Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin, finansal kiralama sözleşmesinin ihlali nedeniyle düğün salonu niteliğindeki taşınmazın iadesi ve sözleşmenin feshine ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı banka ile davalı arasında akdedilen düğün salonu niteliğindeki bir taşınmaza ilişkin finansal kiralama sözleşmesinin, davalının taksit ödemelerinde temerrüde düşmesi üzerine davacı tarafından feshini ve taşınmazın kiralayana iadesini talep eden bir dava dosyasının gerekçeli karar metninden alınmıştır; davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı, taraflar arasında sözleşmenin varlığının ihtilafsız olduğu ancak ödemelerde temerrüt ve buna bağlı fesih şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarının yargılamanın odak noktasını oluşturduğu belirtilerek, mahkeme davacının gönderdiği ihtarname ve finansal kiralama sözleşmesi hükümlerini değerlendirerek uyuşmazlığı çözümlemeye odaklanmıştır.
T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████...DAVA : Sözleşmesinin Feshi / Finansal Kiralama Sözleşmesi Kaynaklı DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR Y.TARİHİ : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan "Sözleşmenin Feshi" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı banka ile davalı arasında █████/2023 tarihinde finansal kiralama sözleşmesi ve █████/2023 tarihinde finansal kiralama tadil sözleşmesi akdedildiğini, finansal kiralama sözleşmesi kapsamında ... numaralı bağımsız bölüm olan düğün salonu niteliğindeki taşınmazın davalıya kullanımı için teslim ettiğini, davalının, taksitlerini ödemede temerrüde düştüğünü, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ve alacaklarının en büyük teminatı olan gayrimenkulün davalı elinde olduğunu beyanla; finansal kiralama sözleşmesine konu... numaralı bağımsız bölüm olan düğün salonu niteliğindeki taşınmazın kayıtlarındaki finansal kiralama şerhinin terkini ve taşınmazın müvekkil şirkete iadesi karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar3. Taraflar arasında Finansal Kiralama sözleşmesi akdedildiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları4. Uyuşmazlık; finansal kiralama sözleşmesine dayalı olarak belirlenen ödemelerin süresinde yapılıp yapılmadığı, kiracı davalının finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşüp düşmediği, kiracının kira bedelini ödemede temerrüde düştüğünün belirlenmesi halinde 6361 sayılı Kanunun 31. maddesi uyarınca (ödeme için verilen sürede ödemenin yapılmaması, bir yıl içinde üç, üst üste iki taksit kira bedelini ödememesi) kiracının sözleşmeyi ihlal edip etmediği, sözleşmenin fesih koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır. IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER5. Dava konusu ve tarafların imzalarının bulunduğu Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin incelenmesinde; "Taraflar" başlıklı 1. Maddesinde, kiralayanın ... olduğu; "Sözleşmenin Konusu ve Kapsamı" başlıklı 2. Maddesinde, sözleşmenin konusunun, ...numaralı bağımsız bölüm olan düğün salonunun sözleşme, kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uyarınca kiralayan tarafından kiracıya finansal kiralama yöntemiyle kiralandığı; "Sözleşmenin Feshi" başlıklı 24. Maddesinde, kiracının, 1 yıllık süreler içerisinde Kira Bedellerinden herhangi üçünü veya üst üste ikisini vadesinde ve tam olarak ödememesi halinde kiralayanın 6361 sayılı kanunun 31/2 maddesine istinaden sözleşmeyi derhal, mehil vermeksizin ve tazminat ödemeksizin feshetme hakkının bulunduğu hususlarında düzenleme yapıldığı görülmüştür. 6. Davacı tarafından keşide edilen █████/2024 tarih,... yevmiye numaralı ihtarnamede; toplam 10.883.748,02 TL tutar ile işlemiş ve işleyecek gecikme cezası ve sair ferilerinin tebliğ tarihinden itibaren 60 günlük süre içerisinde ödenmesi, aksi halde yeni bir ihtara gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedilmiş sayılacağı ve Finansal Kiralama konusu malların 60 günlük süreyi müteakip 5 gün içinde aynen iade ve teslim edilmesinin ihtar edildiği, ihtarnamenin davalının sözleşmede yazılı adresine tebliğ edildiği, █████/2024 tarihinde iade döndüğü anlaşılmıştır. Finansal Kiralama Kanununun 33/4.maddesi gereği Finansal kiralama şirketi tarafından kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında İcra İflas Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanacak olup noter ihtarında bildirilen adresin davalının sözleşmede belirttiği adresi ile aynı olduğu bu haliyle ihtarname tebliğinin iade edildiği tarih olan █████/2024 tarihinin tebliğ tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 7. Dava, finansal kiralama sözleşmesinin haklı nedenle feshi ve sözleşmeye konu taşınmazın kiralayana iadesi istemine ilişkindir.8. 6361 sayılı ... Kanunu'nun "Sözleşmenin İhlali" başlıklı 31. maddesi; " (1) Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.(2) Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir.(3) Kiracı ve kiralayan arasında finansal kiralama sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece finansal kiralama konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür." düzenlemesini içermektedir. 9. Aynı Kanunun "Sözleşmenin sona ermesinin sonuçları" başlıklı 32. maddesi; "(1) Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir." hükmünü içermektedir. 10. Yine Kanunun "sözleşmenin feshinin sonuçları" başlıklı 33. maddesi; (1) Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır.(2) Sözleşme kiracı tarafından feshedilirse kiracı malı geri vermekle beraber uğradığı zararın tazminini, kiralayandan talep edebilir.(3) Sözleşmeden kaynaklanan borçlara karşılık teminat olarak alınan ipoteklerin paraya çevrilmesinde 2004 sayılı Kanunun 150/ı maddesi hükümleri uygulanır.(4) Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır." şeklindedir. 11. Finansal Kiralama Kanunun 23. maddesi gereğince finansal kiralama konusu mal kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Kiracı sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup kiracı finansal kiralama konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. 12. Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir. 13. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı malı iade ile yükümlüdür (m. 33/1).14. Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında İcra İflas Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır (m. 33/4).15. Somut olayda; taraflar arasında █████/2023 tarihli finansal kiralama kanunu imzalanmıştır. Taraflar arasında imzalanan ... sayılı Finansal Kiralama Kanununun 22. maddesine uygun olarak yazılı şeklinde yapılmıştır. Sözleşmede belirtilen taşınmazlar kiralayan davacı tarafından kiracı-davalıya teslim edilmiştir. Kiracı sözleşme eki ödeme planında belirlenmiş olan kira bedelini sözleşme hükümleri dairesinde davacıya ödemeyi taahhüt etmiştir. Ödeme planında vade ve miktarları belirtilen kira bedelinin ödenmemesi halinde kiracının kendiliğinden temerrüde düşeceği izahtan uzak bir konudur. 17. Fesih bildiriminde belirtilen yasal sürede kira bedelinin ödendiği davalı tarafından kanıtlanamadığından davacının fesih talebi yerindedir. Sözleşme davacı tarafından haklı nedenle feshedildiğinden sözleşmeye konu taşınmazların Finansal Kiralama Kanununun 33/1 maddesi uyarınca davacıya iadesi gerekecektir. 18. Sonuç olarak; fesih bildiriminde belirtilen yasal sürede kira bedelinin ödendiği davalı tarafından kanıtlanamadığından davacının fesih talebi yerinde olduğu anlaşılmakla, dava konusu █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi ve █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinin tespitine, taşınmazın tahliyesi ile davacıya İade ve teslimine, taşınmazın tapu kaydındaki finansal kiralama şerhinin terkinine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. VI-HÜKÜM 1-Davacının davasının KABULÜNE, a. Dava konusu █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi ve █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesinin haklı nedenle FESHEDİLDİĞİNİN TESPİTİNE,b. █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi ve █████/2023 tarihli Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesine konu ...numaralı bağımsız bölüm olan düğün salonu niteliğindeki taşınmazın tahliyesi ile davacıya İADE ve TESLİMİNE,c. █████/2023 tarihli ...numaralı bağımsız bölüm olan düğün salonu niteliğindeki taşınmazın tapu kaydındaki finansal kiralama şerhinin TERKİNİNE,Karar ve İlam Harcı 2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 362.043,00.-TL harçtan peşin alınan 90.510,75.-TL harcın mahsubu ile bakiye 271.532,25.-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı3-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 90.999,15.-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,4-Davacı tarafından yapılan 559,00.-TL tebligat, müzekkere ve posta gideri yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,5-Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE,Vekalet Ücreti6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 697.000,00.- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... yasa yolu açık olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2025 ...NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR."5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"