Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ticari satıştan doğan kur farkı alacağına yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali davası gerekçeli kararı.
Özet: Bu itirazın iptali davasında, davacı şirket, davalıya ticari satış sonucu tedarik ettiği malzemelerin ödemesini yapmadığı, özellikle döviz kur farkından kaynaklanan alacağının tahsil edilemediği gerekçesiyle icra takibi başlatmış; davalının itirazı üzerine takibin durması nedeniyle bu davayı açmıştır. Davalı savunma dilekçesi sunmazken, bilirkişi raporları davacının e-defterlerinin ve faturalarının geçerliliğini, taraflar arasındaki ticari ilişkiden doğan 14.270,92 ABD Doları tutarındaki asıl borcun varlığını (takip tarihindeki kurla 193.866,30 TL) teyit etmiştir. Ancak raporlar, Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca fatura vade farkından dolayı temerrüt tarihi takip tarihinden sonra kaldığı için takip tarihi itibarıyla faiz oluşmadığını belirtmiştir.
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : 2022/225 EsasKARAR NO : 2023/16HAKİM : ... ...KATİP : ... ...DAVACI :... - ...VEKİLİ :... - ... DAVALI :... - ... VEKİLİ : ... - ...DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 23/03/2022KARAR TARİHİ : 13/01/2023YAZIM TARİHİ : ... Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili, davalı şirket müvekkiline olan borcunu ödememesi üzerine Adana Genel İcra Müdürlüğünde icra takibi başlatıldığını, davalı şirket tarafından borca ve ferilerine itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirketin 01/10/2021 tarihinde bir kısım malzemelerin tedariki için anlaştıklarını, aynı gün şirkete malzeme sipariş formu gönderildiğini, sipariş formunda yazılan tüm malzemelerin satım alımı ve kamyonlar ile teslimi davalı şirket tarafından onaylandığını, müvekkili şirket tarafından söz konusu malzemeler davalı şirket adresine gönderildiğini, malzemelerin tam ve eksiksiz olarak teslim edildiğini, müvekkili tarafından davalıya kesilen faturalar üzerinde USD üzerinden satış kuru üzerinden alınacağının belirtildiğini, faturaların kesinleştiğini, ancak davalı taraf ödemelerinin bir kısmını USD, bir kısmını TL cinsinden ödediğini, davalı şirkete kur farkı alacaklarına ilişkin ihtarname gönderildiğini, buna rağmen borcunu ödemediğini, müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğunu ve davalının borçlu olduğunu belirterek, alacaklarının tahsilinin zor olmaması için davalının taşınır, taşınmaz ve banka hesaplarına haciz konulmasını, teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA; Davalı tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 12/09/2022 tarihli bilirkişi raporu ile;Davacının e-defter kapsamında olduğu, ilgili dönemlere ilişkin e-defter ve berat dosyasının oluşlurulma ve berat dosyalarının GİB sistemine yüklenme süresinde yüklediği. Bu defterlerin VUK'nun 215. ve 219, maddelerinde belirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,2)Davalı şirketçe davacı şirkete 10/11/2021 tarih ... numaralı 58.832,07-USD tutarlı düzenlemiş olduğu e-faturasının kaynağı taraflar arasındaki 01.10.2021 sipariş tarihli ... nolu Malzeme Sipariş Formu'nun kalemlerinin karşılaştırmasından söz konusu fatura ile birebir olduğu, Tarafların 2021 yılında fatura alış/satış Form BA/BS bildirimlerinin birbirini doğruladığı.3) Davacı tarafın dava ve takip konusu fatura kaynağı ticaretten doğan borca döviz gözüyle bakması gerektiği, bu bağlamda davacı tarafın davalı tarafa 14.270,93 Usd kur farkı (fiyat farkı) faturası düzenlemesinin yerinde olduğu,4) Davacı tarafin davalı tarafa toplam 58.832,07-USD'lik fatura düzenlemiş olduğu, davalı tarafın ise davacı tarafa toplam 44.561,11-USD karşılığı çek/banka yoluyla havale yaptığı, dolayısıyla faturalar ve ödemeler arasında oluşan 14.270,92-USD fark davalımın davacıya asıl borcu olacağı, davacı taraf takip tarikinde USD alacağını TL ye çevirerek davalıdan 193.866,30-TL asıl alacak talep ettiği,5) Davacı şirket fatura tarihinden TTK.'nın 1530/4.a maddesi gereğince borçlunun otuz gün sonra temerrüde düşeceğinden, takiple talep edilen faturanın temerrüt tarihi takip tarihinden sonra olduğundan faiz doğmayacağı görüş ve kanaatini bildirir rapor düzenlenmiştir. Davalı vekili tarafından bilirkişi raporuna süresinde itiraz edilerek itirazı yerinde görülmüş, bilirkişiden ek rapor düzenlemesi istenilmiştir. Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 21/10/2022 tarihli bilirkişi ek raporu ile;Davalı şirket vekilinin her ne kadar kök rapora yaptığı itirazda takip tarihine kadar faiz alacağının olduğunu belirtmiş ise de takibe konu edilen vade farkı faturası dövizli fatura olduğundan ve fatura içeriği döviz alacağının takip tarihindeki kur üzerinden TL'ye dönüştürülerek takibin başlatıldığı, ayrıca taraflar tacir olduğundan taraflar arasındaki düzenlenen sipariş formunda ödemenin ne zaman yapılacağı konusunda süre belirtilmediğinden, Türk Ticaret Kanunun 1530/4. Maddesi kapsamında fatura tarihinden 30 gün sonra borçlunun temerrüde düşeceği hükmü gereği; davalı borçlunun takip tarihi itibari ile temerrüdünün söz konusu olmadığı, bu nedenle davacının talep ettiği faiz alacağının yerinde olmadığı görüş ve kanaatini bildirir rapor düzenlenmiştir. Davacı-alacaklı, Adana Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/... esas sayılı dosyasında, davalı hakkında 18/01/2022 tarihinde 193.866,30 TL asıl alacak, 13,28 TL işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 193.879,58 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatmış, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takip durmuştur. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, Taraflar arasındaki ticari ilişkinin yabancı para ile gerçekleştirildiği, fatura içeriği ve defterlerden anlaşılmaktadır. Somut olayda işin niteliği gereği yazılı sözleşme yapılması geçerlilik koşulu değildir. Ayrıca kur farkı alacağının talep edilebilmesi için taraflar arasındaki alım satım ilişkisinin döviz üzerinden yapılmış olması, asıl faturada açıkça döviz karşılığının belirtilmesi ve döviz karşılığının süresinde ödenmemesi gerekmektedir. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda bu hususlar irdelenmemiş, kur farkının kaynaklandığı asıl faturalar incelenmiştir, bu kapsamda davacı şirkete 10/11/2021 tarih ... numaralı 58.832,07-USD tutarlı düzenlemiş olduğu e-faturasının kaynağı taraflar arasındaki 01.10.2021 sipariş tarihli ... nolu Malzeme Sipariş Formu'nun kalemlerinin karşılaştırmasından söz konusu fatura ile birebir olduğu, tarafların 2021 yılında fatura alış/satış Form BA/BS bildirimlerinin birbirini doğruladığı anlaşıldığından, takibe konu edilen vade farkı faturası dövizli fatura olduğundan ve fatura içeriği döviz alacağının takip tarihindeki kur üzerinden TL'ye dönüştürülerek takibin başlatıldığı, ayrıca taraflar tacir olduğundan taraflar arasındaki düzenlenen sipariş formunda ödemenin ne zaman yapılacağı konusunda süre belirtilmediğinden, Türk Ticaret Kanunun 1530/4. Maddesi kapsamında fatura tarihinden 30 gün sonra borçlunun temerrüde düşeceği hükmü gereği; davalı borçlunun takip tarihi itibari ile temerrüdünün söz konusu olmadığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, alacak likid olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,Açılan davanın KISMEN KABULÜ İLE,Davalının Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın KISMEN İPTALİ İLE, takibin 193.866,30 TL asıl alacak üzerinden takipteki şartlarla aynen devamına, Hükmolunan alacağın %20'si olan 38.773,26 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Karar tarihi itibariyle alınması gereken 13.243,00 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 2.341,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 10.901,30 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,Davacı vekili tarafından yatırılan toplam 2.341,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Davacı vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davacı vekilinin sarf ettiği emek ve mesaisi dikkate alınarak 30.079,95 TL vekalet ücreti takdiri ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Davalı vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davalı vekilinin sarf ettiği emek ve mesaisi dikkate alınarak reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 13,28 TL vekalet ücreti takdiri ile davacıdan alınarak davalıya verilmesine,Davacı vekili tarafından sarf edilen toplam 1.055,11 TL yargılama giderinin davada haklılık oranına göre takdiren 1.055,03 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan giderin davacı üzerinde bırakılmasına, Arabuluculuk asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydınaHMK.'nın 333.maddesi uyarınca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine, İlişkin davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar usulen açıkça okunup anlatıldı.Katip ...✍e-imzalı Hakim ...✍e-imzalı