ankara 13. asliye ticaret mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar, araç hasarı ve manevi tazminat talepli dava hakkındaki gerekçeli kararı.

Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar, araç hasarı ve manevi tazminat talepli dava hakkındaki gerekçeli kararı.

Özet: Bir trafik kazası sonucu yaralanan ve aracı hasar gören davacı, araç sürücüsü ile sigorta şirketinden araç hasarı, iş göremezlik, bakıcı ve tedavi giderleri ile manevi tazminat talebinde bulunmuş; davalılar ise zaman aşımı, kusur oranına itiraz ve sigorta kapsamı dışı iddialarıyla davanın reddini savunurken, mahkemece toplanan deliller, bilirkişi raporları ve sürücünün asli kusurlu, davacının tali kusurlu bulunduğu ceza dosyası ışığında Karayolları Trafik Kanunu hükümleri uyarınca maddi ve manevi tazminat taleplerinin değerlendirilmesi yapılmıştır.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ███████ Esas - ████████

T.C.

ANKARA

13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : ███████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : █████/2023

KARAR TARİHİ : █████/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 24.01.2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.01.2022 tarihinde davalı ... sevk ve idaresinde olup davalı adına kayıtlı ... plakalı otomobil ile davacının sevk ve idaresindeki motosiklete çarpmak suretiyle maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin yaralandığını ve motosikletin kullanılamaz hale geldiğini, ... no'lu soruşturma dosyasının halen derdest olduğunu, davalı ...'ya ait olan aracın davalı ... nezdinde sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketine 16.05.2022 tarihinde başvurduğu halde hiçbir ödeme yapmadığını ileri sürüp;

A) 100,00 TL araç hasar bedelinin 27.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini,

B) 100,00 TL araç mahrumiyeti zararının 11.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsilini,

C) 100,00 TL kalıcı iş göremezlik zararının 27.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini,

D) 100,00 TL bakıcı masrafının 27.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini,

E) 100,00 TL tedavi amaçlı yol giderinin 27.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini,

F) 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan 11.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 02.12.2025 tarihli harçlandırılmış Talep Arttırım Dilekçesi ile davasını iş gücü kaybı yönünden maddi tazminat talebini 19.483,29 TLya, bakıcı gideri yönünden maddi tazminat talebini 3.753,00 TLya, tedavi ve ulaşım gideri yönünden maddi tazminat talebini 4.500,00 TL ya çıkarttığını beyan etmiştir.

CEVAP:

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı ve husumet itirazları olduğunu, davacının kullandığı elektrikli motosikletin akşam saatinde farının yanmadığını, meydana gelen kazada davacının da kusura kendi ihmal ve tedbirsiz davranışı nedeniyle ortak olduğunu bildirip davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinden özetle; Yetki itirazları olduğunu, kasko şirketinden hasar dosyasının istenmesini, kusur durumunun ve hasar iddiasının Genel Şartlara göre hesaplanması gerektiğini, şirketin temerrüde düşürülmediğini, davacının davalı şirkete usulüne uygun başvurusu bulunmadığını, araç mahrumiyet zararının poliçe kapsamında olmadığını, geçici iş göremezlik, bakıcı ve tedavi giderleri ile yol masraflarının poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacının müterafik kusuru bulunduğundan %20 müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini bildirip davanın reddini savunmuştur.

HUKUKİ DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Taraflarca gösterilen deliller toplanmıştır; Araç trafik kaydı, ... sayılı karar suretinin, ... müzekkere cevabı ile hasar dosya poliçesinin, ... sayılı soruşturma suretinin, ... tedavi kayıtlarının, davacının ... tedavi evraklarının geldiği, dosyada adli tıp raporu aldırılarak, gerekli kusur ve aktüer bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporlarının dosya içerisine alındığı görülmüştür.

... Mahkemesi'nin ...sayılı dosyasının incelemesinde; "...'nın asli kusurlu olduğu, dava dosyamızın davacısı ...'ın tali kusurlu olduğu kabul edilerek, ...'nın cezalandırılmasına karar verildiği ," görülmüştür.

ZMMS poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı hususi araç ... adına kayıtlı iken 23.09.2021-23.09.2022 tarihli arasında davalı ... AŞ'de ZMMS poliçesi ile poliçelendirildiği, poliçe limitinin 43.000,00 TL ve 430.000,00 TL olduğu, görülmüştür

Davalı ... Şirketi'ne 16.05.2022 tarihinde başvuru yapıldığı ve 26.05.2022 tarihinde de hasar dosyasının açıldığı görülmüştür.

2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları ... bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).

Mahkememizce ... Aldırılan 22.08.2025 Tarihli ... Ön Raporunda Özetle; " İlgi sayılı yazınızla 1 sayfa evrakı Anabilim Dalımıza gönderilen ...”ın █████/2022 tarihinde trafik kazası nedeniyle kaza tarihinde yürürlülükte olan yönetmelik uyarınca maluliyet raporunun tanzim edilerek mahkemenize gönderilmesi istenilmiştitr.

İstenilen hususlarda rapor tanzim edilebilmesi için; daha önce mahkemenize gönderilen 1161 sayı ve █████/2025 tariihli yazmızda belirttiğimiz üzere şahsın; Herhangi bir ...; Psikiyatri Bölümünce; psikiyatrik muayenesi yapılarak 10.01.2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı sekel mahiyetinde aktif psikopatolojisinin (posttravmatik stres bozukluğu, organik beyin sendromu, anksiyete bozukluğu, depresyon, psikotik ve nevrotik bozukluklar, kişilik bozuklukları, postkontüzyonel sendrom vb.) olup olmadığını, varsa; 10.01.2022 tarihli trafik kazası ile illiyetinin bulunup bulunmadığını, en az 12 aylık tedavi ve takibinin yapılarak, tedavi ile düzelip düzelmeyeceği ve yaşam işlevselliğine olan etkisinin de (tedavi ile işlevselliği tam düzelen/kısmen düzelen/düzelmeyen şeklinde) belirtildiği durum bildirir ayrıntılı son durum raporunun daha önce mahkemenize iade edilen tomar evrak, CD'ler ve yeni tarihli üst yazı ile birlikte Anabilim Dalımıza gönderilmesi hususunu saygılarımla arz ederim. " şeklinde ön rapor sunulmuştur.

ATK ön raporunda belirtilen eksiklikler tamamlanmıştır.

Mahkememizce ... Aldırılan 26.09.2025 Tarihli Adli Tıp Raporundan Özetle; "Yukarıda muayene ve rapor tetkik bulguları bildirilen ... ve ... oğlu, 21.06.1960 doğumlu, ... T.C. Kimlik numaralı ...'ın 10.01.2022 tarihli yaralanması neticesinde;

Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin engel oranının %0 (yüzdesıfır) olduğu,

6 (altı) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı,

1 (bir) ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu,

Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği'nin 12. Maddesine (03.08,2013-28727 sayılı resmi gazete) göre devamlı surette başa birinin bakımına muhtaç olmadığı kanaatinde olduğumuz hususları saygılarla arz olunur." bildirmişlerdir.

Mahkememizce Görevlendirilen Makine Mühendisi Bilirkişisi ..., Trafik Bilirkişisi ..., Hesap Bilirkişisi ... ve Doktor Bilirkişisi Bilirkişi ...'den Aldırılan 13.11.2025 Tarihli Bilirkişi Raporundan Özetle; "1- 11.01.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu yaralanan ve %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilen 1960 doğumlu davacı ... için; 19.483,20 TL geçici tam iş gücü kaybı yönünden maddi tazminat, 3.753,00 TL geçici bakıcı gideri ile, 4.500,00 TL tedavi ve ulaşım gideri hesaplanmıştır.

2- Teccilsiz elektrikli motosiklete ait fatura, hasarlı resimleri, tamir ettirilmiş ise bununla ilgili bilgi ve belgeler dosyaya kazandırıldıktan sonra hasar, değer kaybı, ikame araç bedeli yönünden denetime açık hesap yapılabilecektir.

3- Davalılardan ... kazaya karışan ... plakalı hususi otomobilin sürücüsüdür. Araç davalılardan ... A.Ş'ye 25.09.2021 - 25.09.2022 tarihleri arasında 94394866/0 no'lu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalıdır. Poliçe kaza tarihi itibariyle sakatlanma halinde kişi başına azami 500.000,00 TL, tedavi gideri olarak da azami 500.000,00 TL teminat sağlamaktadır.

4- Mahkemece hükmedilecek tazminata; davalılardan ... bakımından kaza tarihi itibariyle,

Davalılardan ... A.Ş'ye ise poliçe teminatının ödenmesi konusunda davacı tarafından davadan önce 16.05.2022 tarihinde e-posta ile başvuruda bulunulduğu, hasar dosyasının açıldığı ancak ödeme yapılmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece gerekli belgelerle üsüle uygun başvuruda bulunulduğunun tespiti halinde, Karayolları Trafik Kanunun 99. maddesi uyarınca başvuruyu takip eden 8 iş günü sonunda davalıların temerrüde düşürüldüğü kabul edilerek, hükmedilecek tazminata 30.05.2022 tarihi itibariyle yasal faiz takdir edilmesinin uygun olacağı," bildirilmiştir.

Bilirkişi raporları bilimsel verilere uygun, hüküm vermeye yeterli ve elverişli bulunduğundan hükme esas alınmıştır.

Somut olayda; davalı Sigorta Şirketi tarafından ZMMS' poliçesi ile teminat altında olan ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacının kullandığı motosiklete çarpması sonucu meydana gelen yaralanmalı, maddi hasarlı trafik kazasında araçta davacının yaralanması sonucunda iş göremezlik ve başkasının yardımına muhtaç olduğundan bahisle eldeki tazminat davasının açıldığı, kolluk tarafından düzenlenen trafik kazası tespit tutanağına benzer şekilde yargısal denetime elverişli ve somut hadisenin gelişimine uygun tespitlere yer verilen mevcut kusur raporuna göre davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün KTK 52/1-a md'ye aykırı davranıp kural ihlali yaparak kazaya %75 oranında asli kusuru bulunduğu, davacının kazada %25 tali kusurlu olduğu, davacı aleyhine tespit edilecek maddi tazminattan indirim yapılmasının gerektirir bir husus bulunmadığı, davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu mahkememizce itibar olunan kaza tarihi itibarıyla geçerli yönetmelik hükümlerine uygun olarak alınan dosyada mevcut ... adli tıp raporuna göre davacınınengel oranının %0 (yüzdesıfır) olduğu, 6 (altı) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, (bir) ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, davacının gelirinin asgari ücret düzeyinde olduğu, kabul edilen geliri, ... yazı cevabı, kaza tarihi itibarıyla geçerli maluliyete esas yönetmelik hükümlerine uygun alınan maluliyet raporu, Yargıtay içtihatları, TRH-2010 yaşam tablosu nazara alınarak düzenlenen aktüer/hesap bilirkişi raporuna göre, davacının davalılardan 3.753,00 TL bakıcı gideri, 4.500,00 TL tedavi ve ulaşım giderini istemekte haklı olduğu anlaşıldığından davacının bakıcı gideri ve tedavi ve ulaşım gideri talebinin kabulüne, davacı dava dilekçesinde geçici iş göremezlik tazminatı talep etmediğinden hesaplanan geçici iş göremezlik tazminatına karar verilemeyeceği, ayrıca davacı her ne kadar sürekli iş göremezlik talep etmiş ise de maluliyet raporuna göre davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin yerinde olmadığı, davacının araç mahrumiyet zararını da ispatlayamadığı, görülmekle davacının sürekli iş göremezlik ve araç mahrumiyet zararı talebinin reddine karar vermek gerekmiş, kabul olunan bu tutara sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsi dikkate alınarak davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren, davalı şahıs yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletileceği anlaşılmakla dava ve talep arttırım dilekçesi dikkate alınarak açılan maddi tazminat davasının kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Davacı tarafın işleten ve haksız fiil sorumlusu davalı ...'ya karşı talep olunan manevi tazminat talebine gelindiğinde, bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bu bilgiler ışığında, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın oluşumu, kazaya karışan tarafların kusur durumu ve kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü, davacıya yapılan rücuya tabi ödeme durumu, davacının yaralanması nedeniyle içinde bulunduğu ve ileride yaşanacağı muhakkak elem, keder ve ızdırap göz önünde bulundurularak davacıya 7.500,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesi gerektiği anlaşıldığından manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

A-DAVACININ MADDİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜNE,

-3.753,00 TL bakıcı gideri,

-4.500,00 TL tedavi ve ulaşım giderinin davalı Sigorta Şirketi'nden 30.05.2022 tarihinden itibaren davalı sürücü ...'dan 11.01.2022 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

-Davacının araç mahrumiyet zararı ve kalıcı iş göremezlik talebinin ispatlanmadığından reddine,

-Davacının dava dilekçesinde geçiçi iş göremezlik talebi bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına

-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,

-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 8.253,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

B-DAVACININ MANEVİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜNE

-7.500,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sürücü ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine,

-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına,

-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 7.500,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,

C- YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN

-Adli yardım nedeniyle 24.000,00 TL bilirkişi ücreti suç üstü ödeneğinden karşılandığından, 1.000,00 TL'sinin davacıdan, 23.000,00 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

-Davacı tarafından yapılan; 250,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 250,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 220,94-TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,

- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul red oranına göre 2.600,00 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, 600,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı