Adana BAM, amacına ulaşmasına rağmen ticaret sicilinden silinmeyen yapı kooperatifinin, depremle yıkılan taşınmazdaki tapu payı nedeniyle fesih ve tasfiyesi talepli istinaf davasına ilişkin kararını açıklıyor.
Özet: Bir üyenin açtığı davada, 1980de kurulan ve 1987de amacına ulaşan ancak ticaret sicilinden terkin edilmeyip 2010da yasal ömrünü doldurmuş olan kooperatifin, Kahramanmaraş merkezli depremlerde ağır hasar gören taşınmazdaki tapu kaydının yerinde dönüşüm projesini engellemesi nedeniyle, kooperatifin feshi ve tasfiyesi ile temsil ve tasfiye memuru atanarak kalan payın maliklere dağıtılması talep edilmektedir.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : █████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : ... (...)ÜYE : ... (...)ÜYE : ... (...)KATİP : ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2025NUMARASI : █████████ Esas ve ████████ KararDAVACI : ... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : ... DAVANIN KONUSU : Kooperatifin Dağılması İstemliİSTİNAF KARARININKARAR TARİHİ : █████/2026KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026 ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarih, █████████ Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı S.S. ... ... Kooperatifinin █████/1980 tarihinde ... Mah. 172 Ada 7 Parsel .../ ... güncel adresli taşınmazın yapılması amacı ile Yapı Kooperatifi niteliğinde kurulduğunu, taşınmazın tamamlanması ve tapuların kooperatif üyelerine dağıtılması ile 1987 yılında amacına ulaştığını, sonrasında kooperatifin ticaret sicilinden terkin edilmediğini ve 1987 yılından günümüze kadar atıl şekilde aktif statüsünde ticaret sicilinde kayıtlı kalmaya devam ettiğini, davalı kooperatifin en son Genel Kurulunu 1987 yılında yaptığını, müvekkilinin ... 1. Noterliği tarafından onaylanan █████/1979 tarihli ve 20063 Yevmiye Numaralı Ana Sözleşmeye göre kuruluşundan itibaren davalı kooperatifin üyesi olduğunu, dava ehliyeti bulunduğunu, davalı kooperatifin Ticaret Sicilinden silinmesi ve tasfiye sürecine girebilmesi için tasfiye işlemlerini yapabilecek bir organı bulunmadığını ve taraflarınca işbu davayı açma mecburiyeti hasıl olduğunu, ... 1. Noterliği tarafından onaylanan █████/1979 tarihli ve 20063 Yevmiye Numaralı Ana Sözleşmeye göre kooperatif süresinin 30 yıl olarak belirlendiğini, 1980 yılında kurulan süreli kooperatifin 2010 yılında dağılmış sayılacağını, kooperatifin tasfiye ve feshine mahkemece karar verildiği hallerde ise mahkemenin bir tasfiye memuru atamasının zorunlu olduğunu, davalı kooperatifin üzerinde aktif bir maliklik kaydı bulunduğunu, maliklik kaydının kooperatifin amacı olan taşınmazda bulunan tapular kat mülkiyetine dönüştürüldükten sonra unutularak kooperatif üzerinde kaldığını, dairenin kapıcı dairesi olarak projede yer alıp sonrasında bodrum olarak kullanılarak atıl vaziyette kaldığını, █████/2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli deprem ile taşınmazın ağır hasar alarak yıkıldığını, müvekkilinin de içinde bulunduğu kat malikleri bir araya gelerek evlerini yeniden yaptırmak için büyük çaba sarf ettiklerini, neredeyse apartmandaki tüm maliklerin katıldığı çok zor bir süreçten sonra yerinde dönüşüm inşaat sözleşmesi imzalandığını, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayınlanan Yerinde Dönüşüm projesinden yararlanmak isteyen kat maliklerinin Bakanlığın onlara sundukları bu imkan sebebi ile müteahhit ile anlaştıklarını, inşaata başlandığını, bakanlık projesi için birtakım prosedürel işlemleri tamamlarken taşınmazda davalı Kooperatif üzerine görünen bir tapu hissesi olduğunun ortaya çıktığını, apartman kat maliklerinin bakanlık yardımından yararlanamadıklarını, yapılan ve iki kat çıkılan inşaatın projesi yeniden düzenlenecek ve müteahhit tarafından kat maliklerine yüklü miktar ek ödeme çıkarılacağını, şu ana kadar yapılan bölümün yıkılacağını ve yine ek masraf ve zaman kaybı doğacağını, davalarının ve tedbir taleplerinin kabulü halinde işbu kooperatif payı yasaya ve usule uygun şekilde hisseleri ve payları oranında mevcut kat maliklerine dağıtılarak bu insanların bir an önce evlerine kavuşması sağlanacağını, taşınmaz malikleri arasında durumu hiç iyi olmayan, depremden itibaren kira ödemek zorunda kalan, dar gelirli ve müteahhitle yapılan anlaşma sonucu 150.000,00.TL ödemeyi bile zor yapabilen malikler bulunduğunu, zamanında yapılan basit prosedürel bir hatanın şu an mülk sahiplerinin evlerine kavuşmasına mani olduğunu, davalı kooperatif üyelerinin bir çoğunun hayatını kaybettiğini, hayatta olsalar bile görev sürelerinin sona erdiğini, davada kooperatifi temsil edecek birisi bulunmadığını, davanın yürüyebilmesi için davalı kooperatife bir temsil kayyımı atanma zorunluluğu olduğunu, bu nedenlerle; davanın kabulüne, davalı S.S. ... ... Yapı Kooperatifinin kanunen dağılmış olması sebebi ile feshi ve tasfiyesine, dava sonuna kadar tedbiren ...'ün temsil ve gayrimenkul satış yetkili yönetim kayyımı olarak dava sonucunda ise tasfiye memuru olarak atanmasına, dilekçelerinin sonuç ve talep kısmının kabul görmemesi halinde ...'ün temsil ve gayrimenkul satış yetkili yönetim kayyımı olarak, Seyhan Kılıç'ın ise tasfiye memuru olarak atanmasına, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarih, █████████ Esas sayılı ara kararıyla, somut olayda; davacı vekili, davalı kooperatifin 1987 yılında ... ( ... ) Mahallesi 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazdaki inşaatı tamamlayarak üyelerine tapuları dağıttığını, 1987 yılında amacına ulaştığını ancak taşınmazın projesinde kapıcı dairesi olarak görünen bağımsız bölümün unutularak kooperatif adına tescilli kaldığını, kooperatifin uzun süreden beri faaliyetsiz olduğunu, yönetim kurulu üyelerinin hayatını kaybettiğini, hayatta olsalar bile görev sürelerinin dolduğunu, kooperatif adına kayıtlı taşınmazın kooperatif üyeleri arasında paylaştırılması gerektiğini, deprem nedeniyle yıkılan binanın yeniden inşası için müteahhit ile yerinde dönüşüm sözleşmesi imzalandığını, yasal prosedür tamamlanırken davalı kooperatif üzerine tapu hissesi olduğunun anlaşıldığını, bu durumda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın yayınladığı yerinde dönüşüm projesi kapsamındaki yardımdan kat maliklerinin yararlanamadığını, kooperatif adına kayıtlı hissenin hak sahiplerine dağıtılması halinde inşaata devam edileceğini, dava sonunda atanacak tasfiye memurunun da kanun gereği kooperatif adına kayıtlı bağımsız bölüm üyeler arasında paylaştıracağını, bu nedenle tedbiren satışa yetkili yönetim kayyımı atanmasını talep etmiştir. Dosyaya sunulan belgelerden kooperatif ana sözleşmesinde yönetim kurulu üyesi olarak ... atandığı, kooperatifin yönetim kurulu üyelerinin hayatta olup olmadığının anlaşılamadığı, bu aşamada kooperatifin organsız kaldığının denetlenemediği, kaldı ki dilekçelerdeki anlatımlardan kooperatifin amacını gerçekleştirdiği, uzun süreden beri faaliyetinin olmadığı beyan edilerek Kooperatifler Kanunu'nun 81/6 maddesi uyarınca, dağılmış sayıldığının tespiti amacıyla ve kooperatif adına kayıtlı tek taşınmazın tasfiyesinin sağlanması için eldeki dava açıldığı Türk hukukunda ve Yargıtay uygulamalarında asıl davanın sonucunun ihtiyati tedbir yolu ile öne çekilemeyeceği, davanın esasını halleder şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği genel ilke olarak kabul edildiği dikkate alınarak tedbiren satışa yetkili yönetim kayyımı atanması talebinin reddine karar verilmiştir.DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı S.S. ... ... Kooperatifinin █████/1980 tarihinde ... Mah. 172 Ada 7 Parsel .../ ... güncel adresli taşınmazın yapılması amacı ile Yapı Kooperatifi niteliğinde kurulduğunu, taşınmazın tamamlanması ve tapuların kooperatif üyelerine dağıtılması ile 1987 yılında amacına ulaştığını, sonrasında kooperatifin ticaret sicilinden terkin edilmediğini ve 1987 yılından günümüze kadar atıl şekilde aktif statüsünde ticaret sicilinde kayıtlı kalmaya devam ettiğini, kooperatifin aktif bir maliklik kaydı bulunduğunu, maliklik kaydının kooperatifin amacı olan taşınmazda bulunan tapular kat mülkiyetine dönüştürüldükten sonra unutularak kooperatif üzerinde kaldığını, dairenin kapıcı dairesi olarak projede yer almış olup sonrasında da bodrum olarak kullanılarak atıl vaziyette kaldığını, aradan geçen yıllar içerisinde tapunun varlığının unutulduğunu, kooperatifin yasal olarak tasfiye edilmemesi sonucunda günümüze kadar davalı kooperatifin taşınmazda hak sahibi olmaya devam ettiğini, █████/2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli deprem ile taşınmazın ağır hasar alarak yıkıldığını, müvekkilinin de içinde bulunduğu kat malikleri bir araya gelerek evlerini yeniden yaptırmak için büyük çaba sarf ettiklerini, apartmandaki tüm maliklerin katıldığı çok zor bir süreçten sonra yerinde dönüşüm inşaat sözleşmesi imzalandığını, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayınlanan Yerinde Dönüşüm projesinden yararlanmak isteyen kat maliklerinin Bakanlığın onlara sundukları bu imkan sebebi ile müteahhit ile anlaştıklarını, inşaata başlandığını, bakanlık projesi için birtakım prosedürel işlemleri tamamlarken taşınmazda davalı kooperatif üzerine görünen bir tapu hissesi olduğu ortaya çıktığını, apartman kat maliklerinin bakanlık yardımından yararlanamadığını, yapılan ve iki kat çıkılan inşaatın projesinin yeniden düzenleneceğini ve müteahhit tarafından kat maliklerine yüklü miktarda ek ödeme çıkarılacağını, şu ana kadar yapılan bölümün yıkılacağını, ek masraf ve zaman kaybı doğacağını, tedbir talebinin kabulü halinde işbu kooperatif payı yasaya ve usule uygun şekilde hisseleri ve payları oranında mevcut kat maliklerine dağıtılarak insanların bir an önce evlerine kavuşmasının sağlanacağını, zamanında yapılan basit prosedürel bir hatanın şu an mülk sahiplerinin evlerine kavuşmasına mani olduğunu, davanın açıldığı tevzi formunda yer alan hedef sürenin 580 gün olduğunu, işbu sürenin kesin bir durum teşkil etmemekte ise de mahkemenin güncel dava yoğunluğu ve duruşma sayısına göre hesaplandığını, kaldırılması istenen █████/2025 tarihli ara kararın hatalı değerlendirmeler içerdiğini, bu kişilerin hayatta kalıp kalmadığı denetlenmeden bir karar verildiğini, bu nedenlerle; ... Asliye Ticaret Mahkemesi █████████ E. Sayılı dosyasının █████/2025 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararın kaldırılmasına, dava sonuna kadar tedbiren ...'ün temsil ve gayrimenkul satış yetkili yönetim kayyımı olarak atanmasına, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████████ Esas sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :Dava, davalı kooperatifin fesih ve tasfiyesine karar verilmesi talebine ilişkin olup, istinafa konu karar dava süresince kooperatife tedbiren satışa yetkili yönetim kayyumu atanması talebinin reddine dair ara karardır.İlk derece mahkemesince talebin reddine karar verilmiş işbu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvuruda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvurusunda ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.Kooperatifler Kanununun 98. maddesi atfıyla 6102 Sayılı TTK'nın 530/1. maddesine göre, gerekli organın mevcut olmamasının, bu organın gerçekten bulunmaması anlamına geldiği, görev süresi sona eren yönetim kurulunun yenisinin seçilememiş olması veya kurulun boşalarak yerlerini doldurma imkanının bulunamaması halinde, pay sahipleri şirket alacaklıları veya Gümrük ve Ticaret Bakanlığının istemi üzerine, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yönetim kurulunu dinleyerek şirketin durumunu kanuna uygun hale getirmesi için bir süre belirleyeceği, verilen sürede durum düzeltilmezse şirketin feshine karar verileceği düzenlenmiştir.TMK nın 426/3. Maddesine göre , " Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa" o tüzel kişiye kayyım atanır. TMK 'nın 427/4. Maddesine göre ise, "Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa " o tüzel kişiye yönetim kayyımı atanır.Somut olayda, davacı kooperatif yönetim kurulunun işlevsiz hale geldiği ve genel kurulun toplanamadığını ileri sürerek davalı kooperatife satışa yetkili yönetim kayyımı atanmasını talep etmektedir. Davacının dava dilekçesine eklediği belgeler bu aşamada talep edilen tedbir için yaklaşık ispatı gerçekleştirmediği gibi, talep edilen ihtiyati tedbir davanın esasını çözer niteliktedir. Mahkemenin de bu gerekçelerle tedbir talebini reddetmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :1)-... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarih, █████████ Esas sayılı ara kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 116,60.TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE,6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince YAPILMASINA, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde karar verildi. Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır