T.C. Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin otoyol geçiş ücreti alacağından kaynaklanan itirazın iptali davasında verilen usulden ret kararının istinaf incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı Otoyol Yatırım ve İşletme Anonim Şirketinin, davalının otoyol geçiş ücretlerini ödememesi üzerine başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemiyle açtığı davanın, ilk derece mahkemesince yetkili icra dairesinde yapılmadığı gerekçesiyle usulden reddedilmesi üzerine, davacının bu karara karşı açtığı istinaf başvurusunu konu almakta olup; davacı, yerel mahkemenin yetki değerlendirmesinin hatalı olduğunu ve davanın esasının incelenmesi gerektiğini savunurken, davalı ise ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek istinaf başvurusunun reddini talep etmektedir.
T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: █████████ - █████████
T.C.SAKARYABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : █████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN :... (...)ÜYE :... (...)ÜYE :... (...)KATİP :... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2025NUMARASI : ████████ Esas - ████████ KararDAVACI : OTOYOL YATIRIM VE İŞLETME ANONİM ŞİRKETİ - ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI : ...DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026KR. YAZIM TARİHİ : █████/2026İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı tarafın davalıya ait 41 ... plakalı araçlarla davacının işlettiği otoyollardan ücret ödemeksizin geçiş yaptıklarını, davalının yasal süre içerisinde hesabına geçiş bedellerini yatırmadığını, hakkında başlatılan takibe haksız olarak itiraz ettiğini belerterek Sakarya 3. İcra Dairesinin ██████████ esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptalini takibin devamını, davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediklerini, zaman aşımı ve hak düşürücü süre itirazlarının olduğunu, davalının yerleşim yerinin Derince Kocaeli olduğunu bu sebeple yetki itirazlarının da bulunduğu davalının ihlalli geçiş yapmadığını bu sebeple davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından dava şartı eksikliğinden davanın usulden reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının merkezi Kocaeli olmadığı gibi ifa yeri olan gişelerin bulunduğu yer mahkemesinin de Kocaeli olmadığını, davanın açıldığı Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi yetkili mahkeme olduğunu, yerel mahkemece; yetkili icra dairesi doğru olarak gösterilmediğinden borca itirazın esasının incelenmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararı usule ve yasaya uygun olup, yeterli inceleme ve araştırma içerdiğini beyan ile; davacı tarafın istinaf istemlerinin reddine, karar verilmesini, talep ederiz. DELİLLER: Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 Tarih - ████████ Esas - ████████ Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; işletmesi davacıya ait otoyolun kullanılmasından kaynaklı alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiş karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. Dosyanın incelemesinde; davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde; davalıya ait 41 ... plakalı araçların davacının işlettiği otoyollardan geçiş yaptığı, yasal sürede geçiş bedellerinin ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiği ileri sürülerek Sakarya 3. İcra Dairesinin ██████████ E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline karar verilmesinin talep edildiği, davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde; davayı kabul etmediklerini, zaman aşımı ve hak düşürücü süre itirazlarının bulunduğunu, davalının yerleşim yerinin Derince/ Kocaeli olması nedeniyle yetki itirazında bulunduklarını, ayrıca ihlalli geçiş yapılmadığı savunularak davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği, ilk derece mahkemesince icra takibinin yetkili yer icra dairesinde başlatılmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmaktadır.Eldeki davada, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalıya ait aracın davacının işlettiği otoyoldan ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, bu nedenle geçiş ücreti ve varsa yasal alacakların davalıdan tahsil edilip edilmeyeceği ile bu kapsamda başlatılan icra takibene yapılan itirazın iptalinin gerekip gerekmediği ve takibin yetkili icra dairesinde başlatılıp başlatılmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmaktadır.2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 50. Maddesi uyarınca, para ve teminat alacaklarına ilişkin ilamsız icra takiplerinde yetkinin belirlenmesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun yetkiye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır. Bu kapsamda HMK'nın 6. Maddesinde genel yetkili mahkeme ve icra dairesinin, davalı gerçek veya tüzel kişinin dava ve takip tarihindeki yerleşim yeri olduğu düzenlenmiştir. Bunun yanında HMK'nın 10. Maddesi uyarınca sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesi ve icra dairesi de özel yetkilidir. Ayrıca, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 89. Maddesi gereğince para borçları aksine bir sözleşme veya kanuni düzenleme bulunmadıkça alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir. Buna göre para alacaklarında alacaklının yerleşim yeri de yetkili takip yerlerinden biridir.Yetki kuralları gereği bir uyuşmazlıkta birden fazla genel veya özel yetkili icra dairesinin bulunması mümkündür. Bu durumda alacaklı, kanunun yetkili kıldığı icra dairelerinden birini takip başlatma konusunda seçme hakkına sahiptir. Ancak bu seçimlik hak, kanunen yetkili olmayan bir icra dairesinde takip başlatılmasına imkan vermez. Yetkisiz icra dairesinde başlatılan takip geçerli bir takip niteliğini taşımadığından, bu takibe dayalı olarak açılan itirazın iptali davasının esasının incelenmesi de mümkün değildir.Eldeki davada, davaya konu alacağın davacının işlettiği Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyolunda gerçekleştirildiği ileri sürülen ihlalli geçişlerden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Dosya kapsamındaki İGB (ihlalli geçiş bildirimi) kayıtları incelendiğinde, ihlalli geçişlerin gerçekleştiği gişelerin Sakarya İcra Dairelerinin yetki çerçevesinde bulunmadığı tespit edilmiştir. Diğer taraftan takip tarihinde davalının yerleşim yerinin Derince/Kocaeli olduğu, davacının yerleşim yerinin ise Ankara olduğu dosya kapsamıyla sabittir. Bu durumda, İİK'nın 50. Maddesi ile HMK'nın 6 ve 10. Maddeleri ile TBK'nın 89 . Maddesi birlikte değerlendirildiğinde, takip tarihinde Kocaeli İcra Daireleri, Ankara İcra Daireleri veya sözleşmenin ifa yerinin bulunduğu yetkili icra dairelerinde takip yapılması mümkün ise de Sakarya 3. İcra Dairesinin yetkili icra dairesi olmadığı açıktır. Bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.Gerekçeli karar başlığında; taraf vekillerinin adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,2-Bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, 3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden taraf üzerinde bırakılmasına,5-İstinaf eden tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026 Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdırKatip ... e-imzalıdır * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*