Kamulaştırma Kanununun 7 ve 8. maddesindeki uzlaşma şartı sağlanmadığından irtifak hakkı bedel tespiti davasının reddedilmesinin Yargıtayca onanması.
Özet: Kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve tescili talepli davada, davacı idarenin 2942 sayılı Kanunun öngördüğü uzlaşma görüşmelerini usulüne uygun yapmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan ilk derece mahkemesince davanın reddedilmesi üzerine, davacı idarenin maliklerin vefatı ve mirasçıların tespiti güçlüğüne dair itirazlarına rağmen bölge adliye mahkemesi bu kararı hukuka uygun bularak istinaf başvurusunu esastan reddetmiş, temyiz incelemesinde ise bölge adliye mahkemesinin kararı usul ve kanuna uygun görülerek davacı idarenin tüm temyiz itirazları reddedilip karar onanmıştır.
5. Hukuk Dairesi         2024/10575 E.  ,  2025/8017 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2158 Esas, 2024/1001 Karar
DAVA TARİHİ : 03.09.2021
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kırklareli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/209 Esas, 2021/569 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kırklareli ili, .... ilçesi, ... köyü 5 19... sayılı taşınmazdaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca usulüne uygun uzlaşma görüşmeleri yapılmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava açılırken tapu kaydı maliklerinin ölü olduğunun bilindiğini, mirasçıların ancak mahkemenin verdiği yetki belgesine binaen alınan veraset ilâmı ile tespit edildiğini, davanın reddi kararının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karan ile 2942 sayılı Kanun'un 7 nci ve 8 inci maddesinde düzenlenen uzlaşma şartına uyulmadan davacı idare tarafından dava açıldığı, Mahkemece bu hususun dava şartı niteliğinde olduğu kabul edilerek davanın ön şart yokluğu gerekçesiyle reddine karar verilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, temel olarak kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
21.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.