Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, İhyası Gerçekleşen Kooperatifin Ortaklarının, Kanun Gereği Genel Kurul Toplantı Çağrı İzni Talebini Hükme Bağlıyor.
Özet: Yeniden tüzel kişilik kazanan kooperatifin üyesi olan davacılar, kooperatif yönetim kurulunun genel kurulu toplama çağrısını yerine getirmemesi ve bakanlık temsilcisi taleplerinin reddedilmesi üzerine, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 44. maddesi uyarınca yeterli üye çoğunluğunu sağlayarak, mahkemeden genel kurulu toplantıya çağırmak üzere izin talep etmektedirler.
T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████...DAVA : Genel Kurul Çağrıya İzin İstemi / Kooperatifler Kanunu Kaynaklı DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR Y.TARİHİ : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan "Genel Kurulu Toplantıya Çağrı İzni" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri tarafından davalı kooperatifin ihyası talebiyle dava açıldığını ve ... tarafından ihyasına karar verildiğini, tasfiyeye konu edilen taşınmazın mülkiyetinde bulunan .... ilamı ile kooperatifin tüzel kişilik varlığı ispat edilerek ve de ilgili belgeler ibraz edilerek ... Kooperatifler Kanunu m.87 hükmüne göre genel kurula nezaret etmesi için bakanlık temsilcisi talebinde bulunmak üzere taraflarınca yazılı başvuru yapıldığını ancak, taleplerinin vergi numarası olmadığından bahisle reddedildiğini, bunun üzerine kooperatif üyesi olan ve 2022 yılında gerçekleştirilen genel kurulda Yönetim Kuruluna seçilen davacıların, ... genel kurulun geçerli olduğunun tespiti için hasımsız dava açtıklarını, davanın usulden reddine karar verildiğini, ... Kooperatifinin tüzel kişiliğini kazanması sonrası organlarını oluşturması üzerine genel kurulu toplantıya çağırmasının yükümlülük olduğunu, 2023 yılında bir genel kurul daha düzenlemek için hazırlıklara başlandığını, eski yönetim kurulu üyeleri ... ve ... almış oldukları Yönetim Kurulu kararı uyarınca tüm gerekli işlemleri yaparak ve kanunda öngörülen süreleri dikkate alarak iadeli taahhütlü mektup/elden imza ile kooperatifin 31 ortağını genel kurulu toplantısına çağırdıklarını, bu çağrı üzerine tekrardan ... genel kurula bakanlık temsilcisi gelmesi için talepte bulunulduğunu, başvurularının incelemeye alındığını, ayrıca taraflarınca bakanlık temsilcisi ücretinin yatırıldığını, olağan genel kurulun 23 Haziran 2023 tarihinde toplandığını, genel kurul sonrasında tescil işlemlerinin gerçekleştirilmesi için ... bakanlık temsilcisinin genel kurula gelmediğine ilişkin yazı vermesinin talep edildiğini, kooperatif üyelerinin, tasfiyeden neredeyse 30 yıl geçmesine rağmen uhdelerinde bulunan tüm evrakları ... ... Ve ...'un; denetim kurulu üyeleri olarak ... ve ...'ın atanmasına, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde kooperatifin ilk Genel Kurulunu düzenlemek, işbu genel kurulda geçerli olarak Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu seçebilmek için kooperatife kayyım atanmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2. Davacı vekili 23.10.2025 tarihli talep sonucunu açıklama dilekçesinde, 31 ortağa sahip kooperatifin 7 üyesi olarak Kooperatifler Kanunu m. 44 hükmü gereğince, geçerli çoğunluğu sağladığını, müvekkilleri adına genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi verilmesini talep etmiştir.. II-SAVUNMALAR 3. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar4.Tarafların ileri sürdüğü, üzerinde anlaştıkları ve çekişme konusu olmaktan çıkan her hangi bir vakıa bulunmadığı anlaşılmaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları5. Davacıların davalı kooperatif üyesi olup olmadıkları, davalı kooperatife yönetim ve denetim kurulu üyesi atanması hususunda dava dilekçesinde ileri sürülen vakıalar nazara alındığında hukuki yarar bulunup bulunmadığı, kooperatif genel kurulunu toplantıya çağrıya izin koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER6. Davalı kooperatifin ticaret sicil kayıtlarının incelenmesinde; kooperatifin ... olduğu, son ortaklık yapısının tespit edilemediği bildirilmiştir. 7. ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... tarafından davalı ... genel kurulunun toplantıya çağrılması talebi ile ilgili olarak,... sayılı Kooperatifler Kanunu 44 hükmü uyarınca başvuru yapılıp yapılmadığı hususunda ... Kooperatifinin ihyasına dair karar verildiği ve verilen kararın kesinleştiği görülmüştür. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 9. Dava; terditli olarak kooperatif yönetim ve denetim kuruluna üye atanması kabul edilmemesi halinde genel kurul toplantısına çağrı izni istemine ilişkindir 10. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 44. maddesi, "Dört ortaktan az olmamak kaydıyle ortak sayısının en az onda birinin isteği üzerine Genel Kurul toplantıya çağrılır.Yönetim Kurulu bu isteği en az on gün içinde yerine getirmediği takdirde, istek sahiplerinin müracaatı üzerine veya doğrudan doğruya Ticaret Bakanlığı tarafından, yapı kooperatiflerinde de İmar ve İskan Bakanlığı tarafından Genel Kurul toplantıya çağrılabilir. Çağrılmadığı takdirde istek sahipleri mahalli mahkemeye başvurarak Genel Kurulu bizzat toplantıya çağırma müsaadesini alabilirler." hükmünü içermektedir. 11. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 98. maddesi, "Bu kanunda aksine açıklama olmıyan hususlarda... Anonim şirketlere ait hükümler uygulanır." hükmünü içermektedir. 12. Anonim şirketlere ilişkin hükümler bölümünde genel kurulun toplantıya çağrısına ilişkin hükümler 410, 411 ve 412. maddelerinde belirtilmiştir. 13. 6102 sayılı TTK'nın anonim şirketlerde genel kurulun toplanmasına ilişkin çağrı usulünü düzenleyen 410. maddesinde, genel kurulun, süresi dolmuş olsa bile, yönetim kurulu tarafından toplantıya çağrılabileceği, tasfiye memurlarının da görevleri ile ilgili konular için genel kurulu toplantıya çağırabilecekleri, yönetim kurulunun devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında mahkemenin izni ile tek bir pay sahibinin genel kurulu toplantıya çağırabileceği ve mahkemenin vereceği kararın kesin olacağı, TTK'nun 411. maddesinde, sermayenin en az onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahiplerinin, yönetim kurulundan, yazılı olarak gerektirici sebepleri ve gündemi belirterek, genel kurulu toplantıya çağırmasını veya genel kurul zaten toplanacak ise, karara bağlanmasını istedikleri konuları gündeme koymasını isteyebilecekleri, esas sözleşmeyle, çağrı hakkının daha az sayıda paya sahip pay sahiplerine tanınabileceği, yönetim kurulu çağrıyı kabul ettiği takdirde, genel kurulun en geç kırkbeş gün içinde yapılacak şekilde toplantıya çağrılacağı, aksi hâlde çağrının istem sahiplerince yapılacağı düzenlenmiş olup, TTK'nun 412. maddesinde ise, pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemlerinin yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde, aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinin karar verebileceği düzenlemeleri yer almaktadır. 14. ... bölümünün 410. maddesi "çağrı, yetki, yetkili ve görevli organlar" başlıklı olup; "Genel kurul süresi dolmuş olsa bile yönetim kurulu tarafından toplantıya çağrılabilir. Tasfiye memurları da görevleri ile ilgili konular için genel kurulu toplantıya çağırabilirler. Yönetim kurulunun, devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında mahkemenin izni ile, tek bir pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilir. Mahkemenin kararı kesindir." düzenlemesini içermektedir. 15. Genel kurulu toplantıya çağıracak asıl yetkili yönetim kuruludur. 410. maddede belirtilen pay sahibi, tasfiye memurları ile 411. maddede belirtilen azlık, ikincil yetkililer olarak düzenlenmiştir. Çağrıya yetkili olanlar bu şekliyle sınırlı sayıda gösterilmiştir. Esas sözleşme ile kanunda gösterilenler dışında kimseye yetki tanınamayacaktır. 16. Konuya ilişkin TTK'nun ilgili yasa maddeleri çerçevesinde yapılan değerlendirmede; istem sahibi davacı, pay sahibi ortak olup, 410/2. maddedeki koşulların oluşması halinde çağrıya izin verilebilecektir.17. 410/2 maddesinde koşullar; yönetim kurulunun devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarına hasredilmiştir. Bu fıkra hükmü genel kurulun bazı olağanüstü durumlarda toplantıya çağrılabilmesini sağlamak amacıyla öngörülmüştür.18. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 411. maddesinde, "(1) Sermayenin en az onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri, yönetim kurulundan, yazılı olarak gerektirici sebepleri ve gündemi belirterek, genel kurulu toplantıya çağırmasını veya genel kurul zaten toplanacak ise, karara bağlanmasını istedikleri konuları gündeme koymasını isteyebilirler. Esas sözleşmeyle, çağrı hakkı daha az sayıda paya sahip pay sahiplerine tanınabilir.(2) Gündeme madde konulması istemi, çağrı ilanının... yayımlanmasına ilişkin ilan ücretinin yatırılması tarihinden önce yönetim kuruluna ulaşmış olmalıdır.(3) Çağrı ve gündeme madde konulması istemi noter aracılığıyla yapılır.(4) Yönetim kurulu çağrıyı kabul ettiği takdirde, genel kurul en geç kırkbeş gün içinde yapılacak şekilde toplantıya çağrılır; aksi hâlde çağrı istem sahiplerince yapılır." düzenlemesi bulunmaktadır. 19. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun "Mahkemenin izni" başlıklı 412. maddesinde ise, "(1) Pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemleri yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde, aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi karar verebilir.Mahkeme toplantıya gerek görürse, gündemi düzenlemek ve Kanun hükümleri uyarınca çağrıyı yapmak üzere bir kayyım atar. Kararında, kayyımın, görevlerini ve toplantı için gerekli belgeleri hazırlamaya ilişkin yetkilerini gösterir. Zorunluluk olmadıkça mahkeme dosya üzerinde inceleme yaparak karar verir. Karar kesindir." düzenlemesi bulunmaktadır." düzenlemesi bulunmaktadır. 20. 6102 sayılı TTK'nun 412. maddesi uyarınca genel kurulun toplantıya çağrılmasına yönelik izin istemine ilişkin mahkemece verilecek kabul veya red kararları kesin niteliktedir (... Karar). 21. Yapılan değerlendirmeler neticesinde somut olay ele alındığında; davalı ... 23.01.2014 tarihinde ticaret sicilinden resen silindiği, silinme öncesi tasfiye memuru atanmamış olduğu, davacılar tarafından, ... kooperatifin ihyasına yönelik dava açıldığı, mahkemece davanın kabul edilerek, kooperatifin ihyasına dair karar verildiği görülmüştür.22. Kooperatif üyesi davacılar tarafından, tasfiyeye konu edilen taşınmazın mülkiyetinde bulunan ...Sayılı taşınmazın kamulaştırma davasına konu edildiği ve kooperatif tarafından duruşmaların takip edilemediğinden bahisle, davacılar adına genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi verilmesi ve kooperatifin genel kurulu düzenleyerek, genel kurulda geçerli olarak yönetim kurulu ve denetim kurulu seçilebilmesi için kayyım atanması istemi ile işbu davacının açıldığı görülmüştür. 23. Esasen genel kurulu toplantıya çağırma yetkisinin TTK m. 410 hükmü uyarınca yönetim kurulunda olduğu, 410/2 hükmü uyarınca yönetim kurulunun toplanamaması halinde tek pay sahibinin de genel kurulu toplantıya çağrı için mahkemeye başvuruda bulunabileceği, somut olayda, davacıların, davalı kooperatif adına kayıtlı taşınmazın kamulaştırılması nedeni ile bedel davasında temsil edilmesi için ihya davası açtığı, açılan davanın kabul edildiği ancak, ek tasfiye memuru atanmadığından istenilen sonucun elde edilemediği, davacılar tarafından kooperatifin genel kurulunu toplayabildiği ancak, bakanlık görevlisinin toplantıya katılmaması nedeniyle ticaret siciline tescil ettirilemediği, iş bu davada talep içeriği ve dosya kapsamı itibariyle 410/2 maddesi koşullarının bulunduğu anlaşılmakla, davalı kooperatifin genel kurulu toplantıya çağrıya izin isteminin kabulüne dair karar vermek gerekmiştir. 24. Davacı yanca, kooperatife yönetim kurulu üyesi olarak ... ve ...'ın atanması talep edilmiş ise de; Kooperatifler Kanunu m. 42 uyarınca, yönetim kurulu ve denetçiler kurulu üyeleriyle gerektiğinde tasfiye kurulunu seçmek yetkisinin, genel kurulun, devir ve terk edemeyeceği yetkileri arasında sayıldığı, bu nedenle mahkememizce bu konuda karar verilemeyeceği anlaşılmakla, davacı tarafın bu husustaki talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. VI-HÜKÜM 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, A-Davalı SS Lale Dere Arsa ve Konut Yapı Kooperatifi’ne Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu üyesi atanması isteminin REDDİNE, B-Davalı .... toplantıya çağrıya izin isteminin KABULÜNE, 2-1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 44/3. maddesi uyarınca davalı ... “a.Açılış ve başkanlık divanının seçimi; b. Divan heyetine toplantı tutanağını imzalama yetkisi verilmesi ve karara bağlanması; c. Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu üye seçimi ve görev süresinin belirlenmesi, d. Vefat eden ortak ... paylarının mirasçılara intikali ve bu durumun pay defterine işlenmesi e. Kooperatifin faaliyeti konusunda ve tasfiye hususunun değerlendirilmesi” gündem konuları ile olağanüstü genel kurul toplantısı yapılması hususunda çağrı için davacılara İZİN VERİLMESİNE 3-Davalı kooperatifin genel kurulunun toplantıya çağrılması ve gündem hazırlanması için gerekli işlemleri yapmak üzere Dr. ... kayyum olarak atanmasına, 4-Kayyumun; 6102 sayılı 1163 sayılı KK m. 45 vd.; TTK'nın 409, 410, 411, 412, 413 maddelerine göre gündemi hazırlamak, toplantı zamanını belirlemek, kanun, ana sözleşme ve yönetmeliklerdeki çağrı usulleri ve TTK 414 maddesini de gözeterek ortakları toplantıya davet etmek ve bu konuda gerekli ilanları yapmak, bakanlık temsilcisi görevlendirilmesi için gerekli kuruluşlar nezdinde gerekli başvuru ve işlemleri yapmak (Kanuni gereklilik bulunması koşulu ile), genel kurula çağrı görevi ile sınırlı olmak üzere davalı şirketin defter ve kayıtlarını incelemek, gerekli tüm işlemleri yapmak konusunda görev ve yetkilendirilmesine, 5-Kayyumun yapacağı işlerde dikkate alınarak 40.000,00.-TL kayyum ücreti taktirine, kayyum ücreti ile ayrıca 5.000,00.-TL yapılacak işlerin masrafının kararın tebliğinden itibaren ileride davalı kooperatiften alınmak üzere davacılar tarafından derhal mahkeme veznesine yatırılmasına, ücret yatırıldığında karardan bir örneğin kayyuma tebliğine, 6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken ve peşin alınan 615,40.-TL harçtan peşin alınan 427,60.-TL harcın düşümü ile bakiye 187,80.-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 30.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 8-Davacı tarafından yapılan; peşin harç, başvuru harcı ve vekalet harcı ile tebligat gideri toplamı 1.698,00.-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,9-HMK'nun 333. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana İADESİNE,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ...yasa yolu açık olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2025 Başkan ... E-İmzaÜye ... E-İmzaÜye ... E-İmzaKatip ... E-İmzaBU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR."5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"