izmir bölge adliye mahkemesi, kaçak elektrik tespit tutanağına dayalı haksız tahsil edilen bedelin istirdadı davasındaki istinaf başvurusunu karara bağladı.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi, kaçak elektrik tespit tutanağına dayalı haksız tahsil edilen bedelin istirdadı davasındaki istinaf başvurusunu karara bağladı.

Özet: Bu hukuki evrak, bir market sahibinin, elektrik şirketine karşı, gerçeğe aykırı tespitlere dayanarak oluşturulduğunu iddia ettiği "kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı" sonucunda düzenlenen fahiş elektrik faturasını kısmen ödediği ve kalanının icra takibiyle tahsil edildiği iddiasıyla açtığı istirdat davasını ele almaktadır; davacı, usulsüz tutanağın iptalini, ödediği meblağların iadesini ve borçlu olmadığının tespitini talep ederken, davalı ise kendi sözleşme yetkisini ve borcun ödenmiş olması nedeniyle davacının hukuki menfaatinin kalmadığını savunmaktadır.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : ████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

NUMARASI : ███████ Esas-████████ Karar

DAVA TARİHİ : █████/2023

KARAR TARİHİ : █████/2024

DAVANIN KONUSU : İstirdat

DAİRE KARAR TARİHİ : █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ███████ Esas ████████ Karar sayılı dosyasından verilen █████/2024 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya ait market işletmesinin olduğu yerde, davacı ile davalı firma arasında abonelik sözleşmesi olduğunu, davacının faturalarını düzenli ve vaktinde ödediğini, gecikmiş herhangi bir fatura borcu bulunmadığını, 09.06.2023 tarihinde .... ve .... adlı, sicil numarası belirsiz olan ...Şirketi çalışanlarının davacının aboneliğinin bulunduğu ... ilçesi,... Mahallesi, ...Caddesi üzerinde faaliyet gösteren ... adlı market işletmesine gelerek davacıya panoya bakacaklarını söylediğini, herhangi bir inceleme yapmadan “panonuz eski, değiştirin” diyerek olay yerinden ayrıldıklarını, sonrasında sunulan “Kaçak Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı”nı tanzim ettiklerini, davalı kurum tarafından kaçak elektrik kullanım tespit tutanağına istinaden 457.111,60 TL tutarlı fatura tanzim edildiğini, davacının, davaya konu faturanın 100.000,00 TL'lik miktarını 20.06.2023 tarihinde davalı kurumun banka hesabına- icra takibi başlatılmaması adına aktardığını, davalı kurumun, fatura edilen kısmın geri kalan miktarının tahsili amacıyla ''İzmir 17. İcra Dairesi ██████████ Esas sayılı'' dosyası ile 363.511,04 TL tutatunda icra takibi işlemini başlattığını, akabinde davacının UETS hesabına tebliğ edildiği için takibin kesinleştiğini, davacının UETS hesabından habersiz oluğundan itiraz edememiş olduğunu ve borcu ödemek zorunda kaldığını, davaya konu faturanın incelendiğinde davacıya karşı başaltılan icra takibinin kötü niyetli bir şekilde 6.400,00 TL fazla tutarla başlatıldığı görüldüğünü, 457.111,60 TL tutarındaki faturanın 100.000,00 TL kısmı ödenmesine rağmen ve başlatılan icra takibinin 357.111,60 TL olması gerekirken 363,511,04 TL tutarlı icra takibi başlatıldığını, kaçak elektrik kullanım tespit tutanağının incelendiğinde, davacıya ait esnaf işletmesinde mevcut olmayan dolapların ve klimaların gerçeğe aykırı bir şekilde tutanağa işlendiğini, tutanağın altında davacıya gerçeğe aykırı tespitleri kabul etmediği için imzadan imtina ettiğinin görüleceğini, davacıya ait esnaf işletmesinde mevcut olan dolapların ve klimaların video şeklinde ibraz edileceğini, davalı kurum .... Şirketi çalışanları tarafından tanzim edilen █████/2023 tarihli Kaçak Kullanım Tespit Tutanağı’nın usulen geçersiz oluşunun ve buna bağlı olarak müvekkilin davalı kuruma ''İzmir 17. İcra Dairesi ██████████ Esas sayılı'' dosyasında belirtilen alacağın fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.00 TL'ye ilişkin borçlu olmadığının ve kaçak elektrik kullanmadığının tespitini, davalı kurum tarafından haksız bir şekilde davacıdan tahsil edilen tutarın, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.00 TL’nin işletilecek yasal faiziyle birlikte geri ödenmesini ve istirdatını, faturalandırmadaki bedellerin ve faizlerinin başlama sürelerinin, oranlarının fahiş olduğundan kaçak elektrik faturalandırmasının yasa ve yönetmeliklere uygun yerinde yapılacak bilirkişi ve keşif incelemesi ile az olan gerçek değerinin bulunmasını, davacıya ait aboneye ilişkin elektrik enerjisi kullanım miktarının hesaplanması adına tutanak öncesi dönemlerdeki tükettiği miktarla tutanak sonrası tükettiği miktarları gösterir faturalarının davalı kurum tarafından gönderilmesinin istenilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde davalı olarak ....A.Ş.'nin gösterildiğini fakat uyuşmazlığın müvekkili kuruma yöneltildiğini, müvekkili kurum ile davacı arasında herhangi bir abonelik sözleşmesi bulunmadığını, zira, müvekkili şirketin kişilerle abonelik sözleşmesi akdetmeye yetkili şirket dahi olmadığını, tespit davası ile eda davasının bir arada açıldığını, somut olayda davacının, borçlusu olduğu İzmir 17. İcra Müdürlüğü'nün ██████████ E. sayılı dosyasına konu borcun haricen ödendiğini ve söz konusu icra dosyasının kapanmasına sebebiyet verdiğini, İzmir 17. İcra Müdürlüğü'nün ██████████ E. Sayılı dosyasında ise anılı borcun ödenmesine rağmen menfi tespit davasına konu edildiğini, davacının icra dosyasında borçlu olmadığının tespitini istemekte hukuki herhangi bir yararı bulunmadığını, davacının hem İzmir 17. İcra Müdürlüğü'nün ██████████ E. Sayılı dosyasına ödenen paranın şimdilik 100,00 TL olmak üzere iadesini hem de borçlu bulunmadığının tespitini açtığı aynı dava içerisinde istediğini, somut olaydaki eda istemi tespiti de içerdiğinden davacının hem borçlu bulunmadığının tespiti hem de borcun geri ödenmesini birlikte talep etmesinde hukuki yararı bulunmadığını, kaçak elektrik tespit tutanağı ve kaçak elektrik kullanım faturasının ilgili mevzuat ve yönetmelik hükümlerine uygun olarak tanzim ve tahakkuk edildiğini, somut olayda kaçak elektrik tüketim kullanım yerinde müvekkili şirket ekiplerince yapılan tespit ve dosyada mübrez 09.06.2023 tarihli tutanak ile de sabit olduğu üzere davacının harici hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale edip Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde 42 uyarınca kaçak elektrik enerjisi kullanıldığının belirlendiğini ve kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, kaçak elektrik tespiti ve buna ilişkin tanzim edilen faturanın eksiksiz ve doğru olacak biçimde hazırlandığını, müvekkili kurumun kötü niyetli olarak hareket ettiği iddiasının yerinde olmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince "... Elektrik Dağıtım şirketinin izni ve denetimi olmadan sayaç bağlantılarına müdahale edilmesinin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42. maddesine göre kaçak elektrik kullanımı olduğu, tutanağın düzenlendiği tarihte geçerli olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri yönetmeliği ve geçerli EPDK tarifelerine göre davacıya düzenlenmesi gereken kaçak elektrik faturası tutarının 307.636,40 TL olarak hesaplandığı, davalı şirket tarafından davacıya █████/2023 tarihli kaçak kullanım sebebiyle düzenlenen fatura tutarının ise 457.111,60-TL olduğundan davacı tarafından yapılan ödemelerin mahsubu durumunda davacının davalı şirkete fazladan ödemiş olduğu 141.795,60-TL'nin, kaçak elektrik faturasının ödeme tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya iadesi gerektiği kanaatine varılarak..." ifadelerini içeren gerekçelerle davanın kabulü ile 141.795,60 TL'nin 18.09.2023 ödeme tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN:

Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kaçak elektrik tespit tutanağı ile kaçak kullanım faturasının ilgili mevzuata uygun şekilde düzenlendiğini, davacının harici hat çekerek dağıtım sistemine müdahale ettiğinin tespit edildiğini, bu nedenle kaçak elektrik kullandığının tutanakla sabit olduğunu, kaçak kullanımın usulüne uygun şekilde hesaplanarak 457.111,60 TL tutarında fatura tahakkuk ettirildiğini, hesaplamaların tüketim verileri, cihaz gücü ve mevzuata uygun kriterler esas alınarak doğru şekilde yapıldığını, yerel mahkemenin eksik ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanarak hukuka aykırı şekilde davayı kabul ettiğini belirterek kararın kaldırılmasına ve davanın reddine dair karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, kaçak elektrik tahakkuku nedeniyle menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne dair karar davalı tarafça istinaf edilmiştir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Davacı taraf, kaçak elektrik kullanmadığını belirterek borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf, davacının işyerinde ayrı bir hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullandığının tutanakla tespit edildiğini,tutanağın mevzuat hükümlerine uygun olduğunu, kaçak tutanağının aksi ispat edilene kadar geçerli bir belge olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince dava konusu yere ilişkin davacı tarafça yapılan itiraz başvurusuna ilişkin tüm belgeler, kaçak elektrik tespit tutanağı, kaçak kullanım faturası, zorunlu yapılan protokol, ödemelere ilişkin bilgi ve belgeler dosyaya kazandırılmış,bilirkişi raporu alınmıştır.

Bilirkişi raporunda özetle; harici hat çekilerek sayacın kaydetmesinin engellendiği, sayacın değer kaydetmediği, kaçak elektrik kullanımı yapıldığının tespit edildiği yönünde görüş bildirilmiştir. Davacının dava tarihinden önce yaptığı ödeme dikkate alınarak ve kaçak kullanım sebebiyle ödenmesi gereken tutar mevzuat hükümleri dikkate alınarak hesaplanmıştır.

Davaya konu tutanağın, bir özel hukuk tüzel kişisi olduğu tartışmasız olan davalı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde, HMK’nın 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında hüküm altına alınan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir. (Yargıtay 3.HD █████████E- ██████████K)

“Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.” şeklindeki düzenleme ile menfi tespit davalarındaki genel kural birlikte değerlendirildiğinde; ispat yükü, abonesi olan davacının sözleşme hükümlerine aykırı olarak kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden davalı şirkete aittir.

Tüm dosya kapsamına göre; davacının harici hat çekmek suretiyle kaçak eletrik kullandığının sabit olduğu ancak yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere kaçak tespit tutanaklarının HMK 204. maddesinde sayılan belgelerden olmadığı ve bilirkişi tarafından yapılan incelemede kaçak tespit tutanağı ile tespit edilen kaçak kullanım bedelinin tutanakta belirtilen miktar kadar olmadığının tespit edilmesine göre davacının davasını kısmen ispatladığı anlaşıldığından usul ve yasaya uygun karara karşı davalı tarafın istinaf talebinin 6100 sayılı HMK 353-1-b-1 gereğince reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ███████ Esas ████████ Karar sayılı dosyasında verilen █████/2024 tarihli kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf talebinde bulunan davalı taraftan alınması gereken 9.686,06 TL istinaf nispi karar harcından, davalı tarafından yatırılan 2.421,52 TL istinaf karar harcının mahsubu ile kalan bakiye 7.264,54 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,

3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.