ankara bölge adliye mahkemesinin, adi ortaklıkta güven ilişkisiyle verilen boş çekin anlaşmaya aykırı doldurulması nedeniyle açılan menfi tespit davasına dair istinaf kararı.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin, adi ortaklıkta güven ilişkisiyle verilen boş çekin anlaşmaya aykırı doldurulması nedeniyle açılan menfi tespit davasına dair istinaf kararı.

Özet: Davacı, adi ortaklık döneminde güven ilişkisine dayanarak boş imzalayıp diğer ortağın yetkilisine teslim ettiği ticari çeklerden birinin, davalı tarafından 380.000 TL bedelle ve herhangi bir borç ilişkisine dayanmaksızın hileli bir şekilde doldurularak icra takibine konu edildiğini iddia ederek, bu takip çıkışı olan 420.165,48 TL bedel yönünden borçlu olmadığının tespiti ile ödeme yapmak zorunda kalması halinde bu bedelin davalıdan tahsilini talep ettiği menfi tespit davası açmıştır.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ

T.C.

A N K A R A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ

22. H U K U K D A İ R E S İ

ESAS NO : ████████ (ESASTAN RET )

KARAR NO : ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : █████/2023

ESAS-KARAR NO : ████████ E - ████████ K

DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit

KARAR TARİHİ : █████/2026

YAZILDIĞI TARİH : █████/2026

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352.maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, ... ile ... İnş. ... Ltd.Şti arasında 2010 yılında adi ortaklık sözleşmesi yapılması için dava dışı ...'ya vekaletname verildiğini, bu vekaletnameyle adi ortaklık sözleşmesinin imzalandığını, müvekkillinin adi ortaklığın yaptığı işlerde herhangi bir bilgi sahibi olmayıp sadece davacının inşaat mühendisi diploması kullanılarak adi ortaklığın ihale/iş almasının sağlandığını, adi ortaklığın kurulmasından sonra ... Şubesi'nde adi ortaklık adına hesap açıldığını ve tacir çekleri alındığını, davacının adi ortaklığın ortağı ... İnş. ... Ltd.şti yetkilisi ...'a güven ilişkisine dayanarak bankadan alınan 2 koçan toplamda 20 yaprak çekin tamamını imza atarak teslim ettiğini, akabinde müvekkilinin Köse Noterliği'nin 19.04.2011 tarihli azilnamesiyle 2 vekaletnamedeki tüm yetkilerden 02.05.2011 mesai bitiminde azlettiğini ...'ya ihtar ettiğini, daha sonra adi ortaklık işlerinin sıkıntıya düşmesi nedeniyle ... İnş. ... Ltd.Şti yetkisine 13.03.2012'ye kadar geçerli ve sadece banka yetkisini içeren genel vekaletname ile ...'ya 12.02.2012'ye kadar geçerli adi ortak girişim hesapları için yetki içeren vekaletname verdiğini, adi ortaklık adına alınan işlerin 2012'de tamamlanmasından sonra 15 çek yaprağının kullanıldığını, çeklerden 5 adedinin ... İnş. ... Ltd.Şti yetkilisinin uhdesinde kaldığını bankaya iade edilmemiş olduğunu, noterden ihtarname keşide ettiklerini ... İnş. ... Ltd.Şti yetkilisi ...'ın uhdesinde bulunan sadece imzası davacı tarafından güven ilişkisine dayalı olarak atılan ancak keşide yeri, tarihi, alıcısı ve miktarı boş olan 5 çekten biri olan ... seri numaralı çekin dava dışı ... İnş ... Ltd.Şti yetkilisi ve davalı tarafından 03.07.2018 keşide tarihi atılmak üzere 380.000,00 TL bedel yazılarak 04.07.2018 tarihinde ... tarafından bankaya ibraz edildiğini, karşılığı olmadığının banka tarafından yazıldığını, tacir çeki karşılığında mutlaka bir işlem yapılmış olmasının ve yasal zorunluluk olarak faturanın olmasının gerektiğini, davacının iyi niyeti su istimal edilerek borçlu konumuna düşürülmek ve menfaat sağlamak amacıyla davacıya karşı dolandırıcılık faaliyeti yapıldığını, söz konusu boş çekin herhangi bir borç ilişkisine dayanmadan yazılarak bankaya ibraz edildiğini, çekin Ankara 32. İcra Müdürlüğü’nün █████████ E. sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, çekin imzası dışındaki hususların davalı veya başka üçüncü kişiler tarafından düzenlenmiş olduğunu belirterek takip çıkışı olan 420.165,48 TL yönünden borçlu olunmadığının tespiti ile takip konusu bedelin ödenmek zorunda kalınması halinde 420.165,48 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, çek keşidecisinin ... - ... Tic. San. Ltd Şti olduğu ve iki ayrı imza ile keşide edildiği, dava dilekçesi içeriğinde de söz konusu çekin adi ortaklık adına açılan hesaba dayalı verilen çek yapraklarından biri olduğu beyan edildiğinden davacı vekiline ... - ...Tic. San. Ltd Şti adi oraklığının diğer ortağı ... Tic. San. Ltd Şti'nin davaya katılımını sağlamak veyahut muvafakatini almak ya da vekaletnamesini ibraz etmek üzere süre verilmiş, bu kapsamda Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'ne açıldığı bildirilen ████████ E. ████████ K. sayılı karar ile ... - ... Tic. San. Ltd Şti iş ortaklığının Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ████████ E. sayılı davada adi ortaklığın temsilinin sağlanması adına dosyadaki yargılama faaliyetini yürütmek ve sınırlı olmak üzere ...'ün kayyum olarak tayinine, kayyumun görev süresinin Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ E. sayılı dosyasının kararının kesinleşmesine kadar devamına karar verildiği, hükmün 25.03.2022 tarihinde kesinleştiği, mahkemece taraf teşkilinin sağlandığı anlaşılmıştır.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacı yanca davaya ve takibe konu çekin anlaşmaya aykırı olarak bedelsiz olduğu halde sonradan doldurulduğu iddiasında bulunulmuş ise de davacı iddialarının usulüne uygun delillerle ispat edilemediği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davacılar vekili tarafından;

Mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiği, dava konusu çekin bankaya ibrazından yaklaşık 3,5 yıl önce iadesinin ihtar edildiği hususunun gözden kaçırıldığı, bilirkişi incelemesi yapılmış olsa idi imza dışındaki kısımların sonradan doldurulduğu hususunun tespit edilebileceği, tarafların ticari kayıtlarının, ekonomik sosyal durumunun ve HTS kayıtlarının incelenmesi ile davalı yanın isticvabı suretiyle iddialarının ispatına imkan varken bu hususların araştırılmadığı, yine müvekkiline teslim edilmesi gerekirken teslim edilmeyen başka çekler ile ilgili olarak İstanbul CBS’nin ███████████ soruşturma sayılı dosyasının halen devam ettiği bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık takibe dayanak çekin imza dışındaki kısımlarının sonradan anlaşmaya aykırı olarak doldurulup bedelsiz olduğu halde icra takibine konu edilip edilmediği noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK 72 maddesi uyarınca açılan menfi tespit davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ██████████ soruşturma ███████████ karar nolu soruşturma dosyası örneğinin UYAP üzerinden incelenmesinden, şikayetçi ... tarafından ... Tic. San. Ltd Şti yetkilisi ... ve ... hakkında dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik, bedelsiz senedi kullanma ve güveni kötüye kullanma suç isnadına ilişkin yapılan soruşturma sonucunda kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş olduğu, Ankara 2. Sulh Ceza Hakimliği'nin █████████ D.iş dosyasında karara yönelik itirazın reddine karar verildiği görülmüştür.

Ankara 15. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ████████ E. ████████ K. sayılı dosya örneğinin UYAP üzerinden incelenmesinden, davacı ... tarafından davalı ... hakkında Ankara 32. İcra Müdürlüğü'nün █████████ E. sayılı takibin iptali talebiyle açılan davanın yargılaması sonucunda davanın reddine karar verildiği, kararın Ankara BAM 19. Hukuk Dairesi'nin ███████ E. █████████ K. sayılı 17.06.2020 tarihli ilamı ile "takip dayanağı çekteki imzaya itiraz edilmediği, kambiyo unsurlarında eksiklik bulunmadığı, takibe dayanak çekin tedavüle çıkarılırken anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu yazılı bir belge ile ispatlanamadığı gibi borca yönelik itirazın da İİK.'nın 169/a maddesinde öngörülen belgelerden herhangi biri ile ispat edilemediği" gerekçesi ile istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle dava konusu çek altındaki imzanın inkar edilmemiş olmasına, çekin sonradan anlaşmaya aykırı doldurularak bedelsiz olduğu halde icra takibine konu edildiğine yönelik davacı iddialarının usulüne uygun delillerle ispat edilememiş olmasına göre davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1.maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın istinaf eden davacılardan alınarak Hazineye irat kaydına,

3-İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

5-HMK'nin 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,

HMK'nin 362/1.a maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan...

e-imzalıdır

Üye...

e-imzalıdır

Üye...

e-imzalıdır

Katip...

e-imzalıdır

NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.

"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."