Haksız Fiilden Kaynaklanan Manevi Tazminat Davası: Mağaza Zincirinin Ticari İtibarını Zedeleyen Haber Yayınına Karşı Sansür ve İşçi Sömürüsü İddiaları Tartışması.
Özet: Davacının sahibi olduğu mağazalar hakkında yanıltıcı, asılsız ve itibar zedeleyici içerikler yayınladığını iddia ettiği davalıya karşı açtığı haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasında, davacı, davalının web sitesinde çıkan bir haberin, mağazalarında uygulandığı iddia edilen kitap sansürü ve çalışanlara kötü muamele gibi asılsız isnatlarla ticari itibarını zedelemeye çalıştığını, bu haberin erişim engelleme kararlarıyla hukuka aykırılığının tespit edildiğini belirterek 50.000 TL manevi tazminat ve kararın gazetede yayınlanmasını talep etmiş; davalı ise haberin çalışan röportajlarına ve görünür gerçekliğe dayandığını, basın özgürlüğü kapsamında olduğunu ve iftira kastı taşımadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

T.C.
İSTANBUL10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2019KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA:DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile, davacının, eğlence ve kültür ürünlerini ziyaretçilerle buluşturan ... mağazalarının sahibi tüzel kişilik olduğunu, davalı şirketin ise ... internet sitesinin yayın hakkı sahibi olan şirket olduğunu, davalı şirkete ait web sitesinde "..." başlıklı gerçek dışı, yanıltıcı, haksız ve davacı şirkete hiçbir dayanağı olmayan isnatlarda bulunan bir haber yayınlandığını, söz konusu yayında davacı ... mağazaları hakkında iftira içeren, yanıltıcı ve yalan bilgiler verilmekte olup, kamuoyunda yanlış algı yaratmaya ve böylelikle davacının ticari itibarının zedelenmeye çalışıldığını, yayının gerçek dışı olup, hukuka uygunluk kriterlerine haiz olmadığını, söz konusu haberde her ne kadar davacı çalışanlarıyla konuşulduğundan bahsedilmişse de bu hususun büyük şaibe yarattığını, zira söz konusu haberde bahsi geçen şekilde davacının mağazalarda hiçbir kitaba sansür uygulamadığı gibi, çalışanlara da sömürü, angarya yada mobbing uygulanmadığını, kaldı ki davacıya karşı böyle bir iddia ile açılmış iş davası vb.davanın da bulunmadığını, yayının, görünür gerçeklik ilkesine uygun olmadığını, yayının, davacının haklarını v ticari itibarını ağır surette etkilediğini, davacı tarafından birçok internet sitesine karşı da erişimin engellenmesi talebinde bulunulduğunu, ... 1.Sulh Ceza Hakimliği tarafından ...D.İş sayılı dosyası ile verilen kararla haberlerin hukuka aykırı olduğu tespit edilerek, erişme engelleme kararı verildiğini, dava konusu yayında öz ve biçim arasındaki dengenin bozulduğunu, dava konusu habere karşı yaptıklarını erişimin engellenmesi talebinin kabul edildiğini beyanla, haksız yayın sebebi ile 50.000TL manevi tazminatın, yayın tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, dava konusu ifadelerin hukuka aykırılığının tespiti ile ve masraflarının davalılardan alınmak suretiyle kararın tirajı en yüksek ulusal gazetede yayınlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalılar vekili mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile, davalılardan ...'ın müdürlüğünü yaptığı diğer davalı ... Şti'nin haber sitesi ... portalının sahibi olduğunu, ancak ...'ın ... Şti dışında ... ile haber içeriklerinin hazırlanması veya editörlüğü gibi bir sorumluluk üstlenmediğini, dava konusu haber ile hiç bir ilgisi olmadığını, bu nedenle bir sorumluluğunun da bulunmadığını, haberin herhangi bir hareket içerdiğini kabul etmemekle birlikte, söz konusu haberden 5651 sayılı Kanun'a göre haberi oluşturan içerik sağlayıcıların sorumlu olduğunu, davalı ...'ın şirketin hiçbir borcundan şahsen sorumlu olmadığını, bu nedenle bu davalı hakkında husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu yazının davalı ...tarafından hazırlanarak yayımlandığını, söz konusu yazıda ...'da çalışan işçilerle yapılan röportaja yer verildiğini, söz konusu röportajda belirtilen hususlara ilişkin benzer iddiaları çeşitli yayınevleri ve yazarların da dile getirdiğini, haberde kullanılan kitaplara sansür uygulandığı iddiasının işçi emekçiler tarafından dile getirilirken, aynı iddiaların yazarlar ve yayınevleri tarafından da dile getirildiğini, aslında davacının dilekçesinde belirttiğinin aksine görünür gerçekliğin haber içeriğinde mevcut olduğunu, bu anlamıyla sansür iddiası ile haberde kullanılan ifadelerin birbiri ile uyumlu olduğunu, söz konusu haberde geçen davalıların yorumlarının ise, röportajda geçen bilgiler ile uyumlu olduğunu, üstelik röportajın yapılması ve yayınlanmasının birbiri ile yakın zamanlı ve güncel olduğunu, yazının bütünü ile incelendiğinde, davalıların kimseye hakaret etme, karalama kastı bulunmadığının görüleceğini, haberin ise kişilik hakkı ihlali olarak değil, fikir ve düşünce özgürlüğünün bir parçası olan basın özgürlüğü kapsamında yer alması gerektiğini, nitekim kişinin ifadelerden rahatsız olmasının manevi tazminat talep etmesi için yeterli olmadığını, bir yayın kuruluşu olan davacının, bir haber sitesine yapılan haber hakkında dava açmasının dahi, basın etiğinden habersiz olduğunu ve sansürcü uygulamalarına devam ettiğinin en önemli göstergesi olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE:Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, davaya konu internette yayınlanan haberin çıktısı, ... 1.Sulh Ceza Mahkemesinin ... D.İş sayılı kararı, ... 8. Sulh Ceza Mahkemesinin ... D.İş sayılı kararı, SGK işe giriş bildirgesi, İTO kayıtları, haber ekran görüntüleri celp olunmuştur. Dava, davalı ...Şti.'ne ait olan ... adresinden yapılan haberlerin haksız ve gerçek dışı olduğu iddiasına dayalı manevi tazminat talebine ilişkindir. BOZMA; Mahkememizin █████/2021 Tarih ... Esas... Karar sayılı dosyası ile davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş olup Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin █████/2023 Tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile kararın kaldırılmasına karar verilerek Mahkememizin aşağıda belirtilen esasına kaydedilmiştir. Yeniden yapılan yargılama neticesinde, mahkememizce verilen █████/2025 tarih ve ...Esas,... sayılı kararla, "Davanın kısmen kabul-kısmen reddi ile 15.000,00 TL manevi tazminatın yayın tarihi olan █████/2019 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte müştereken ve müselsilen davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine," şeklinde karar verilmiş ve ilgili kararın bu defa, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 4. Hukuk Dairesi'nin █████/2026 tarih ve ...Esas,... Karar sayılı ilamıyla "...Dava; Basın yoluyla kişilik haklarına saldırı iddiasına dayalı tazminat istemine ilişkindir. Davaya konu yayın bir bütün olarak değerlendirildiğinde, doğrudan olgu isnadı biçiminde kesin yargı içeren haberlerin basın ve ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilemeyeceği gibi, davalı tarafça dosyaya isnadını ispata yarar kesin ya da kanaat uyandırıcı somut bir delil sunulmadığı, dava konusu ifadelerin küçük düşürücü nitelikte, ağır ve rencide edici olduğu, objektif sınırlar içinde kalınmayarak ölçülülük ilkesinin aşıldığı, bu itibarla yayının basın ve ifade özgürlüğü kapsamını aşıp, doğrudan davacının kişilik haklarına saldırı mahiyetinde bulunduğu, somut olayda Türk Borçlar Kanunu'nun 58. maddesindeki manevi tazminat şartlarının oluştuğu anlaşıldığından davalı vekilinin bu hususa ilişkin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir. Manevi tazminatın miktarı yönünden yapılan istinaf istemine gelince; 6098 sayılı TBK’nın 58. maddesi hükmüne öre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. o halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. █████/1966 günlü ve 7/7 sayılı yargıtay içtihadı birleştirme kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan sebepleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Somut olayda; Yayının içeriği, haberde kullanılan ifadelerin ağırlığı, haberin davacı üzerindeki etkisi, haber tarihi, talep miktarı, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın olay tarihindeki alım gücü ve yukarıdaki ilkeler nazara alındığında davacı yararına hükmedilen manevi tazminat miktarı yerindedir. █████/2007 Tarihinde Resmi Gazetede Yayınlanarak Yürürlüğe Giren 5651 Sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesinde bu Kanunun amaç ve kapsamının; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usûllerin düzenlenmesi olduğu belirtilmiş, aynı Kanun'un 3, 4, 5 ve 6. maddelerinde ise içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı ve erişim sağlayıcının sorumlu olduğu durumlar ve sorumluluk esasları gösterilmiştir. Mevcut düzenlemeler gereğince internet ortamında yapılan yayınlara ilişkin şirket ortağı veya yetkilisinin sorumluluğuna ilişkin mevcut bir düzenleme bulunmaması sebebiyle davalılardan ...yönünden pasif husumet yokluğu mevcut olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin bu hususa ilişkin istinaf sebebi yerindedir. Vekalet ücreti yönünden yapılan istinaf incelemesinde; Karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince; Madde 10 (1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. (4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir.şeklindeki düzenlemeye istinaden yerel mahkemece manevi tazminat talebinin kısmen kabul edilmesine rağmen davalı lehine karşı taraf vekili için takdir edilen vekalet ücretinden fazla vekalet ücretine hükmedilmesi isabetsiz olup davacı vekilinin bu yöne değinen istinaf istemi yerindedir. Yukarıda açıklanan hususlar gereğince taraf vekillerinin istinaf isteminin kabulü...'' şeklindeki gerekçe ile kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Bozma ilamı doğrultusunda yeniden yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, davalının beyanları, tanık beyanı ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; mahkememizce bozma ilamı öncesi verilen karardaki gerekçe baki kalmak kaydı ile 5187 sayılı Basın Kanunun 13. Maddesine göre davalı şirket ile eser sahibi olan diğer davalı ...'ın hukuken sorumlu olduğu, haber içeriği ve tarafların sosyal konumları dikkate alındığında 15.000,00 TL manevi tazminatın hakkaniyete uygun olacağı kanaatine varılmakla, bu miktar üzerinden ve yayım tarihi olan █████/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek sureti ile davanın kısmen kabul kısmen reddine; 15.000,00 TL manevi tazminatın yayın tarihi olan █████/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar... ve... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 4. Hukuk Dairesi'nin █████/2026 tarih ve ...Esas, ... Karar sayılı bozma ilamında da belirtildiği üzere; █████/2007 Tarihinde Resmi Gazetede Yayınlanarak Yürürlüğe Giren 5651 Sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesinde bu Kanunun amaç ve kapsamının; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usûllerin düzenlendiği, aynı Kanun'un 3, 4, 5 ve 6. maddelerinde ise içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı ve erişim sağlayıcının sorumlu olduğu durumlar ve sorumluluk esaslarının gösterildiği, mevcut düzenlemeler gereğince internet ortamında yapılan yayınlara ilişkin şirket ortağı veya yetkilisinin sorumluluğuna ilişkin mevcut bir düzenleme bulunmaması sebebiyle davalılardan ...'ın husumet ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından, davanın davalı ... yönünden pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın davalılardan ... yönünden PASİF HUSUMET YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE,2-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,-15.000,00 TL manevi tazminatın yayın tarihi olan █████/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,3-Harçlar Kanunu gereğince ve karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.024,65 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 853,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 170,77 TL harcın davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T'ne (13/2) göre vekalet ücreti dava değerini geçemeyeceğinden 15.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekil ile temsil eden davacıya verilmesine, 5-Davalılar ... ve ... Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T'ne göre vekalet ücreti red miktarını geçemeyeceğinden 15.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil eden davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'ne verilmesine,6-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 15.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil eden davalı ...'a verilmesine,7-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvuru harcı, 853,88 TL peşin/nisbi harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ödemeleri, 915,30 TL tebligat+posta+diğer masraflar olmak üzere toplam 6.813,58 TL yargılama giderinin kabul red oranı (%30,00) dikkate alınarak; 2.044,07 TL'sinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul red oranı dikkate alınarak 924,00 TL'sinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen, 396,00 TL'sinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,9-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalılar vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. █████/2026 Katip e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır "Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."