Karşılıklı görevsizlik kararı verilen kooperatif aidat borcu alacak davasında yargı yerinin belirlenmesi için Bölge Adliye Mahkemesi Asliye Hukuku yetkili kıldı.
Özet: İki mahkemenin karşılıklı görevsizlik kararı vererek kesinleşmesi üzerine oluşan görev uyuşmazlığında, davacının aidat alacağı talebine dayalı davanın ticari nitelik taşımadığı, davacı birliğin kooperatif statüsünde olmaması ve uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanununda belirtilen mutlak veya nispi ticari davalar kapsamında değerlendirilememesi sebebiyle, genel görevli mahkeme olan asliye hukuk mahkemesinin davaya bakmakla görevli olduğuna hükmedilmiştir.
T.C. . BAM .. HUKUK DAİRESİ
T.C.. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ... HUKUK DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N AG E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R IDOSYA NO : .KARAR NO : █████████BAŞKAN : ... (...)ÜYE : ... (...)ÜYE : ... (...)KATİP : ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : NUMARASI : DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... - ... DAVANIN KONUSU : Alacak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2 maddesi gereğince yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilen dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi. Gereği görüşüldü:DAVA DİLEKÇESİ :Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkili birliğe olan 6.284,75TL aidat borcunun ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep etmiştir.DAVANIN AÇILDIĞI MAHKEME TARAFINDAN:Dava ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .. Esas sayısında açılmıştır. Mahkemece yapılan yargılamada, davanın kooperatif aidat alacağı talebine dayalı itirazın iptali davası olduğu, görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.Bu görevsizlik kararı taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiş ve dava dosyası 6100 sayılı HMK. 20/1 maddesi uyarınca ilgili mahkemeye gönderilmiştir. DAVANIN GÖNDERİLDİĞİ MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER:Görevsizlik kararı üzerine dosya kendisine gönderilen ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nce dava .. Esas sırasına kaydedilmiş, mahkemece yapılan yargılamada, davacı yanın hizmet ve faaliyetlerinin ticari niteliği haiz olmadığı, davalının ise mesleki nitelikteki birliğin üyesi olduğu, davacı birliğin kooperatif statüsünün olmadığı, aidat borcundan kaynaklı alacak istemli uyuşmazlığın mutlak ya da nispi ticari dava mahiyeti bulunmadığı, uyuşmazlığın çözümünde genel yetkili Asliye Hukuk mahkemelerinin yetkili ve görevli olduğu gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verilmiştir.Bu görevsizlik kararı da taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiştir. UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ:Her iki mahkemenin karşılıklı görevsizlik kararı vermiş olmaları ve bu kararların istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi nedeniyle mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığı, 6100 sayılı HMK. 21/1-c maddesinde yargı yerinin belirlenmesini gerektiren sebep olarak gösterilmiş bulunan "İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse" sebebinin gerçekleştiği görülmektedir.Karşı görevsizlik kararını veren mahkeme 6100 sayılı HMK. 22/1 maddesi uyarınca görev uyuşmazlığının çözümü ve görevli mahkemenin belirlenmesi için dava dosyasını re'sen dairemize göndermiştir.HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:6100 sayılı HMK. 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede; Dava, davalının aidat borcu nedeni ile alacak talepli davadır. 6100 sayılı HMK. 1 maddesine göre; mahkemelerin görevleri ancak kanunla düzenlenir, göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. 6102 sayılı TTK. ... maddesi gereği, bir davanın ticari dava olabilmesi için uyuşmazlığın her iki tarafının da tacir olması ve ticari işletmeleriyle ilgili hususlardan doğmuş bulunması veya anılan Kanun 5/1 maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan olması gereklidir. Aynı kanun TTK. 5/2 maddesinde ticari davaların, ayrı asliye ticaret mahkemesi olan yerlerde o yerdeki asliye ticaret mahkemesinde görüleceği hükme bağlanmışSomut olayda, taraflar arasındaki uyuşmazlık özel hukuk hükümlerine tabi ve taraflar arasında damızlık hayvan yetiştiriciliği hizmetinden kaynaklanmaktadır. Özel hukuk hükümlerine tabi olan ihtilafta, davalı tacir olsa dahi davacı tacir olmadığı gibi, dava konusu ihtilaf da 6102 sayılı TTK. yer alan mutlak ticari davalardan değildir. Bu nedenle davanın genel yetkili mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. Bu durumda davanın ..... Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği anlaşılmakla, bu mahkemece verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığı kabul edilmiş ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.K A R A R :Yukarıda açıklanan nedenlerle;6100 sayılı HMK.’nun 21. ve 22. maddeleri gereğince ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,Dava dosyasının, dosyayı dairemize gönderen mahkemeye iadesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, █████/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi. KANUN YOLU : 6100 sayılı HMK. 23/2 maddesi uyarınca kesin olmak üzere GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ...Başkan...¸e-imzalıdır ...Üye...¸e-imzalıdır ...Üye...¸e-imzalıdır ...Katip...¸e-imzalıdır