istanbul bölge adliye mahkemesinin ölümlü trafik kazası sebebiyle manevi tazminat davasında ihtiyati haciz itirazının reddine ilişkin istinaf kararı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin ölümlü trafik kazası sebebiyle manevi tazminat davasında ihtiyati haciz itirazının reddine ilişkin istinaf kararı.

Özet: Ölümlü trafik kazası nedeniyle açılan manevi tazminat davasında davalıların ihtiyati haciz kararına yönelik itirazlarının reddine dair ilk derece mahkemesi ara kararını inceleyen Bölge Adliye Mahkemesi, haksız fiilden doğan tazminat alacaklarının fiilin işlendiği tarihte muaccel hale geldiğini ve yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde ihtiyati haciz şartlarının oluştuğunu belirterek, davalıların ihtiyati haciz itirazlarının reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığına hükmetmiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

9.HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

ESAS NO: █████████

KARAR NO : █████████

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ARA KARAR TARİHİ: █████/2026

NUMARASI : █████████ Esas (Derdest Dosya)

DAVA : Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat

KARAR TARİHİ: █████/2026

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

Dava ölümlü trafik kazası nedeni ile manevi tazminat talebine ilişkindir.

Mahkemece █████/026 tarihli ara karar ile, "Davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin, HMK 335/1-b maddesi uyarınca teminatsız olarak kabulü ile, İİK 257 uyarınca, davalılar (TCKN:...) ..., davalı ... Anonim Şirketi (Vergi No: ... (Poliçe Teminat limitleri ile sorumlu))), (VKN:...) ...Limited Şirketi ve (VKN:...) ... Genel Müdürlüğü'ne ait taşınır, taşınmaz gayrimenkuller ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine (sigorta şirketi bakımından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) takdiren 6.000.000-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ihtiyati haciz konulmasına" karar verilmiştir.

Davalılar tarafından itiraz edilmesi üzerine █████/2026 tarihli ara kararı ile; "Davalıların ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkin itirazlarının ayrı ayrı reddine" karar verilmiştir.

Bu ara karara karşı davalılar ... A.Ş., .... Ltd. Şti. ve ... Genel Müdürlüğü vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığının incelenmesinde;

İİK'nun 257/1. fıkrasına göre “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.” Bu hüküm gereğince alacaklı, bir para alacağı için ancak vadesinin gelmesi hâlinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir.

İİK'nun 258/1. fıkrası gereğince “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur…” Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi gerekmez. Bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. Başka bir anlatımla ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat kuralı gereğince mahkemenin alacaklının alacağı hakkında kanaat sahibi olması yeterlidir.

Davacı tarafından iddia olunan zarar, haksız fiilden kaynaklandığından, tazminat, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. (Benzer yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesi █████████ Esas ve ██████████ Karar █████/2019 tarihli kararı) Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin █████████ Esas ██████████ Karar sayılı ilamında "...Uyuşmazlığın giderilmesi istemine konu olan davalar, haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemiyle açılmıştır. Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat, haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki muacceliyet kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. Borçlunun temerrüdüne ilişkin 6098 sayılı TBK’nın 117. maddesine göre haksız eylemlerde eylemin işlendiği tarih itibariyle borçlunun temerrüde düşmüş olacağı düzenlenmiştir. Az yukarıda açıklanan yerleşik yargısal içtihatlarda da bu hususlara işaret edilmiştir. Haksız eylemden kaynaklı manevi tazminat istemiyle açılan davalarda ihtiyati haciz kararı verilmesini engelleyen yasal bir hüküm mevcut olmadığı gibi, İİK’nın 257 vd. maddelerinde de bu yönde bir hüküm bulunmamaktadır. Haksız eylem nedeniyle açılan manevi tazminat davalarında İİK’nın 257 vd. maddelerinde öngörülen ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmesi ve mahkemenin alacağın varlığı konusunda kanaat edinmiş olması halinde, somut olayın özelliklerine ve ölçülülük ilkesine uygun düşecek şekilde ihtiyati haciz kararı verilebilmesi mümkün olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8., 9. ve 40. Hukuk Dairelerinin yukarıda açıklanan ve benimsenen kararları da bu yöndedir." denilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, dosya kapsamı, kaza tespit tutanağı, Küçükçekmece 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosya içeriğindeki bilirkişi raporu, belgeler ve diğer deliller ile yaklaşık ispat kuralına göre değerlendirme yapılmak suretiyle davalılar ...Limited Şirketi ve ... Genel Müdürlüğü hakkında verilen ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamıştır.

Davalı sigorta şirketi tazminat ile sorumlu tutulabileceğinden bu yönden yapılan incelemede;

5684 Sayılı Kanunun 14. maddesi " (1) Bu Kanunun 13. maddesi, █████/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile ihdas edilen zorunlu sorumluluk sigortaları ile bu Kanunla mülga █████/1959 tarihli ve 7397 sayılı Sigorta Murakabe Kanunu çerçevesinde ihdas edilmiş olan zorunlu sigortalara ilişkin olarak aşağıdaki koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde ... Hesabı oluşturulur.

(2) Hesaba; a)Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için, b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, c) Sigorta şirketinin malî bünye zaafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için, ç) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için, d) Yeşil Kart Sigortası uygulamaları için faaliyet gösteren Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunca yapılacak ödemeler için, başvurulabilir. Cumhurbaşkanı, gerekli görülen hallerde, eşyaya gelecek zararların kısmen veya tamamen Hesaptan karşılanmasına karar vermeye yetkilidir." şeklinde hüküm altına alınmıştır.

İlgili yasa maddesinde de belirtildiği gibi Sigorta Şirketleri iflas haline geçseler dahi bu durumdaki şirketlerin borçları 3. kişiler yararına yasa ile teminat altına alınmıştır. Diğer bir söylemle davalı sigorta şirketi iflas haline gelse dahi davacıların alacaklarını ... Hesabından tahsil etme imkanına sahip olduklarından ayrıca davalı sigorta şirketinin █████/2019 tarihli ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurulunun denetimi altında olduklarından mal kaçırma ihtimali de bulunmadığından, davalı sigorta şirketinin tüm ticari hayatını engelleyecek şekilde malvarlığına ihtiyati haciz konulması doğru olmayacağından davalı sigorta şirketi için ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davalılar ...Limited Şirketi ve ... Genel Müdürlüğü vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı ... Anonim Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :

1-Davalılar .... Ltd. Şti. ve ... Genel Müdürlüğü vekilinin istinaf başvurusunun reddine,

Davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,

2-Dosyanın belirtilen şekilde işlem yapılarak karar verilmek üzere Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3-a-Peşin alınan harç yeterli olduğundan davalılar .... Ltd. Şti. ve ... Genel Müdürlüğün'den başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

b-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince davalı ... A.Ş.'ye yatırana iadesine,

4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına,

5- a-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenler davalılar .... Ltd. Şti. ve ... Genel Müdürlüğü üzerinde bırakılmasına,

b-Davalı ... A.Ş. tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,

6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362/1-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026