bursa 1. asliye ticaret mahkemesinin inanç sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, arsa sahibinin taşınmazların iadesi veya bedelinin ödenmesi talebini değerlendiren gerekçeli kararı.

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin inanç sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, arsa sahibinin taşınmazların iadesi veya bedelinin ödenmesi talebini değerlendiren gerekçeli kararı.

Özet: Davacının, kat karşılığı inşaat sözleşmeleri kapsamında arsa paylarını inanç sözleşmeleriyle devrettiği yüklenici davalının edimlerini yerine getirmemesi, projeyi tamamlayamaması ve finansal kiralama kredilerini ödememesi nedeniyle, devredilen taşınmaz/hisselerin iadesini veya değerinin ödenmesini, bu varlıkların finansal kiralama şirketleri nezdinde bulunması sebebiyle iade edilmesi veya satış sonrası kalan bedelin tarafına ödenmesini talep ettiği, davalının ise uyuşmazlığın hakem heyetinde çözülmesi gerektiği gerekçesiyle davanın usulden reddini savunduğu, inanç sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/

KARAR NO : 2026/

BAŞKAN :

ÜYE :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

VEKİLLERİ : Av.

Av.

DAVA İHBAR OLUNAN : 1-

VEKİLİ : Av.

DAVA İHBAR OLUNAN : 2-

VEKİLİ : Av.

DAVA İHBAR OLUNAN : 3-

VEKİLİ : Av.

DAVA İHBAR OLUNAN : 4-

DAVA : Alacak (İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Sanayi Ve Ticaret A.Ş, ... İli, ... İlçesi, ... Mah, 1190 Ada, 182 ve 225 nolu parsellerin arsa sahibidir. İş bu taşınmazlara kat karşılığı inşaat yapılması için Müvekkil yan ile ... ... Sanayi Ve Ticaret Ltd Şti anlaşmışlar ve taraflar arasında ... 15. Noterliği' nin █████/2018 tarih ve Yevmiye sayılı Düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı kat karşılığı inşaat sözleşmesi, ... 15. Noterliği' nin █████/2018 tarih ve ... Yevmiye sayılı düzenleme şeklinde paylaşım protokolü, ... 15. Noterliği' nin █████/2019 tarih ve Yevmiye sayılı ek paylaşım protokolü ve ... 15. Noterliği' nin █████/2022 tarih ve Yevmiye sayılı ek sözleşme akdedilmiştir.Daha sonra imar uygulaması ile taşınmaz ... İli , ... İlçesi, ... Mahallesi ..., 11528 ada 1 sayılı parselinde 65.347,34 m2 yüz ölçümünde tapuya kayıtlanmış ve tapuda kat irtifakı kurulduğunu, müvekkil yan, sahibi olduğu ... ili, ... İlçesi, ... Mah, 11528 Ada 1 parselde bulunan ... projesindeki M Blok (otel) bloğundaki 1 numaralı bağımsız bölümdeki %49 hissesinin tamamını ve ... ili, ... İlçesi, ... Mah, 11528 Ada 1 parselde bulunan ... projesindeki A blok 85, B blok 25 ve 26, C Blok 85 ve 86, D Blok 73 ve 74, O8 Blok 1 ve M Blok 2 numaralı bağımsız bölümlerdeki %49 hissesinin tamamını anılan inanç sözleşmeleri kapsamında Davalı ... ...'ya devrettiğini, ... Yapının Taraflar arasındaki İnanç sözleşmesi hükümlerine uygun davranmadığı açıktır. Davalının Projeyi tamamlayamadığı gibi, bu sözleşmelere göre kullanmış olduğu kredilerinin geri ödemelerini (Finansal kiralama bedellerini) gerçekleştirmediği de düşünüldüğünü, anılan nedenlerle ... işleme konu taşınmazların / hisselerin iadesini veya inanç konusu yerine geçen değerin müvekkil yana ödenmesine karar verilmesini, bu aşamada anılan █████/2024 tarihli ve █████/2024 tarihli sözleşmeler gereği müvekkil yan tarafından ... Yapıya devredilen taşınmazlar/hisseler, mevcut durumda Davalı ... ... adına kayıtlı olmadığından, bu aşamada bu hisselerin adımıza tescilini talep edemiyor isek de; (tüm yasal alacak ve haklarımız saklıdır) Finansal kiralama şirketleri yasal mevzuat gereği mülkiyete tam olarak sahip olmadıklarından, Davalı ... Yapının halen daha Finansal Kiralama sözleşmeleri gereği bu taşınmazlarda hakkı olduğundan (taşınmazın iadesi, alacağın tahsilinden sonra artan bedelin iadesi vs) iş bu inanç sözleşmeleri gereği taşınmazların ... ...'ya ya da ... yapının göstereceği bir 3. Kişiye devredilmemesi ve Finansal kiralama şirketlerinin taşınmazları iade etmesi gerektiğinde bu taşınmazları Müvekkil yana iade etmesine, finansal kiralama şirketlerinin alacağını tahsil amacıyla kiralananları satması halinde bu tahsilattan sonra kalan Davalı ... Yapıya ödenmesi gereken bedelin Müvekkil yana ait olduğunun ve Davalı ... Yapıya değil müvekkil yana ödenmesinin tespitine Ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; tüm bu taşınmazlar ve hisselerin İnanç sözleşmeleri kapsamında değerinin müvekkil yana ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... ... SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin kendilerine █████/2025 tarihinde E-Tebliğ edilmiş olup █████/2025 tarihinde OKUNDU sayıldığını, █████/2025 tarihli dilekçemiz ile Sayın Mahkemenizden süre uzatım talebinde bulunulmuş olup █████/2025 tarihli ara karar kurularak tarafımıza cevap verme süresinin bitim tarihinden itibaren 1 ay süre verildiğini, müvekkil şirket ile davacı yan arasında akdedilen ... 15. Noterlik, █████/2018 Tarih, Yevmiye Numaralı DÜZENLEME ŞEKLİNDE TAŞINMAZ SATIŞ VAADİ VE ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT SÖZLEŞMESİNİN, "ANLAŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜ" Yan başlıklı 18. Maddesi ile akdedilen sözleşmeden doğan uyuşmazlıkların çözümünde öncelikli olarak hakem heyetine başvurulacağı kararlaştırıldığını belirterek davanın öncelikle husumet, görevsizlik ve sayılan diğer nedenlerle usulden reddine, hukuki dayanaktan ve gerekçeden yoksun davanın tüm talepler yönünden reddine, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının itirazlarımız neticesinde kaldırılmasına, aksi kanaatte ise ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/... esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili aleyhine (ör. fon portföyündeki taşınmazlara veya fon malvarlığı/ ... yönelen) bir tedbir/hüküm talep etmesi, taraf sıfatı ve husumet kurallarına aykırı olduğunu, husumet yokluğu sebebiyle, müvekkili yönünden tedbir talep edilmesi halinde bu taleplerin reddi; aleyhe esasa etkili herhangi bir hüküm kurulamayacağının tespiti gerektiğini, ... malvarlığı (taşınmazlar ve diğer varlıklar) ile fon değeri/NAV; kamu alacakları dâhil hiçbir takip/koruma tedbirine konu edilemeyeceğini, söz konusu uyuşmazlıkta, herhangi bir alacak/koruma talebinin fonun portföy taşınmazlarına veya fon değeri/nav’a yöneltilmesi kanuna açıkça aykırı olduğunu, tedbir/haciz taleplerinin yukarıda belirtilen açıklamalar çerçevesinde irdelenmesi gerektiğini belirterek dosyaya ihbar olunan sıfatı ile müdahil olmamız nedeni ile HMK hükümleri kapsamında aleyhimize hüküm kurulmamasına, fon portföyüne, fon toplam değerine (nav’a) ve fon adına kayıtlı taşınmazlara yönelen ihtiyati tedbir/haciz/rehin veya benzeri her türlü takyidat taleplerinin, içtüzük m.6.6’daki açık kanuni yasak ve sermaye piyasası rejimi gereğince tamamen reddine, davacı tarafın “fon payları” bakımından tedbir istemiş ise dahi; (i) uyuşmazlık konusu hak ve mkk nezdinde bireyselleştirme yapılmadığından, (ii) sermaye piyasası mevzuatının koruduğu yatırımcı menfaatlerini tehdit ettiğinden ve ölçüsüz olduğundan tedbir talebinin reddine, davacı tarafın fon portföyündeki taşınmazlara veya fonun nav’ına yönelttiği tüm taleplerin, fon varlığının dokunulmazlığı ilkesi gereği esastan dahi incelenmeksizin reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket iyiniyetli üçünçü sahış olup, davacı ile diğer davalı arasındaki hukuki ilişkiye dair bilgisi ve hukuki ilişkiden kaynaklı sorumluluğu bulunmadığını, bu nedenle davacı ile diğer davalı arasındaki ihtilafı/hukuki ilişkiyi ve sonuçlarını kabul etmediklerini, bu kapsamda müvekkil şirket haklarını saklı tutmak gerekmiş olup, cevap dilekçemizdeki beyanlarımızın hiçbir şekilde, davacı ile davalı arasındaki müvekkil şirketin bilgisi dışındaki tarafı olmadığımız ihtilafı/hukuki ilişkiyi onayladığımız ve/veya kabul ettiğimiz anlamında yorumlanmamasını, dava konusu taşınmazlardan finansal kiralama sözleşmelerine konu edilmek amacıyla satın alındığını, dava konusu taşınmazlar dışında, birçok firma ile kuruluş tarihi olan 1988 yılından günümüze kadar sat geri kirala yöntemi ile finansal kiralama sözleşmeleri akdedildiğini, davalı ... ... sanayi ve ticaret limited şirketi (...) ile de 2018 yılından günümüze kadar finansal kiralama sözleşmeleri akdedilmiş; aynı şekilde sat geri kirala yöntemi de uygulandığını, taşınmaz kayıtlarına ihtiyati tedbir konulması talebinin reddine, ... işlem nedeniyle tazminat talepli açılmış olsa da taşınmazlar üzerinde tasarruf talepleri de barındıran davanın müvekkil şirketin maliki olduğu taşınmazlar üzerinde tasarruf edilmesine yönelik talepler yönünden reddine, açılan davanın gerek usul ve gerekse esas yönünden reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... cevap dilekçesinde özetle; ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin 15.10.2025 tarihli ve 2025/... Değişik İş sayılı kararıyla ... ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine kayyım olarak atandığını, Fon Kurulunun muhtelif kararlarıyla anılan Şirketin Müdürler Kurulu oluşturularak üyeliklerine atamalar yapıldığını, diğer taraftan, Fondan bağımsız tüzel kişiliği ve taraf ehliyetini haiz ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin hiçbir şekilde hak, borç, dava veya takipleri devralınmadığı gibi, Şirketin tüzel kişiliği hak ve alacaklarına sahip borç ve yükümlülüklerinden sorumlu bulunmaktadır. Belirtilen nedenlerle anılan davanın kurumlarına yönetilmesi, ihbar edilmesi veya sorumluluk atfedilmesi hukuken mümkün bulunmadığını, bu kapsamda muhatabı olduğu tebligatların “... Mah. .../... ” adresinde mukim ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine gönderilebileceğini belirtmiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava tapu iptal tescil ve alacak istemine ilişkindir.Davacı davalı ... ... ile aralarında inanç sözleşmesi bulunduğunu, bu sözleşmeler ile davalı şirket için finansman yaratabilmek amacıyla ... ili ... ilçesi ... Mh. 11528 ada 1 parselde bulunan A Blok 85, B Blok 25 ve 26, C Blok 85 ve 86, D Blok 73 ve 74, O8 Blok 1 ve M Blok 2 numaralı bağımsız bölümlerdeki %49'luk hissesinin, aynı yer M Blok otel bloğundaki 1 numaralı bağımsız bölümdeki %49 hissesinin finansal kiralama şirketinden devir koşulları oluştuğunda davalı adına değil kendi adına tesciline karar verilmesine, bu mümkün olmadığı takdirde karar tarihine en yakın değerini yahut dava tarihindeki değerinin belirlenerek davacıya ödenmesine, yine taraflar arasındaki inanç sözleşmelerine konu ... Portföy Yönetim A.Ş.'deki davalıya ait fonların karar tarihindeki bu mümkün olmadığı tarihteki değerinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf taşınmazların finansal kiralama şirketi mülkiyetinde olduğunu, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/... Esas sayılı dosyasında davacının kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine yönelik dava açtığını, eldeki dava dosyasında söz konusu taleplerde bulunamayacağını, sözleşmelerde finansal kiralama sözleşmelerinin sona ermesi durumunda taşınmazların geriye iadesinin isteneceğinin kararlaştırıldığını, devam eden finansal kiralama sözleşmeleri ve ...'nin ticari işlem bütünlüğü kararı neticesinde 5411 sayılı kanunun 134. Maddesi uyarınca fesholunamayacağını ileri sürmüştür.Taraflar arasında davacıya ait ... ili ... ilçesi ... Mh. 1190 ada 182 ve 225 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin █████/2018 tarih yevmiye numaralı kat karşılığı inşaat sözleşmesi akdedildiği, bu sözleşmeye istinaden yine taraflar arasında █████/2018 tarihli, █████/2019 tarihli paylaşım protokolleri ve █████/2022 tarihli ek sözleşme düzenlendiği, 11528 ada 1 parsel olarak tapuya kayıt oluşturulduğu ve üzerinde kat irtifakı kurulduğu anlaşılmaktadır.Daha sonra taraflar arasında █████/2024 tarihli protokolle adı geçen taşınmazın M Blok 1 numaralı bağımsız bölümdeki %49 hissesinin ... Yapıya devredildiği, sözleşmenin 2. Maddesinde bu devrin hatır için yapıldığı, 3. Maddesinde de sat kirala geri al kısmının kararlaştırıldığı, satış bedelinin 29 milyon TL olarak 4. Maddede belirlendiği, 5. Maddede de banka ile kararlaştırılacak vadenin 60 ay olması gerektiğinin herhangi bir sebeple vade değişikliği halinde yeni vadenin geçerli olacağı, ödeme bittikten sonra %100 hissenin davalıya tescil edileceğini, davalının da bu sözleşme uyarınca %49 hisseyi davacıya iade edeceği kararlaştırılmıştır. Benzer düzenlemeler içeren █████/2024 tarihli sözleşmede de ... ili ... ilçesi ... Mh. 11528 ada 1 parselde bulunan A Blok 85, B Blok 25 ve 26, C Blok 85 ve 86, D Blok 73 ve 74, O8 Blok 1 ve M Blok 2 numaralı bağımsız bölümlerdeki %49'luk hisse için aynı nitelikte sözleşme akdedildiği, yine █████/2024 tarihli sözleşme ile de ...'a ait ... Portföy Yönetim A.Ş.'nin ... Gayrimenkul Fonu Katılım paylarının ... Yapıya devrinin kararlaştırıldığı, bu devrin de hatır amaçlı yapıldığının belirlendiği anlaşılmaktadır.Davacı tapu iptal tescil talebinde bulunmuşsa da taşınmazların davalı adına kayıtlı olmadığı, mülkiyetin dava dışı ... Bankası A.Ş. İle ... Kiralama A.Ş.'ne ait olduğu, davalıya ait olmayan taşınmazlar hakkında tapu iptal tescil kararı verilmesinin mümkün olmadığı, bu iki malike davanın ihbar edilmesinin tescil kararı verilmesine olanak sağlamayacağı anlaşılmakla davacının tapu iptal tescil istemi yerinde görülmemiştir. Tescil kararı taşınmazların dava dilekçesinde belirtildiği şekliyle ihbar olunanlardan davalıya tescilinin sağlanması halinde davacıya tescil edilmesine şeklinde bir karar verilmesi de mümkün değildir. Zira davacının dayanmış olduğu sözleşmelerde dahi davalının finansal kiralama şirketi ile olan sözleşmelerindeki vadelere tabi olacağını kabul etmiş, tescilin ödeme bittikten sonra sağlanacağını da kabul etmiştir. Bu nedenle davacının tapu iptal tescil istemi talep ettiği şekliyle dinlenemeyecektir.Davacı gerek taşınmazlar gerekse de fonlar yönünden bu mümkün olmadığı takdirde karar tarihine en yakın değerlerini bu kabul görmez ise dava tarihindeki değerleri belirlenerek davalıdan tahsilini de talep etmiştir.Davalı şirket hakkında Mahkememizin 2025/... Esas sayılı dosyası ile konkordato sürecinin başladığı, konkordato komiserleri atandığı, şirket geçici mühlet içerisindeyken şirket yetkililerinden soruşturma kapsamında tutuklananların bulunduğu, Mahkememizce atanan komiserler eliyle de araştırma ve tespitler yapıldığı, yapılan tespitlerde bir kısım muvafazalı ve usulsüz işlemlerin belirlendiği, raporun 6. Bendinde davacı ile davalı aralarındaki danışıklı işlemlere de yer verildiği, davalı şirketin ... ilinde devam eden birden fazla projesi ile bu projelerden binlerce kişiye yaptığı daire satışları bulunduğu, dolandırıcılık ve diğer suçlara ilişkin Savcılıkça yürütülen soruşturma kapsamı, Mahkememizin konkordato dosyasında yapılan tespitler dikkate alındığında dava dilekçesinde dayanılan hatır için yapıldığı öne sürülen adi yazılı sözleşmelerin her zaman düzenlenebilecek nitelikte sözleşmeler olduğu, bu bağlamda tapu iptal tescil ve alacağa esas olarak dikkate alınabilecek türden olmadığı kabul edilerek davacının alacak isteminin de reddine karar verilmiştir.Duruşma zaptında açıklanan hükmün davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda olarak sehven yazıldığı, davalı vekilinin ve ihbar olunan ... Kiralama A.Ş. vekilinin de duruşmaya katıldığı anlaşılmakla gerekçeli karar yazımı sırasında davacı vekilinin, davalı vekilinin ve ihbar olunan ... Kiralama A.Ş. Vekilinin yüzüne karşı, diğer ihbar olunan tarafların yokluğunda olarak düzeltilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 732,00 TL, harçtan başlangıçta alınan 42.693,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 41.961,75 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ye göre hesap ve takdir edilen 367.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin, davalı vekilinin ve ihbar olunan ... Kiralama A.Ş. Vekilinin yüzüne karşı, diğer ihbar olunan tarafların yokluğunda gerekçeli kararın kendilerine tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya Mahkememize ulaştırılmak üzere aynı nitelikteki başka yer mahkemesine verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde kullanılabilecek ... olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.█████/2026

Başkan

E-imzalı

Üye

E-imzalı

Üye

E-imzalı

Katip

E-imzalı