Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan elektrik ustasının maddi ve manevi tazminat talebinin, gelir hesaplaması ve manevi tazminat miktarının düşüklüğü gerekçesiyle Yargıtayca yeniden değerlendirilmesi.
Özet: Trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan elektrik ustası davacının açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, mahkemenin davacının gelirini ispatlanamadığı gerekçesiyle asgari ücret düzeyinde kabul ederek yaptığı hesaplamaya dayalı maddi tazminat kararı ile hükmedilen manevi tazminatın düşüklüğüne dair davacı vekilinin temyiz itirazları incelenmektedir; önceki bozma kararında davacının asgari ücretten fazla gelir elde ettiğinin kabul edilerek makul bir oran üzerinden ek bilirkişi raporu alınması gerektiği belirtilmiş olmasına rağmen, aynı hatalı gelir kabulünün yargılama sonunda da tekrarlandığı ve sigorta şirketine dair usul eksikliklerinin devam ettiği ileri sürülmektedir.
4. Hukuk Dairesi         2024/12185 E.  ,  2025/12377 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2022/355 E., 2023/266 K.
Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının içinde yolcusu olduğu araca davalının sevk ve idaresindeki araç ile çarpması neticesinde davacının yaralandığını ve ameliyat olduğunu, uzun süre tedavi gördüğünü, tedavilere rağmen davacıda kaza nedeniyle kalıcı sakatlık meydana geldiğini, kazadan önce davacının iyi bir gelirinin olduğunu, bankalardan kullanmış olduğu üç kredinin ödemelerini aksatmadan yaptığını, evin geçimini sağladığını, kaza sonrasında çalışamadığı için evini ve arabasını satmak zorunda kaldığını açıklayıp fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 20.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 06.04.2017 tarihinde 180.000,00 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. BOZMADAN ÖNCEKİ YARGILAMA SÜRECİ
Mahkemece davanın kısmen kabulüyle 63.616,52 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, dahili davalı ... AŞ aleyhine usulüne uygun harcı yatırılarak açılan bir dava bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, kararın davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı vekili ve davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairenin 03.03.2022 gün, 2021/16565 Esas - 2022/3921 Karar sayılı ilamıyla, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazları reddedilerek "...Dosya kapsamından davacının elektrik tesisat ustası olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre davacının asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulü hayatın olağan akışına aykırıdır. Buna karşılık davacının asgari ücretin üzerinde ne kadar gelir elde ettiği kesin olarak saptanamadığından davacının asgari ücretten bir miktar fazla kazandığı kabul edilerek mahkemece belirlenen makul oran üzerinden hesaplama yapılması için bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma ilamından sonra yargılama sonunda Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüyle 180.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, dahili davalı ...Ş. aleyhine usulüne uygun harcı yatırılarak açılan bir dava bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; hükmün gerekçesinde sadece davalının istinaf yoluna başvurduğunun belirtilmesinin hatalı olduğunu, tazminat hesabına ilişkin raporda gelirin düşük hesaplandığını, davacının gerçek gelirini yansıtmadığını, davacının gelirinin daha fazla olduğunu, hükmedilen manevi tazminat miktarının yıllar içinde oluşan ekonomik değişimler karşısında oldukça düşük kaldığını, talebin kabul-red durumuna göre yargılama gideri ve harcın eksik hesaplandığını, davalı ... usulüne uygun olarak davaya dahil edildiğinden sigorta şirketi yönünden de davanın kabulü gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; davalı araç sürücüsünün karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacının uğradığı bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat talebine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davacı vekili meydana gelen kazada davacının yaralandığını ve malul kaldığını açıklayıp tazminat talebinde bulunmuştur.
Mahkemece davacıda oluşan zararın tespitine yönelik alınan raporda davacının geliri ispatlanamadığından asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulü ile asgari ücret üzerinden hesaplama yapılmış, mahkemece de anılan rapor hükme esas alınarak davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurulmuş, hükmün taraflarca istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, kararın temyizi üzerine Dairenin yukarıda tarih ve numarası belirtilen ilamıyla davacının olay tarihinde elektrik ustası olduğundan asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğine ilişkin kabulün hatalı olduğu belirtilerek, davacının net geliri de ispatlanamadığından mahkemece davacının gelirine ilişkin makul oran belirlenerek tazminat hesabı yapılması gerektiği gerekçesiyle davacı yararına bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada tazminat miktarının tespitine yönelik alınan raporda davacının gelirinin asgari ücretin %15 oranında fazlası olduğu kabul edilerek hesaplama yapılmış, Mahkemece de anılan rapor hükme esas alınarak karar verilmiştir. Varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.
Dairemizin bozma ilamıyla davacının gelirine ilişkin mahkemece belirlenen makul bir oran üzerinden hesaplama yapılması gerektiği belirtildiği halde Mahkemece davacının gelirine ilişkin makul oran belirlenmeyerek bu hususun bilirkişinin takdirine bırakılması doğru görülmediği gibi davacının gelirine ilişkin bilirkişinin belirlediği %15 oranı da düşüktür.
Buna göre yapılacak iş; Dairenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen bozma ilamına uygun olarak davacının elektrik ustası olduğunun kabulüyle elde ettiği gelirine ilişkin mahkemece makul bir oran belirlenerek belirlenen bu oran üzerinden hesaplama yapılarak hasıl olacak sonuca göre karar vermek olup bu nedenle hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulüyle temyiz olunan kararın BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
11.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar veridi.