Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde, trafik kazası sonucu %100 kusurla meydana gelen araç değer kaybı, onarım ve ikame araç bedeli talepli tazminat davası özeti.
Özet: Trafik kazası kaynaklı tazminat davasında davacı, aracında meydana gelen değer kaybı, onarım bedeli ve araç mahrumiyet bedeli zararlarının karşılanmasını talep etmekte olup, kazada diğer aracın sürücüsü olan davalının bilirkişi raporuyla %100 kusurlu bulunduğu, davalı sigorta şirketinin ise kısmi ödeme yaptığını ve başkaca sorumluluğunun kalmadığını savunarak davanın reddini istediği ve taraflar arasındaki arabuluculuk sürecinin anlaşmazlıkla sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO: HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : 1- VEKİLİ : DAVALILAR : 2- 3- DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : KARAR YAZMA TARİHİ : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan ... Plakalı araç ile davalı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç arasında 23.05.2023 tarihi saat 9:30 sularında işbu davaya konu trafik kazası vuku bulduğunu, davaya konu meydana gelen kazada, 25.05.2023 tarihli kaza tespit tutanağı ile kaza anında aracın sürücüsü olan ... açık kural ihlali sebebi ile kusurlu olduğunu, kaza ile alakalı kaza tespit tutanağı, eksper Raporu, poliçe ve sair evraklar dilekçe ekinde sunulduğunu, müvekkilinin aracı 2012 model ... ve marka olup piyasa değeri; kazanın tramer kayıtlarına işlemesi ve parça değişimi sebebi ile oldukça yüksek bir miktarda düştüğünü, ayrıca tamiratta geçen süre sebebi ile müvekkilinin maddi zararı meydana geldiğini, işbu sebeplerle taraflarınca öncelikle arabulucuya başvurulduğunu ve yukarıda esas numarasını belirtikleri dosya kapsamında taraflar arasında anlaşma sağlanamadıklarını, iş bu davaya konu 23.05.2023 tarihli kaza nedeniyle müvekkiline ait araçta maddi hasar oluştuğunu, bunun Davalı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası tarafından karşılanmadığını, Değer Kaybı ve Araç Mahrumiyetine İlişkin Beyanları ise iş bu davaya konu trafik kazası sebebi ile müvekkilinin ... marka aracında ciddi bir değer kaybı meydana geldiğini, ayrıca aracın tamirde geçirdiği süre sebebi ile ikame araç bedeli anlamında taraflarınca alacak hakkı talebi hasıl olduğunu, işbu sebeplerden ötürü işbu davayı ikame etme zorunluluklarının hasıl olduğunu, bu nedenlerle haklı davalarının kabulüne, fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla; şimdilik 800 TL değer kaybının, kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla; şimdilik 100 TL Araç onarım bedelinin, kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla; şimdilik 100 TL İkame araç bedelinin, kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve ...’ten tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... Sigorta vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından 23.05.2023 tarihinde müvekkili şirket nezdinde sigortalı ... plaka sayılı araç ile trafik kazasına karışan ... plakalı araç için hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatı talebiyle huzurda görülen dava ikame edildiğini, ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde 186129252 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (ZMMS Poliçesi) ile 15.10.2022 - 15.10.2023 tarihleri arasında teminat altına alındığını, kaza tarihi itibariyle araç başı teminat limiti 120.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, öncelikle davacının söz konusu zarar nedeniyle sigortalıdan ya da başka bir sigorta şirketinden ödeme alıp almadığının tespitini talep ettiklerini, müvekkili şirket tarafından 29.01.2025 tarihinde 10.000,00-TL değer kaybı ödemesi gerçekleştirilmiş olup başkaca bir sorumluluğunun kalmadığını, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesi nedeniyle davanın usulden reddine, aksi kanaatte dava şartı yerine getirilmeden huzurdaki dava ikame edildiğinden davanın usulden reddine, davanın esasına girilmesi halinde; davaya konu kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur durumunun belirlenmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesine, hasar tazminatı talebinin reddine, değer kaybı tazminatı talebinin reddine, Arabuluculuk ücreti ve arabuluculuk vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına, davanın kabulü halinde alacağa dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davaya yönelik tüm beyanları dikkate alınarak, şartların varlığı halinde sigortalı araç sürücüsü ve işletenine rücu hakkımız saklı kalmak kaydıyla, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Türkiye Sigorta Birliğine, ... Sigorta Şirketine ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2025 tarihli tensip zaptında dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiştir.Mahkememize sunulan █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu trafik kazasında; ... Plakalı araç sürücüsü ...'in %100 (Yüzde Yüz) kusurlu olduğunu, ... Plakalı aracın sürücüsü ... kusurunun bulunmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın toplam hasar onarım bedelinin 22.183,70 TL olarak hesaplandığını, ancak ödenen rakam ile ilgili bilgi belge olmadığından bu hasar onarım bedelinden ödenen rakamın mahsup edilmesi gerektiği ancak hesaplama yapılamadığını, bakiye tutarın kalması durumunda bu tutardan, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin, 186129252 numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davalı ... ve ...'in müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 10.000,00 TL olarak hesaplandığını, bu değer kaybı bakiyesinden davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin ödediği 10.000,00 TL nın mahsubu ile ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumluğunun kalmadığını, davalı ... ve ... sorumluluğunun olmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın onarımdan kaynaklanan araç mahrumiyeti süresinin 7 gün, günlük araç kirasının 900,00 TL olup toplam araç mahrumiyeti tutarının 6.300,00 TL olarak tespit edildiğini, 623,30 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 5.676,70 TL olacağı, bu tutardan poliçe teminatlarında olmadığından davalı ... ve ...'in sorumluluğunun bulunduğunu bildirir rapor sunulduğu görülmüştür. Davacı vekilinin mahkememize sunduğu █████/2026 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Alınan bilirkişi raporuna istinaden dava değerinin 27.860,40 TL olarak artırılmasına ve dava değeri olarak belirtilen rakamın aracın hasar onarım bedeli olarak 22.183,70 TL.'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ikame araç bedeli olarak 5.676,70 TL.'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.Dava, trafik kazasından kaynaklı oluşan varsa araç mahrumiyet bedeli, hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin tazminine ilişkindir.Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalılar kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı ve işleteni ve sürücüsü olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacısı bu zararlardan (hasar bedeli ve değer kaybı bedeli kaybı yönünden) poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur. Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir. Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı █████/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerekir.Mahkememize sunulan █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu trafik kazasında; ... Plakalı araç sürücüsü ...'in %100 (Yüzde Yüz) kusurlu olduğunu, ... Plakalı aracın sürücüsü ... kusurunun bulunmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın toplam hasar onarım bedelinin 22.183,70 TL olarak hesaplandığını, ancak ödenen rakam ile ilgili bilgi belge olmadığından bu hasar onarım bedelinden ödenen rakamın mahsup edilmesi gerektiği ancak hesaplama yapılamadığını, bakiye tutarın kalması durumunda bu tutardan, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin, ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davalı ... ve ...'in müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 10.000,00 TL olarak hesaplandığını, bu değer kaybı bakiyesinden davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin ödediği 10.000,00 TL nın mahsubu ile ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumluğunun kalmadığını, davalı ... ve ... sorumluluğunun olmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın onarımdan kaynaklanan araç mahrumiyeti süresinin 7 gün, günlük araç kirasının 900,00 TL olup toplam araç mahrumiyeti tutarının 6.300,00 TL olarak tespit edildiğini, 623,30 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 5.676,70 TL olacağı, bu tutardan poliçe teminatlarında olmadığından davalı ... ve ...'in sorumluluğunun bulunduğuna karar verilmiştir. Rapor gerekçeli ve denetime elverişli olduğundan itibar edilmiştir.Sigorta Şirketinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede; 2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir. 2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.Davalı ZMMS sigorta şirketine yapılan başvurudan itibaren davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonunda yani █████/2025 tarihinde temerrüde düşmüş olması nedeni ile bu tarihten itibaren tazminat miktarından sorumlu olmasına karar verilmiştir.ARABULUCULUK ÜCRETİ YÖNÜNDEN;Kaza tarihinde ve poliçenin düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde (Değişik:█████/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvuru bulunduğu hallerde dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulamayacağının düzenlemesine göre;Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir. 6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.Nitekim Yargıtay HD'nin ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; Konya BAM . HD ... esas ... karar sayılı ilamlarında da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır.HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;a) Davacının █████/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 22.183,70 TL hasar bedeli maddi zararının; DAVALI ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nden kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı (kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu) olmak üzere, temerrüt tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte, DAVALILAR ... VE ...'ten kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte ve tüm davalılardan TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,b) Davacının █████/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 5.676,70 TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının, DAVALILAR ... ve ...'ten kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,c)Davacının değer kaybı maddi zararı talebinin REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.903,14 -TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 615,40-TL peşin harcının mahsubu ile bakiye 1.287,74-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, (Davalı sigorta şirketinin (22.183,█████.860,40) oranına isabet eden 1.025,36-TL'den diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, diğer davalılar ... ve ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)3-Davacı tarafından karşılanan 615,40-TL başvuru harcı, 615,40-TL peşin harcı gideri toplamı olan 1.230,80 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketinin (22.183,█████.860,40) oranına isabet eden 980,02-TL'den diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, diğer davalılar ... ve ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)4-Hazine tarafından karşılanan 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafından sarfedilen 2.277,50-TL posta ve tebligat gideri, 7.000,00-TL bilirkişi ücreti gideri, 87,50-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 9.365,00TL'nin haklılık oranına göre hesaplanan (27.860,█████.660,40) 9.103,59TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı sigorta şirketinin (22.183,█████.860,40) oranına isabet eden 7.248,69-TL'den diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, diğer davalılar ... ve ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)6-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 27.860,40-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketinin (22.183,█████.860,40) oranına isabet eden 22.183,70-TL'den diğer davalılar ile müştereken ve müteselsilen birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalılar ... ve ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)7-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 800,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine verilmesine,8-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda miktar itibari ile kesin olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. █████/2026Katip Hakim