Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen haksız fiil kaynaklı trafik kazası maddi hasar tazminat davasında sürücü kusuru, yetki ve sigorta şirketinin sorumluluk itirazlarının ele alındığı yargılama.
Özet: Dava, davalının kontrolünü kaybederek park halindeki araca çarpması sonucu zincirleme trafik kazasıyla davacıya ait aracın maddi hasar görmesi üzerine açılmış olup, davacı maddi zararların tazminini talep ederken; davalılar yetkisizlik, zamanaşımı ve davanın usulden reddi gibi çeşitli itirazlarda bulunmuştur; yapılan bilirkişi incelemesinde ise, davalı sürücünün trafik kurallarını ihlal etmesi nedeniyle kazada yüzde yüz asli kusurlu olduğu, park halindeki diğer araçlarda herhangi bir kusur bulunmadığı tespit edilmiştir.
T.C.
ANTALYA1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/155 EsasKARAR NO : 2026/11DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 25/02/2025KARAR TARİHİ : 12/01/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ..., sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı otomobil ile kontrolsüz ve trafik kurallarına aykırı şekilde ... ... ... Caddesi üzerinden ... ... caddesi istikametine seyir halindeyken aracın direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu yolun sağ tarafında park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması ve bu çarpmanın etkisiyle park halinde bulunan ... plakalı aracın yine park halinde bulunan müvekkile ait ... plakalı aracın arka kısmına sert bir şekilde çarpmasıyla maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, davalı ...’nın kusurlu olarak müvekkile ait araca çarpması sonucu müvekkile ait ... plakalı araçta çok büyük hasar meydana geldiğini, neticeten; şimdilik ... TL’nin temerrüt tarihinden itibaren davalı ... ... Tic. ve San. A.Ş. ve davalı ... Sigorta A.Ş. hakkında işletilebilecek ticari faiz ile diğer davalı ... hakkında işletilebilecek yasal faiz ile birlikte müştereken müteselsilen tahsiline, davadan doğacak tazminat istemlerine binaen mahkemeniz tarafından davalı ... Otomotiv Tic. ve A.Ş’ye ait ... plakalı aracın 3. Kişilere satışının önlenmesi amacıyla araca teminatsız olarak yargılama sonuna kadar ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmşitir.Davalı ... Otomotiv. Tic. ve San. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin mernis adresinin şirket merkezinin ... ’da olduğunu, aracın ... plaka olmakla ... ’a kayıtlı olduğunu, bu durumda yekili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, ayrıca davacı tarafa davanın esas değerini hesaplaması ve harcını yatırması için süre verilmesi aksi takdirde harçlar kanunu uyarınca dosyanın işlemden kaldırılması gerektiğini, kesinleşmiş bir kusur oranı olmadığını, bu kusur oranına göre ödeme yapılmasının mümkün olmadığını, davacıya ait aracın daha önce bir kazaya karışıp karışmadığı daha önce bir hasarının olup olmadığının araştırılmadığını, sonuç olarak. açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacın talebinin zaman aşımına uğramış olup davanın reddi gerektiğini, davacının işbu davayı belirsiz alacak davası olarak ikame etmesinde hukuki menfaati bulunmadığından usulden reddi gerektiğini, hasar tazminat talebine ilişkin olarak sigorta şirketine başvuru ve 15 günlük bekleme süresi dava şartı haline getirildiğini, müvekkili şirketin davacı yanın hasar talebini karşılamış olup karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu sebeple huzurdaki davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, davacının belirsiz / kısmi alacak davası açmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine, esas incelemesi yapılması halinde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Adli trafik bilirkişisi ... ... , sigorta eksperi bilirkişi ... ... ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle: KUSUR / KURAL İHLALİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE İSE; Her üç araçta meydana gelen hasarın sorumluluğu açısından, Yukarıda arz edilen hususlar dikkate alındığında:Bilirkişilik Daire Başkanlığının “ Bilirkişilerin Uyacağı Rehber İlkeler ve Bilirkişi Raporlarında Bulunması Gereken Standartlar başlıklı yazısının 27. maddesinde kusurun tespiti normatif bir değerlendirmeyle mümkündür ve sadece hâkimin yetkisindedir. Bilirkişi münhasıran hâkimin yetkisinde olan kusurluluk konusunda (asli/tali kusurlu, yüzdelik kusur oranı) herhangi bir değerlendirme yapamaz” şeklinde belirtilmiş ise de, Sayın Mahkeme tarafından özellikle, ... Tarihli “ Ön İnceleme Duruşma Tutanağı “Kararı Gereği ORANSAL OLACAK şekilde rapor hazırlanması talimatı kapsamında; Bu raporda oransal değerlendirme yetkili makamın talimatı kapsamında yapılmıştır.A. ... Plakalı otomobil sürücüsü ..., 2918 Sayılı Kanunda Belirtilen;47/ 1- D, 52/ 1- B, 84/ L Maddeleri ile Yön. 95. Ve 101 Maddelerini ihlal ettiğinden; 26 100 ( yüzde Yüz ) Oranında asli kusurlu olduğu,B. ... ve ... Plakalı İKİ Araç Park halinde Olduğundan; Her birinin ayrı ayrı KURAL İHLALİNİN / KUSURUNUN OLMADIĞI, kanaatine varılmakla,Genel değerlendirmenin Sayın Mahkeme Heyetinin takdirlerine bırakılarak, Her ÜÇ Sürücü için, K.T.K. na göre, uyup uymadıkları ve ihlal ettikleri trafik kuralları gerekçeli olarak açıklanarak, Bilirkişi Heyet Raporu tanzim edilmiştir.Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı" sonucuna varılmıştır.Toplanan Deliller Işığında Yapılan Yargılama neticesinde; Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana değer kaybı tazminatının karşı araç sürücüsü/maliki ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı, davalılar ise sürücüsü ve malikidir. Davacıya ait kazaya karışan araç ise ... plakalı araçtır.Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kaza olup olmadığına ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtları celp edilmiş, alanında uzman trafik bilirkişisi ve eksper bilirkişisinden rapor aldırılmıştır.Trafik bilirkişisinin hazırlamış olduğu raporun incelenmesi ve denetlenmesinde; davacıya ait aracın park halinde olması nedeniyle herhangi bir kusurunun olmadığının, davalı sürücünün ise dikkatsiz şekilde seyir etmesi nedeniyle kazanın meydana gelmesine sebebiyet vermesi nedeniyle tam kusurlu olduğunun belirlendiği, yapılan tespitlerin oluşa ve kaza tespit tutanağına uygun olduğu raporun denetime açık ve hükme esas almaya elverişli olduğu yapılan itirazlarının haksız olduğu anlaşılmıştır. Sigorta Eksper bilirkişisinin raporunu değer kaybı zararın ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları değer kaybı sigorta genel şartlarında belirtilen değer kaybı formülüne göre , aracın kazalı ve kazasız halindeki farkı gözetilerek belirlenen gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun (Yargıtay ... .Hukuk Dairesinin ... /... Esas;... /... Karar,antalya BAM ... .hukuk Dairesi ... /.. .-... /... Bam ... . Hukuk .../... . ... /... . sayılı ilamında belirtilen ) hazırlamış olduğu görülmekle raporun hükme esas olmaya elverişli olduğu, tespit edilen değer kaybı bedelinin ... TL olduğu anlaşılmakla rapor hükme esas alınmıştır.Her ne kadar davalı ... maliki olduğu aracın kiralık verildiğini işleten sıfatının bulunmadığını ima etmiş ise de aracın diğer davalıya kısa süreliğine kiralandığı, uzun dönem kiralama yapıldığının iddia ve ispat edilmediği, davalı ...'un işleten sıfatıyla sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır.Diğer davalı ...'nın da haksız fiili gerçekleştiren araç sürücüsü olması nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu aksine itirazların yersiz olduğu anlaşılmıştır.Davacı tarafça dava açılmadan önce KTK 97 maddesi gereği davalılardan Sigorta Şirketine karşı başvuru dava şartının yerine getirilmediği yargılama aşamasında anlaşıldığından dosyanın geldiği aşama gözetilerek başvuru şartının yerine getirilmesi için davacıya süre tanındığı, tanınan süre içinde başvurunun yapıldığı (bu dava şartının tamamlanabilir dava şartı olduğu yönünde bknz Bursa Bam ... . HD ... /... esas, ... /... karar) sayılı ilamı '' davacılar tarafından davalı Sigorta Şirketi ve Güvence Hesabına başvuru yapılmadan davanın açıldığı sabit olmakla birlikte , KTK 97. maddesi gereği yazılı başvuru hususu belirli bir süre verilerek tamamlanabilecek dava şartı niteliğinde olmakla, mahkemece, asıl yargılama konusu davada, davacıya davalı sigorta şirketine yazılı müracaatları ile ilgili belgeleri sunmaları için kesin süre verilerek sonucuna göre karar vermek gerektiği halde gereksiz tefrik kararı verilerek davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup davacı vekilinin istinaf istemi yerindedir.'' şeklindeki gerekçesi), davacının raporda belirlenen tutar üzerinden dava değerini artırdığı anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, hükmedilen tazminat bedeline temerrüt tarihlerinden (davalı Sigorta şirketi yönünden davadan önce başvuru yapılmadığından dava tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden) itibaren davalılar aleyhine yasal faize hükmedilmesine karar vermek gerekmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun dava şartı olarak uygulanmayacağı kabul edilmiştir. Diğer davalılara açılan dava yönünden ise davalı sürücü ve davacı tacir olmadığından dava ticari davaya vücut vermeyeceğinden bu davalılara karşı da arabuluculuk zorunlu dava şartı değildir. Bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalılara yükletilemeyeceği değerlendirilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KABULÜ İLE; ... TL değer kaybı tazminatının davalılar ... AŞ ve ... yönünden ... tarihinden, diğer davalı sigorta şirketi yönünden ise dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla)2-Alınması gerekli, ... TL harçtan, peşin ve ıslah harcı olarak alınan toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç, ... TL ıslah harcı ile ... TL başvurma harcı toplamı ... TL'nin (davalı Sigorta Şirketinin kalan teminat miktarı gözetildiğinde ... TL sinden sorumlu olması kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin (davalı Sigorta Şirketinin kalan teminat miktarı gözetildiğinde ... TL sinden sorumlu olması kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,6-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine 7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.12/01/2026Katip ... ¸e-imza Hakim ... ¸e-imza