Trafik kazasında vefat eden sürücünün kusurunun destekten yoksun kalma tazminatı hak sahiplerine yansımayacağı ilkesi ile sigorta tahkim kararlarının temyizinde kesinlik sınırı.
Özet: Tek taraflı trafik kazasında vefat eden sigortasız sürücünün mirasçılarının destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkin itiraz hakem heyeti kararının temyizi üzerine mahkeme, desteğin kusurunun tazminat hakkına engel teşkil etmediği yönündeki önceki bozma ilkesine uyulmasını haklı bularak, 40.000 TL kesinlik sınırının altında kalan alacaklar için temyiz talebini reddetmiş; kalan kısımlar için ise davalının diğer itirazlarını yerinde görmeyip, sigorta limiti aşımı durumunda oransal indirim uygulanabileceği prensibini hatırlatarak, tazminat ödenmesi yönündeki kararı esasen onamıştır.
4. Hukuk Dairesi         2024/7779 E.  ,  2025/881 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/1092 Değişik İş, 2022/1086 Karar
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ
SAYISI : KIT/2022-1921
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ
SAYISI : K-2019/61633
İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalının sorumluluğunda olan trafik sigortası bulunmayan araç sürücüsünün 20.06.2010 tarihinde tek taraflı trafik kazasında vefat ettiğini davacı eş ve çocukların destekten yoksun kaldığını belirterek bozma sonrası sunduğu ıslah dilekçesiyle birlikte eş ... için 3.444,58 TL, çocukları ... için 52.337,26 TL , ... için 35.151,69 TL, ...için 59.226,11 TL ve ...için 24.840,36 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sürücünün kusuru nedeniyle kazanın meydana geldiğini, bu nedenle davacıların tazminat talep edemeyeceğini, desteklik olgusunun ispatı gerektiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; trafik sigortası genel şartları ve HGK kararlarına göre tarih ayrımı gözetilmeksizin desteğin kusuruna isabet eden zararın teminat dışı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı süresi içinde davacılar vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince; itirazın reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce, desteğin kusurunun davacılara yansımayacağı, bu nedenle esastan inceleme yapılarak karar verilmesi gereğine değinilerek kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulü ile ... için 3.444,58 TL, ... için 52.337,26 TL , ... için 35.151,69 TL, ...için 59.226,11 TL ve ...için 24.840,36 TL olmak üzere toplam 175.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 26.06.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; desteğin kazaya kendisinin sebebiyet verdiğini ve bu nedenle davanın reddi gerektiğini, ...'nın solrumuluğunun kaza tarihi olan 26.06.2010 tarihi itibariyle kişi başı 175.000,00-TL olduğunu ancak desteğin annesi.................e tahkim yargılaması neticesinde icra kanalı ile 63.594,40 TL anapara olmak üzere toplam 81.921,53 TL ödendiğini, garameten yapılan paylaştırmada müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hesaplama tekniğinin ve hesap raporunun hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Gerekçe
Uyuşmazlık, davalı sorumluluğunda bulunan aracın sürücüsünün vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma tazminat talebine ilişkindir.
1- 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası gereği Sigorta Tahkim Komisyonlarının 40.000,00 TL yi geçmeyen kararları kesindir. Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun'un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun'un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
Dosya içeriğine göre ihtiyari dava arkadaşı olan davacılar için hüküm altına alınan ve temyize konu edilen miktarlar ayrı ayrı değerlendirildiğinde davacılardan ... için hesaplanan tazminat miktarları kesinlik sınırı olan 40.000,00 TL'nin altında kalmaktadır. Bu nedenle davalı vekilinin davacılar ..., ... ve ...yönünden sunduğu temyiz dilekçesinin miktar yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3-Karayolları Trafik Kanunu'nun 96/1. maddesinde "zarar görenlerin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulur" düzenlemesine; aynı maddenin 2. fıkrasında ise "başka tazminat taleplerinin bulunduğunu bilmeksizin zarar görenlerin birine veya birkaçına kendilerine düşecek olandan daha fazla ödemede bulunan iyiniyetli sigortacı, yaptığı ödeme çerçevesinde, diğer zarar görenlere karşı da borcundan kurtulmuş sayılır" düzenlemesine yer verilmiştir.
KTK'nun 96. maddesindeki hükme göre, garameten ödeme ilkesi; bir rizikonun gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden, sigorta bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını ifade etmektedir. Burada amaç, zarar görenlerin birden fazla olması halinde, sigortacının poliçede gösterilen limitle sorumlu olacağı da dikkate alınarak, zarar görenler arasında eşitliği sağlayıcı biçimde ve poliçe limitini de aşmayacak şekilde eşit paylaştırmanın sağlanmasıdır.
Somut olayda sürücünün vefatı nedeniyle eşi ve çocukları destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuş, hakem heyetince eş ve çocuklar için hesaplanan tazminat miktarı teminat limitine oranlanarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak davalı vekilince, desteğin annesine de tahkim yoluyla destekten yoksun kalma tazminatı ödendiği yönündeki temyiz itirazının incelemesinde; desteğin annesi ...in Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde 2018/33069 E. , K-2018/61754 - 2018/İHK10111 sayılı dosya ile Güvence Hesabından destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği, hakem heyetince desteğin annesi için 79.493,00 TL destekten yoksun kalma tazminatına hükmedildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince yapılacak iş; desteğin annesi ...in Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde açtığı 2018/33069 E. , K-2018/61754 - 2018/İHK10111 sayılı dosyanın dikkate alınarak, kaza tarihinde geçerli teminat limitini aşmayacak şekilde yapılacak garame hesabı ile oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiğinden hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
VII. KARAR
1-Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... ... ve ...yönünden sunduğu temyiz dilekçesinin miktar yönünden REDDİNE,
2-Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... dışındaki davacılar yönünden diğer temyiz itirazının REDDİNE,
3-Yukarıda (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... dışındaki davacılar yönünden temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
16.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.