izmir bölge adliye mahkemesinin, komşu parselden yayılan yangın sonucu oluşan fabrika hasarı ve kar kaybı iddialarına yönelik ihtiyati haciz itirazını değerlendiren istinaf kararı.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesinin, komşu parselden yayılan yangın sonucu oluşan fabrika hasarı ve kar kaybı iddialarına yönelik ihtiyati haciz itirazını değerlendiren istinaf kararı.

Özet: Bu hukuki evrak, komşu parselde meydana gelen yangın sonucu fabrikasında ağır maddi hasar ve kar kaybı yaşadığını iddia eden davacı şirketin, yangının çıktığı mülkün sahibi ve kiracısı olan davalılar aleyhine 40.100.000,00 TL alacak talebiyle başlattığı davada, alacağını güvence altına almak için istediği ihtiyati haciz kararına davalıların itirazını ve bu itirazın istinaf incelemesini ele almaktadır; davalılar ise yangında kusurlu olmadıklarını, davacının kendi yapısal ihmallerinin yangının yayılmasına neden olduğunu ve talep edilen zararın aşırı olduğunu belirterek ihtiyati haciz talebinin reddini savunmaktadırlar.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

4. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : █████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : █████/2026

NUMARASI : ████████ Esas (Derdest)

TALEP : İhtiyati Haciz Kararına İtiraz

KARAR TARİHİ : █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı, istinaf başvurusunda bulunulmakla dosya incelendi;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili şirketin .... Organize Sanayi Bölgesinde plastik (boru, hortum vs) sektöründe üretim yaptığı bir fabrikasının bulunduğunu, █████/2024 tarihinde saat 04:00 sıralarında çıktığı tahmin edilen, davalı ...'nin maliki olduğu komşu parselde başlayan yangının müvekkilinin fabrikasına da sıçradığını, yangın çıkan iş yerininin kiracısının ise davalı... Şti olduğunu,yangın nedeniyle müvekkiline ait fabrikanın ağırlıklı olarak depo bölgesinde olmak üzere fabrikasında hasar/zarar oluştuğunu, stoktaki ürünlerde zarar gördüğü için siparişlerini teslim edemediğinden kar kaybı oluştuğunu, fabrikada mevcut durumun ve zararın tespiti için tarafça Mahkemenin ███████ D.iş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını, hemen yangın öncesinde yanan bölümü kaydeden kameralardan kontrol ile yanan, hasar gören malzeme ve ürünler ile ilgili olarak raporda 72.939.644,32 TL.'lik hasar/zarar belirlendiğinden bahisle esasa dair davada fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 40.000.000,00 TL hasar/zarar ve 100.000,00 TL kar kaybı olmak üzere 40.100.000,00 TL alacağın yangın tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili zımnında dava konusu alacağın tahsilini teminen davalıların mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ:

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yersiz olduğunu, yangının meydana gelmesinde kusurun kime ait olduğunun tespitine ilişkin bir mahkeme hükmü bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile iddia edilen zararları da ancak ticari defter kayıt ve belgeler ile ve diğer deliller ile ispatlanabileceğini, tespit dosyasına sunulan dilekçesinde henüz enkazın kaldırılamadığı ve dolayısı ile depoda bulunan malların ve malzemelerin tam listesinin bilinemediğini beyan edilmesine rağmen sonrasında malzeme bilirkişisi ile yapılan hesaplamada yanan malzemelerin listesinin fiyat ve stok miktarı ile birlikte sıralandığını ayrıca karşı tarafın yanan malzemeleri keşif dahi yapılmadan atık merkezine gönderdiğini, böylece davacının gerçek stok durumunun görülmesini engellediğini, tespit dosyasında sunulan bilirkişiler raporunun çelişkiler ile dolu olduğunu ve eksik olduğunu bildirerek davanın ve ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yangın çıkan binanın maliki olduğunu, yangın sonucunda kiraya verilen taşınmazın kullanılamaz hale geldiğini, müvekkile ait taşınmaz ile ilgili olarak Karşıyaka 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin ███████ D.iş sayılı dosyası ile delil tespitinin yaptırıldığını, binaların yangından korunması hakkında yönetmelik gereği yapı maliklerinin sorumluluğunun kusurlarına göre olduğunu, olayda müvekkilinin herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, davalı kiracı şirket tarafından taşınmazın yangın sigortasının ...sigortaya yaptırıldığını, davacı şirketin kendi kusuru sonucunda hasar ve zararın meydana geldiğini, davacı şirketin kendi fabrika binasının etrafında usul ve yasaya aykırı olarak sundurmalar yaptığını, yangın anında itfaiye araçlarının yangına etkin ve hızlı şekilde müdahalesine mani olduğunu, bu sebeple yangının söndürülemediğini , bu şekilde depo inşası ve yapılar nedeniyle birbirine yakın hale geldiği için yangının davacının binasına sıçradığını, davacı şirketin binaların yangında korunması hakkındaki yönetmelik hükümlerine tamamen uymuş olması halinde kendi binasındaki yangını söndürebileceğini, yönetmeliğe uymadığı için oluşan zarardan kusuru oranda sorumlu olduğunu, yine davacı tarafın sigortadan tahsil ettiği meblağa ilişkin varsa belge ve bilgiyi dosyaya sunması gerektiğini, hasar gördüğü iddia edilen makinelerin piyasa değerleri, ikinci el değerleri ve onarım değerinin belgelendirilmediğini, talebin fahiş olduğunu, zaten binası yok olan müvekkilin madden mahvına sebebiyet verecek mahiyette olduğunu, davacı taraf ileri sürülen vakaların yaklaşık ispat seviyesinde ispatlanmadığını bildirerek davanın reddine, ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER :

Tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ :

İlk Derece Mahkemesince verilen █████/2025 tarihli ara kararda özetle; davacı şirketin .... Organize Sanayi Bölgesinde plastik (boru, hortum vs) sektöründe üretim yaptığı fabrikasına komşu fabrikada █████/2024 tarihinde yangın çıktığı, taşınmazın malikinin davalı ..., işyeri kiracısının davalı ... Şti. Olduğu, yangının davacıya ait fabrikaya sıçradığı ve fabrikasında hasar oluştuğu, faaliyetin kesintiye uğradığı, kar kaybının oluştuğu, tarafların kusur durumları ve davacı sigortacısının davacıya yaptığı ödeme miktarı da dikkate alındığında davacının davalılardan 40.000.000,00 TL hasar ve 100.000,00 TL kar kaybı olmak üzere toplam 40.100.000,00 TL alacağının bulunduğu hususlarının yaklaşık ispat seviyesinde ispatlandığı, böylece İİK'nun 257. vd. maddeleri hükümlerinde öngörülen şartların gerçekleştiği anlaşıldığından ihtiyati haciz talebinin kabulüne, karşı tarafların ve üçüncü şahısların muhtemel zararlarına karşılık olarak takdir olunan (6.015.000,00) TL nakit veya müddetsiz bir banka (kesin) teminat mektubunun ibrazında kararın bir örneğinin talep eden vekiline tebliğine,karar verilmiştir.

█████/2026 tarihli gerekçeli karar karar ile Davalı ... vekili tarafından ileri sürülen ihtiyati hacze vaki itirazın reddine, davalı ... vekili tarafından ileri sürülen ihtiyati hacze vaki itirazın reddine, karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ :

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle , bilirkişi raporlarında, tarafların kusur durumlarına dair açık bir değerlendirmeye yer verilmediğini, davacının da meydana gelen zararda kusurlu olduğuna raporda açıkça belirtildiğini, davacı şirketin fabrika binasının çevresini sundurmalar ve depo ile kaplaması itfaiye araçlarının yangına etkin ve hızlı şekilde müdahalesine mani olduğunu, imara aykırı olarak yaptığı yapı ile bitişik nizam haline gelinmesi ve depo içerisine yanıcı ve parlayıcı madde depolaması ile yangının kendi binasına sıçramasına ve şiddetinin artmasına sebep olduğunu, müvekkilinin davacı nezdinde doğan zarardan sorumluluğu bulunmadığını, muaccel bir alacağın varlığının söz konusu olmadığını, müvekkilinin herhangi bir mal kaçırma girişiminde bulunmadığını, sigorta tarafından yapılan 19 milyon üzerinde ödemenin dikkate alınmadığı ve müvekkilin kusurlu olduğuna dair yaklaşık bir ispat dahi söz konusu olmadığı halde davacının talebini tam karşılar şekilde müvekkil aleyhine ihtiyati haciz kararı tesis edildiğinden bahisle ihtiyati haciz kararına karşı itirazlarımızın reddine dair 28.01.2026 tarihli kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Şti.vekili istinaf dilekçesinde özetle ; kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının gerçek zarar ve kar kaybı iddiasını ne varlığı hususunda ne miktarı hususunda ispatlayamadığını, yaklaşık ispat koşulu oluşmadığını, zararın hesaplanabilmesi için kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin tasfiye sürecine girmiş olmasının mal kaçırma amacını taşımadığını bildirerek, ihtiyati haciz itirazın reddine ilişkin kaldırılmasına, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati haciz miktarının düşürülmesine ve teminat miktarının müvekkilinin uğrayacağı muhtemel zararları karşılayacak seviyeye yükseltilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAFA CEVAP :

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; dosyada zarara sebebiyet veren bir olay olduğu, yangının davalının işletmecisi/kiracısı olduğu fabrikanın elektrik panosundan başladığı ,yangının çıkmasında ve yayılmasında temel etkenin elektrik panosu bakımlarının yapılmaması ve etrafında yanıcı malzemeler bulundurulmasının olduğu, yangın nedeniyle davacının zararının doğduğu hususlarında yaklaşık ispatın oluştuğu, bilirkişi incelemesi ile zararın tespit edildiği , itirazın reddine karar verilmesinin yerinde olduğundan bahisle istinaf isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

G E R E K Ç E

Uyuşmazlık, komşu taşınmazda çıkan yangının davacının fabrikasına sirayeti ile oluşan zararın komşu taşınmaz maliki ve kiracısından tahsili isteminden kaynaklanan davada geçici hukuki koruma tedbiri talebinin kabulü kararına itirazın reddine karar verilmesinden kaynaklanmaktadır.

İlk Derece Mahkemesi'nce yukarıda özetlenen gerekçelerle davalıların ihtiyati hacze itirazının reddine karar verilmiş, karara karşı davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; 357. Maddesine göre de; İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz, maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.

2004 Sayılı İİK' nun 257/1 maddesi gereğince, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun taşınır taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için borçlunun temerrüde düşürülmesi gerekli olmayıp, borcun muaccel olması (vadesinin gelmesi) yeterlidir. Haksız eylemden kaynaklanan tazminat davalarında tazmin yükümlülüğü olay tarihi itibariyle muaccel hale gelir. Borçlunun temerrüdünün düzenlendiği 6098 Sayılı TBK’nın 117. maddesine göre haksız eylemlerde eylemin işlendiği tarih itibariyle borçlunun temerrüde düşmüş olacağı düzenlenmiştir. Alacaklının alacağı muaccel olup bir rehin ile de temin edilmemişse, alacaklının ihtiyati haciz isteme hakkı vardır. Bunun için, başkaca hiçbir şart (mesela borçlunun davranışı yüzünden alacağın tahsilinin tehlikeye girmiş olması şartı) aranmaz.

2004 Sayılı İİK' nun 258/1.maddesinde; alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur, şeklinde belirtilen husus alacağın yaklaşık ispat kurallarına göre, ispatına ilişkin delil ve belgelerin sunulmasını gerektirir. Buradaki ispat, esas davadaki gibi tam bir ispat değildir. Mahkemenin, alacağın ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığına kanaat getirmesi yeterlidir.

2004 Sayılı İİK' nun 265. maddesinde “Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuruyla yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur. Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir. İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir. İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz.” hükümleri yer almaktadır. İhtiyati haciz kararı tebliğ edilmiş ise itiraz süresinin kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde yapılması gerektiği açıktır.

İhtiyati haciz kararı █████/2025 tarihli teminat mektubu sunularak, Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğü'nün █████████ sayılı takip dosyasında █████/2025 tarihinde infaz edilmiştir.

Eldeki davada davalı şirket yönünden dosya içinde bulunan yangın sicil fişi, hasarat, bilirkişi raporları ve tespit dosyasına göre; davacının alacağının haksız eylem tarihi itibariyle muaccel olduğu ve davacının alacağını yaklaşık da olsa ispat ettiği, davalı taşınmaz maliki bakımından öngörülebilir bir risk olan yangının, olayların olağan akışına ve hayat tecrübesine göre meydana gelen zararı yaratmaya elverişli olduğu, illiyet bağının bulunduğu yönünde yaklaşık ispat koşulunun oluştuğu anlaşıldığına göre; davalıdan 6098 Sayılı TBK un 69. maddesi uyarınca yapı maliki olarak davacıların zararından kusursuz sorumluluk kapsamında talepte bulunulabileceği kabulü ile alacağının miktarı ve hacizde ölçülülük ilkesi de göz önünde tutularak davalılar adına kayıtlı taşınmazlara ihtiyati haciz konulmuş olmasında ve davalılar vekillerinin ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere yönelik itirazının reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir.

Davalı / borçlu ... vekili icra dosyasında , 40.100.000 TL meblağ ile sınırlı olan ihtiyati haciz kararı ile müvekkilin yaklaşık 300.000.000 TL değerinde malvarlığına haciz konulması söz konusu olduğundan aşkın hacizlerin fekkine ve ihtiyati haczin yalnızca ... İli ... İlçesi .... Mahallesi ... ada ... parselde kain SPK lisanslı gayrimenkul değerleme eksperi tarafından tanzim edilen rapora göre, 98.500.000,00 TL değerinde taşınmazda bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

Bu durumda, ekonomik koşullar, paranın alım gücü, istenen tazminat miktarı bakımından yalnızca davalı .... Şirketi adına kayıtlı taşınmaz ve araçlar ve davalı ... adına kayıtlı... İli ...İlçesi ....Mahallesi ... ada ... parsel üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesi hakkaniyete uygun olacağı halde, davalıların 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmekle hacizde ölçülülük ilkesi ihlal edildiğinden bu hususta itiraz ve istinaf nedenlerinin ise kabulü gerekmiştir.

Tüm bu nedenler ile; davalılar vekillerinin ihtiyati haczin esası ve teminata yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra b-1 bendi gereğince esastan reddine, hacizde ölçülülük ilkesine yönelen istinaf isteminin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi'nin ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin gerekçeli ara kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (b-2) bendi gereğince kaldırılmasına, düzelterek yeniden karar verilmesi suretiyle; davalılar vekillerinin █████/2025 tarihli ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesinde yer alan esas ve teminata yönelik itirazların reddine; hacizde ölçülülük ilkesine yönelen itirazının kabulüne, İDM'nin haczin devamına ilişkin █████/2026 tarihli ara kararın düzeltilerek , ihtiyati haciz infaz edildiğinden, ...Şirketi adına kayıtlı taşınmaz ve araçlar ile davalı borçlu/ ... adına kayıtlı.... İli .... İlçesi ....Mahallesi... ada ... parsel üzerine 40.100.000,00 TL ile sınırlı olarak konulan ihtiyati hacizlerin devamına, davalıların 3. şahıslardaki hak ve alacakları ve davalı / borçlu ... adına kayıtlı diğer taşınmazları yönünden ihtiyati haciz kararın kaldırılmasına, karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davalılar vekillerinin ihtiyati haczin esası ve teminata yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra b-1 bendi gereğince esastan reddine, hacizde ölçülülük ilkesine yönelen istinaf isteminin KABULÜNE,

2-İlk Derece Mahkemesi'nin ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin gerekçeli ara kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (b-2) bendi gereğince KALDIRILMASINA,

3-Düzelterek Yeniden Esas Hakkında Karar Verilmek Suretiyle;

a-Davalılar vekillerinin █████/2025 tarihli ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesinde yer alan esas ve teminata yönelik itirazların REDDİNE,

b-Davalılar vekillerinin hacizde ölçülülük ilkesine yönelen itirazının KABULÜNE,

c-İDM'nin haczin devamına ilişkin █████/2026 tarihli ara kararın düzeltilerek, ihtiyati haciz infaz edildiğinden, .... Şirketi adına kayıtlı taşınmaz ve araçlar ile davalı borçlu/ ... adına kayıtlı ... İli ...İlçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel üzerine 40.100.000,00 TL ile sınırlı olarak konulan ihtiyati hacizlerin DEVAMINA,

ç-Davalıların 3. şahıslardaki hak ve alacakları ve davalı / borçlu ... adına kayıtlı diğer taşınmazları yönünden ihtiyati haciz kararın KALDIRILMASINA,

d-Kararın derdest olan dava dosyası üzerinden taraflara bildirilmesine,

4-Davalı ... tarafından peşin yatırılan 2.002,00 TL istinaf yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcının ve gider avansının talep halinde yatırana iadesine,

5-Davalı Tasfiye Halinde ... Şirketi tarafından peşin yatırılan 2.002,00 TL istinaf yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcının ve gider avansının talep halinde yatırana iadesine,

6-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine,

İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda █████/2026 tarihinde, 6100 Sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-f) bendi ve 2004 Sayılı İİK'nun 265/Son fıkrası gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.