İzmir Bölge Adliye Mahkemesi, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu 142. maddesi gereği fon bankası çek bedelleri tahsili itirazın iptali davasında iki asliye ticaret mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlığını İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi lehine çözdü.
Özet: Dava, bir bankanın ödediği çek bedellerinin tahsili amacıyla başlattığı takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, süreç içerisinde çeşitli mahkemeler arasında görevsizlik kararları verilerek iki Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının çözümü için üst mahkemeye taşınmıştır; üst mahkeme, 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 142. maddesi kapsamında değerlendirilen bu tür davalarda, Hakime ve Savcılar Kurulunun ihtisas mahkemesi belirlemesine dair kararının uygulanmadığını tespit ederek, İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermiştir.

T.C.
İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2026/28
KARAR NO : 2026/131
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 12.11.2025
NUMARASI : 2025/279 Esas, 2025/864 Karar
MAHKEMESİ : İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 25.02.2025
NUMARASI : 2025/170 Esas, 2025/181 Karar
DAVA : İTİRAZIN İPTALİ
KARAR TARİHİ : 20.01.2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 21.01.2026
İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Dava, davacı bankanın, davalıya ait çekler nedeniyle Çek Yasası gereği üçüncü kişilere ödediği bedellerin davalıdan tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava ilk olarak Karşıyaka 4. Asliye Hukuk Mahkemesine (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) açılmış, bu mahkeme tarafından İzmir 10. Tüketici Mahkemesine gönderilmiş, İzmir 10. Tüketici Mahkemesi tarafından da uyuşmazlığın TTK'dan kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosya İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmiştir.
İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesince, Davacı ... A.Ş’nin 01/11/2005 tarihinde yürürlüğe giren 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 111. maddesi ile kurulan ... kapsamında olduğu, 5411 SK'nun 142. maddesine göre uyuşmazlığa bakma görevinin İzmir 1. ve 2. Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, karar 25.02.2025 tarihinde kesinleşmiştir.
Dosyanın gönderildiği İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince, davaya konu uyuşmazlığın temelde 5411 sayılı Bankacılık Kanunundan kaynaklandığı, Hakimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 25/11/2021 tarih ve 1232 Karar nolu kararı ile davaya konu uyuşmazlıkla ilgili davalarda İzmir ilinde İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirildiği, davada bu alanda ihtisas mahkemesi olarak görevlendirilen İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek karşı görevsizlik kararı verilmiş, karar 04.12.2025 tarihinde kesinleşmiştir.
Somut olayda Dairemizce çözümlenmesi gereken uyuşmazlık İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan uyuşmazlıktır.
5411 Sayılı Bankacılık Yasasının 142. maddesi; “Fon, Fon bankaları ve faaliyet izni kaldırılan bankaların iflas ve tasfiye idareleri tarafından açılacak hukuk davalarına asliye ticaret mahkemesinde bakılır, o yerde birden fazla asliye ticaret mahkemesi bulunması halinde, bu davalar (1) ve (2) numaralı asliye ticaret mahkemesinde görülür” hükümü getirmiştir.
Öte yandan, Hakimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 25.11.2021 tarih ve 1232 Karar nolu kararı ile finans ile ilgili açılacak davalara İzmir İlinde 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin bakmasına karar verilmiştir. Ancak belirtilen bu kararın incelenmesinde 5411 SK'nın 142. maddesinde düzenlenen davaların bu karar kapsamında yer almadıklarının belirtildiği görülmüştür.
Davacı ....A.Ş.'nin temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi 29.05.2015 tarihi itibarıyla 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 71. maddesinin 1. fıkrasının b bendi hükmü gereğince Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kuruluca (BDDK) ... ’ye devredilmiş olup, davacı müflis Banka 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 3. maddesinde tanımı yapılan fon bankasıdır.
Bu durumda, davacı tarafından açılan davalar 5411 SK'nın 142. maddesi kapsamında olup, Hakimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 25/11/2021 tarih ve 1232 Karar nolu kararı davacı tarafından açılan davalar hakkında uygulanmayacaktır. O halde, incelemeye konu davada İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir.
Açıklanan nedenlerle, yargı yeri olarak İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 21.ve 22. maddeleri gereğince İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın yargı yeri belirlenmesi talep eden mahkemesine iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 362/1-c maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 20.01.2026