirtilerek, davaya konu kişinin yerleşim yerinin İstanbul olduğunun tespitiyle davanın İstanbuldaki asliye hukuk mahkemesinde görülmesine karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/8136 E.  ,  2025/12817 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2025/35 Esas, 2025/73 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Dargeçit Asliye Hukuk Mahkemesinin 22.08.2024 Tarihli ve 2024/142 Esas, 2024/157 Karar Sayılı Kararı
Davacının mernis adresinin İstanbul ili, ... ilçesi olduğu, nüfus düzeltme davalarında davacının yerleşim yeri mahkemesinin kesin yetkili olduğu, davacının yerleşim yerinin ...Mah. ... Sok. No:4 İç Kapı No:14 .../İstanbul olduğu gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
B. İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.02.2025 Tarihli ve 2025/35 Esas, 2025/73 Karar Sayılı Kararı
Davacının davaya konu ...'ın nüfus kaydının düzeltilmesinin talep edildiği, ilgili kişinin UYAP sistemi üzerinden yapılan sorgulamasındaki nüfusa kayıtlı olduğu yerin Dargeçit/Mardin olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun (5490 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 5490 sayılı Kanun’un “Nüfus davaları” başlıklı 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir:
“Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.”
3. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
C. Değerlendirme
Somut olayda, nüfus kaydı düzeltilmesi istenilenin yerleşim yeri adresinin ... Mah. ... Sok. No:2 İç Kapı No:14 .../İstanbul olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
14.10.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.