Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazası sonucu ödenen tazminatın rücuen tahsili için sigortalının sigorta şirketlerine açtığı davada görevli mahkeme hususundaki gerekçeli kararı.
Özet: Davacılar, maliki oldukları aracın karıştığı trafik kazası neticesinde üçüncü kişiye ödedikleri 178.942,92 TL maddi tazminat ile 10.000 TL manevi zararın, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi kapsamındaki kısımdan ilgili sigorta şirketinden, ZMSS limitini aşan bölümden ise İhtiyari Mali Mesuliyet (IMM) teminatlı kasko poliçesini düzenleyen diğer sigorta şirketinden rücuen tahsil edilmesi istemiyle dava açmış olup, sigortalının gerçek kişi ve aracın hususi olması nedeniyle uyuşmazlığın tüketici işlemi kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve görevli mahkemenin tespiti gibi hukuki konular mahkemece incelenmektedir.
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : ...KARAR NO : ...HAKİM : ...KATİP : ...DAVACILAR : 1- ... 2- ...VEKİLİ : Av. ...DAVALILAR : 1- ... 2- ...DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2026Mahkememizde görülmekte bulunan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının ÖzetiDavacı vekili dava dilekçesi ile özetle; davacı ... 'ın maliki olduğu ... plakalı araç, kaza tarihinde davalı ... tarafından düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, aynı araç ayrıca davalı ... tarafından düzenlenen kasko poliçesi kapsamında İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) teminatı ile de güvence altına alındığını, 28.05.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle üçüncü kişi tarafından ... ███████ Esas sayılı dosyasında davacılar aleyhine maddi tazminat davasını açıldığını, yargılama sonunda mahkemece davacıların üçüncü kişiye maddi tazminat ödemesine karar verdiğini ve 178.942,92 TL ödeme yaptıklarını, davacıların üçüncü kişiye ödemek zorunda kaldıkları bedelin, ZMSS poliçesi kapsamına giren bölümünden davalı ...'nin sorumlu olduğunu, ZMSS limitini aşan bölümden ise ...'nin sorumlu olduğunu belirterek 10.000,00 TL manevi zararın ödeme tarihi olan 28.05.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları HususlarDava; Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesine ve ZMMS poliçesini aşan miktar yönünde ise İMMS (KASKO) poliçesine dayalı, sigortalının sigortacılarına açtığı maddi tazminat istemine yöneliktir.Uyuşmazlık; davacıların alacaklı olup olmadığı, mahkememizin görevli olup olmadığı hususlarında olduğu anlaşıldı.III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan DelillerDosya kapsamında davacı sigortalının gerçek kişi olduğu, zarar gören sigortalı aracın hususi aracı olduğu görülmüştür.IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar HMK'nun 2. maddesinde "(1) Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça ... (2) Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." şeklinde düzenlenmiştir. TTK'nun 3. maddesinde, "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." belirtilmiştir.Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6502 sayılı Kanunun 2.maddesinde “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.” hükmüne yer verilmiştir. Yasanın 3. maddesinde Mal: Alışverişe konu olan; taşınır eşya, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallar ile elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayri maddi malları, Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, Tüketici: Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, Tüketici işlemi: Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi, olarak tanımlanmıştır.Tüketici mahkemelerinin görev alanı ise aynı kanunun 73/1 maddesinde; "tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda, tüketici mahkemelerinin görevlidir" şeklinde ifade edilmiştir.Aynı yasanın 83/2.maddesinde "taraflardan birinin tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez" hükmü getirilmiştir. Bu maddede yukarıda anlatılan kurallar dahilinde oluşan, fakat hukuki ilişki türü açısından başka kanunlarda düzenlenen (vekalet, eser sözleşmeleri gibi) hükümlerin uygulanmasında da 6502 sayılı kanunda düzenlenen görev ve yetkiye ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir....'nin █████/2022 T. █████████ E. ████████ K. sayılı kararı ile; " ... davacıya ait ... plakalı aracın: 29.09.2018 - 29.09.2019 dönemi için davalı sigorta şirketine genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığı ve davalı şirkete kasko sigortalı araçtaki hasarın poliçe yürürlük süresi içerisinde meydana geldiği, aracın ruhsat kaydında ve poliçede hususi araç olarak kayıtlı olduğu, davacının tacir olmadığı, dolayısıyla davaya Tüketici Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerekirken, yazılı olduğu şekilde Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla davaya devam olunup hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olmuştur..." belirtilmiştir.V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki SebeplerSomut olayda, davacı gerçek kişi ... sigortalı, davalılar ise davacının İMMS ve ZMMS poliçesini düzenleyen sigorta şirketleridir. Davacının sigortalanan aracın uyap sisteminden çıkartılan kaydına göre hususi nitelikte bir araç olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda görevli mahkeme ... HMK'nun 114/1-c maddesinde görev dava şartı olduğundan 138. Madde gereğince öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verilmesi mümkün olduğundan göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, görevli mahkemenin ... olduğuna ilişkin aşağıdaki şekilde karşı görevsizlik kararı vermek gerekmiştir.HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere):1-Davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,2-Davaya bakmaya ... görevli olduğuna, 3-Kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin talep etmesi halinde dosyanın davaya bakmakla görevli ... GÖNDERİLMESİNE,4-Taraflarca bu süre içinde istemde bulunulmaması halinde HMK 20/1-son ve 331/2 maddesi gereğince yapılacak işlemin mahkememizce DEĞERLENDİRİLMESİNE, 5-Dosyanın süresinde görevli mahkemeye aktarılması durumunda harç ve yargılama giderinin HMK'nun 331/2 maddesi uyarınca görevli mahkemece nazara alınmasına,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026Katip ... e-imza Hakim ... e-imza