otoyol ve köprü geçiş ücretlerinin hgs bakiyesi yetersizliği nedeniyle ödenmemesinden kaynaklanan icra takibine itirazın iptali davası.

Otoyol ve köprü geçiş ücretlerinin HGS bakiyesi yetersizliği nedeniyle ödenmemesinden kaynaklanan icra takibine itirazın iptali davası.

Özet: Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında, davacı otoyol geçiş ücretlerinin HGS bakiyesi yetersizliği nedeniyle ödenmediğini ve davalının icra takibine haksız itiraz ettiğini iddia ederek takibin devamını ve tazminat talep ederken; davalı, yeterli bakiyenin 15 gün içinde yüklenmesi halinde ücretin otomatik tahsil edildiğini savunmuştur. Mahkeme, taraflar arasındaki hizmet sözleşmesini ve yetki itirazlarını reddederek, davalının araçlarının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı ve HGS bakiyelerinin yeterliliği konusunda uzman bilirkişi raporu alınmasına karar vermiştir.

T.C.

İSTANBUL

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili özetle; davacı yanın geçmiş olduğu güzergahlara ve yollara ilişkin ödenmesi gereken geçiş ücretlerini ödemediğini, HGS ürününde gerekli bakiyeleri bulundurmadığını, tüm geçişlerin gerçek geçişler olup ; sunmuş olduğu geçiş kayıtları ve görüntülerinde de açıkça görüleceğini, Davalı yanın borca ilişkin olarak açılan icra takibine haksız bir şekilde itirazda bulunduğunu ve icra takibini durdurduğunu, yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle; fazlaya ilişkin dava ve talep hakkının saklı kalması kaydıyla, davalarının kabulüne, Davalı yanın icra dosyasına yaptığı haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz eden borçlu(davalı) aleyhine takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, dava konusu alacağın tahsilinin güvence altına alınması amacıyla, İİK m.257 ve devamı uyarınca; davalının menkul, gayrimenkul mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının, geçiş ücretlerini ödemeyen taşıtlarının ihtiyati haczine, davalının dava konusu malvarlığını devretmesini veya kaçırmasını önlemek amacıyla, ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA/

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili özetle; müvekkilinin, ... otoyolundan birçok kez geçiş yapmış olup, geçişlerinde, köprü ve otoyol ücretini, geçiş sırasında nakit ya da kredi kartıyla ödemek yerine HGS hesabından ödemeyi tercih etmiştir. Geçiş sırasında HGS hesabında yeterli bakiye bulunması durumunda, o anda geçiş ücreti tahsil edildiği için herhangi bir sıkıntı yaşanmamaktadır. Geçiş sırasında HGS hesabında yeterli bakiye bulunmaması durumunda ise, geçişten sonraki 15 gün içinde HGS hesabında yeterli bakiyeyi bulundurması halinde işletici şirket tarafından, geçiş ücreti müvekkilin hesabından otomatik olarak tahsil edildiğini, yukarıda arz ve izah olunan ve re’sen dikkate alınacak sebeplerle fazlaya ilişkin her türlü dava ve itiraz hakkının saklı kalması kaydıyla; cevap dilekçesinin kabulü ile davanın reddine, haksız ve kötüniyetli başlatılan icra takibi nedeniyle davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak

üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE/

Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.

Dava konusu uyuşmazlığın, Davalıya ait ... ve ... plakalı araçların █████/2025 ila █████/2025 tarihleri arasında davacının işletmesinde olan otoyolda ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, varsa ücret tespitinin icra müdürlüğü dosyasında talep edilebilecek alacak miktarının tespitine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmektedir.

Taraflar arasında bir hizmet sözleşmesinin bulunduğu, davacı tarafın otoyol hizmeti vermeyi taahhüt ettiği, davalı tarafın ise ücret ödemeyi üstlendiği, İstanbul BAM 17. HD'nin kararlarında " davacı tarafın işlettiği otoyolun geçiş bedeli karşılığında kullanılması hususunda taraflar arasında hizmet sözleşmesi bulunmaktadır" şeklindeki içtihatlari nazara alındığında, davalı vekilinin göreve ilişkin itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.

Takibin davacı alacaklının seçimine göre hem genel hem özel yetkili mahkemede açılabileceği, davanın dayanağı icra takibine konu para alacağı olup, talep edilen borç 6098 sayılı TBK'nın 89. Maddesi uyarınca götürülecek borçlardan olup, davacının yerleşim yeri İstanbul olduğundan borcun ifa edileceği yer itibari ile İstanbul İcra Daireleri'nin de yetkili olduğundan, davalının yetkiye ilişkin itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.

Deliller toplanmış; ... 24. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, Karayolları 1. Ve 4. Bölge Müdürlüğü, PTT A.Ş.'ye ait yazı cevapları, ihlalli geçiş bildirimleri, ihlalli geçişlere ilişkin fotoğraf suretleri ve taraflarca ibraz edilen deliller ile toplanılması talep edilen deliller celp edilip incelenmiş, bilirkişiden rapor alınmıştır.

Mahkememizin █████/2026 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın taşıma hukuku alanında uzman ...'e tevdi ile uyuşmazlık konusu hakkında davalı adına kayıtlı ... ve ... plakalı araçların davacı tarafından işletilen köprü ve otoyollardan araçların █████/2025 ila █████/2025 tarihleri tarihlerinde ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, geçiş yapıldığı sırada davalının araçlarına ait hesaptan geçiş ücretini karşılamaya yeterli bakiye bulunup bulunmadığı, ihlalli geçiş tarihinden sonra ödeme yapılmış ise davalının takibe konu olmayan muaccel borcunun bulunup bulunmadığı, var ise kısmi ödemenin önce muaccel olan borçtan mahsup edilmesi halinde dava ve takip konusu ihlalli geçişlerden dolayı davacının bakiye alacağının bulunup bulunmadığı, var ise miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bu kapsamda bilirkişiden alınan █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği, 6001 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile (█████/2022 tarihinde yürürlüğe giren ve 7417 sayılı Kanunun 53 inci maddesiyle “Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e- devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir” hükmünün yer aldığı, Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir. Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya

devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir”, denildiği, davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 63 adet geçişe ait tüm geçiş görüntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği, Davaya konu ... ve ... plaka sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 15.03.2025 ile 16.07.2025 tarihleri arasında davalı ... adına kayıtlı olduğu kanaatine varıldığı, ... ve ... plaka sayılı araç için bildirilen 63 adet geçişin tamamının “ihlâlli geçiş” olduğu kanaatine varıldığı, ... ve ... plaka sayılı araca ait 63 adetlik “ihlâlli” geçiş için davacı otoyol işletmecisinin davalı taraftan talep edebileceği tutar: Geçiş Ücreti: 53.040,00 TL + İşlemiş Faiz: 9.594,26 TL + İşlemiş Faiz KDV’si: 1.918,85 TL olmak üzere Genel Toplam: 64.553,11 TL olarak hesap edildiği, Yapılan tespitler sonucunda davacının alacaklı olduğu tutarın: 64.553,11 TL olarak hesap edilmiş olmakla birlikte; dava dosyasında harca esas değerin 64.147,00 TL olarak talep edilmesi nedeniyle davacı otoyol işletmecisinin davalı araç sahibinden 64.147,00 TL talep edebileceği tespit edilmiştir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (... tarihli, ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)düzenlemesi dikkate alındığında, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, davaya konu araçlara tanımlı HGS ürünü olduğu , HGS hesabının halen aktif olduğu, 16VDO94 ve 16VD978 plaka sayılı araç için bildirilen 63 adet geçişin tamamının ihlâlli geçiş olduğu, araçlara ait 63 adet geçiş anında araçlara tanımlı HGS ürün bakiyelerinin yeterli olmadığı, geçişleri takip eden 15 gün içinde de araca tanımlı HGS ürününe bakiye yüklenmediği, Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü ve ...A.Ş. Genel Müdürlüğü Ödeme Sistemleri Daire Başkanlığı'ndan gelen HGS detay dökümlerinin uyumlu olduğu, davacı otoyol işletmecisinin ilgili geçişlerin geçiş ücretlerini tahsil etmediği bu geçişlerle ilgili yapılan hesaplamalarda sadece normal geçiş ücretleri hesaplamaya katılıp bu geçişler için ihlalli geçiş hesaplanmasının yerinde olduğu; 63 adetlik “ihlâlli" geçiş için geçiş ücret: 10.608,00 TL + İhlalli geçiş cezası (geçiş ücretinin 4 katı): 42.432,00 TL olmak üzere toplam: 53.040,00 TL olarak hesaplandığı ve davacının takip başlatmakta haklı olduğu anlaşılmıştır.

İstanbul BAM 45. HD ... Esas... Karar sayılı ilamı dikkate alındığında "... tarihli, ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 19. maddesi ile ... tarihli ve... sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. İşlemiş faiz+KDV yönünden inceleme ve değerlendirme;

Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.

Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. Davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür. Ancak dosya kapsamı itibariyle davacı şirket tarafından davalı araç sahibi/sürücüsüne bu hususta bildirim yapma yükümlülüğünü yerine getirdiği ispatlanamadığından, mahkemece takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı yönündeki tespitinde hukuka aykırı bir yön görülmemiştir."

Yukarıda yer alan Bam ilamı dikkate alındığında davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile bu hususta bildirim yapma yükümlülüğünü yerine getirdiği ispatlanamadığından takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle yalnızca davalının ... 21. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına 53.040,00 TL yönünden yapılan itirazın iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile davacı tarafından ... 21.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 53.040,00-TL asıl alacak yönünden devamına, fazlaya ilişkin kısmın reddine,

2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 3.623,16 TL karar harcının, peşin yatırılan 774,74 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 2.848,42 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 11.107,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan toplam 10.154,90 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 8.396,58 TL yargılama giderinin ve 774,74 TL peşin harç ve 615,40 TL başvurma harcı toplamı 9.786,72 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret oranına göre hesaplanması sonrası 3.803,51 TL'nin davalıdan, 796,49 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,

8-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026

KATİP

¸e-imzalıdır

HAKİM

¸e-imzalıdır