Sigorta şirketinin, otoyolda tilki çarpması sonucu oluşan araç hasarını sigortalısına ödedikten sonra, hizmet kusuru nedeniyle otoyol sorumlusundan rücuen tazminat talebi.
Özet: Sigorta şirketi tarafından açılan rücuen tazminat davasında, müvekkil şirketin sigortaladığı aracın otoyolda aniden önüne çıkan tilkiye çarpması sonucu meydana gelen hasar nedeniyle ödenen 60.465 TLnin tahsili talep edilmiş olup, yapılan yargılama ve alınan bilirkişi raporu sonucunda, otoyolun yapım, bakım, onarım ve denetiminden sorumlu davalı şirketin başıboş yabani hayvanların otoyola çıkmasını engelleyici önlemleri yetersiz kaldığı gerekçesiyle kazada %100 kusurlu olduğu ve sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmadığı tespit edilmiştir.

T.C.

İSTANBUL
ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2024/549
KARAR NO : 2026/40
DAVA : TAZMİNAT (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ : 12.09.2024
KARAR TARİHİ : 19.01.2026
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen TAZMİNAT davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Şirketlerine ... nolu Birleşik Kasko Sözleşme sigorta poliçesi ile korumalı sigortalıları (dava dışı) ... Şirketi’ne ait sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, 13.03.2023 tarihinde ... üzerinde ... ili istikametinden ... ili istikametine doğru seyir halinde iken yolun 7-22 kesimi 006+700 km’ sine geldiği esnada aniden önüne çıkan tilkiye aracının sağ ön tampon kısımları ile çarpması sonucu aracın ön kısmında hasar meydana geldiğini, hadise mahallinde tutulan Trafik Kazası tespit tutanağına ve yapılan ölçüm ve incelemeye göre, araç sürücüsünün kusuru olmadığı, yoldan sorumlu davalı ...A.Ş. nin KTK.19. maddeyi ihlal etmesinden dolayı kusurlu ve sorumlu olduğunun belirtilerek tespit edildiğini, yani yaşanılan kazanın oluşumunda otoyolun yapım ve bakımından sorumlu olan davalının, KTK’nun 2918 sayılı kanununun 19., 13. ve 7. Maddelerinin gereği, ... üzerindeki yapım, bakım, denetim sorumluluğunun ihlali ile dikkatsiz, hatalı ve haksız eylemi ile oto yolda düzenleme yapmak, tedbir almak, işaretleme yapmamak ve yolu telle kapatmadaki ihmalkârlığı ve otoyol telleri bakımı hakkında da önlem almaması nedeniyle, haksız eylemi ile tamamen asli ve hizmet kusurlu olduğunu, zarardan dolayı oluşan hasarı gidermek için yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda sigortalı araçta 60.465,00.-TL hasar tespit edildiğini, 22.05.2023 tarihinde.... Şti.ne ve ... Hizmetlerine, bu servis istasyonları vasıtasıyla 60.465,00.-TL ödendiğini, arabuluculuk görüşmelerde anlaşma sağlanamadığını, kasko tazminatını ödeyen müvekkil şirketin, TTK. 1472. maddesine göre, sigortalısının hukukuna halef olduğunu belirterek, 60.465,00.-TL tazminatın, sigortalıya ödeme tarihi olan 22.05.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu zararlandırıcı vakıanın meydana geldiği otoyolda müvekkili şirketin gerekli tüm önlemleri aldığını, üzerine düşen yükümlülükleri titizlikle yerine getirdiğini, nitekim davacının zararını ve müvekkili şirketin kusurunu ispatla yükümlü olduğunu, kaza tespit tutanağının müvekkili şirketin yokluğunda hatalı ve eksik şekilde düzenlenmiş olduğundan delil olarak değerlendirilmesinin ve hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, zarar ile müvekkili şirketin faaliyeti arasında nedensellik bağı kurulamadığını, hukuki bir dayanağın bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla talep edilen bedelin de fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava; sigortacının dava dışı sigortalısına aralarındaki sigorta poliçesine gereğince ödediği hasar bedelinin 6102 Sayılı TTK'nın 1472.maddeleri uyarınca sorumlulardan tahsili talebine ilişkin rücuen tazminat davasıdır.
Taraflar arasında kazanın varlığı, dava dışı sigortalanın aracının hasarlanması, sigorta poliçesinin varlığı ve tazminat ödemesi hususlarında tartışma bulunmamaktadır.
Çözümlenmesi gereken sorun, kazadaki kusur durumu ve tazminat miktarı konusunda toplanmaktadır.
Olaya ilişkin hasar dosyası, alınan bilirkişi raporları, toplanan sair deliller, yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre;
Mahkememizce alınan 07.11.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
Otoyol üzerine başıboş yabani tilkinin ani ve kontrolsüz şekilde çıkmaması için alınan önlemlerin ve yapılan kontrollerin, çalışmaların yetersiz kaldığı değerlendirilerek hizmet kusuru nedeniyle otoyolun yapım, bakım, onarım, işletim, denetim, trafik güvenliğinden sorumlu davalı ... A.Ş.’nin %100 (yüzde yüz) oranında tamamen kusurlu ve sorumlu olduğu, ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’e atfı kabil kusur bulunmadığı, hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında veya artmasında başkaca etkili faktör, kusurlu kişi, kurum, kuruluş bulunmadığı, davacı ... Şirketi’ne kasko poliçesi ile sigortalı, ... A.Ş.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin olay tarihinde marka yetkili servis ortamında, tamamı orijinal vasıfta parçalar kullanılarak gerçekleştirilen onarım bedeli için yapılan iskontolu KDV dahil 60.465,00 TL tutarındaki ödemenin yeterli ve uygun olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.
Olay;
13.03.2023-Pazartesi günü saat 10:50 sıralarında davacı sigorta şirketine ... nolu 30.03.2022 - 30.03.2023 tarihleri arasında Birleşik Kasko Sözleşme sigorta poliçesi ile teminat altına alınan, mülkiyeti sigortalıları (dava dışı) ... Şirketi’ne ait, sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı hususi otomobil ile ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi köyü mevkiinde Yap-İşlet-Devret (YİD) sözleşmesi ile işletme, bakım ve onarımı ... tarafından ... A.Ş. ve ... davalı ... A.Ş.'ye devredilmiş, bariyer ile bölünmüş, dört şeritli 0-007-22 otoyolunun sağdan ikinci şeridini takiben ... istikametinden ... istikametine düz seyir halinde iken olay mahalli olan 6+700 km kesimine geldiğinde otomobilin ön sağ kesimleri ile kaplama üzerine çıkan başıboş tilkiye çarpması sonucu trafik maddi hasarlı kazası meydana gelmiştir. Bu konuda taraflar arasında ihtilaf yoktur.
Kusur Yönünden;
Kazaya karışan sürücünün, varsa görgü tanıklarının beyanları ile olay anını gösteren taşıt içi-dışı kamera görüntüleri bulunmamakta, dolayısıyla olayda etkili olabilecek başkaca hususlar bilinmemektedir. Kaza sonucunda tilkinin öldüğü ve aracın hasar gördüğü kaza tespit tutanağı ile tespit edilmiştir. Araçtaki hasar durumu ve hasarın bulunduğu yer gözlendiğinde ortalama 7-9 kg ağırlığındaki yabani bir hayvanla çarpışması durumunda oluşması beklenen ve muhtemel hasarlardan olduğu, hasarın kaza ile uyum sağladığı bilirkişi tarafından tespit edilmiştir.
Olayın meydana geliş şeklinde ve sonuçlarına göre; yabani hayvan çıkabileceğine dair sürücüleri uyarıcı ve bilgilendirici herhangi bir levha da bulunmayan otoyola ani ve beklenmedik şekilde yakın mesafede girerek önünü kapatan tilkiye ön sağ kesimleri ile çarpmak durumunda kaldığı anlaşılan davacıya sigortalı araç sürücüsü ...’e atfı kabil herhangi bir kusur bulunmadığı, dava konusu trafik kazasının meydana geldiği O7 (otoyolunun yapım, onarım, bakım, işletme vb. sorumlulukların Yap-İşlet-Devret modeli ile davalı... A.Ş.’ye ait olduğu anlaşılmaktadır. Tüm otoyol tekbir noktadan değişik sayıda kameralar, değişken mesaj işaretleri ile gözlemlenerek, ayrıca gezici ekipler tarafından düzenli periyodlarla gün boyu denetlemelere açık olmasına, her yerinde denetim noktaları kurulması, kısa aralıklarla mobil devriyelerin görevlendirilmesi veya olayların hemen akabinde müdahale edilmesi mümkün olmamasına rağmen başıboş bir yabani bir hayvanın otoyolda taşıt yoluna girdiği gerçeğini değiştirmediği, 140 km/saat azami hız sınırı uygulanan otoyolda değişik taşıtlar ile değişik hız ve manevra halinde olabilecek sürücülerin, yolcuların can mal güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, hadisenin meydana gelmesinde ve dava konusu zararın doğmasında etkili olan, üzerinde hâkimiyet bulunmayan başıboş tilkinin ücretli otoyol alanına girdikten sonra kendi bağımsız, içgüdüsel yaptığı hareket neticesinde ani ve kontrolsüz şekilde çıkmasında alınan önlemlerin ve yapılan kontrollerin, tel örgülü çit çalışmalarının yetersiz kaldığı, otoyola çıkan hayvanın davranışının kazanın meydana gelmesinde tamamen etkili olduğu, otoyola hayvan girmesine engel olacak şekilde gerekli önlemleri alamamasına yönelik hizmet kusuru nedeniyle otoyolun yapım, bakım, onarım, işletim, denetim ve trafik güvenliğinden sorumlu davalı ...A.Ş.’nin %100 oranında tamamen kusurlu ve sorumlu olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.
Benzer bir olayda yabani hayvana çarpmak suretiyle maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiği, davacının ücret ödeyerek girdiği özel yasaya tabi otoyolda, davalı ...'nün gerekli önlemleri almaması nedeni ile bu kazayı yaşadığı, 2918 sayılı Kanun gereği davalının sorumluluğu bulunduğunu belirtilerek açılan tazminat davasında mahkeme, davacıyı haklı bularak davalı ...'nü tazminat ödemeye mahkum ettiği bir davada Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 05.12.2019 tarih ve ... E... K.sayılı kararı ile yerel mahkemenin kararını onamıştır.
Benzer şekilde Danıştay 15. Dairesi 20.02.2019 tarih ve... E. ... K. Sayılı kararında; Karayoluna çıkan sahipsiz hayvandan dolayı zarar görenin zararını idarenin karşılamakla yükümlü olduğuna işaret ettiği davada, kazanın oluşumunda araç sürücüsünün kusursuz, davalı idarenin ise Adli Tıp Kurumu raporunda yola çıkan domuz sürüsüne atfedilen oranda, yani %100 oranında kusurlu olduğu, dolayısıyla kazanın oluşumunda otoyolda gerekli trafik güvenliği tedbirlerini almayan davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğu sonucuna varılmasına rağmen yerel mahkemece ATK raporundaki tespit ve görüş kabul edilmeyerek davalı idarenin idari hizmet kusurunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesi ile bozmuştur.
Görüldüğü üzere bilirkişi raporundaki görüş adli ve idari yargı uygulaması ile uyumludur. Bu nedenle rapora itibar etmemek için bir neden görülmemiş, hükme esas alınmıştır. Her ne kadar davalı vekili bilirkişi raporuna karşı yaptığı itirazında sigortalı araç sürücüsünün aracın hız ve teknik özelliklerini yol durumuna uygun şartlara uydurup uydurmadığı yönünde raporda bir değerlendirme olmadığını ileri sürerek bu konuda yeni bir rapor alınması gerektiğini savunmakta ise de raporun (5) sayfasında bu hususta teknik değerlendirmeler yapılmıştır. Kaza krokisinde çarpışma noktasından önce otomobile ait fren izi tespiti bulunmamaktadır. Sürücünün seyir istikametine göre muhtemelen yolun sağ kenarından otoyola girip çarpışmanın meydana geldiği ikinci şerit içerisine kadar yaklaşık 7-8 metre ilerleyen tilkinin emniyetle duramayacak mesafede yaklaşmış durumdaki sürücünün önüne ani ve beklenmedik şekilde çıktığı, hadisenin ani geliştiği, önlem alındığında ise hız, süre ve mesafe nedeniyle etkisiz kaldığı anlaşılmaktadır. Bu durum çok ayrıntılı ve bilimsel verilerle izah edilmiştir. Bu nedenle davalı vekilinin görüş ve itirazı yerinde görülmemiş, 6100 sayılı HMK.nun 30.maddesinde hakime bir görev olarak yüklenen "Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür." hükmü gereği dava ve usul ekonomisi gözetilerek yeni bir heyetten rapor almaya gerek duyulmamıştır.
Hasar Yönünden;
Kaza sonucu meydana gelen hasar nedeniyle ekspertiz raporundaki bulgular, faturalar, resimler tek tek incelenerek değerlendirilmiş, iskonto bedelleri hesaplanmış ve yapılan ödeme rayiçlere uygun bulunmuştur. Tamamen teknik bir konu olan incelemenin ayrıntılı yapıldığı gözlenmektedir.
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun "Sigorta Eksperleri" başlıklı 22/17.maddesi gereğince; "Maddî hasarla sonuçlanan trafik kazaları için yetkili sigorta eksperleri tarafından düzenlenmiş, örneği İçişleri Bakanlığınca tespit olunacak rapor, sigorta tazminatının ödenmesinde Karayolları Trafik Kanununun 99 uncu maddesindeki kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağı hükmündedir. Eksperler tarafından düzenlenen raporlar delil niteliğindedir."
Aynı yasanın 22/19 maddesi gereğince; "Sigorta eksperinin, sigortacı veya sigorta ettiren ya da sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişiler tarafından atanması, eksperin iş kabulü, asgari ücret tarifesinin tespiti de dahil olmak üzere ekspertiz ücretinin belirlenmesi ile ilgili usul ve esaslar Birlik ve Sigorta Eksperleri İcra Komitesinin görüşleri alınarak yönetmelikle düzenlenir." Sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayanların eksper ataması ve hasarı tespit ettirebilmesi mümkündür. Buna bağlı olarak, zarar gören kişi, kendi seçtiği ekspere, zararını tespit ettirme hakkına sahiptir.
Görüldüğü üzere ekspertiz raporları delil niteliğindedir. Davaya konu hasar tespitinde alınan ekspertiz raporu teknik bilirkişinin son derece ayrıntılı raporu ile denetlenmiş ve hasar miktarı rayiçlere uygun bulunmuş, bir hata veya yanlışlık bulunmamıştır. Bu nedenle söz konusu rapora itibar etmemek için bir neden görülmediğinden hükme esas alınmıştır. Davalı vekili bilirkişi raporunun bu kısmına karşı yaptığı itirazında da hesaplamaların soyut ve dayanaksız olduğunu ileri sürerek Yargıtay içtihadını örnek olarak göstermiş ise de ekspertiz raporu ile aynı sonuca ulaşan teknik bilirkişinin raporunun neden soyut ve dayanaksız olduğuna ilişkin itirazını destekleyen somut veriler ortaya konulamamıştır. Bu nedenle davalı vekilinin görüş ve itirazı yerinde görülmemiş, 6100 sayılı HMK.nun 30.maddesinde hakime bir görev olarak yüklenen "Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür." hükmü gereği dava ve usul ekonomisi gözetilerek yeni bir heyetten rapor almaya gerek duyulmamıştır.
Faiz Yönünden;
Davacı vekili 60.465,00.-TL hasar tazminatın, sigortalıya ödeme tarihi olan 22.05.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Hasar dosyasına göne davacı sigorta şirketi dava dışı sigortalısı ...Şirketi’ne 22.05.2023 tarihinde 50.708,75.-TL + 22.05.2023 tarihinde 628,72.-TL + 07.08.2023 tarihinde 9.127,53.-TLolmak üzere = 60.465,00.-TL ödeme yapıldığı açıktır.
... tarihli Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulunun... E. İle 3 K. sayılı kararında da işaret edildiği üzere; Davada, dava dışı sigortalı ...Şirketi’nin sahip olduğu tüm haklara halefiyet gereği davacı sigorta şirketi de sahiptir. Huzurdaki dava, dava dışı sigortalı ... Şirketi tarafından davalı aleyhine açılmış olsa idi nasıl aradaki ilişkinin ticari bir iş olduğu ve uyuşmazlığın çözüm yerinin de Asliye Ticaret mahkemelerinin olduğunu söyleyebiliyorsak, halefiyet prensibi gereği de aynı şeyi düşünmek zorunludur. Değişen tek şey davacının taraf sıfatındadır. Bu da halefiyet prensibi gereği davada avans faizinin uygulanması gerekir.
Buna göre davanın kabulü ile 60.465,00.-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bu miktara ödeme tarihleri dikkate alınarak 51.337,47.-TL'sine 22.05.2023, 9.127,53.-TL'sine 07.08.2023 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KABULÜNE,
60.465,00.-TL tazminatın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
Bu miktarın 51.337,47.-TL'sine 22.05.2023 tarihinden, 9.127,53.-TL'sine 07.08.2023 tarihinden itibaren avans faizi UYGULANMASINA,
1-Alınması gereken karar ve ilam harcı 4.130,36-TL olup, peşin alınan 1.032,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.097,76-TL harcın DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
2-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 102,00-TL, bilirkişi ücreti 7.000,00-TL'den oluşan 7.102,00-TL yargılama gideri ile 427,60-TL başvuru harcı, 1.032,60-TL peşin harç toplamı 8.562,20-TL yargılama giderinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACI TARAFA VERİLMESİNE,
3-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE,
5-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin, 6183 sayılı Kanuna göre davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/01/2026
KATİP - HAKİM -
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır