Yargıtay, enflasyon ve taşınmaz değer artışı nedeniyle banka kiracısından talep edilen yeni kira bedelinin hak ve nesafet ilkesiyle bilirkişi raporuna göre tespitini onadı.
Özet: Kira bedelinin tespiti istemiyle açılan davada, davacı taşınmazın bankacılık faaliyeti gösteren kiracısından enflasyon, paranın alım gücündeki azalma ve emsal kira bedelleri gerekçesiyle artış talep etmiş; ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, yapılan keşif ve bilirkişi raporuna göre, eski kiracı için %10 hakkaniyet indirimi uygulayarak yeni kira döneminde aylık brüt 324.453,51 TL kira bedelinin tespitine karar vermiştir; davalı vekilinin sözleşmedeki artış koşulu, hukuki yarar yokluğu, talep edilen fahiş bedel ve yetersiz indirim iddialarıyla yaptığı temyiz başvurusu, tespit davası ilkelerine uygun belirlenen bedel ve hakkaniyet indiriminin yerinde olduğu gerekçesiyle reddedilerek bölge adliye mahkemesi kararı onanmıştır.
MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2024/... E., █████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 3. Sulh Hukuk MahkemesiSAYISI: 2023/... E., █████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili; 01.03.2013 tarihli kira sözleşmesi uyarınca davacılara ait taşınmazlarda kiracı olarak bankacılık faaliyeti gösteren davalının aylık kira bedeli olarak net 174.713,56 TL ödediğini, enflasyon, paranın alım gücündeki azalma, taşınmazların mevcut konumu ve çevresel özelliklerindeki değer artışı ile emsal yerlerin kira bedelleri dikkate alındığında, davalının ödediği kira bedelinin düşük kaldığını ileri sürerek, 01.03.2023 tarihinden itibaren yeni kira döneminde aylık kira bedelinin net 350.00,00 TL olarak tespitine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili; kira bedelinin ne şekilde artırılacağı hususunda kira sözleşmesinde açık hüküm bulunduğunu, ayrıca davacı tarafın başlattığı icra takibi ile kira bedelinin endekse göre artırılması yönündeki iradesini ortaya koyduğunu, talep edilen bedelin fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; yeni dönem kira bedelinin taşınmazın serbest koşullarda boş olarak getirebileceği aylık kira bedeli dikkate alınarak hak ve nesafet ilkeleri doğrultusunda tespiti gerektiği, bilirkişi raporu ile taşınmazın bulunduğu mahal ve özellikleri ile emsaller değerlendirerek kiralananın kira bedelinin 01.03.2023 tarihi itibariyle aylık brüt 360.503,90 TL olarak belirlendiğini, davalının eski kiracı olması kapsamında hak ve nesafet ilkesi uyarınca bu bedelen %10 oranında indirim yapılmasının uygun olacağı gerekçesiyle; 01.03.2023 tarihinden itibaren kiralananın aylık kira bedelinin brüt 324.453,51 TL olarak tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. IV. İSTİNAFBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kira sözleşmesinde artış koşulu bulunduğundan dava tarihi itibarıyla 01.03.2023 tarihinde başlayan dönem yönünden kira bedelinin tespitinin istenmesinde ve mevcut delillere, yerinde yapılan keşif ve konusunda uzman bilirkişi raporuna göre kira bedelinin aylık brüt 324.453,51 TL olarak tespitine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığı, tespitine karar verilen aylık fark kira bedeli 84.849,24 TL olup bu tutar üzerinden 5.796,05 TL nispi karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerekirken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcına hükmedilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle; istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın yeniden kısmen kabulüne, kiralananın 01.03.2023 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere aylık kira bedelinin brüt 324.453,51 TL olarak tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavalı vekili; sözleşmedeki artış koşuluna göre ödeme yapıldığını, davacı tarafça başlatılan icra takibi ile kira bedelinin endekse göre artırılması yönündeki iradenin ortaya konulduğunu, dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, davalı banka tarafından bağımsız denetim firmaları aracılığıyla yapılan değerlemelerin dikkate alınmadığını, bunlara dair bilirkişi raporuna itirazların gözetilmediğini, talep edilen fahiş kira bedelinin piyasa gerçekliğinden uzak olduğunu, birden fazla bağımsız bölümün aynı anda aynı kiracıya kiraya verilme ihtimali düşük olduğundan rayiç araştırmasında bu hususun kira bedeline etkisinin de gözetilmesi gerektiğini, daha yüksek oranda indirim yapılması gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.B. Gerekçe ve DeğerlendirmeUyuşmazlık, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir.Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit davası ilkelerine uygun olarak kira bedelinin belirlenmesine, bilirkişi raporunda belirlenen ve Mahkemece benimsenen bedel üzerinden yapılan hak ve nesafet indiriminin yerinde olmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,11.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.