Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, Bölge Adliye Mahkemesinin davalı idare istinaf başvurusunu esastan reddeden kararının temyizi ve vekalet ücreti itirazının kapsam dışı bırakılması.
Özet: Davacı mirasçıların arazilerine kamulaştırmasız el atan davalı idareden taşınmaz bedelinin tahsili talebiyle açtığı davada, ilk derece ve istinaf mahkemelerince davanın kabulüne karar verilmesi üzerine davalı idarenin temyiz başvurusu incelenmiştir; temyiz incelemesinde, arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak belirlenen bedelin hukuka uygun olduğu ve tapu kaydının yola terkinine karar verilmesinin yerinde olduğu belirtilirken, vekalet ücretine ilişkin itirazın istinaf aşamasında ileri sürülmediği gerekçesiyle reddedilerek bölge adliye mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2025/628 Esas, 2025/1011 KararKARAR: Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 12. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI: 2023/119 Esas, 2025/15 KararTaraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ...'e ait olan İstanbul ili, ... ilçesi, ... 4357 parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından kamulaştırmasız el atıldığından taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; İstanbul ili, ... ilçesi, ... 4357 parsel sayılı 450,00 m² yüzölçümlü taşınmazın tamamının Anadolu Otoyolu ... kesimi kamulaştırma planı kapsamında 01.05.1985 tarihli ve 1985/24 sayılı kamulaştırma işlemine başlama kararına istinaden kamulaştırmaya tabi tutulduğunu, kamulaştırma işlemleri yürütülürken taşınmazın maliki ...’in adresi tespit edilemediğinden noter tebligatı yapılamadığını ve malik tarafından yola terkin işlemi yapılmadığından kamulaştırma bedelinin de ödenmediğini, muris ... mirasçıları tarafından ... aleyhine İstanbul Anadolu 2.Asliye Hukuk Mahkemesinde 2017/28 Esas sayılı kamulaştırmasız el atma davası açıldığının tespit edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf SebepleriDavalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporurur usul ve kanuna aykırı olduğunu, taşınmaz bedelinin yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan arsa niteliğindeki taşınmaza mahallinde yapılan keşif sonucu emsal karşılaştırması yapılarak değer biçen, usul ve kanuna uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi taşınmazın bilirkişi raporunda belirlenen niteliğine göre bedelinin uygun olduğu, kamulaştırmasız el atma davalarında değerlendirme dava tarihine göre yapıldığından mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, ayrıca davacı lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesi ve dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi yerindedir.3. Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak inceleme yapıldığından ve istinaf sebebi olarak ileri sürülmeyen bir konunun temyiz yolunda ileri sürülmesi hâlinde incelenmesi mümkün olmadığından davalı idare vekilinin vekâlet ücretine ilişkin talebi konusunda inceleme yapılmamıştır.4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,13.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.