bursa 4. asliye ticaret mahkemesi, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında zorunlu arabuluculuk şartı yerine getirilmediği için davanın usulden reddine karar verdi.

Bursa 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında zorunlu arabuluculuk şartı yerine getirilmediği için davanın usulden reddine karar verdi.

Özet: Davacının, çalındığını iddia ettiği ve bedelini lehdara ödediği bonoya rağmen aleyhine başlatılan icra takibine karşı borçlu olmadığının tespiti ile takibin durdurulması ve davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ettiği menfi tespit davası; konusu bir miktar para alacağı olan bu tür davaların 01/09/2023 tarihi itibarıyla zorunlu arabuluculuk kapsamında olması ve davacı tarafından dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin tamamlandığına dair anlaşamama son tutanağının dosyaya sunulmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddedilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2026/

KARAR NO : 2026/

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI :

DAVALI :

VEKİLİ : Av.

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan), Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)

DAVA TARİHİ : █████/2026

KARAR TARİHİ : █████/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan), Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı şirket yetkilisi tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle ; davalı tarafı tanımadıklarını, ticari ilişki içerisinde bulundukları ... Su ve Havuz Ekipmanları Sanayi ve Ticaret A. Ş. adına 01.05.2025 tanzim ve 31.07.2025 vadeli 60.000,00 TL bedelli bonoyu düzenlediklerini, söz konusu bononun Çalındığı Anlaşılan Ve ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2025/... esas sayılı dosyası üzerinden ihtiyati tedbir kararı ile koruma altına alındığını, bu süreçte bono bedelinin lehdar şirkete ... Bankası ... Şubesi aracılığıyla havale edilerek ödendiğini, ancak daha sonra ... 5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/... esas sayılı dosyası üzerinden aleyhlerine icra takibi başlatıldığını, şirket araçları üzerine haciz konulmasıyla durumdan haberdar olduklarını, icra dosyasında bononun lehdarı olan şirket dışında başka şirketlerin de yer aldığını, ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edilip edilmediğinin belirsiz olduğunu, borçlu olmadıkları bir tutar için takip yapıldığını, bu nedenle ... 5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/... esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibin teminatsız olarak durdurulmasını, borçlu olmadıklarının tespitini, davalı alacaklının kötü niyetli olması sebebiyle alacak miktarının en az %20’si oranında tazminata mahkum edilmesini ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından ... 5. Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... E. sayılı dosyası kapsamında başlatılan icra takibine yönelik itirazların usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının senedin kaybolduğuna ve usulsüz tebligat yapıldığına dair iddialarının somut bir dayanağının bulunmadığını, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/ E. sayılı dosyasından verilen ödeme yasağı tedbir kararının icra takibinin yapılmasına engel teşkil etmediğini, ... içtihatları uyarınca yetkili hamilin kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapma hakkının bulunduğunu, çekin yasal süresinde ibraz edilip ödeme yasağı şerhi düşülmesinin müracaat hakkının kullanılması için yeterli olduğunu, ciro zincirinde herhangi bir kopukluk bulunmadığını, müvekkilinin iyi niyetli üçüncü kişi ve yetkili hamil olduğunu, Türk Ticaret Kanunu'nun 686. ve 778. maddeleri gereğince müvekkilinin hak sahipliğinin korunduğunu, davacının iddialarının ispatlanamadığını, bu nedenle haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddedilmesi gerektiğini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ DELİLLER:

Dava ve cevap dilekçesi, ... 5. Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... sayılı dosyası, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/ E. sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, İİK'nın 72. maddesi uyarınca takipten sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi uyarınca, konusu bir miktar para olan alacak ve tazminat talepleri ile birlikte menfi tespit davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak düzenlenmiştir. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin ikinci fıkrasında ise, arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verileceği açıkça hüküm altına alınmıştır. Arabuluculuk dava şartı, dava açıldıktan sonra tamamlanabilecek veya giderilebilecek nitelikte bir eksiklik olmayıp, davanın açıldığı tarihte mevcut bulunması zorunlu olan bir dava şartıdır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça, ... 5. Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı takip dosyasına konu bono nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmiş olup, bu haliyle dava menfi tespit davası niteliğinde olup, █████/2023 tarihi itibariyle açılan menfi tespit davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A maddesinin ikinci fıkrası uyarınca arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğinin dava dilekçesine eklenmesi gerekmektedir. Dosyanın incelenmesinde, davacı tarafça dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin tamamlandığını gösterir anlaşamama son tutanağının dosyaya sunulmadığı, bu kapsamda davacı tarafa arabuluculuk son tutanağının aslı veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğinin sunulması için 1 haftalık kesin süre verildiği, davacı tarafça sunulan █████/2026 tarihli dilekçede ve █████/2026 tarihli duruşmada da dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmadığının açıkça beyan etmiş olup, bu haliyle dava tarihi itibarıyla zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği sabit olup, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114 ve 115. maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte olan 04 Kasım 2025 tarihli, ... sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 2025-2026 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin "Görevsizlik, yetkisizlik, dava ön şartlarının yokluğu veya husumet nedeniyle davanın reddinde, davanın nakli ve açılmamış sayılmasında ücret" başlıklı 7.maddesinin 2.fıkrası "Davanın dinlenebilmesi için kanunlarda öngörülen ön şartın yerine getirilmemiş olması ve husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçmemek üzere üçüncü kısımda yazılı avukatlık ücretine hükmolunur." hükmünü, "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" başlıklı 13. Maddesi ise " (1) Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez. " hükmünü amirdir.Tarifenin yukarıda belirtilen hükümler bir arada değerlendirildiğinde, tarifenin 7/2. maddesinde belirtilen hususlar ile ilgili verilecek kararlara yönelik olarak taktir olunacak vekalet ücretinin nispi olarak hesaplanacağı açıktır. Ancak söz konusu maddede nispi olarak hesaplanacağı düzenlenen vekalet ücretinin üst sınırının davanın görüldüğü mahkemeye göre belirlenen maktu tutarın aşamayacağı belirtilmiş, fakat bu tutarın altında olamayacağı yönünde ise bir düzenleme yapılmamıştır. Tarifenin 13. maddesi nispi vekalet ücretinin nasıl hesaplanacağı düzenlenmiş olup, nispi olarak hesaplanan vekalet ücretinin kabul edilen veya reddedilen miktarı geçemeyeceği, mahkemelerce hesaplanacak olan nispi vekalet ücretinin maktu vekalet ücreti tutarından az olamayacağı düzenlenmekle birlikte, bu kuralın istisnaları da aynı maddede belirtilmiştir. İstisnalarından biri de tarifenin 7. maddesinin 2. Fıkrasıdır. Buna göre, davacı 60.000,00-TL üzerinden borçlu olmadığının tespitini istediğine göre, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 7/2 ve 13. maddeleri uyarınca, davalı lehine hükmedilecek vekalet ücreti yönünden 60.000,00-TL'nin %16'sı olan 9.600,00-TL vekalet ücretine hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

1-6102 sayılı Kanun’un 5/A maddesi ve 6100 sayılı HMK’nın 114 ve 115. maddeleri uyarınca, dava şartı olan zorunlu arabuluculuğa başvurulmadan dava açılmış olması nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,

2-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 732,00-TL harç peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 9.600,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-HMK madde 333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

7-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,

Dair, davacı şirket yetkilisinin yüzüne karşı , davalı tarafın yokluğunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. █████/2026

Katip ...

✍E-Imzalıdır

Hakim ...

✍E-Imzalıdır