ankara bölge adliye mahkemesi 20. hukuk dairesinin, mevcut marka ile yeni başvuru markası arasındaki karıştırılma tehlikesi nedeniyle türk patent ve marka kurumu kararının iptali ve markanın hükümsüzlüğüne ilişkin istinaf incelemesi.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin, mevcut marka ile yeni başvuru markası arasındaki karıştırılma tehlikesi nedeniyle Türk Patent ve Marka Kurumu kararının iptali ve markanın hükümsüzlüğüne ilişkin istinaf incelemesi.

Özet: Bu hukuki evrak, davacının mevcut "..." markası ile davalının tescilini talep ettiği "..." markası arasında, özellikle gıda ürünleri ve bunların satış hizmetlerini kapsayan 30. ve 35. sınıflardaki emtialar yönünden karıştırılma tehlikesi bulunduğu gerekçesiyle, alt mahkemenin davacının itirazını reddeden idari kararı iptal ederek yeni marka başvurusunun bu mal ve hizmetler açısından hükümsüzlüğüne karar vermesi üzerine, davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunu konu almaktadır; ilk derece mahkemesi, tanınmışlık ve kötü niyet koşullarının oluşmadığını belirtse de, markaların ortak unsuru nedeniyle emtiaların doğrudan rekabet ilişkisi içinde olduğunu tespit etmiştir.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ

Esas-Karar No: █████████ - █████████

T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

20.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : █████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 5. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : █████/2024

NUMARASI : ████████ E. - ███████ K.

DAVANIN KONUSU : Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen █████/2024 Tarih ve ████████ Esas - ███████ Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ...vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekili, davalı gerçek kişi tarafından ███████████ sayılı "..." ibareli markanın tesciline yönelik müvekkilinin "..." markasına dayalı itirazının reddinin hukuka aykırı olduğunu, oysa markaların 6/1 anlamında benzer olduğunu ve başvurunun 6/9 anlamında kötü niyetli olduğunu ileri sürerek 2023-M-4349 sayılı YİDK kararının 30. sınıf mallar ve bu malların satış hizmetleri yönünden iptaline ve tescili halinde bu mal ve hizmetler yönünden markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı gerçek kişi cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, dava konusu marka başvurusu kapsamında 30. sınıfta yer alan emtiaların tamamı, davacı yana ait önceki tarihli markaların kapsamında birebir yer almakta olup bu çerçevede emtiaların benzerliği noktasında kapsamlı bir inceleme yapılmasına ihtiyaç dahi duyulmaksızın markaların birbiri ile doğrudan rekabet ilişkisi içerisinde bulunan, benzer ihtiyaçlara yönelik, benzer tüketici gruplarına hitap eden emtiaları kapsadıkları, taraf markalarında "..." kelimesinin ortak unsur olarak kullanıldığı, dava konusu markanın, davacı yana ait sair markaların tamamından asgari düzeyde uzaklaştığı yorumu yapılabilse dahi, davacının münhasıran "..." şeklindeki markasının tescil ile koruma altında olduğu ve bu korumanın devam ettiği, dolayısı ile dava konusu marka ile davacıya ait önceki tarihli markalar arasında, davaya konu mal ve hizmetler bakımından ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu, buna karşılık tanınmışlık ve kötü niyet koşullarının gerçekleşmediği gerekçesi ile davanın kabulüne, 2023-M-4349 sayılı YİDK kararının "30.SINIF: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. 35.SINIF: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetleri bakımından iptaline ve aynı mal ve hizmetler yönünden markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davaya konu "..." ibareli başvuru markası ile davacının iltibas tehlikesi bulunduğunu ileri sürdüğü markalarını bir bütün olarak karıştırılmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunmadığını ve "..." ibaresinin davacının tekeline bırakılamayacağını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE : Dava, marka ile ilgili kurum kararının iptali ve hükümsüzlük istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İşlem dosyasının incelenmesinden, davalı gerçek kişinin, ███████████ sayılı "... + şekil" ibareli markanın 30 ve 35. sınıf mal ve hizmetlerde tescili için davalı ...na başvurduğu, davacının "..." asli unsurlu markalarına dayalı olarak iltibas iddiasıyla başvuruya itiraz ettiği, Markalar Dairesi Başkanlığınca taraf markalarının benzer görülmediği ve itirazın reddedildiği, davacının bu karara itirazının ise YİDK'nin 2023-M-4349 sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın davacıya 10/4/2023 tarihinde tebliğ edildiği ve işbu davanın iki aylık hak düşürücü süre içerisinde 26/5/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesinin kabulü ve istinaf itirazları gözetildiğinde, taraflar arasındaki uyuşmazlık taraf markaları arasında iltibas tehlikesi bulunup bulunmadığı noktasındadır.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6/1 maddesi uyarınca, tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa tescil edilemez. Açıklanan hüküm çerçevesinde markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. Burada öncelikle iltibas (karıştırılma) kavramının da açıklanması gerekmektedir. İltibas, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir (Savaş Bozbel, Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2015, s. 408- 409). İltibas ihtimalinin değerlendirilmesinde ölçü, bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, ortalama tüketicilerdir.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde, dava konusu başvuru "..." ibaresinden, davacının itiraza mesnet markaları "..." asli unsurundan oluşmaktadır. Taraf markaları arasında ortak olarak bulunan "..." ibaresinin 30. sınıftaki yiyecek ve içecek niteliğindeki mallar ile bu malların satışı hizmetleri yönünden ayırt ediciliği düşüktür. Davaya konu markaya kimliğini katan asli unsurun "..." ibaresi olduğu ve markadaki şekil unsuru da nazara alındığında, markaların yeterli derecede birbirinden uzaklaştığı kabul edilmelidir. Nitekim benzer bir uyuşmazlığa ilişkin olarak Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 5/███████ tarihli ve █████████ E-█████████K sayılı ilamında davacının dayanmış olduğu "..." ibaresi ile " ..." markası arasında benzerlik bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Tarafların marka işaretleri benzer bulunmadığından, Dairemizce emtia benzerliği şartı yönünden değerlendirme yapılmasına gerek görülmemiştir.

Somut olayda uyuşmazlığın niteliği ve istinaf edenin sıfatı gözetildiğinde, bir başka hususun daha tartışılması gereklidir. Zira davacı tarafından sunulan dava dilekçesinde, gerçekte ayrı davaların konusunu oluşturan iki farklı talep birleştirilmiş ve davalı ... YİDK kararının iptali ile diğer davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesi birlikte talep edilmiştir. Mahkemece YİDK iptali ve hükümsüzlük davalarının kabulüne karar verildiği halde, yerel mahkeme kararı, davalı gerçek kişi tarafından istinaf edilmemiştir. Bu nedenle davalı ... istinaf başvurusu ile YİDK kararının iptali davası yönünden oluşacak hukuki sonucun, diğer davalı gerçek kişiyi ilgilendiren hükümsüzlük kararına yansıtılması mümkün olmamıştır.

Sonuç olarak, ilk derece mahkemesince dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet marka işaretleri arasında benzerlik bulunmadığı gerekçesiyle YİDK kararının iptali istemli davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

1-Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince KABULÜ ile Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi █████/2024 gün ve ████████ Esas - ███████ Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

2-YİDK kararının iptaline ilişkin davanın REDDİNE,

3-███████████ sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine,

4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00-TL maktu karar ve ilam harcından, peşin harç olarak alınan 179,90-TL harçtan mahsubu ile bakiye 552,10-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden ve marka hükümsüzlüğüne ilişkin dava kabul edildiğinden, ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 25.500,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesaplanan 55.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı Türk Patent ve Marka Kurumuna verilmesine,

7-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan 5.500,00-TL bilirkişi ücreti, 525,00-TL tebligat ve posta masrafı ile istinaf aşamasında yapılan 388,00-TL tebligat ve posta masrafından oluşan toplam 6.413,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre takdiren 1/2 kabul edilerek 3.206,50-TL.'ye 179,90-TL peşin harç, 179,90-TL başvurma harcı eklenerek oluşan toplam 3.566,30-TL'nin davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,

8-Davalı ... tarafından istinaf aşamasında yapılan 1.169,40-TListinaf kanun yoluna başvurma harcının davacıdan alınarak davalı Kuruma verilmesine,

9-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen taraflara iadesine (HMK m.333),

10-Davalı ... tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 427,60-TL istinaf karar ve ilam harcının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine,

11-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile █████/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : █████/2026

Başkan

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.