Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, demo kullanım sonrası iade edilmeyen ticari malın aynen iadesi veya bedelinin tahsili talebine ilişkin alacak davası.
Özet: Davacı tarafça, davalıya deneme amaçlı gönderilen bir ürünün demo kullanım süresi bitmesine rağmen iade edilmemesi veya bedelinin ödenmemesi üzerine, önce ihtarname çekilip ardından icra takibi başlatılarak itiraz üzerine duran takip sonrası ürünün aynen iadesi veya satış bedelinin tahsili talebiyle açılan davada; davalı, ürünün tanıtım amaçlı bedelsiz gönderildiğini, iade yükümlülüğü olmadığını, buna rağmen kargoyla geri gönderilen ürünün kaybolduğunu ve mail yazışmalarının bunu doğruladığını savunarak davanın reddini istemiş, mahkeme uyuşmazlığın ürünün bedelli mi tanıtım amaçlı mı teslim edildiği ve iade yükümlülüğü olup olmadığı noktalarında toplandığını belirtmiştir.
T.C.
ANTALYA1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2025/177 EsasKARAR NO : 2025/849DAVA : Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)DAVA TARİHİ : 05/03/2025KARAR TARİHİ : 26/11/2025Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:I.İDDİANIN ÖZETİDavacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı borçlunun ... tarihinde ... sipariş numarası ile “...” isimli ürünü demo kullanım amacıyla sipariş ettiğini, davalının siparişi üzerine “...” isimli ürünü demo kullanım amacıyla ... tarihinde müvekkili şirket tarafından e-irsaliye düzenlenerek ... ... kargo aracılığı ile davalıya gönderdiğini, müvekkili tarafından davalıya ... aylık demo kullanım süresi tanınmış olup, söz konusu süre teslim tarihi olan ... tarihi baz alındığında ... tarihinde sona erdiğini, bu tarih itibariyle davalı ilgili ürünü elinde bulundurma hakkını yitirdiğini, bu sebeple davalının ürünü iade etme yükümlüğünü yerine getirmediğini, davalının iade tarihinin üzerinden çok uzun süre geçmesine, müvekkilinin gerek yazılı gerekse sözlü talep ve tekitlerine rağmen müvekkiline ait ürünü halen haksız ve mesnetsiz olarak elinde bulundurması sebebi ile davalıya hitaben Ankara ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı “...” isimli ürünün iadesi, mümkün olmaması halinde ürünün satış bedeli olan ... $ ın 5 gün içinde müvekkilinin banka hesabına ödenmesi talepli ihtarname keşide edildiğini, bu ihtarname davalı tarafa ... tarihinde tebliğ edildiğini, ilgili ürünün iadesi yapılmadığı gibi ürünün satış bedeli de ödenmediğini, bunun üzerine davalı aleyhine Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... E. Sayılı icra dosyası ile icra takibi başlattığını, davalı haksız itirazı üzerine takibin durduğunu iddia ederek, davanın kabulü ile “...” isimli ürünün iadesi, mümkün olmaması halinde ürünün satış bedeli olan ... $ ın ödeme tarihindeki Türk Lirası karşılığının ve işlemiş faizinin davalı taraftan tahsilini talep etmiştir.II. SAVUNMANIN ÖZETİDavalı taraf cevap dilekçesi sunmamış, davacının tüm iddialarını inkar etmiş sayılmıştır. Davalı vekili duruşmadaki beyanlarında; "Bilirkişi raporuna karşı beyanlarımızı tekrar ediyoruz. Ürün iadesi gerekmeyen işlevsiz, sadece tanıtım amacı taşıyan bir ürün olup müvekkile ürün gönderildiğinde bu ürünün iade edileceğine yahut iade edilmediği takdirde bedel talep edildiğine dair bir belirleme yoktur. Ayrıca müvekkil iade ile yükümlü olmamasına karşın ürünü kargo vasıtasıyla göndermiş fakat iradesi dışında kaybolmuştur. Davacı yanca sunulan mail yazışmaları da bu hususu doğrulamaktadır. Bu mail yazışmalarını biz kabul ediyoruz. Dava konusu ürününün müvekkil tarafından sipariş edildiğine dair herhangi bir veri yoktur. Olayda icap ve kabul söz konusu değildir. Bu sebeplerle davanın reddini talep ediyoruz" şeklinde beyanlarda bulunmuştur. III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLERDavalı yönünden esnaf tacir belirleme müzekkere cevapları, icra dosyası dosya arasına alınmıştır. IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:Dava, demo (deneme amaçlı) olarak teslim edilen emtia bedelinin ödenmemiş olduğu iddiasına dayalı olarak açılan, öncelikle emtianın iadesi, olmadığı takdirde bedelinin tahsili talebine ilişkin terditli bir eda davasıdır. Davacı yanca ... adlı ürünün ... Kargo firması aracılığıyla davalıya teslim edildiği ihtilafsızdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; ... adlı ürünün davalıya bedeli karşılığında mı tanıtım amacıyla bedelsiz mi teslim edilmediği, davalının ürünün iadesi yönünde iradi eylemi olup olmadığı varsa bu eylemlerin teslim yükümlülüğünü kabul anlamına gelip gelmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Davacı yanca davadan önce Ankara ... Noterliği'nin ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile dava konusu ürünün 1 aylık demo kullanım süresinin dolduğunu, ürünün aynen iadesi ya da ... amerikan dolarının 5 gün içinde ödenmesi talepli ihtarnmame düzenlediği ve Antalya Genel İcra Dairesinin .../... E. Sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatttığı, işbu icra takibine karşı davalının ... tarihinde borca itiraz dilekçesi sunduğu ve icra takibinin durduğu belirlenmiştir.Bilindiği üzere; 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK.’nun 114. maddesinde hukuki yarar dava şartı olarak kabul edilmiştir.Hakkı ihlal edilen bir kişi davacı olarak mahkemeye başvurup hukuki korunma talep edebilir. Ancak, davacının hukuki korunma talep edebilmesi için korunmaya değer bir yararının bulunması gerekir. Davacının dava hakkına sahip bulunması mahkemeden hukuki koruma isteyebilmesi için yeterli değildir. Dava açan kişinin ayrıca dava açmakta hukuki bir yararı bulunmalıdır. Kural olarak inşai davalarda ve eda davalarında hukuki yararın bulunduğu varsayılır. Davacı bu tür davalarda hukuki yararının bulunduğunu bildirmek ve ispat etmekle yükümlü değildir.Ancak şüphe halinde hukuki yararın mevcut olup olmadığı inceleme konusu yapılır.Somut olayda, davacının mahkemeden talep edebileceği, korunması gereken hakkı, var ise alacağının tahsili hususunda karar almak ve bu yöndeki muhtemel davalı itiraz ve savunmalarını bertaraf etmektir. Davacının Antalya Genel İcra Dairesinin .../... esas sayılı dosyasınında icra takibi başlattığı, takibin kesinleşmediği, borca itirazla durduğu, şu durumda davacının itirazın iptali yahut alacak davası ikame etmesinde hukuken korunabilir hakkın mevcut olduğu değerlendirilmiştir.İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına, bilirkişi raporu içeriğine göre; davacı tarafından, davalıya teslimin ... tarihli ... numaralı irsaliyeye istanaden yapıldığı iddia edilmişse de, ilgili irsaliyede davalı imzasının bulunmadığı, teslim alan ve teslim eden bilgilerinin boş olduğu, dava senetle ispat sınırının altında olmasına rağmen teslimle ilgili tanık dinletilmediği, ... tarihli ... numaralı irsaliyelerin nüshalarında demo amacıyla sunulan ürünlerin davalı tarafından iade edileceğine ilişkin ibarenin yer almadığı, irsaliyenin altında yer alan notlar kısmındaki "Ürün İade Adresi" şeklindeki adres bilgisinin deneme amaçlı kullanım süresi içerdiği ve bedel iadesi yükü taşıdığı anlamına gelmeyeceği değerlendirilmiştir. Sunulan mail içerikleri davalı yanca kabul edilmiştir. Bu mail içerikleri ve davalı vekilinin beyanlarından dava konusu ürünün davalı yanca iade edilmek üzere kargoya teslim edildiği, ancak kargoda kaybolduğu sonucu çıkmaktadır. ... tarihli davalının muhatabı olmadığı, dava dışı ... ...'den (satış temsilcisi), dava dışı ... ... ve ... ...'e gönderilen mailde davalıya dava konusu demo ürünün gönderileceği, fatura kesilmeyeceği, ürünün testler sonrası iade edileceği yazılı ise de mail içeriğindeki kişilerin tanık olarak dinletilmemesi ile içeriği doğrulanamamıştır. Neticeten, dava konusu ürünün ihtarnamedeki gibi bir aylık deneme kullanımı amacıyla, iade edilmek üzere davalıya teslim edildiğinin davacı yanca ispat edilemediği, yemin deliline dayanmasına rağmen süresi içinde başvurmadığı, irsaliye içeriğinden de bu hususun anlaşılmadığı, ürünün değeri itibarı ile de bedel alınmaksızın tanıtım amacıyla davalıya teslim edilmiş olabileceği, davalının ürünü iade için kargoya tesliminin bedeli kabul anlamı taşımayacağı kanaati ile davanın reddine karar vermek gerekmiş , aşağıdaki hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli ...-TL harcın peşin alınan alınan ... TL peşin harca mahsubu ile arta kalan ...-TL'nin davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,6-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMK’nın 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,Dair, Davacı vekili ile Davalı vekilinin yüzlerine karşı miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 26/11/2025Katip ...¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır