Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi, eser sözleşmesinden kaynaklanan faturaya dayalı itirazın iptali davasında ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın yeniden incelenmek üzere geri gönderilmesine hükmetti.
Özet: Eser sözleşmesinden kaynaklanan fatura alacağına dayalı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında davacı, davalıya kestiği faturalardan doğan alacağının ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesiyle duran takibin devamını talep ederken, davalı ise bazı malların teslim edilmediğini ve sözleşmedeki ödeme planına göre kalan bakiyenin davacının edimini yerine getirmemesi nedeniyle ödenmediğini savunmuş; ilk derece mahkemesi davayı kısmen kabul ederek itirazın kısmen iptaline, belirli bir miktar üzerinden takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmetmiş, bu karara karşı her iki taraf da uyuşmazlığın hukuki niteliği, işin teslimi, ticari defterler ve bilirkişi raporlarının değerlendirilmesi gibi gerekçelerle istinaf yoluna başvurmuştur.
T.C. SAKARYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - █████████
T.C.SAKARYABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 5. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ████████ KARAR NO : █████████KARAR TARİHİ : █████/2026 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : █████/2026T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN :... (...)ÜYE :... (...)ÜYE :... (...)KATİP :... (...) İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİDAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026NUMARASI : ███████ Esas -████████ KararDAVACI : HDC OTOMASYON HİZMETLERİ SANAYİ VE TİCARET LTD ŞTİ - ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI : ANT GROUP TEKNOLOJİ MAKİNA İMALAT MÜHENDİSLİK TAAHHÜT SANAYİ VE TİCARET AŞ - MERSİs no ... ...VEKİLİ : Av. ...DAVA : Eser sözleşmesinden kaynaklı faturaya dayalı itirazın iptali HÜKÜM : Kararın kaldırılması-göndermeİSTİNAF EDEN : Taraf vekilleriTaraflar arasındaki " Eser sözleşmesinden kaynaklı faturaya dayalı itirazın iptali " nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.İlk derece mahkemesinin kararı taraf vekilleri tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalı ile aralarındaki ticari iş ilişkisi çerçevesinde düzenlenen faturalara konu borcun bir kısmının davalı tarafından ödenmediğini, bunun üzerine davalı hakkında Sakarya 2. İcra Müdürlüğü’nün ████████ E. sayılı dosyasıyla faturaya dayalı olarak bakiye 56.253 Euro ' nun tahsili amacıyla takip başlatıldığını, davalının borca itirazı ile takibin durduğunu arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek itirazın iptali ile takibin devamını ve icra inkar tazminatı ödenmesini talep ve dava etmiştir. II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; takibe konu edilen HDV2025... nolu 07-01-2025 tarihli ve 24.842,63 EURO tutarlı faturaya konu malın teslim edilmediğini ve bu faturanın Sakarya 7. Noterliğinin ... yevmiye nolu 10.01.2025 tarihli ihtarnamesi ile davacı yana iade edildiğini, taraflar arasında davalı tarafça yapılan 2303001-R3 nolu teklif uyarınca CHRNEGORSKAYA isimli proje kapsamında toplamda 795.000 Euro +KDV bedelli sözleşme ilişkisi kurulduğunu, buna göre (siparişte iş bedelinin %30'u, Pano tesliminde iş bedelinin % 30 'u, Fabrika tesliminde iş bedelinin % 20 si, İşin devreye alınması sonrasında iş bedelinin % 20 si şeklinde) ödeme planı yapıldığını, bu sipariş için davacıya 636.000 Euro+KDV tutarında ödemenin yapıldığını, Kalan 159.000 Euro+ KDV nin ise faturalara konu ürünlerin sahada devreye alınması sonrası ödeneceğinin 2303001-R3 nolu teklifte kararlaştırılmış olmasına rağmen davacının isteği üzerine vadesi gelmemiş bu bakiye ödemenin 128.571,61 Euroluk kısmının davalı tarafından kredi çekilmesi suretiyle █████/2024 tarihinde davacıya yapıldığını, netice olarak davacıya iş bedeli olan 795.000 Euro+ Kdv 'nin 764.571,61 Euro + Kdv 'lik kısmının ödendiğini, davacının Sakarya 7. noterliğinin 33376 yevmiye nolu ve 07.11.2024 tarihli ihtarnamesi ile ihtar edilmesine rağmen siparişe konu edilen imalatların sahada devreye alma işlemlerini gerçekleştirmediğini, davacının edimini yerine getirmediğinden bakiye alacak talebinde bulunamayacağını belirterek davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...'' Davanın kısmen kabulüne, davalının Sakarya 2. İcra Dairesinin ████████ E. Sayılı icra takip dosyasında yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 31.410.73 EURO asıl alacak üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacağa 3095 sayılı Yasa'nın 4/A maddesi uyarınca Devlet Bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizin işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, Alacak likit olduğundan koşulları oluşmakla (dava tarihindeki TCMB efektif satış kuru 36,60-TL esas alınarak) %20 oranında hesaplanan 229.926,54-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf isteminde bulunmuştur. B. İstinaf SebepleriDavacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın hukuki niteliğinin hatalı değerlendirildiğini, somut uyuşmazlık, münferit mal satışına değil; taraflar arasında uzun süredir devam eden ve proje bazlı yürütülen eser sözleşmesine dayalı bir ticari ilişkiye ilişkin olduğunu, işin bütün halinde teslim edildiğinin göz ardı edildiğini, ticari defterler ve bilirkişi tespitleri yerel mahkeme tarafından yanlış değerlendirildiğini, faturanın iade edilmiş olmasının hukuki sonuç doğurmaz olduğunu, ispat yükünün hatalı belirlendiğini, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, yerel mahkeme kararı eksik incelemeye, hatalı hukuki değerlendirmeye ve dosya kapsamına aykırı tespitlere dayandığını, davacı aleyhine kurulan hükmün kaldırılması gerektiğini beyanla, hatalı ve hukuka aykırı olan yerel mahkemenin Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 18.02.2026 tarihli, ███████ Esas - ████████ Karar sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde red edilen kısım açısından yeniden esas hakkında talepleri doğrultusunda yargılama yapılarak davanın davacı müvekkil şirket aleyhine olan kısımlarının kaldırılmasına, tüm talepleri ile birlikte davanın tam kabulüne, davanın tam kabulü ile 07.01.2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı alacağın da hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sözleşmesel ödeme takvimi ve 'devreye alma' şartının borcun muacceliyetine etkisi yerel mahkemece dikkate alınmadan hüküm tesis edildiğini, taraflar arasındaki 2303001-r3 no'lu teklif ve kademeli ödeme planı kararlaştırıldığı açık olması ve davacının işi devreye aldığına dair hiçbir kabul tutanağı, servis formu veya teknik rapor bulunmamasına rağmen yerel mahkemece bakiye alacağa hükmetmesi, ispat yükünün hatalı tayini ve sözleşme hükümlerinin ihlali niteliğinde olduğunu, müvekkilin iyi niyetli yaklaşımı sergilenmek suretiyle vadesi gelmeyen borcun banka kredisi çekilmek suretiyle erken ödenmesi davacının asli edimi olan devreye alma işini yerine getirmesi edimini ortadan kaldırmayacağı yerel mahkemece değerlendirmeye alınmaksızın hüküm tesisinin yerin de olmadığını, yerel mahkemece davacı yanca asli edim ifa edilmemiş olup ispat yükünün hatalı tayin edilmek suretiyle hüküm tesis edildiğini, bilirkişi raporundaki 'devreye alma belgesi yokluğu' açıkça tespit olunasına karşı yerel mahkemece bu hususun göz ardı edilmesi hüküm tesisinin yerinde olmadığını, yerel mahkmenin kabulün aksine ticari defter kayıtlarının tek başına borcun muacceliyetini, işin teslimini ve teknik şartların yerine getiridiğini ispata yetmeyeceği değerlendirme dışı bırakıldığını, yerel mahkemece eksik ifa" ve "muacceliyet" savunması karşısında sadece HMK 222 kapsamında defter incelemesiyle yetinmesinin hukuken hatalı olduğunu, yerel mahkeme, hükmünü kurarken sadece mali müşavir bilirkişinin defterler üzerinden yaptığı hesaplamayı esas almış, ancak uyuşmazlığın kalbi olan "teknik teslim" ve "devreye alma" olgusuna dair hiçbir maddi vakıa denetimi yapmadığını, davacı taraf, müvekkilin noter ihtarına rağmen sahaya gidip devreye alma işlemini yapmadığı gibi, bu işlemin yapıldığına dair tek bir servis formu, kabul tutanağı veya yazışma da sunamadığını beyanla, yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir. C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukuki NitelendirmeUyuşmazlık, " Eser sözleşmesinden kaynaklı faturaya dayalı itirazın iptali" istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk6100 HMK, 6098 Sayılı TBK3. Değerlendirme ve karar Dava; eser sözleşmesinden kaynaklı faturaya dayalı itirazın iptali talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davacı ve davalı tarafça istinaf yoluna başvurulmuştur.Mahkemece yazılı şekilde karar verilmişse de; yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermek için yeterli değildir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.Bu kapsamda;Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.Taraflar arasında elektrik otomasyon pano yazılım proje işlerinin toplamda 1.000.000 EURO+KDV bedelle davacı yüklenici tarafından gerçekleştirilmesine ilişkin 20.9.2021 tarihli eser sözleşmesi düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davacı vekilince, sözleşme konusu proje kapsamında edimlerini yerine getirdiğini beyanla 12-01-2024 tarihli ve 123.000,00 EURO, 19-01-2024 tarihli 98.400,00 EURO, 26-01-2024 tarihli 162.000,00 EURO, 02-02-2024 tarihli 98.400,00 EURO, 16-02-2024 tarihli 108.600,00 EURO, 20-02-2024 tarihli 9.600,00 EURO, 23-02-2024 tarihli 98.400,00 EURO, 01-03-2024 tarihli 108.600,00 EURO, 8.03.2024 tarihli 111.600,00 EURO, 30-04-2024 tarihli 35.400,00 EURO, 07-01-2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı olmak üzere toplamda 978.842,63 EURO bedelli 11 adet faturadan kalan bakiye 56.253 Euro alacağın tahsili amacıyla ildeki itirazın iptali davası açılmıştır. Davalı vekilince, takip konusu 7-01-2025 tarihli ve 24.842,63 EURO tutarlı faturaya konu malın teslim edilmediğini ve bu faturanın davacı yana iade edildiğini, müvekkilinin gerekli ödemeleri yapmasına rağmen davacının imalatların sahada devreye alma işlemlerini gerçekleştirmediğini, davacının edimini yerine getirmediğinden bakiye alacak talebinde bulunamayacağını belirterek davanın reddini savunmuştur. İlk derece mahkemesince; tarafların ticari defter ve kayıtları bilirkişiye incelettirilerek takibe konu 07-01-2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı fatura dışında 10 adet faturanın davalının defterlerinde kayıtlı olması nedeniyle bu faturalardaki bedellerin davalı aleyhine kesinleştiği, kesinleşen 10 adet fatura nedeniyle davalının davacıya ödemeleri mahsubu ile davacının bakiye 31.410,73 Euro alacağı kaldığı gerekçesiyle bu miktar yönünden davanın kısmen kabulüne, 07-01-2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı faturanın ise davalı kayıtlarına alınmaması ve fatura konusu işin tesliminin de davacı tarafça ispatlanamaması gerekçeleriyle bu faturaya ilişkin talebin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece karar gerekçesinde yazılı nedenlerle 07-01-2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı faturaya yönelik talebin reddine karar verilmişse de, sözkonusu faturaya konu imalatın taraflar arasında kararlaştırılan 20.9.2021 tarihli sözleşmenin kapsamına dahil olup olmadığı, sözleşme kapsamında ise faturaya konu işin mahallinde yapılıp yapılmadığı hususlarında herhangi bir araştırma yapılmadığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hükme elverişli değildir.Bu durumda mahkemece, takibe konu 07-01-2025 tarihli 24.842,63 EURO tutarlı faturaya konu imalatın taraflar arasında kararlaştırılan 20.9.2021 tarihli sözleşmenin kapsamına dahil olup olmadığı, sözleşme kapsamında ise faturaya konu işin mahallinde yapılıp yapılmadığı hususlarında teknik bilirkişi marifetiyle mahallinde keşif yapılıp denetime elverişli, gerekçeli ve taraf itirazlarını karşılar mahiyette bilirkişi raporu aldırılarak sonrasında oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, eksikliklerin tamamlanması amacıyla dosyanın 6100 Sayılı H.M.K'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, kaldırma nedenine göre davalı tarafın istinaflarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,2-Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2026 tarih, ███████ E- ████████ K. sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,4-İstinaf talep eden tarafça yatırılan istinaf karar harcının istek halinde yatıran tarafa iadesine,5-İstinaf talep eden tarafça ödenen istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK.nun 353/1-a.6 maddesi gereğince KESİN olarak oybirliği ile karar verildi.█████/2026 * Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdırKatip ... e-imzalıdır