konya asliye ticaret mahkemesinin 2024 trafik kazası sonrası araç değer kaybı tazminat talepli sigorta davasında başvuru, hukuki yarar ve zamanaşımı itirazlarını değerlendiren kararı.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024 trafik kazası sonrası araç değer kaybı tazminat talepli sigorta davasında başvuru, hukuki yarar ve zamanaşımı itirazlarını değerlendiren kararı.

Özet: Bu hukuki evrakta, 21.04.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı sigorta şirketinin sigortaladığı aracın kusurlu olduğunu iddia eden davacı, kendi aracındaki değer kaybı için 5.000 TL belirsiz alacak tazminatının faiziyle birlikte tahsilini talep ederken; davalı, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığı, sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığı ve zamanaşımı gibi itirazlar ileri sürmüş, ancak mahkeme, davacının sigorta şirketine başvurmasının ve davanın belirsiz alacak olarak açılmasının hukuki yarar taşımasının dava şartları açısından uygun olduğunu değerlendirerek davalının bu yöndeki itirazlarını reddetmiştir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

GEREKÇE YAZIM TARİHİ :

Davacı taraf vekilinin davalı taraf aleyhine açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Müvekkili adına kayıtlı ... plakalı iri araç ile davalı tarafça sigortalanan dava dışı ... kullanımında olan ... plakalı araç 21 Nisan 2024 tarihinde Konya ilinde çift taraflı kazaya karışmış olduğunu, tüm kusur dava dışı ... olduğunu, bu nedenlerle 5.000,00TL belirsiz alacak değer kaybına ilişkin maddi tazminatın █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesini, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını, kendisini vekille temsil ettiren davacı lehine ücreti vekalet taktirine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı araç müvekkili şirket nezdinde ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile █████/2024 - █████/2025 tarihleri arasında sigortalıdır. Poliçe teminat limiti araç başına 200.000,00 TL olup müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, işbu sebeple davanın reddedilmesini talep ettiklerini, davacı tarafın talep ettiği tazminatın türü belirli olmadığını, davacının "netice ve talep" kısmının talep edilen tazminat türü ve bedeli çerçevesinde açıklattırılması gerektiğini, müvekkili şirkete usule uygun başvuru yapılması dava şartı olduğunu, sigorta bilgi gözetim merkezinden bahse konu aracın nakliyat poliçesinin ya da taşıyıcı sorumluluk teminatı içeren kasko poliçesinin olup olmadığının sorulmasını ve tespit edilen sigorta şirketlerine davanın ihbar edilmesini talep ettiklerini, işbu poliçeler müvekkili şirket nezdinde olmadığını, davanın müvekkili şirket yönünden reddedilmesini talep ettiklerini, genel şartlarda belirtilen teminat kapsamı dışındaki haller gözetilerek değerlendirme yapılmasını tespiti halinde davanın reddini talep ettiklerini, tüm hususları reddetmek suretiyle fazlaya ve başkaya ilişkin haklarını, ihbar, dava, talep ve şikayet haklarını saklı tutarak ihbar olunan müvekkili hakkında hüküm kurulmamasını, müvekkili şirket hakkında açılan davanın dava şartlığı yokluğundan reddini, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddini, aksinin kabulü halinde ise sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sorumlu tutulmasını, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize karar verilmemesini, kabul anlamına gelmemek üzere aleyhe hüküm kurulması halinde ise poliçe limiti ve sigortalının kusur oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerekliliğine, reddedilen kısım için ise yargılama ücreti ve ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının uğradığını iddia ettiği bakiye değer kaybı maddi zararının tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise; █████/2024 tarihinde meydana gelen kazada davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının iddia ettiği maddi zararları olup olmadığı, var ise miktarı ve davalılardan tahsilini talep edip edemeyeceği hususunda olduğu görüldü.

II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

(1) SİGORTA ŞİRKETİNE BAŞVURU DAVA ŞARTI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: 2918 Sayılı Kanunun 97/1 maddesi gereğince davacı tarafından dava öncesinde sigorta şirketine yapmış olduğu başvurusu neticesinde hasar dosyası açılarak kısmi ödemede bulunulduğu anlaşılmakla başvuru dava şartı yönüyle yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.

(2) HUKUKİ YARAR DAVA ŞARTI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Eldeki davanın haksız fiilden kaynaklı maddi tazminat davası niteliğinde olduğu ve T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında belirsiz alacak davası olarak açılabileceğine kanaat edilmekle hukuki yarar dava şartı yönüyle yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.

(3) ZAMANAŞIMI DEFİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar davalı sigorta vekili tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de eldeki davada kaza tarihinin █████/2024 tarihi olduğu, dava tarihinin █████/2025 tarihi olduğu, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı, davanın haksız fiilden kaynaklı maddi tazminat davası niteliğinde olduğu ve T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında belirsiz alacak davası olarak açılabileceği dolayısıyla dava tarihi itibariyle tüm alacak talebi yönüyle zamanaşımının kesildiği, nitekim davalı sigorta şirketi tarafından dava öncesinde en son █████/2025 tarihinde davacıya 30.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 154/1 ve 156/1 maddesi gereğince bu tarih itibariyle zamanaşımının kesildiği ve yeni sürenin başladığı, 2918 Sayılı Kanunun 109/1 maddesi nazara alınarak davalı vekilinin zamanaşımı defi yönüyle yapmış olduğu itirazın reddine karar verilmiştir.

(4)KUSUR AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE; Mahkememizce T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı çerçevesinde adli trafik bilirkişisinden kusur raporu aldırılmıştır.

█████/2025 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde trafik işaret ve levhalarına uymayan ... plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 47/c maddesinde yer alan kuralları ihlal etmesi sebebiyle %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ile ... plakalı araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olmadığı rapor edilmiştir.

Mahkememizce aldırılan █████/2025 Tarihli Kusur Raporunda yer alan tespitlerin, Kaza Tespit Tutanağında yer alan tespitlerle örtüşmesi, davalı sigorta şirketi tarafından dava öncesinde kendi sigortalısı %100 oranında asli ve tam kusurlu kabul edilerek davacıya kısmi ödeme yapılması ve dahi söz konusu raporun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle yeniden rapor aldırılması yönündeki itirazların reddine karar verilerek bu raporun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

(5) HESAP RAPORU AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Mahkememizce dava konusu araca ilişkin olarak sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası ile Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak davaya konu kaza tarihinde, davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri dosyamız arasına kazandırılmış, akabinde Yüksek Mahkeme ilamları çerçevesinde davacının var ise bakiye değer kaybı maddi zararının hesaplanması hususunda Motorlu Araç Değer Kaybı, Motorlu Araç Sigortaları/Hasar Tespiti alanında uzman bilirkişiden bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Dosya içerisinde yer alan raporlar arasında çelişki hasıl olması sebebiyle Mahkememizce birden fazla rapor aldırılarak raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi sağlanmıştır. Dosya safahati kapsamında alınan hesap raporlarının incelenmesinde;

(a) Mahkememizce █████/2025 tarihli bilirkişi hesap raporunun aldırıldığı, bilirkişi raporunda özetle kaza tarihinde aracın tamirinin ekonomik olduğu, değişmesi gereken parçalar, işçilik ve KDV hariç olmak üzere(TRAMER kayıtlarına hasar miktarı KDV hariç olarak işlenmektedir) onarım bedelinin 55.154,36 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesinde 4 adet kazası bulunduğu, kaza tarihinde 2. El piyasa değerinin 592.500,00 TL olduğu, kazalı hali ile değerinin 502.500,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 90.000,00 TL olacağı, sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan 30.000,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye maddi zararının 60.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir. Söz konusu rapora davalı sigorta tarafından █████/2025 tarihinde, davacı tarafından ise █████/2025 tarihinde itiraz edildiği, davalı sigorta şirketinin itirazının Mahkememizce kabul edilerek dosyanın 3 kişiden teşekkül ettirilen heyete tevdine karar verildiği anlaşılmıştır.

(b) Mahkememizce 3 kişilik bilirkişi heyetinden █████/2025 tarihli bilirkişi heyet raporunun aldırıldığı, bilirkişi raporunda özetle kaza tarihinde aracın tamirinin ekonomik olduğu, değişmesi gereken parçalar, işçilik ve KDV hariç olmak üzere(TRAMER kayıtlarına hasar miktarı KDV hariç olarak işlenmektedir) onarım bedelinin 55.154,36 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesinde 4 adet kazası bulunduğu, kaza tarihinde 2. El piyasa değerinin 630.000,00 TL olduğu, kazalı hali ile değerinin 590.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 40.000,00 TL olacağı, sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan 30.000,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye maddi zararının 10.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir. Söz konusu rapora davalı sigorta tarafından █████/2025 tarihinde, davacı tarafından ise █████/2025 tarihinde itiraz edildiği, davacının itirazının Mahkememizce kabul edilerek dosyanın raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için 5 kişiden teşekkül ettirilen heyete tevdine karar verildiği anlaşılmıştır.

(c) Mahkememizce raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için 5 kişilik bilirkişi heyetinden █████/2026 tarihli bilirkişi heyet raporunun aldırıldığı, bilirkişi raporunda özetle kaza tarihinde aracın tamirinin ekonomik olduğu, değişmesi gereken parçalar, işçilik ve KDV hariç olmak üzere(TRAMER kayıtlarına hasar miktarı KDV hariç olarak işlenmektedir) onarım bedelinin 55.154,36 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesinde 4 adet kazası bulunduğu, kaza tarihinde 2. El piyasa değerinin 600.000,00 TL olduğu, kazalı hali ile değerinin 570.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 30.000,00 TL olacağı, sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan 30.000,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye maddi zararının kalmadığı rapor edilmiştir.

T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin █████/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak Sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası, Türkiye Reasürans Şirketler Birliği ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin müzekkere cevapları, kazanın oluş şekli, çarpma noktaları, dava konusu aracın modeli, markası, özellikleri, kaza sebebiyle yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, kaza neticesinde araçta meydana gelen hasar miktarı ve Yüksek Mahkeme içtihatları gereğince araçta meydana gelecek değer kaybının kaza tarihi itibariyle hesaplanmak durumunda olunması, dava konusu aracın 2011 model olması, daha öncesinde 4 adet kazaya karışması, kaza tarihinde 241.772 KM'de olması, kaza neticesinde tramer kayıtlarına işleyecek ve değer kaybına etki edecek KDV hariç hasar/onarım miktarı, █████/2026 tarihli 5 kişilik bilirkişi heyet raporunun dosya içerisinde yer alan raporlar arasındaki çelişkiyi gidermesi ve dahi söz konusu raporun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle taraf vekillerinin yeniden rapor aldırılmasına yer olmadığına karar verilerek bu raporun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

(6) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, Yüksek Mahkemenin emsal mahiyetteki ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının aracında zarar meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde trafik işaret ve levhalarına uymayan ... plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 47/c maddesinde yer alan kuralları ihlal etmesi sebebiyle %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ile ... plakalı araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olmadığı LAKİN mahkememizce hükme esas alınan ve dosya içerisinde yer alan raporlar arasındaki çelişkiyi giderir 5 kişilik bilirkişi heyetinden █████/2026 tarihli bilirkişi heyet raporunda davacının bakiye bir zararının kalmadığı anlaşılmakla davacının davasının reddine karar verilmesi hususunda Mahkememizde vicdani kanaat hasıl olmuştur.

(7) DAVA ŞARTI ARABULUCULUK YÖNÜYLE YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin █████/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile Mahkememizin bağlı bulunduğu T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamları emsal alınarak davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği bir başka ifade ile eldeki davada alternatif uyuşmazlık çözüm yolu öngörüldüğünden arabuluculuğun zorunlu dava şartı olmadığı ve dahi davacının davasının reddine de karar verildiği anlaşılmakla yapılan arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

(8) KANUN YOLU AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar Mahkememizce hükme esas alınan █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda davacının maddi zararının 30.000,00 TL olduğu ve sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan ödeme neticesinde zararın giderildiği rapor edilmiş ve Mahkememizce bu rapor hükme esas alınmış ise de Mahkememizce aldırılan █████/2025 tarihli bilirkişi hesap raporunda davacının değer kaybı maddi zararının 90.000,00 TL olacağı, sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan 30.000,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye maddi zararının 60.000,00 TL olduğunun rapor edilmesi ve davanın 6100 Sayılı Kanunun 107/1 maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açılması karşısında hak mahrumiyetine sebebiyet vermemek adına hükme karşı kanun yolu açılmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-Davacının davasının REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 615,40TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 116,60TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

3-Hazine tarafından karşılanan 4.600,00TL arabulculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına.

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 5.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

6-Davalı tarafından yapılan 87,50TL vekalet harcı gideri ve 12.000,00TL bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 12.087,50TL nin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7-Eldeki davanın basit yargılama usulüne tabi olması karşısında T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak 6100 Sayılı Kanunun 321/2. Maddesinde yer alan amir kanun hükmü gereğince gerekçeli kararın yazımı sonrasında TALEBE GEREK OLMAKSIZIN var ise dosya içerisinde yer alan masraftan karşılanmak suretiyle TEBLİĞE ÇIKARILMASINA,

8-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, kararın vekille temsil edilmeyen taraflar açısından kendilerine, vekille temsil edilen taraflar açısından ise 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde █████/2025 Tarih ve 7550 Sayılı Kanunun 20. Maddesi ile 6100 Sayılı Kanunun Ek-1 Maddesinin 2. Fıkrasına eklenen amir kanun hükmü gereğince DAVA TARİHİ İTİBARİYLE tayin olunan parasal sınırlar nazara alınarak T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026

Katip Hakim