istanbul bölge adliye mahkemesinin, kooperatif üyeliği nedeniyle tapu iptali ve tescil davasında mali yükümlülüklerin ispatı eksikliğinden reddedilen ilk derece kararının istinaf incelemesi.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin, kooperatif üyeliği nedeniyle tapu iptali ve tescil davasında mali yükümlülüklerin ispatı eksikliğinden reddedilen ilk derece kararının istinaf incelemesi.

Özet: Bu istinaf kararı, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil davasında, müvekkiline tahsis edilen taşınmazın tapusunun adına devredilmediğini ve kooperatif üyelik yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini iddia eden davacının, ilk derece mahkemesinin akçeli yükümlülükleri tam olarak ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine ilişkin kararını, üyelik borçlarını ödediğini, mahkemenin gerekçesinin haksız olduğunu, bağımsız bölümü uzun süredir kullandığını ve kooperatifin ferdileşme sürecini usule uygun yönetmediğini belirterek istinaf etmesini konu almaktadır.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

17. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO:█████████ Esas

KARAR NO:████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:█████/2020

NUMARASI:████████ Esas, ████████ Karar

DAVANIN KONUSU :TAPU İPTALİ VE TESCİL (Satış Vaadi Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ:█████/2026

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Kooperatifine üye olduğunu, üyeliği nedeniyle kendisine tahsis edilen bağımsız bölümün 15.03.2007 tarihinden bu yana müvekkilinin kullanımında olduğunu, müvekkilinin kooperatife karşı üyelikten kaynaklı mali sorumluluklarını yerine getirmesine rağmen tapunun müvekkili adına devredilmediğini, bağımsız bölümün diğer davalı ... Kooperatifi adına kayıtlı olduğunu belirterek müvekkiline kooperatif üyeliği nedeniyle tahsis ve teslim edilmiş olan ... Mahallesi, 1612 ada, 1 parsel üzerindeki inşası bitmiş 9/1 A blok, 57 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın ... Kooperatifi adına kayıtlı tapu kaydının iptali ile müvekkili adına hükmen tesciline, bu talebin kabul edilmediği takdirde, keşif sonucu belirlenecek değeri üzerinden dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalı ... Kooperatifinden tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı Tasfiye Halinde ... Kooperatifi Cevap Dilekçesinde özetle: Davalı kooperatiflerinin.... Kooperatifi diğer davalı ... Kooperatifi ile Büyükçekmece Noterliğinin 25.02.1997 tarih ve ... yevmiye no.su ile düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını,kooperatiflerinin arsa sahibi olup ....’i kooperatiflerinin adına tahsisli İstanbul İli, Büyükçekmece İlçesi (yeni Beylikdüzü İlçesi) Gürpınar beldesi 17 N III pafta 655 adada (yeni 1612 ada 1 parsel) yapılan blokların yüklenici olduğunu, davaya konu olan dairenin tapusunun da kat karşılığı sözleşme uyarınca 30.05.2007 tarihinde ... kooperatifine tapuda devredildiğini, ...inşaat seviyesine göre davaya konu tapunun da yükleniciye tapuda devredilmiş olması nedeniyle yani davalı tasfiye halinde ... kooperatifinin tapuda malik olmaması nedeniyle iş bu davada taraf olarak gösterilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Diğer davalı kooperatif davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davacının davalı ... 'nin üyesi olduğunun ve de dava konusu bağımsız bölümün tahsisinin yapıldığının anlaşıldığı ,ancak davacı tarafın bir kısım ödemesi tespit edilmiş ise de eşitlik prensibi gereği akçeli yükümlülüklerini tam olarak ispat edemediği, dava konusu talebin tapu iptal tescil, olmadığı takdirde tahsis edilen bağımsız bölümün dava tarihindeki karşılığı olup, davacının akçeli yükümlülüklerini tam olarak ispat edemediği, ispat edilen ödeme karşılığı tazminat talebi de bulunmadığından bu hususta değerlendirme yapılmadığı gerekçesi ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; müvekkilinin kooperatif üyeliğini ve üyelikten doğan borçlarını eksiksiz yerine getirdiğini ispat ettiğini, üyeliğinin halen devam ettiğini, müvekkilinin üyeliğinin sona erdiğine ve üyelikten doğan talep haklarının sona erdiğine dair dosyada tek bir delilin bulunmadığını, Mahkemenin müvekkilinin akçeli yükümlülüklerinin tamamını ifa etmediğine dair tespitini gerekçelendirmediğini, gerekçeli karar ve hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini, müvekkilinin davaya konu taşınmaz üzerine kendi adına DASK, elektrik, su aboneliği yaptırırken aldığı borcu yoktur yazısının dosyaya sunulduğunu, taşınmazın onlarca yıldır müvekkili tarafından kullanıldığının yapılan keşif sonucu bilirkişi heyetince tespit edildiğini, davalılar tarafından iddia edilmeyen ve delillendirilmeyen hususlarda resen araştırma yapılamayacağını, eksik ödeme iddiası ileri sürülmemesine Mahkemece resen nazara alınmasının adil yargılanma hakkının ihlali olduğunu, ayrıca müvekkilinin kooperatif üyesi olmadığı yönünde bir savunmanın da bulunmadığını, kooperatif yönetiminin toplantı tutanakları ve sair belgeleri eksik tanzim etmesinin müvekkili aleyhine sonuç doğuracak şekilde yorumlanamayacağını, davalı kooperatifin kuruluş amacına aykırı davrandığını, davalı ... kooperatifinin ferdileşme sürecinin tamamlandığını, dolayısıyla üyelik yükümlülüklerini yerine getiren müvekkilinin bağımsız bölümün adına tescilini talebe hak kazandığını, davalı kooperatifin ferdileşme sürecini usul ve yasalara uygun biçimde yönetemediğini, davalıların üyelerin maddi menfaatlerini koruma görevini ihmal ettiğini, ferdileşme sürecinin hukuka uygun tamamlanmadığını, davalıların üyelere karşı eşit davranma borcunu yerine getirip getirmediğinin incelenmediğini, davalı ... kooperatifinin müvekkili ile aynı durumda bulunan tüm üyelerine bağımsız bölümlerini teslim ettiğini, müvekkilinin bağımsız bölümünü ise mal kaçırma kastı ile müvekkili adına tescil ettirmediğini, davanın terditli açıldığını, ancak tazmin talebinin hiç değerlendirilmediğini belirterek ilk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, kooperatif ortaklığı nedeniyle, verilmesi taahhüt edilen kooperatif adına kayıtlı bağımsız bölümün tapusunun iptal ve tescili, mümkün olmadığı takdirde bağımsız bölümün rayiç bedelinin tazminine ilişkindir.İlk derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş davacı vekili hükmü istinaf etmiştir.Dosya incelendiğinde, davacı tarafından dava dilekçesinde davalı olarak "Tasfiye Halinde ... Kooperatifi" ve "Tasfiye Halinde ... Kooperatifi" gösterilmiş ve davalı "Tasfiye Halinde ... Kooperatifinin" vergi numarası Büyükçekmece VD ... olarak bildirilmiştir. Tevzi Formunda ve tensip zaptında ise davalı olarak ".... Kooperatifinin" yer aldığı ve yargılamanın anılan kooperatif üzerinden devam edilerek karar verildiği anlaşılmıştır.İnternet üzerinden, Ticaret Bakanlığı Ticari İşletme ve Şirket sorgulama ekranından yapılan sorgulamada, "Tasfiye Halinde ... Kooperatifinin" ... sicil numarası ile İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne kayıtlı olduğu, adresinin ... Büyükçekmece/İstanbul olduğu, Vergi numarasının ... olduğu ve tasfiye memurlarının ..., ... ve ... olduğu anlaşılmıştır. "Tasfiye Halinde ... Kooperatifinin" ... sicil numarası ile İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne kayıtlı olduğu, adresinin ... Beylikdüzü İstanbul olduğu, vergi numarasının ... olduğu, tasfiye memurunun ... olduğu anlaşılmıştır.Yukarıda açıklamalardan anlaşılacağı üzere, dava dilekçesinde hasım olarak gösterilen kooperatif ile yargılamada taraf olarak yer alan kooperatifin aynı kooperatif olup olmadığı, farklı tüzel kişiliklerinin bulunup bulunmadığı konusunda tereddüt hasıl olmuştur.Bu durumda Mahkemece, öncelikle İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden her iki kooperatifin de kayıtları istenerek, öncelikle dava dilekçesinde hasım olarak gösterilen kooperatif ile yargılamada taraf olarak yer alan kooperatifin aynı kooperatif olup olmadığı, farklı tüzel kişiliklerinin bulunup bulunmadığının tereddüte mahal vermeyecek şekilde belirlenmesi ve davacının dava dilekçesinde hasım olarak gösterdiği kooperatifin, yargılamada taraf olarak yer alan kooperatiften farklı tüzel kişilinin bulunduğunun tespiti halinde, dava dilekçesinde hasım olarak gösterilen kooperatifin adresi ve son tasfiye memurlarının belirlenerek dava dilekçesi ve eklerinin tasfiye memuruna tebliğ edildikten ve taraf teşkili sağlandıktan sonra yargılamaya devam edilerek karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi isabetli olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu nedenlerle kabulü ile HMK'nun 353/1a.4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M:Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE,

2-Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████ Esas, ████████ Karar sayılı ve █████/2020 tarihli kararının HMK'nın 353/1a.4 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE,

4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan davacı tarafından yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

5-Davacı tarafın yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-4 bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.11.06.2026