Danıştay Altıncı Daire, Bayraklı Belediyesi tarafından ruhsatsız 4. ve 5. kat inşaatı için uygulanan idari para cezasının kısmi iptaline yönelik kararı temyizen inceliyor.
Özet: Belediyece ruhsatsız 4. ve 5. kat inşaatları nedeniyle uygulanan idari para cezasının iptali istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi, imara aykırılık teşkil eden imalatların 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendindeki değişikliğin yürürlüğe girmesinden önce başlaması gerekçesiyle cezanın önemli bir kısmını iptal etmiş, bu iptal kararı bölge idare mahkemesi tarafından da hukuka uygun bulunarak istinaf başvurusu reddedilmiş; ancak Danıştay tetkik hakimi, temyize konu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek bozulması yönünde görüş bildirmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı - ...VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Bilgisayar Matbaacılık Ambalaj San. ve Tic. Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: İzmir İli, Bayraklı İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız imalatlar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 561.682,90-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Bayraklı Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından yapılan imalatların "...zemin + 1. katı ruhsatlı, 2. + 3. katı yapı kayıt belgeli olan yapının üzerine, kaçak olarak 4. ve 5. katın yapılması..." şeklinde olduğu, anılan imalatların davacı tarafından yapıldığı hususunda bir ihtilaf bulunmadığı, yapılan imalatların basit tamir ve tadilat niteliğinde olmayan ruhsat gerektiren mahiyette olduğu, idarece yapı sınıfı ve grubu ile etkilenen alanın imalatların niteliğine uygun olarak doğru şekilde tespit edildiği ve yapının uygulama imar planı bulunan bir alanda yapı kullanma izin belgesi alınmış olmakla birlikte, ruhsat alınmaksızın inşa edildiği ve kullanılıyor vaziyette olduğu da açıkça görüldüğünden artırım nedenlerinin de yerinde olduğu, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendinin ilk hali 20 Şubat 2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesine rağmen dava konusu olayda imara aykırılık teşkil eden imalatların bu tarihten önce imal edildiği dosya muhteviyatında bulunan 07.01.2019 tarihli yapı tatil zaptından anlaşıldığı, bu nedenle, dava konusu Encümen kararının davacıya 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendi uyarınca 511.832,79-TL ilave idari para cezası verilmesine ilişkin kısmında bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle ... tarih ve ... sayılı encümen kararıyla verilen para cezasının 511.832,79-TL'lik kısmının iptaline, para cezasının kalan 49.850,11-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Uyuşmazlığa konu taşınmaz hakkında davalı idare elemanlarınca mahallinde düzenlenen █████/2018 tarihli tutanak ile, zemin + 1. katı ruhsatlı yapıda ruhsatsız 2. + 3. katın kaba inşaat halinde olduğu ve 4. katın kolonlarının dikildiği, █████/2019 tarihli tutanak ile, mühür fekkedilerek inşaata devam edilerek 5. katın yapıldığı tespit edilmiştir. Davalı belediye tarafından İzmir Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne yazılan █████/2019 tarihli yazı ile uyuşmazlık konusu taşınmaz için alınan 4 adet yapı kayıt belgesinin akibetinin sorulduğu ve Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı cevabi yazısında, 2. ve 3. kat için verilen yapı kayıt belgelerinin geçerli olduğu, 4. ve 5. kat için verilen yapı kayıt belgelerinin ise █████/2017 tarihinden sonra yapıldığı gerekçesi ile iptal edildiği belirtilmiştir. Akabinde davalı idare elemanlarınca █████/2021 tarihli yapı tatil tutanağı ile, zemin + 1. katı ruhsatlı, 2. + 3. katı yapı kayıt belgeli olan yapının üzerine, kaçak olarak 4. ve 5. katın yapıldığı, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısında, 4. ve 5. katlar için alınmış █████/2021 tarihli, ... ve ... belge numaralı yapı kayıt belgelerinin iptal edildiği bildirildiğinden, 4. ve 5. katın tamamlandığı ve kullanılır durumda olduğu, aykırılıktan etkilenen alanın 334,04 m² olduğu tespit edilmiştir. Anılan █████/2021 tarihli yapı tatil tutanağına dayanılarak 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 561.682,90-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Bayraklı Belediye Encümeni kararı alınmıştır. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME: █████/2020 tarih ve 31080 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7226 sayılı Kanunun 39. maddesi ile eklenen 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendinde; "Bu fıkra uyarınca idari para cezası verilmesini gerektiren aykırılığa konu alan ile bu alanın bulunduğu arsa veya arazinin emlak vergisine esas asgari metrekare birim değerinin çarpımı ile bulunan bedel kadar idari para cezası yukarıdaki bentlere göre aykırılıktan sorumlu olan yapı sahibine ve yapı müteahhidine verilen para cezalarına ayrıca ilave edilir. Bu fıkraya göre verilen idari para cezasının ilgilisine tebliğinden itibaren bir ay içinde aykırılığın giderilmesi ve yapının mevzuata uygun hale getirilmesi halinde bu bent uyarınca ilave edilen para cezası tahsil edilmez." hükmüne yer verilmiştir. 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendinde, anılan fıkra uyarınca idari para cezası verilmesini gerektiren aykırılığa konu alan ile bu alanın bulunduğu arsa veya arazinin emlak vergisine esas asgari metrekare birim değerinin çarpımı ile bulunan bedel kadar idari para cezasının (a), (b) ve (c) bentlerine göre verilen para cezalarına ayrıca ilave edileceği hükme bağlanmış; verilen idari para cezasının ilgilisine tebliğinden itibaren bir ay içinde aykırılığın giderilmesi ve yapının mevzuata uygun hâle getirilmesi durumunda ise (ç) bendi uyarınca ilave edilen para cezasının tahsil edilmeyeceği öngörülerek, ilgilisi açısından yeni bir imkan getirilmiş olup, anılan şartın yerine getirilmesi halinde ilgililere ilave edilen para cezasından kurtulma imkanı sağlanmaktadır. Dosyanın incelenmesinden; her ne kadar İdare Mahkemesince, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendinin müeyyide getiren ilk hali 20 Şubat 2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesine rağmen dava konusu olayda imara aykırılık teşkil eden imalatların bu tarihten önce imal edildiği dosya muhteviyatında bulunan 07.01.2019 tarihli yapı tatil zaptından anlaşıldığı gerekçesiyle dava konusu encümen kararının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendi uyarınca 511.832,79-TL ilave idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptaline karar verilmiş ise de, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ile yukarıda anılan yazışmalar neticesinde, ruhsatsız yapılan 4. ve 5. katlar için düzenlenen yapı kayıt belgelerinin iptal edildiğinin anlaşılması akabinde, davalı idare tarafından mahallinde düzenlenen █████/2021 tarihli yapı tatil tutanağı dayanak alınarak dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda; dayanak █████/2021 tarihli yapı tatil tutanağının düzenlediği tarihte (ç) bendinin yürürlükte olduğu dikkate alındığında, işin esasına geçilip (ç) bendinin hukuka uygun olup olmadığı değerlendirilerek karar verilmesi gerektiğinden, aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle encümen kararının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendi uyarınca...-TL ilave idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptaline, diğer yönlerden davanın reddine ilişkin Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.