İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin dijital alan lisans sözleşmesinin yürürlüğünün tespiti ve 2024 yılı lisans bedelinin belirlenmesi davasına ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, taraflar arasındaki dijital alan lisans sözleşmesinin yürürlükte olup olmadığının tespiti ve 2024 yılı lisans bedelinin belirlenmesi davasını ele almaktadır; davacı sözleşmenin yürürlükte olduğunu ve bedelin tespitini talep ederken, davalı sözleşmenin süresinin dolduğunu ve davanın derdestlik veya esastan reddini savunmuş, bilirkişi raporları ise lisans bedelinin belirlenmesinde benzer platformlara uygulanan zam oranlarını veya sektörel tarifeleri referans alarak bir bedel tayin edilebileceğini belirtmiştir.
T.C.
İSTANBUL3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████ DAVA : LİSANS SÖZLEŞMESİNİN YÜRÜRLÜKTE OLDUĞUNUN TESPİTİ VE LİSANS BEDELİNİN BELİRLENMESİDAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Lisans Sözleşmesinin Yürürlükte Olduğunun Tespiti ve Lisans Bedelinin Belirlenmesi davasının yapılan açık yargılamasının sonunda.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Açıkladıkları ve mahkeme tarafından tarafından re’sen dikkate alınacak sebepler doğrultusunda; ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile taraflar arasında akdedilmiş olan 12.05.2016 tarihli sözleşme kapsamında, her üç ayda bir dört eşit taksit olarak ödenmek üzere 2024 yılı lisans bedeline ilişkin olmak üzere, FSEK m. █████ uyarınca 2023 yılına ilişkin tarifenin 1/4'nün yatırılması için mahkeme tarafından belirlenecek kamu bankası nezdinde davalı ... adına hesap açılarak taraflarına bildirilmesini, taraflar arasında akdedilmiş olan 12.05.2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesi yürürlükte olduğunun tespiti ile murazaanın bu şekilde giderilmesini, 12.05.2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesi'ne ilişkin 2024 yılı lisans bedelinin mahkeme tarafından karar tarihi itibari ile uygulanmak üzere tespitini, yargılama süresince FSEK █████ maddesi uyarınca mahkeme tarafından belirlenecek hesaba yatırılacak bedelin 2024 yılı için belirlenen lisans bedelinden mahsubunu, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkiline karşı ... 1.Fikri ve Sınai Hakları Hukuk Mahkemesinin ...D.İş tevdii mahalli tayini talebinde bulunduğunu ve talep edenin bu talebi ... 1.FSHHM’nin ... D.İş numaralı 13.03.2024 tarihli kararı ile reddedildiğini ve davacı mahkemenin ret kararına karşı istinafa başvurduğunu, çekişme derdest olduğunu, HMK 114/1-ı maddesi gereği davanın usulden (derdestlik/dava şartı yokluğundan ) reddini, aynı taleple-aynı konuda ... 14. Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.İş dosya ile aynı konulu-aynı taraflı dava açtığını, ... 14. Sulh Hukuk Mahkemesi 05.07.2024 tarihli celsede davacının dava ve talebini reddettiğini, davacının (12.05.2016 tarihli 2 yıl süreli , 31.12.2017’de sona eren sözleşmenin hala devam ettiği yönündeki mesnetsiz beyanı) 12.05.2016 tarihli sözleşme ile ilgili beyan, iddia ve talepleri tamamı ile hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, açıkladıkları ve izah ettikleri nedenlerle; hukuki dayanaktan yoksun davanın usulden&esastan reddine karar verilmesini ve yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini, davacının dava dilekçesi ekinde sadece 12.05.2016 sözleşme tarafımıza tebliğ edildiğini, davacının dilekçesinde delikler-ekler olarak yazan 12.05.2016 tarihli sözleşme dışındaki ekleri taraflarına tebliğ edilmediğini, taraflarına tebliğ edilmeyen davacı delilleri dilekçe ekleri ile ilgili beyan ve itiraz hakları saklı olduğunu beyan etmiştir. HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.█████/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Dosya kapsamında yer alan her türlü belge ve bilginin incelemeler ve değerlendirmeler kısmında detaylı olarak ele alınıp değerlendirilmesi sonucunda, her türlü hukuki tavsif ve nihai takdir tamamıyla mahkemeye ait olmak üzere; ...'in benzer diğer lisanslı dijital alan kullanıcı platformlarına bir önceki sene bedelleri üzerinden uyguladığı zam oranı ne ise buna göre bir bedelin ... için de uygulanmasını makul bir oran olabileceği, bunun tespitinin yapılamaması durumunda ise ...'in ... ve ... ile yapmış olduğu ve dava dosyasına sunulan 2023 ve 2024 yılı telif bedelleri arasındaki artış oranı gözetilerek benzer bir rakam artışının 2024 yılı için , ...'un 2023 yılında birliğine ödediği bedele uygulanarak bir bedel tayin edilebileceği, hukuki ve nihai takdir tamamen mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.█████/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda özetle: Dosya kapsamında yer alan her türlü belge ve bilginin incelemeler ve değerlendirmeler kısmında detaylı olarak ele alınıp değerlendirilmesi sonucunda, kök rapordaki görüşlerini yinelerken, kök rapordan ek rapora gelen kısımların belirtilerek her türlü hukuki tavsif ve nihai takdir tamamıyla mahkemeye ait olmak üzere; ... 2024 yılı tarifesi-dijital platform işletmelecileri EK-C kısmında 2024 yılı yıllık lisans belinin 10.748.583,33-TL + KDV (asgari-minimum bedel) + yıllık gelirin %2 si şeklinde olduğu, ... resmi tarifesinin bu şekilde olması sektörel teamüllere göre de olabileceği bildirilmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava: Taraflar arasındaki lisans sözleşmesinin yürürlükte olduğunun tespiti ve lisans bedelinin belirlenmesine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde Mahkememizce itibar edilen █████/2025 tarihli kök rapor ve █████/2026 tarihli ek raporda da belirtildiği üzere; taraflar arasında 1 Ocak 2016 tarihinde bir sözleşme imzalandığı, söz konusu sözleşmenin ... platformunun başlangıç tarihinden önce yapılmış bir sözleşme olduğu, bu sözleşmenin 2 yıl için yapıldığı ve 2017 yılında sona erdiği, her ne kadar 2 senelik bir sözleşme olarak yapılmış ve sözleşme içerisinde bir uzatma ya da sonraki seneleri de kapsayan ibare olmasa da taraflar arasında kurulmuş olunan bu iş akdinin devam ettiği ve bu anlamda özellikle de ... platformu için lisanslama çalışması yapıldığının dosyaya sunulmuş bulunan davalı ve davacı taraf çalışanlarının yapmış olduğu yazışmalar ve faturalar ile davalı ve davacı yan arasında ... lisanslamaları için yapılan işlem ve görüşmelerden anlaşıldığı, davalı taraf her ne kadar iş bu sözleşmenin bittiğini buna ek olarak meslek birlikleri yönetmeliği gereği gerçek kullanıcılar dışında kimsenin aracı olarak iş bu platform sözleşmelerinde taraf ya da aracı olarak yer alamayacağını belirtmiş olsa da, senelerdir ... ile ... ve ... platformunun lisanslanması yönünde işlem yapıldığı ve bu bağlamda faturalar kesildiğinin dosyaya sunulan evraklardan anlaşıldığı, keza yine dosya içinde yer alan evraklardan yola çıkarak eser sahibi haklarını koruyan Türkiye'deki diğer 2 meslek birliği olan ... ve ...'ın da ... ile anlaşmalar yaparak ... platformu için lisans çalışmaları yaptığı, yine her ne kadar meslek birliğinin bir kullanıcıya lisans verip vermemek konusunda yasal bir bağlayıcılığı olmadığı öngörülmüşse ve ... ile bu tarz anlaşmalar yazılı olarak akdedilmemişse de senelerdir bu yönde çalışmalar yürütülüp faturalar kesildiği, tüm bu hususlar tarafların, özellikle davacının, sözleşmedeki 2 yıllık sürenin sona ermiş olsa dahi, sözleşme ilişkisini devam ettirmek yönündeki örtülü iradesinin varlığını gösterdiği, bu şekilde kuruluşunda belirli süreli olan sözleşme, sözleşme süresinin sona ermesine rağmen davacının senelerdir ... ile ... ve ... platformunun lisanslanması yönünde işlem yapması ve bu bağlamda faturalar kesmesi sonucunda belirsiz süreli hale geldiği, FSEK tarafından her yıl tarife belirleme yetkisi münhasıran meslek birliklerine tanınmış olup platformlar tarafından 2024 ... tarifesi belirlendiği, tarifeye FSEK'te yer alan itiraz süresi içinde herhangi bir itiraz ve dava açılmadığından 2024 yılı ... resmi tarifesinin kesinleştiği, yine dosyaya sunulan sözleşme ile ... ve ...'ında 10.09.2024 tarihli anlaşması ile yeni dönem için ... platformu için eser sahibi hakları bazında anlaşma yaptığının anlaşıldığı, taraflar arasında süregelen Ocak 2024 tarihli e-mailleşmelere bakıldığında taraflar arasında 2009 yılından bu yana devam eden bir iş ilişkisi oldğu ... ve ... müzik platformlarının lisanslanması için ... ve ... arasında bir lisanslama işleminin yapıldığı ve bir iş listesinin sözleşme olmadan dahi kurulduğunun net bir şekilde görüldüğü, dosyaya sunulan faturalarda ... için 2020-2021-2022 ve 2023 yılları için ... tarafından ödeme alındığının anlaşıldığı, bu anlamda taraflar arasında yetki ve sözleşme yapılması hususunda süregelen uygulama gereği bir sorun görülmediği, burada asıl tespit edilmesi gereken konunun yeni dönem için ...'in talep ettiği bedellerle... ödemek istediği bedel arasındaki dengenin kurulması ve hangisinin haklı olduğunu belirlenmesi olduğu, davacı ... 2004 yılı için ödemek istediği bedel 2.354.148,43 iken ...'in talep ettiği bedelin 10.748.000 583, 33 artı KDV ve +%2 yıllık gelir olduğu, ... bu bedeli 2024 yılı tarifesi dijital platform işletmeleri EK c kısmının bendine göre talep ettiği, yine dava dosyasına sunulan belgeler incelendiğinde ... 2023 ve 2024 yılı için ... ve ... ile yapmış olduğu anlaşmaların telif miktarına bakıldığında ... ödemek için sunduğu telif bedelleri arasında oldukça büyük fark olduğunun anlaşıldığı, 2023 ve 2024 yılı için eser sahibi Meslek Birlikleri ... ve ... ile yapılan anlaşmada 2024 yılı için belirlenen telif bedeli ile bir önceki dönem olan 2023 yılı için ödenen telif bedeli ve arada artış oranının görüldüğü, ...'in uygulamak istediği tarifenin resmi tarifesi olduğu dikkate alındığında bu tarifeyi şirket gibi lisans alan ya da aracı kim olursa olsun kapısını çalan bütün kullanıcılara sunduğu resmi tarife olması itibariyle uygulanabilir olduğu kanaatine varılarak taraflar arasında akdedilmiş olan █████/2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesinin dava tarihi olan █████/2024 tarihinde yürürlükte olduğunun tespitine, davaya konu █████/2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesi'ne ilişkin 2024 yılı lisans bedelinin 10.748.583,33 TL olduğunun tespitine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,1-Taraflar arasında akdedilmiş olan █████/2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesinin dava tarihi olan █████/2024 tarihinde yürürlükte olduğunun tesitine, 2-Davaya konu █████/2016 tarihli Dijital Alan Lisans Sözleşmesi'ne ilişkin 2024 yılı lisans bedelinin 10.748.583,33 TL olduğunun tespitine, 3-Davanın tespit davası niteliğinde olduğu dikkate alınarak Harçlar Kanunu Gereğince alınması gereken 732,00 -TL harcın , peşin alınan 26.467,61 -TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 25.735,61 -TL harcın talep halinde davacıya iadesine, 4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 732,00 -TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 55.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 31.000,00.-TL bilirkişi ücreti, 450,00 -TL posta ve tebligat gideri, 427,60 -TL başvuru harcı, 60,80 -TL vekalet harcı olmak üzere toplam 31.938,40 -TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 8-Karar kesinleştiğinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır