Danıştaydan, parsel endeksi hataları ve hissedarlar arası dengesizlikler nedeniyle iptal edilen arazi toplulaştırma işleminin temyiz incelemesi.
Özet: Konyada yürütülen arazi toplulaştırma projesi kapsamında, davacıya tahsis edilen parselde hisse yapısının korunmadığı, tarımsal nitelikli meyve bahçesi arazisinin aleyhine, diğer hissedarın ekili olmayan arazisinin lehine arazi artırımı yapıldığı, parsel endeks değerlemesinde denklik ilkesinin sağlanamadığı, mevcut ağaçların zarar göreceği ve sabit tesislerin korunmadığı gerekçeleriyle ilk derece mahkemesince iptaline karar verilen toplulaştırma işleminin hukuka uygun olduğu yönündeki Bölge İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan temyiz başvurusunda, tetkik hakimi usul ve yasaya uygun olan bu kararın onanması gerektiğini belirtmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : ████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Konya ili, Ereğli ilçesi, ... Mahallesinde Karaman Arazi Toplulaştırması ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Tamamlama Projesi kapsamında yapılan toplulaştırma işleminin ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bilirkişi raporları ile maddi olay birlikte incelendiğinde, dava konusu toplulaştırma işleminin, davacıya yapılan yeni parsel tahsisi işleminde parsel hisse yapısının korunamadığı, parselin kuzey sınırlarında planlanan yolun açılması halinde armut ağaçlarının zarar göreceği, bu durumda davacının mağduriyetinin daha da artacağı, dava konusu eski ... nolu kadastro parseli endeksinin 0.747336 olduğu görülürken, toplulaştırma sonrası yer tesliminde davacıya aynı yerinden verilmiş olmasına rağmen “parsel derecelendirme endeksinin 0.765” olarak belirtildiği, buna karşılık eski 818 parselin diğer hissedarına verilen “... ada ... parselin endeksinin 0.747336'dan 0.729845'e düşürülerek hissedarın payının artmış olduğu, davacının aleyhine hisse ayırımının hazırlanan arazi endeks değerlerine göre dengelemenin hatalı yapıldığı, tarımsal özellikler bakımından ekili ve dikili sabit tesis meyve bahçesi olan davacı parseli aleyhinde, ekili ve dikili olmayan diğer hissedar parselinin lehinde arazi artırımı şeklinde işlem yapıldığı, bu durumun projeden beklenen hakkaniyet ölçüsüne uygun olmadığı, davacıya tahsis edilen parselin (Meyve bahçesi) parsel endeks değerinin yüksek, diğer hissedarının fiili olarak kullanmakta olduğu ve ekim dikim yapılmayan (ağaçsız) parselin parsel endeksi değerinin düşük olduğu ve bu gerekçeyle yeni arazi tahsisi sırasında eski parseldeki 1/2 hisse oranının toplulaştırma adına değiştirilmesinin hatalı bir uygulama olduğu, toplulaştırma uygulamasının mevcut fiili duruma göre yapılmadığı, davacının eski ve yeni parsellerinin aynı/eşit topografya ve toprak yapısına sahip oldukları halde yeni parselin parsel endeksi değerinin yükseltildiği, diğer hissedara tahsis edilen parselin parsel endeksinin düşürüldüğü, hissedarların fiili olarak kullandıkları yerlerin arasında endeks değeri farklılığı gerekçe gösterilerek hissedarlara verilen parsel tahsisi miktarları arasında farklılık oluşmuş olduğu ve arazi derecelendirilmesinde denklik (değer eşitliği) ilkesinin sağlanmadığı, bu anlamda “eski ve yeni parsellerin eşdeğer yerler” olmadığı, davacıya verilecek tahsis miktarının “parsel endeksi hatası” sebebiyle doğru hesaplanmadığı, ... nolu eski parsel üzerinde davacıya ait yapı ve tesislerin optimum düzeyde korunduğu şekilde blok planlaması ve parselasyon işlemi yapılması gerekirken bunun yapılmadığı anlaşıldığından, sözkonusu toplulaştırma işleminin dava konusu parsellere dair kısmında bu yönleriyle hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Proje kapsamında oluşturulan derecelendirme haritası, teknik talimat ile oluşturulmakta, bunun dışında endeks hesabı yapılmadığı, derecelendirme teknik talimatında bulunan kriterler de eklenerek endeks değerlerinin hesaplandığı, Mahallinde seçilerek kurulan komisyon tarafından belirlenmiş endeks değerlerinin esas alınmasının gerektiği, her iki malike de verilen parsel büyüklüklerinin doğru olduğu, proje, kanun, uygulama yönetmeliği ve teknik talimata uygun olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.