Motor numarası değiştirilmiş (change) aracın gizli ayıplı satışından kaynaklanan uyuşmazlıkta alıcının araç bedeli, kira ve otopark masrafı gibi zararlarının tazminat kapsamı.
Özet: Davacı, davalıdan satın aldığı, motor numarası değiştirildiği için (change araç) kolluk kuvvetlerince el konulan araç nedeniyle açtığı gizli ayıptan kaynaklı tazminat davasında, ilk derece mahkemesi araca ödenen bedel, kiralama ve otopark ücreti gibi çeşitli zararların davalıdan tahsiline karar vermiş; ancak bölge adliye mahkemesi, davalının zapta karşı tekeffül sorumluluğunu onaylamasına rağmen, aracın resmi satış bedelinin yasal faiziyle iadesi gerektiğini, kiralama bedeli ile belgelendirilemeyen otopark ücretinin ise istenemeyeceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararını kaldırmıştır.
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
SAYISI : █████████ E., █████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 17. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2023/... E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVADavacı vekili, müvekkilinin davalıdan 257.000,00 TL bedelle 09.11.2022 tarihinde almış olduğu aracın, ... Asayiş Şube Müdürlüğünce muhafaza altına alındığını, davalı tarafından müvekkiline change araç satılması sebebiyle müvekkilinin zarara uğradığını, 03.01.2023 tarihinden bu yana müvekkilinin satın aldığı aracı kullanamadığını ve araç kiralamak zorunda kaldığını, bu sebeple müvekkilinin ödemiş olduğu araç bedelini, fırsat zararını, araca yaptığı masrafları ve aracı fiilen kullanamaması sebebiyle meydana gelen zararlarının tazmini gerektiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, kararın kesinleşme tarihine en yakın tarihli benzer bir aracın bilirkişi marifetiyle hesaplanacak bedeline göre arttırılmak üzere şimdilik araç satım sözleşmesindeki 219.000,00 TL, araca yapılan masraflar, muhafaza zararları ve araç kiralamak zorunda kalması sebebiyle oluşan zararlar için şimdilik 10.000,00 TL ile noter masrafları, yeni plaka masrafları, gelecekteki sigorta bedelleri ile otopark ücretleri gibi sair masraflar için şimdilik 1.000,00 TL'nin yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiş, 03.07.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava değerini 570.180,00 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAPDavalı vekili; müvekkilinin 2022 Ağustos ayında 2017 model ...aracını ... üzerinden ...'na (vekili ... aracılığıyla) 238.000,00 TL nakit ve ... adına kayıtlı ... plakalı 2012 model ... marka aracın da takasıyla satıp bu ... marka aracı da yaklaşık üç ay sonra 09.11.2022 tarihinde, ... 37. Noterliği aracılığıyla davacıya 257.500,00 TL bedelle devrettiğini, akabinde 31.01.2023 tarihinde davacının avukatı vasıtasıyla söz konusu aracın motorunun çalıntı olduğunu, ... Savcılığınca soruşturma başlatıldığını ve aracın otoparka çekildiğini öğrendiğini, müvekkilinin sorumlu olmadığını, aracın çalıntı olduğunu bilmesinin mümkün olmadığını savunarak; davanın öncelikle ... ve ...'na ihbar edilmesine, koşulları oluşmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının, davalıdan ...... plakalı aracı satın aldığı ve ...'da oturduğu için plaka değişikliği yaparak 07... plakasını aldığı, kolluk kuvvetleri tarafından yapılan kontrolde aracın motor numarasının orijinal olmayıp, orijinal motor numarasının silinmesine mütakip, aynı bölgeye sonradan başka bir motor numarasının vurulması suretiyle, motor numarasının değiştirildiği (change edildiği) yapılan bu değişikliğin ortalama bir kişi tarafından yapılacak muayene ile anlaşılmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla gizli ayıplı mal olduğu, davalının TBK'nın zapta karşı tekeffül hükümleri gereği, davacının aracının zaptedilmesinden sorumlu olduğu, her ne kadar kendisi, bu işlemi yapmamış ise de, aracı satın aldığını iddia ettiği ... ve ... isimli kişilere rücu edebileceği, ancak öncelikle davacının zararının karşılanması gerektiği bu manada alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görüldüğü gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, 525.000,00 TL araç bedeli, 30.000,00 TL kiralama bedeli, 6.720,00 TL otopark ücreti, 532,00 TL noter satış ve plaka masrafı olmak üzere toplam 562.252,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.IV. İSTİNAFBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; zapta karşı tekeffül hükümleri gereğince davacının uğradığı zararları akidi olan davalıdan isteyebileceği, davacının, aracın resmi satış bedelini faiziyle birlikte geri verilmesini isteyebileceği, İlk Derece Mahkemesince araç bedelinin iadesi yönünden hüküm kurulması gerekirken aracın keşif tarihindeki rayiç bedeline hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, davacının kira bedelini isteyemeyeceği, davacının talebine konu otopark ücreti yönünden ise araca el konulması sebebiyle kendisinden tahsil edilen bir otopark ücreti olduğuna yönelik herhangi bir belge ibraz etmediğinden bu bedeli davalıdan talep edemeyeceği, Mahkemece davacının talep ettiği kira ve otopark ücreti talebinin kabulüne karar verilmesinin isabetsiz görüldüğü, plaka ve noter masrafına hükmetmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurularak, davanın kısmen kabulüne, 257.000,00 TL araç bedeli, plaka ve noter bedeli 532,00 TL olmak üzere toplam 275.532,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, karara karşı; taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.V. TEMYİZA. Temyiz Sebepleri1.Davacı vekili; müvekkilinin 257.000,00 TL ödeyerek satın aldığı aracın güncel değerinin 600.000,00 TL olduğunu, satış bedelinin iadesine karar verilmesi halinde müvekkilinin gerçek zararının karşılanmayacağını, gerçek zararının aynı koşullarda yeniden araç edinmesi için katlanmak zorunda kalacağı maliyeti de kapsadığını, yüksek enflasyon ortamı paranın alım gücünün düşmesi de dikkate alındığında ödene bedelin iadesine karar verilmesinin hakkaniyet ve adalet ilkeleriyle bağdaşmadığını, müvekkilinin aracı aldıktan sonra araç emniyet tarafından bağlandığı için araç kiralamak sorunda kaldığını, bu zararının karşılanması gerektiğini, yediemin otopark ücretinin müvekkili tarafından ödendiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.2.Davalı vekili; dava konusu aracın motorunun çalıntı olması nedeniyle oluşan ayıptan sorumluluğun ilk satıcılara ait olduğunu, müvekkilinin aracı önceki sahiplerinden satın aldığında araçtaki gizli ayıptan haberinin olmadığını, bu nedenle sorumluluğunun bulunmadığını, davanın Tüketici Mahkemesinde görülmesi gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, zapta karşı tekeffül hukuksal nedenine dayalı olarak uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir. 1.Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; davacı satım sözleşmesine konu aracın emniyet tarafından motorunun çalıntı olması nedeniyle zapt edilmesinden kaynaklı ödediği satış bedelini faiziyle birlikte isteyebileceği gibi satılanın zaptından doğrudan doğruya doğan diğer zararları da talep edebileceğinin anlaşılmasına göre, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2. Dosya kapsamında yapılan incelemede; Bölge Adliye Mahkemesince, davalı vekilinin istinaf başvurusu kabul edilerek yeniden hüküm kurulduğu, ancak hükümde araç bedeli, plaka ve noter bedelinin toplam değeri 257.532,00 TL olmasına rağmen maddi hata yapılarak 275.532,00 TL'nin davalıdan tahsili şeklinde karar verilmiş olması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370/2 hükmü uyarınca, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;1. Davacı ve davalı vekillerinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,2.Bölge Adliye Mahkemesi kararının B-1. maddesinde yer alan "275.532,00-TL" ifadesi hükümden çıkartılarak yerine "257.532,00 TL" ifadesinin yazılması suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının DÜZELTİLEREK ONANMASINA,Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harçlarının temyiz edenlere yükletilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,24.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.