Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin, ticari faaliyetler kapsamında kargo sürecinde zayi olan iki çekin kötü niyetli kullanımlarını önlemek amacıyla verdiği kıymetli evrak iptali kararı.
Özet: Bir şirketin kargo yoluyla taşınırken zayi olan, biri lehtar diğeri ciro yoluyla elde edilmiş iki adet çekinin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçerek kullanılmasını engellemek amacıyla açtığı iptal davasında, mahkeme yapılan ilanlar ve banka nezdindeki araştırmalar sonucunda çeklerin zayi olduğunu ve ibraz edilmediğini tespit ederek, talebi kabul etmiş ve söz konusu kıymetli evrak niteliğindeki çeklerin zayi nedeniyle iptaline, ödeme yasağının ise karar kesinleşene kadar devamına karar vermiştir.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/393 Esas
KARAR NO : 2025/1212
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 28/04/2025
KARAR TARİHİ : 20/11/2025
YAZIM TARİHİ : 21/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirketin ticari faaliyetleri kapsamında edindiği iki adet kıymetli evrak niteliğindeki çek alıcısına ulaştırılmak üzere 07.03.2025 tarihinde ... Kargo .... Şubesi’ne müvekkili tarafından teslim edildiği, ancak gönderiye ilişkin yapılan sorgulama ve başvurular sonucunda ilgili kargonun alıcısına ulaşmadığı ve söz konusu kargonun kaybolduğu, ... Kargo tarafından 14.04.2025 tarihli resmi yazı ile müvekkiline bildirildiği, kargo sürecinde zayi olan çek bilgileri Keşideci: ... Sanayi A.Ş., Lehtar: ... San. ve Tic. Ltd. Şti., Çek No: ...., Tutar: 75.000,00 TL, Vade: 31.07.2025, Banka: ...bank, Şube: ..., Keşide Yeri: İstanbul bu çek, doğrudan müvekkili şirketin emrine düzenlendiği, müvekkili bu çekte doğrudan lehtar ve hamil sıfatında olduğu, Keşideci: ... Sanayi Tic. Ltd. Şti., Çek No: ..., Tutar: 67.500,00 TL, Vade: 30.06.2025, Banka: ... Bankası, Şube: ..., Keşide Yeri: Marmaris bu çek müvekkiline ciro yoluyla geçmiş olup müvekkili ciro silsilesi sonunda hamil sıfatını kazandığı, her iki çek de henüz tahsil edilmediği ve zayi olmaları sebebiyle kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçerek kullanılmaları ihtimali doğduğu, bu meyanda 6102 sayılı TTK m. 818 ve devamı hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptal edilmeleri, ayrıca 819. madde uyarınca yargılama süresince bankaya ibraz edilerek ödenmelerinin ihtiyaten yasaklanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, kaybolan çeklerin iptaline ilişkindir.
TTK'nin 818/1-s maddesi yollamasıyla aynı yasanın 757. vd maddelerine göre elden çıkan çeklerin iptali istenebilecektir.
Kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı, TTK'nin 651/2 maddesi uyarınca, kıymetli evrakın kaybolduğu veya kaybolduğunun öğrenildiği anda senet üzerinde hak sahibi olan kişiye, yani hamile aittir. TTK'nin 652. maddesine göre ise, kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin kaybolması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak düzenlenmesini isteme olanağı tanınmıştır.
Mahkememiz tensip tutanağı ile TTK'ye göre ticaret sicil gazetesinde 3 kez kayıp ilanı yaptırılmış, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde istem konusu çeke ilişkin 09/05/2025 tarihli ... sayılı nüshasının 166. sayfasıyla ilk ilanın yapıldığı, 20/05/2025 tarihli ... sayılı nüshasının 206. sayfasıyla ikinci ilanın yapıldığı ve 28/05/2025 tarihli ... sayılı nüshasının 174. sayfası ile üçüncü ilanının yapıldığı, çeklerin düzenleme tarihlerinden itibaren beklenen yasal 3 aylık süre içerisinde ibraz edilmediği ve ... Bankası Anonim Şirketi tarafından verilen 07/10/2025 tarihli yazı cevabında söz konusu çekin ibraz edilmediği, ... Bankası Anonim Şirketi tarafından verilen 16/10/2025 tarihli yazı cevabında söz konusu çekin ibraz edilmediği bilgisinin verildiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamına göre, iptali istenen çeklerin istemde bulunanın elinde iken zayi olduğu kanaatine varıldığından, çeklerin iptali isteminin kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-İstemin KABULÜ ile;
- ...Bank A.Ş. ... şubesine ait, keşidecisi ... Sanayi A.Ş. olan, .... çek no'lu, 31.07.2025 vade tarihli, 75.000,00-TL bedelli çek,
-... Bankası A.Ş. ... şubesine ait, keşidecisi .... olan, ... çek no'lu, 30/06/2025 vade tarihli, 67.500,00-TL bedelli çeklerin zayi nedeniyle İPTALİNE,
Ödeme yasağı konulduğundan karar kesinleştiğinde yatırılan teminatın, kararın kesinleşmesinden 1 ay sonra istem halinde geri verilmesine,
İhtiyati tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına, karar kesinleştikten sonra ihtiyati tedbir kararının kaldırıldığına ilişkin bankaya yazı yazılmasına, masrafın gider avansından karşılanmasına,
2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL karar harcından daha önce Mahkememiz dosyasına yatırılan 2.433,55-TL peşin harcın indirilmesi ile fazla alınan 1.818,15-TL harcın talep halinde davacıya iadesine,
3- Yargılamanın niteliği gereği yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Kullanılmayan avansın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya geri verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.20/11/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır