İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin trafik kazası sonucu açılan belirsiz alacak davasında ihtiyati hacze itirazın reddine dair istinaf incelemesi kararı.
Özet: Bu istinaf kararı, bir trafik kazası sonucu yaralanan davacının belirsiz alacak ve manevi tazminat talepleri üzerine verilen ihtiyati haciz kararına karşı davalı vekilinin yaptığı itirazın ilk derece mahkemesince reddedilmesi üzerine, davalının kusur durumunun kesinleşmediği, alacağın muaccel ve likit olmadığı, mal kaçırma olgusunun bulunmadığı, manevi tazminatın ihtiyati hacze konu edilemeyeceği ve kararın ölçülülük ilkesine aykırı olduğu gibi gerekçelerle yaptığı istinaf başvurusunu incelemektedir.
T.C.İZMİRBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ4. HUKUK DAİRESİESAS NO : █████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2026NUMARASI : ████████ Esas - (Derdest)TALEP : İhtiyati Hacze İtirazKARAR TARİHİ : █████/2026KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı, istinaf başvurusunda bulunulmakla dosya incelendi;G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D ÜDAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2023 tarihli trafik kazasında yaralanması nedeniyle belirsiz alacak davası olarak 1200 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren avans faizi ile davalılardan ( sigorta şirketi poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) müteselsilen , 5.000.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsilini, davalıların taşınır taşınmaz malları ile alacaklarının ihtiyaten haczine, aksi halde taşınır ve taşınmaz mallarına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir. DAVALI CEVABININ ÖZETİ:Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;harcın eksik yatırıldığını, kusurunun bulunmadığını, tedavi giderlerinin SGK sorumluluğunda olduğundan reddi gerektiğini, sunulan maluliyet raporunun hukuka uygun olmadığını, davacı maaş almaya devam ettiğinden geçici iş göremezlik zararının da oluşmadığını, SGK'dan ödeme alıp almadığının araştırılması gerektiğini, bakıcı gideri yaptığını ispat edemediğini, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle ; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER :Tüm dosya kapsamı.İDM KARARININ ÖZETİ :İlk Derece Mahkemesinin █████/2026 tarihli ara kararında özetle; borçlulardan ... - ....'in adresindeki ve alacaklı tarafça gösterilen adreslerindeki menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının 5.001.200,00 TL borca yeter miktarının yasal sınırlamalar göz önünde tutularak ihtiyaten haczedilmesine, ihtiyati haciz isteyen alacaklı tarafından alacak miktarının %15 oranında 750.180,00 TL teminat mahkeme veznesine depo edildiğinde veya bu miktar kesin ve süresiz bir banka teminat mektubu sunulduğunda İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinin Yargı Çevresindeki İcra Müdürlüklerinden kararın infaz edilmesine karar verilmiştir.Ara karar Davalı ...'e █████/2026 tarihinde tebliğ edilmiş, █████/2026 tarihli itirazı üzerine duruşmalı yapılan değerlendirme ile İlk Derece Mahkemesinin █████/2026 tarihli ara kararında özetle; İcra İflas Kanunu'nun 257 ve devamı maddelerinde ihtiyati hacze hangi nedenlerle itiraz edileceğinin sayıldığı, davalı .... yönünden verilmiş bir ihtiyati haciz kararı bulunmadığı, davalı ... vekilinin itirazları yönünden yapılan inceleme ve değerlendirmede verilen ihtiyati haciz kararının yaklaşık ispat kuralları çerçevesinde dosya kapsamına uygun olduğu gerekçesiyle davalı .... AŞ hakkında verilmiş bir ihtiyati haciz kararı bulunmadığından..... AŞ vekilinin ihtiyati hacze itirazının reddine, davalı ... vekilinin ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını, davacının müvekkili aleyhine doğmuş muaccel, likit ve talep edilebilir nitelikte bir alacağı henüz bulunmadığından İİK'nun 257 maddesi kapsamında ihtiyati haciz kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, kusur durumunun kesinleşmediğini, ihtiyati hacze dayanak alınan bilirkişi raporlarının varsayımsal değerlendirmeler içerdiğini, ceza dosyasındaki bilirkişi raporlarının denetime elverişli olmadığını, davacının da kazanın oluşumunda kusuru bulunduğunu, İİK'nun 257/2 maddesindeki özel şartların mevcut olmadığını, müvekkilinin yerleşim yerinin belli olduğunu, mal kaçırdığına veya alacağın tahsilini engellemeye yönelik herhangi bir davranışı bulunduğuna ilişkin somut delil bulunmadığını, davacının sunduğu %62 engellilik raporunun hangi mevzuata ve hesaplama yöntemine göre düzenlendiğinin açıklanmadığını, tedavi giderlerinden müvekkilinin sorumlu olmadığını, banka kayıtlarına göre davacının maaşı ve teşvik ödemelerinin kaza sonrasında da eksiksiz devam ettiğini, bu nedenle gelir kaybı bulunmadığını, dava değerinin 5.000.000,00 TL'lik kısmını oluşturan manevi tazminat likit bir alacak olmadığından bu tutar üzerinden ihtiyati haciz uygulanamayacağını, ihtiyati haczin ölçülülük ilkesine aykırı olduğunu, itirazın neden reddedildiğine ve ihtiyati haczin neden devam ettirildiğine ilişkin yeterli hukuki gerekçe gösterilmemesinin Anayasa'nın 141. maddesine ve gerekçeli karar yükümlülüğüne aykırı olduğunu, poliçe limitleri dahilinde sorumlu olan diğer davalı .... AŞ gözetilmeksizin ihtiyati haczin yalnızca müvekkilinin malvarlığı üzerinde uygulanmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesinin ihtiyati hacze ilişkin kararının kaldırılmasına, olmadığı takdirde teminatın arttırılmasına karar verilmesini istemiştir.İSTİNAFA CEVAP : Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davalı ...'in istinaf itirazlarının reddine karar verilmesini istemiştir.G E R E K Ç EUyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan bedensel yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemli davada ihtiyati haciz kararına itirazın reddinden kaynaklanmaktadır.İlk derece mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçe ile davalı ...'in ihtiyati haciz kararına itirazının reddine karar verilmiş, karara karşı davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. 6100 Sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince resen gözetilecekler dışında istinaf dilekçesinde gösterilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan incelemede;Bilindiği üzere, uyuşmazlık bir miktar para alacağına ilişkin ise 2004 Sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz; uyuşmazlığın dava konusu hakkında olması halinde 6100 Sayılı HMK'nun 389. vd maddeleri gereğince ihtiyati tedbire ilişkin geçici hukuki koruma kararı verilmesi istenebilecektir. Eldeki davada istem haksız fiile dayalı maddi ve manevi tazminata (para alacağına) yönelik olup, davacının geçici hukuki koruma tedbiri isteğinin ihtiyati haciz olduğu yönündeki değerlendirmede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.İcra ve İflâs Kanunu'nun 257’nci maddesinin 1’nci fıkrası uyarınca “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.” Bu hükme göre, bir para alacağının vadesinin gelmesi hâlinde alacaklı ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir. İcra ve İflâs Kanunu'nun 257’nci maddesinin 2’nci fıkrası uyarınca “Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir: 1- Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa; 2 - Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa”. Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder.İcra ve İflâs Kanunu'nun 258’inci maddenin 1’nci fıkrası uyarınca, “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur….” Bu hükme göre, alacaklı alacağının varlığı ile birlikte alacağın vadesinin geldiği veya alacağının vadesi gelmemişse, İİK’nın 257,II hükmündeki sebeplerin varlığı hakkında mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermek zorundadır. Dolayısıyla alacağın varlığı, ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli veya tek şart olmayıp alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yaklaşık olarak ispatı gerekir. Somut olayda, davacının sevk ve idaresindeki araç ile davalının sevk ve idaresindeki aracın karıştığı dava konusu trafik kazasına ilişkin kaza tespit tutanağı, ceza mahkemesi ilamı kapsamı itibariyle davacının alacağının yaklaşık olarak ispat edildiği ve bu bağlamda iddia olunan zarar haksız eylemden kaynaklandığından 6098 Sayılı TBK.'nun 117/2 maddesi gereğince tazminatın haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale geldiği anlaşıldığından, davalı ....vekilinin ihtiyati haciz koşullarının bulunmadığına yönelik istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.Öte yandan, manevi tazminat isteminde zararın tekliği ve bölünmezliği ilkesi gereğince kısmi ve belirsiz alacak davası olarak açılmaya elverişli değildir. Bu sebeple davacıların manevi zararlarına karşılık ihtiyati haciz taleplerinin tamamının tek kalemde istenebileceğinden göz önünde tutularak ihtiyati haciz talebinin kabulü, hacizde ölçülülük ilkesi gereğince kısmen kabul-kısmen reddi veya reddine karar verilmiş olması ileride hükmedilecek olan manevi tazminat istemi için 6100 Sayılı HMK'nun 36/1-b bendi gereğince davada iki taraftan birine veya üçüncü kişiye kanunen gerekmediği halde görüşünü açıklamış olması niteliğinde görülemez. Diğer bir anlatımla; ihtiyati hacizde verilen karar ne olursa olsun buna bağlı olmaksızın nihai kararda █████/1966 tarihli 7/7 sayılı İBK'da göz önünde tutularak manevi tazminatın hüküm altına alınması mümkündür.Keza, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin Bölge Adliye Mahkemesi Kararları arasındaki Uyuşmazlığın giderilmesi istemine dair █████████ esas ██████████ karar sayılı █████/2022 tarihli kararı da "Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat, haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki muacceliyet kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. Borçlunun temerrüdüne ilişkin 6098 Sayılı TBK’nın 117. maddesine göre haksız eylemlerde eylemin işlendiği tarih itibariyle borçlunun temerrüde düşmüş olacağı düzenlenmiştir. Az yukarıda açıklanan yerleşik yargısal içtihatlarda da bu hususlara işaret edilmiştir. Haksız eylemden kaynaklı manevi tazminat istemiyle açılan davalarda ihtiyati haciz kararı verilmesini engelleyen yasal bir hüküm mevcut olmadığı gibi, İİK’nın 257 vd. maddelerinde de bu yönde bir hüküm bulunmamaktadır. Haksız eylem nedeniyle açılan manevi tazminat davalarında İİK’nın 257 vd. maddelerinde öngörülen ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmesi ve mahkemenin alacağın varlığı konusunda kanaat edinmiş olması halinde, somut olayın özelliklerine ve ölçülülük ilkesine uygun düşecek şekilde ihtiyati haciz kararı verilebilmesi mümkündür" şeklindedir. Ancak; davalı adına kayıtlı araç ve taşınmazlarla sınırlı olarak ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi hacizde ölçülülük ilkesine uygun olacak iken, davalının tüm malvarlığını kapsayacak şekilde istemin kabulü doğru görülmediğinden davalı vekilinin haczin kapsamına ve ölçülülük ilkesine değinen istinaf nedenleri yerinde görülmüştür.Diğer davalı yönünden verilmiş bir ihtiyati haciz kararı olmadığından ve davalı sıfatına göre davalı ... vekilinin bu husustaki istinaf başvurusunda hukuki yarar bulunmadığından, davalı ... vekilinin sigorta şirketine ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.İstemin niteliğine göre, İDM'nin istinafa konu kararı ve ihtiyati haciz kararının yeterli gerekçeyi içerdiği anlaşıldığından davalı ..... vekilinin bu husustaki istinaf nedenleri de yerinde görülmemiştir.Hal böyle olunca yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre, davalı ... vekilinin ihtiyati haczin kapsamı dışındaki tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden bu hususlardaki istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi gereğince esastan reddine; davalı ... vekilinin ihtiyati haczin kapsamına yönelik istinaf isteminin kabulüyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince, İlk Derece Mahkemesinin █████/2026 tarihli ara kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzelterek yeniden karar verilmesi suretiyle; davalı ... vekilinin █████/2026 tarihli ihtiyati haciz kararına itirazının kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin █████/2026 tarihli kararı ile 2004 Sayılı İİK'nun 257 ve devamı maddeleri uyarınca ve %15 teminat karşılığında kabulüne karar verilen ihtiyati haczin hacizde ölçülülük kapsamında takdiren 5.001.200 TL'si ile sınırlı olmak üzere davalı ... adına kayıtlı araç ve taşınmazlar üzerinde devamına, diğer malvarlığına, 3. kişilerdeki hak ve alacaklarına konulan ihtiyati hacizlerin kaldırılmasına, ilişkin karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı ... vekilinin ihtiyati haczin kapsamı dışındaki tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden bu hususlardaki istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-Davalı ... vekilinin ihtiyati haczin kapsamına yönelik istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,3-Düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmek suretiyle;a-İlk Derece Mahkemesinin █████/2026 tarihli ara kararının KALDIRILMASINA,b-Davalı ... vekilinin █████/2026 tarihli ihtiyati haciz kararına itirazının KISMEN KABULÜ ile, ilk derece mahkemesinin █████/2026 tarihli kararı ile 2004 Sayılı İİK'nun 257 ve devamı maddeleri uyarınca ve %15 teminat karşılığında kabulüne karar verilen ihtiyati haczin hacizde ölçülülük kapsamında takdiren 5.001.200 TL'si ile sınırlı olmak üzere davalı ... adına kayıtlı araç ve taşınmazlar üzerinde DEVAMINA,c-Diğer malvarlığına, 3. kişilerdeki hak ve alacaklarına konulan ihtiyati hacizlerin KALDIRILMASINA,ç-Kararın derdest olan dava dosyası üzerinden taraflara bildirilmesine,4-Davalı ... tarafından peşin yatırılan 2.002,00 TL istinaf yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcının talep halinde yatırana iadesine, 5-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine,İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda █████/2026 tarihinde, 6100 Sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-f) bendi ve 2004 Sayılı İİK'nun 265/Son fıkrası gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.