İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde online otel rezervasyon sistemi hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak ve ödenmeyen faturalara itirazın iptali davası.
Özet: Davacı şirket, davalı otel işletenine çevrimiçi otel rezervasyon dağıtım sistemi erişimi sağlamasına rağmen davalının hizmet bedellerini ödememesi ve sözleşmeyi ihlal etmesi üzerine sözleşmeyi haklı nedenle feshederek ödenmeyen faturalar, cezai şart ve ücretsiz konaklama bedelleri için icra takibi başlatmış; davalının haksız itirazı ile duran takibin devamını, itirazın iptalini ve icra inkar tazminatı talebinde bulunurken, davalı ise müvekkilinin borcu olmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını, yetkisiz mahkemede açıldığını ve davacının kendi edimlerini yerine getirmediğini ileri sürerek davanın reddini ve tazminat talep etmiş, mahkemece yapılan bilirkişi incelemesi ve dosya değerlendirmesi sonucunda karar verilmiştir.

T.C.

İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████
KARAR NO : ████████
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : █████/2024
KARAR TARİHİ : █████/2026
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında yapılan ... Sistemleri Kullanım Sözleşmesi gereğince, davacı şirket, davalı şirkete ait otel için özel olarak dizayn edilmiş otellere ve otel gruplarına çevrimiçi otel rezervasyon dağıtım sistemine erişim için gerekli kurulumları yaptığını, bu sistem üzerinden davalı otel işleteni, Otel'e ait bilgilerini (otel özellikleri, kontenjan, fiyat vb.) sisteme yükleyerek rezervasyonlarını takip etmiş, kendilerine ait bir kontrol paneline erişim sağladığını, müvekkili şirket sözleşmeye uygun yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen, davalı sözleşme hükümlerine aykırı hareket ettiğini, davacı tarafından, davalıya, söyleşmeye uygun hizmetler verilmekte iken davalı şirket tarafından hizmet bedelleri ödenmediğini, davalı şirket ile yapılan görüşmelerden sonuç alınmadığını, davalı şirket işbirliğini sağlamadığını, davalı şirketin fatura bedellerini ödememesi nedeni ile 30.10.2023 tarihinde ihtarname ile sözleşmenin haklı nedenle feshi ve sözleşmeler doğrultusunda ödenmesi gereken kalemler davalı şirkete bildirildiğini, sözleşmenin erken feshi nedeni ile ödenmesi gereken cezai şart bedelleri, ücretsiz konaklama bedelleri ile fatura bedellerinin sözleşmede belirtilen vadelere göre akdi faiz ile birlikte ödenmesi talep edildiğini, davacı şirketin göndermiş olduğu fesih ihtarı ile taraflar arasındaki sözleşmeler sona erdiğini, davalı şirketin ihtarname sonrasında da ödeme yapmaması nedeni ile davalı şirket aleyhine ... 27. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin haksız itirazı ile icra takibi durduğunu, ... 27. İcra müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasındaki takibe yapılan itirazların iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20 icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, Mahkeme masraflarının ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça müvekkili şirket aleyhinde başlatılan ... 27. İcra Müdürlüğünün ...E. Sayılı ilamsız icra takibinde takibe konu edilen sözleşme ve faturalar nedeniyle müvekkili şirketin davacı tarafa hiçbir borcu olmadığını öncelikle açılan davaya karşı zaman aşımı itirazında bulunduklarını, hiçbir şekilde borcu kabul anlamına gelmemek kaydıyla yasal sürelere uygun şekilde süresinde talep edilmeyen takibe konu hak ve alacaklar zaman aşımına uğradığını, öncelikle zaman aşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketin adresi "..." olduğunu, genel yetki kuralı gereğince icra takibi ve huzurdaki dava müvekkilinin yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerekirken yetkisiz yerde açıldığını, müvekkili şirketin davacı tarafa hiçbir borcu olmadığını, davacı taraf, taraflar arasında akdedilen "..." ve "..." gereğince üstlenmiş olduğu edimlerin hiçbirini yerine getirmediğini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini, davacının kötü niyeti sabit olduğundan asıl alacağın en az % 20'si oranında tazminatın davacıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; Taraflar arasında imzalanan ...Sözleşmesi ve ...Yönetimi programı Kullanım Tahahütnamesi kapsamında doğan alacakların tahsili amacıyla davacı şirket tarafından davalıya karşı ... 27. İcra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Taraf delilleri toplanmış, dava konusu icra dosyası uyap kayıtları dosyamız arasına alınmış, tarafların 2020-2021-2022-2023 yılları BA-BS formları celp edilmiş, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Dava konusu ... 27. İcra müdürlüğünün... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde;Taraflar arasında imzalanan...Sistemleri Kullanım Sözleşmesi ve ... Hotel Kanal Yönetimi programı Kullanım Tahahütnamesi kapsamında doğan alacakların tahsili amacıyla davacı şirket tarafından davalıya karşı 3.454,39 EUR toplam alacak üzerinden █████/2023 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya █████/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun █████/2023 tarihinde takibe itirazı üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce davalı taraf kayıtlarında da inceleme yaptırılmak suretiyle ... ve Dr. Öğretim Üyesi ...'ndan oluşan bilirkişi heyetinden alınan █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ... Sanayi A.Ş’nin dava konusu yıllara/hesap dönemlerine (2021, 2022, 2023) ait ticari defterine ilişkin tasdiklerin yukarıda ayrıntıları verilen yasal düzenlemelere uygun olarak yapılmış oldukları tespit edildiğini, buna göre, tablo üzerinden de görülebileceği üzere taraflar arasında dava konusu ticari alışverişe konu olan faturaların (e- arşiv faturalar) toplamının; 2021 yılı için 4.483,99 TL, 2022 yılı için 7.040,68 TL ve 2023 yılı için 8.586,52 TL tutarında oldukları, davacı şirket tarafından, davalı şirket adına düzenlenmiş olan faturaların tüm toplamının ise 20.111,19 TL (4.483,99 + 7.040,68 + 8.586,52) tutarında oldukları tespit edildiğini, (dava dilekçesinde yer alan bakiye alacak tutarı euro cinsinden ifade edildiğinden, aşağıda (c) bendinde belirtilen bakiye tutarın ilişkilendirilebilmesi için ilgili faturalar üzerindeki euro tutarları da ayrıca belirtilmiştir.) yapılan incelemelerde, her ne kadar taraflar arasında düzenlenmiş olan faturaların (e- arşiv faturalar) toplamının 20.111,19 TL tutarında olduğu görülmüş olsa da, dava dilekçesinde belirtilmiş olduğu üzere davacı vekili tarafından dava konusu olduğu belirtilen bakiye alacak tutarının 1.226,55 Euro olduğu tespit edildiğini, davacı şirket tarafından, davalı şirket adına düzenlenmiş olup dava konusu yapılan e-arşiv faturalardan bakiye kalmış olduğu iddia edilen 1.226,55 Euro alacak tutarı ile ilgili olarak davalı şirketin dava konusu 2021, 2022 ve 2023 hesap dönemlerine ait ticari defterleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemelerde, yukarıda dökümü verilen hiçbir faturanın davalı şirket ticari defterleri üzerinde kayıt altına alınmamış olduğunu, dolayısıyla davacı şirket adına bu tutarda bir alacağın tespit edilemediğini, ayrıca “...” sisteminin işletme bilgisayarlarına kurulu olmadığını, sistemin çevrimiçi yapıda çalışmasına rağmen erişim için gerekli kullanıcı adı ve şifrenin mevcut olmadığını, bu nedenle söz konusu sistemin aktif olarak kullanılıp kullanılmadığına ilişkin doğrudan bir gözlem yapılamadığı tespit edildiğini, bu durum, işletme yetkilisi huzurunda tutanak altına alındığını, yapılan incelemelerden hareketle, BookLogic sistemine erişim mümkün olmamış, kullanıcı bilgileri sağlanmadığı için sistemin kullanım durumu doğrulanamadığı bildirilmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamı toplanan deliller ve davacı kayıtları üzerinde inceleme yaptırlmak suretiyle ..., Bilgisayar Mühendisi ...ve SMMM ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre davalının bir adet hoteli olduğu görülmekte olduğunu, davacı ise sözleşme süresinin 2 yıl olduğu davalının senelik otel başına 500,00 EUR reklam, sistem, bakım ve zarar bedeli ödemekle yükümlü olduğu ifade etmekte olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme 06.06.2020 tarihinden imza edilmiş olup 02.11.2023 tarihinde sona erdiğini, sözleşme süresi fiilen 1244 gün sürdüğünü, davalı yükümlülüğü hotel başı olarak yıllık 500 euro iki yıl için 1000,00.- EUR olduğunu, davacının talep ettiği faturalı alacakları için 203,65.-EUR faiz hesaplaması yapıldığını, davacının icra takip dosyasında faiz talebinin 202,40.-EUR olduğu görüldüğünü, talebe bağlılık ilkesi gereğince davacı talebine bağlı kalmak gerektiği değerlendirildiğini, Nitelikle Hesaplama Yönünden Değerlendirme: Taraflar arasında kurulan sözleşme 06.06.2020 tarihlidir. Fesih bildirimi 30.10.2023 tarihli olduğunu, sözleşme kapsamında fatura edilen alacaklar mali inceleme kısmında değerlendirildiğini, sözleşme gereği 1.226,55 EUR asıl alacak talep edilebileceğini, sözleşme 06.06.2020 tarihli olup iki yıl süreli olduğunu, taraflarca 90 gün öncesinden fesih bildirimi gönderilmemekle 06.06.2022 tarihinde iki yıl süreyle yenilenmiş olup geçerlilik süresi 06.06.2024 tarihine kadar uzadığını, fesih bildirimi 30.10.2023’tür. Feshin haklı görülmesi durumunda 30.10.2023 ila 06.06.2024 arası olan 220 gün için cezai şart hesabı yapılabileceğini, bir yıl için istenebilecek olan cezai şart tutarı 500 EUR olduğuna göre günlük cezai şart tutarı ███████=1,37 EUR olduğunu, bu durumda 1,37x220=301,40 EUR hesaplanmakta olduğunu, Kıstelyevm hesaplanmadığında ise bakıye yaklaşık 8 ay için 500 EUR cezai şart hesaplanabileceğini, bilirkişinin bağlayıcı olmayan görüşü kıstelyevm hesaplama yapılması gerektiği yönünde olduğunu, davacının hangi yöntemle iki defa 1.000 EUR hesaplama yaptığı anlaşılamamakta olduğunu, sözleşmenin feshini tercih eden tarafın süre verilmesinin yararsız olduğu haller dışında fesih için süre vermesi gerekeceğini, aksi durumda fesih haklı olarak görülemeyeceğini, davacı yan fesih bildiriminde herhangi bir süre vermediğini, sözleşmeyi doğrudan feshettiğini, bu durumda feshin haklı olup olmadığının takdiri Mahkemeye ait olduğunu, SONUÇ: Dava dosyası ibraz edilen bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde ve Nihai takdir ve değerlendirme mahkemeye ait olmak üzere ; Davacı taraf davalıdan, alacağını tahsil edemediği gerekçesi ile 17.11.2023 tarihinde ... 27. İcra dairesinin ...dosya numarası ile 3.251,99- EUR asıl alacak ve 202,40 EUR işlemiş faiz olmak üzere toplamda 3.454,39 .- EUR üzerinden ilamsız takibe geçtiğini, davalının, icra takibine, itiraz ettiğini, bu itiraz üzerine davacının davalı aleyhine yaptığı takibin 3.454,39 .-EUR üzerinden devamı için huzurdaki davayı açtığını, davacının ibraz edilen ticari defterlerinde icra ve dava konusu yapılan faturalarının davacının ticari defterinde TL karşılığı olarak kayıtlı olduğunu, taraflar arasındaki 06.06.2020 tarihli ...Sistemleri Kullanım Sözleşmesi ve ... Hotel Kanal Yönetimi Programı Kullanım Taahhütnamesi sözleşmeleri olduğu ticari faaliyetin bu sözleşme hükümlerine göre yürütüldüğü anlaşıldığını, davalı taraf adresinde 30.06.2025 tarihinde düzenlenen Bilirkişi Raporu olduğu görüldüğünü, davaya konu sözleşme kapsamında verilen hizmetler için lokal bilgisayarlara kurulum yapılmadığı tespitinin yapıldığı görüldüğünü, davaya konu sözleşme dahilinde yapılan hizmet içeriğinde uygulamaların çalıştığı merkez sisteme tanımlama yapılarak kullanıcı adı/ şifre ve erişim adreslerinin paylaşılması suretiyle tüm çalışmanın internet tarayıcısı üzerinden erişim sağlanarak yapılmakta olduğu görülmekte olduğundan davalı taraf bilgisayarlarında kurulan bir uygulamanın tespitinin yapılamamış olması olağan olduğunu, davalı taraf sistemi incelenmiş 06.06.2020 tarihinde imzalanan sözleşme kapsamında davalı tarafa ait Grand53 oteli için davacının ... Yönetimi sisteminde tanımlamaların yapıldığı ve 3 yıl boyunca davacı taraf otelinin davalı taraftan hizmet aldığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme dahilinde davacı taraf otelinde 2020 yılında 46 geceleme için 758,73 Euro, 2021 yılında 89 geceleme için 2.085,74 Euro ciro gerçekleştiğini, 2022 yılında üç 46 geceleme için 1.765,01 Euro, 3 yılda toplam 181 geceleme için 4.609,48 Euro gelir elde edildiği, sözleşme kapsamında toplam 181 gecelemeden davacının 1 geceleme bedeli için toplam 4.609,48 Euro gelirin 1 günlük tutarı olan 25,46 Euro karşılığında 1 gece * 25,46 Euro=25,46 euro ücretsiz konaklama bedeli hesaplanmakta olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmede davalı otel için yapılması taahhüt edilen web sitesi olduğu görüldüğünü, davacı tarafça ...adresinde canlı yayına geçmemiş durumda hazırlanmış durumda olduğu görülen ...Oteli için internet sitesinin rezervasyon bağlantıları yapılmamış durumda olduğu ancak temel ekranlarının tasarlanmış durumda olduğu ayrıca 2 Kasım 2020’de davacı tarafça davalının sözleşmede de yer aldığı görülen... adresli e-postasına internet sitesinin hazırlanan halinin görülebileceği adres bilgisinin iletildiği ve davalı taraf domain bilgilerinin bildirilmesi halinde internet sitesinin canlıya alınabileceğinin ifade edildiği görüldüğünü, bu e-postaya davalı tarafça cevap verilip verilmediği tespit edilemediğini, davacının sözleşmeye göre 1.226,55 EUR asıl alacak talep edebileceği; 25,44 EUR ücretsiz konaklama bedelinin parasal karşılığının istenebileceğinin kabulü halinde asıl alacak tutarının 1.251,99 EUR olabileceğini, işlemiş faizin 202,40.-EUR olduğunu, sözleşmenin feshinin haklı olarak görülmesi durumunda kalan 220 günlük süre için Kıstelyevm hesaplama yapıldığı takdirde 301,40 EUR cezai şart hesaplanabileceğini, Kıstelyevm hesaplama yapılması kabul edilmediği takdirde cezai şartın 500 EUR olabileceğini, bilirkişinin görüşü sözleşmenin 10. ve 12. maddelerindeki düzenlemenin aynı cezai şartı düzenlediği yönünde olmakla birlikte takdirinin Mahkemeye ait olduğunu, iki ayrı cezai şart olduğunun kabulü halinde burada belirtilen tutarın iki mislinin istenebileceğini, buna göre kıstelyevm halinde 602,80 diğer durumda ise 1.000 EUR cezai şart hesaplanabileceği bildirilmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan tüm deliller ve alınan bilirkişi raporları bir bütün olarak değerlendirilmiştir. Buna göre;
Dava konusu ... 27. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takip dosyası ile, taraflar arasında imzalanan ...ve ...Yönetimi programı Kullanım Tahahütnamesi kapsamında doğan alacakların tahsili amacıyla davacı şirket tarafından davalıya karşı 3.454,39 EUR toplam alacak üzerinden █████/2023 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya █████/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun █████/2023 tarihinde takibe itirazı üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır..
Davacı vekilince dava dilekçesi ile, müvekkili davacı şirket tarafından sözleşmeler kapsamında yükümlülüklerin yerine getirildiği, davalının verilen hizmet karşılığı düzenlenen faturaların ödenmediği, bunun üzerine davacı şirket tarafından sözleşmenin haklı nedenle feshedildiği ve sözleşmelerden kaynaklanan faturalardan kaynaklı, ücretsiz konaklama bedelinden kaynaklı ve cezai şartlardan kaynaklı alacaklarının ödenmemesi üzerine alacakların tahsili amacıyla dava konusu ... 27. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takip dosyası ile davalıya karşı icra takibine başlandığı, davalının haksız olarak borca ve icra dairesinin yetkisine itiraz ettiği ileri sürülerek, dava konusu icra takibine davalının vaki itirazının iptali iptali ile takibin devamına ve davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı vekilince davaya cevap dilekçesi ile, icra takibinde talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığı, icra dairesinin ve mahkemenin yetkisiz olduğu, davacının sözleşmeler kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmediği savunularak davanın reddi ile davacı lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi talep edilmiş, icra takibine itirazlarında davacı tarafa borcunun olmadığı savunularak icra takibindeki borca ve ferilerine ve icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiştir.
Öncelikli olarak, dava şartları, ilk itirazlar veya süreler yönünden değerlendirme yapılmıştır;
İ.İ.K.'nın 67/1 maddesi uyarınca itirazın iptali davalarının, itirazın tebliğinden itibaren 1 sene içerisinde açılacağı, itiraz tarihi, arabuluculukta geçen süre ve dava tarihi dikkate alındığında eldeki davanın yasal süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı tarafça, icra dairesinin ve mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş ise de, Taraflar arasındaki ... Sistemleri Kullanım Sözleşmesinin 9. Maddesi yetki şartı gereği, İstanbul mahkeme ve icra daireleri yetkili kılındığından davalı tarafça mahkememizin ve icra dairesinin yetkisine yönelik yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafça zaman aşımı def'iinde bulunulmuş ise de, sözleşme tarihleri, fatura tarihleri, takip tarihi ve dava tarihi dikkate alındığında, 10 yıllık genel zaman aşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla davalı tarafın zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.
Dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz veya süreler yönünden itiraz olmadığından davanın esasına geçilmiş, taraflarca bildirilen deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Alınan bilirkişi raporları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, ayrıntılı ve denetime elverişli oldukları anlaşılmakla, hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere raporların dosya kapsamında karar vermeye uygun bulunmuştur.
Dava itirazın iptali davası olup, itirazın iptali davalarında kural olarak ispat külfeti öncelikli olarak davacı alacaklı tarafa ait olup, taraflar arasındaki ilişkinin ve alacağın varlığının ispatlanması gerekmektedir. Bu ispat yerine getirildiği takdirde ispat külfeti davalı borçlu tarafa geçecek ve borcun istenebilir olmadığını, ödendiği hususlarını ispat etmesi gerekecektir.
Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın 2. Fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz (HMK 222/3). Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
TTK'nun 21/2 maddesine göre, bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeri kabul etmiş sayılır.
Yargıtay içtihatlarında da vurgulandığı üzere, bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içerdiği bilgilere itiraz etme hakkına sahiptir. Aksi taktirde faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. Bu hüküm, fatura içeriğinden kabul edilen hususlara ilişkin olarak, faturayı düzenleyenin lehine, adına fatura düzenlenenin aleyhine bir karine getirmektedir. Bu karine, faturanın ispat gücüne yönelik bir düzenlemeyi ortaya koymaktadır. Diğer anlatımla, fatura, düzenleyen aleyhine delil olduğu gibi, kendisi faturayı düzenlemediği halde tebliğinden itibaren sekiz gün içinde itiraz etmeyen aleyhine de delil olabilecektir. Faturanın adına tanzim edilen aleyhine ispat vasıtası olması, yani, faturayı alan kişinin fatura kendinden sadır olmamakla birlikte aleyhine delil teşkil etmesi TTK'nın 21. maddesinin 2. fıkrasında düzenlenen ve yukarıda ayrıntısı açıklanan bu karineden kaynaklanmaktadır. İşin bedeli sözleşme kurulurken kararlaştırılmış olup, fatura ise bu aşama ile ilgili değil, ifa safhası ile ilgili bir belgedir. Fatura öncesinde taraflar arasında borç doğurucu hukuki ilişkinin bulunması, faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Faturayı alan (faturayı defterlerine kaydetmemesi koşulu ile) akdi ilişkiyi inkâr ettiğinde, faturayı gönderenin önce akdi ilişkiyi kanıtlaması gerekir.
Fatura, sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. 6102 sayılı TTK'nın 21. maddesinin 2 ve 3. fıkrasındaki karine aksi ispat edilebilen adi bir karinedir. 2. fıkra gereği sekiz gün içinde faturaya itiraz edilmesi durumunda fatura içeriğinin doğru olduğunu faturayı düzenleyen tacirin ispat etmesi gerekir. Taraflar arasında bu tür bir sözleşme ilişkisi yoksa düzenlenen belge gerçek anlamda fatura olarak kabul edilemez. Bu belge belki icap olarak kabul edilebilir ki, buna itiraz edilmemesi, anılan 21/2. madde hükmü anlamında sonuç doğurmaz. Öte yandan, sadece faturanın tebliğ edilmiş olması akdi ilişkinin varlığını ispatlamaz. Karşı tarafın akdi ilişkiyi inkâr etmesi halinde tacir, öncelikle akdi ilişkiyi başkaca delillerle ispatlamalıdır. Akdi ilişkinin ispatlanamaması halinde faturanın anılan fonksiyonundan yararlanma imkânı yoktur. Faturanın ispat aracı olması, ancak niteliği gereği faturaya geçirilmesi gereken bilgiler (olağan içerik) hakkında geçerlidir.
Sözleşmenin ifa safhasıyla ilgili olarak düzenlenen faturanın şekli ve kapsamının ne olması gerektiği konusunda, Türk Ticaret Kanunu'nda özel bir hüküm bulunmamakta, anılan Yasa'nın 21. maddesinde neyi ifade ettiği açıklanmaksızın faturanın içeriğinden söz edilmektedir. Faturanın zorunlu içeriği ve şekil şartlarına ilişkin ayrıntılı düzenleme Vergi Usul Kanunu'nda yer almaktadır. Faturanın olağan içeriği, akdin ifası ile ilgili hususlarla sınırlıdır (VUK'nın m. 230). Dolayısıyla, faturanın içeriği, faturanın bu temel niteliğine uygun olmadığı takdirde, sekiz günlük itiraz süresinin geçirilmesi bu hususları yazılı delil haline getirmez. Faturaya itiraz, faturanın teslim alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde yapılmalıdır. İtirazın sekiz gün içinde karşı tarafa varması şart değildir. Sekiz günlük süre, hak düşürücü süre veya zamanaşımı süresi değildir. Sadece ispat yükünün yer değiştirmesi açısından önem taşır. Sekiz günlük süre içinde itiraz edildiği taktirde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunu ispat külfeti faturayı veren tarafa ait iken, sekiz günlük sürenin geçmesinden sonra itiraz edilmesi halinde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti faturayı alan tarafa ait olur. Faturayı alan her türlü delille bu külfeti yerine getirebilir.
Faturanın tebliği şekle bağlı değildir, yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir. Muhatap hazır ise kendisine elden verilmesi, değil ise herhangi bir şekilde gönderilmesi mümkündür. Ancak, uyuşmazlık halinde ispat kolaylığı açısından, fatura tebliğinin noter aracılığıyla ya da imza karşılığı elden tebliğ yolu ile ya da telgraf, teleks yolu ile veya PTT aracılığıyla ya da faks çekilmesi yahut güvenli elektronik imza ile elektronik posta gönderilmesi şeklinde yapılması uygundur.
Dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporlarına göre somut olayın değerlendirilmesinde;
Taraflar arasında imzalanan ... Sistemleri Kullanım Sözleşmesi ve ... Yönetimi programı Kullanım Tahahütnamesi imzalandığı; ... Sözleşmesinin incelenmesinde, 06.06.2020 tarihli olduğu, davacının servis sağlayıcı, davalının ise hizmet alan müşteri olduğu, sözleşmenin 2/i maddesine göre, servis sağlayıcı olan davacının zamanında ödenmeyen faturalardan dolayı davalı tarafa sunduğu hizmeti sona erdirme hakkının saklı olduğu, 3/b-son maddesine göre, davacı servis sağlayıcıya her yüz gece konaklama için bir gece ücretsiz konaklama hakkı verileceği, sözleşmenin 7. Maddesine göre, sözleşme süresinin 2 yıl olduğu, taraflarca sözleşme sona erme tarihinden 90 gün öncesine kadar bildirimde bulunulmaması halinde sözleşmenin 2 yıl daha uzayacağı, sözleşmenin 10. Maddesine göre, sözleşmenin davalının haksız feshi veya davacının haklı nedenle feshi halinde davalının senelik otel başı 500 Euro cezai şart ödeyeceği, hususlarının kararlaştırıldığı; ...Yönetimi programı Kullanım Tahahütnamesinin incelenmesinde, 06.06.2020 tarihli olduğu, davacının servis sağlayıcı, davalının ise hizmet alan müşteri olduğu, taraflar arasında imzalanan ... Sistemleri Kullanım Sözleşmesinin eki ve ayrılmaz parçası olduğu, sözleşmenin 10. maddesine göre, hizmetlerin aylık olarak hizmetin alındığı ayın son günü düzenleneceği ve faturanın düzenlendiği ayı takip eden ayın 7. Gününe kadar faturanın ödeneceği, gecikme halinde faturalara Euro bazında aylık %1 gecikme faizi uygulanacağı,sözleşmenin 12. maddesine göre, sözleşme süresinin 2 yıl olduğu, taraflarca sözleşme sona erme tarihinden 90 gün öncesine kadar bildirimde bulunulmaması halinde sözleşmenin 2 yıl daha uzayacağı, sözleşmenin davalı tarafından süresinden önce feshedilmesi veya davalının sözleşmelerdeki borçlarına aykırılıktan dolayı sözleşmenin feshine sebep olunması halinde davalının senelik otel başı 500 Euro cezai şart ödeyeceği, hususlarının kararlaştırıldığı; Taraflar arası sözleşmenin davacı servis sağlayıcı tarafından 30.10.2023 tarihli ihtarname ile feshedildiği, ihtarnamenin davalıya 02.11.2023 tarihinde tebliğ edildiği; Tarafların ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, davacı tarafından davalıya düzenlenen dava ve takip konusu faturaların davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı, davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarında kayıtlı olmadığı, davalı tarafça bu faturalardan iki tanesinin BA formları ile ilgili vergi dairesine bildirildiği; Taraflar arası sözleşme ile, davacı tarafından davalı tarafa ait otele ilişkin web sitesi taahhüt edildiği, davacı servis sağlayıcı şirket tarafından web sitesinin hazırlandığı ve davalı tarafa bildirildiği, davacının üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği; Davacı tarafından taraflar arası sözleşme ve taahhütname kapsamında düzenlenen faturalardan kaynaklı borçlarının davalı tarafından ödenmemesi üzerine sözleşmenin feshedildiği, feshin haklı nedene dayandığı; Taraflar arası sözleşmeler kapsamında, davacının davalıdan, dava ve takip konusu 7 adet faturadan dolayı 1.226,55 Euro alacaklı olduğu, faturalardan kaynaklı olarak taleple bağlı olarak 202,40 Euro işlemiş faiz talep edebileceği, ücretsiz konaklama bedeline ilişkin 25,44 Euro alacaklı olduğu; Davacı tarafça sözleşmenin 10. Maddesi ve sözleşmenin eki olan taahhütnamenin 12. Maddesi uyarınca takipte ayrı ayrı 1.000,00 Euro olmak üzere toplam 2.000,00 Euro cezai şart talep edilmiş olup ilgili madde içerikleri gereği cezai şartın ifaya eklenen cezai şart niteliğinde olduğu, TBK'nın 182/son maddesi uyarınca hakimin aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indireceği, bu iki maddede düzenlenen cezai şartın aynı hususa ilişkin olduğu, bu nedenle her iki maddeden ayrı ayrı cezai şart talebinin yerinde olmadığı, her iki maddeden dolayı tek cezai şart talep edilebileceği, sözleşmeye göre senelik 500,00 Euro cezai şart talep edilebileceği, yukarıda açıklanan sözleşme maddelerine göre sözleşmenin 2 yıllık süre daha uzamış olması nedeniyle sözleşmenin sona erme tarihinin 06.06.2024 tarihi olduğu, sözleşmenin davacı tarafından haklı nedenle 30.10.2023 tarihinde feshedildiği, fesih tarihinden sona erme tarihine kadar 220 günlük süre bulunduğu, 220 günlük süre için davacının 301,40 Euro cezai şart talep edilebileceği; Sözleşme kapsamında düzenlenen faturalara ilişkin 1.226,55 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında ücretsiz konaklamaya ilişkin 25,44 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında cezai şarta ilişkin 301,40 EUR asıl alacak, 202,40 EUR toplam işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.755,79 EUR alacak yönünden davacı tarafın üzerine düşen ispat külfetini yerine getirdiği, dava konusu ... 27. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası kapsamında davacının davalıdan Sözleşme kapsamında düzenlenen faturalara ilişkin 1.226,55 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında ücretsiz konaklamaya ilişkin 25,44 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında cezai şarta ilişkin 301,40 EUR asıl alacak, 202,40 EUR toplam işlemiş faiz olmak üzere TOPLAM 1.755,79 EUR alacak ve 1.226,55 EUR asıl alacağa, 25,44 EUR asıl alacağa, 301,40 EUR asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %12 oranında temerrüt faizi talep edilebileceği, davacının fazlaya dair isteminin yerinde olmadığı, davalı tarafın tespit edilen bu alacaklar yönüyle bir ödeme iddiası ve ispatının olmadığı, bu kapsamda tespit edilen bedeller yönüyle icra takibine itirazlarının yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Ayrıca, dava ve takip konusu alacağın likit alacak olduğu ve davalının da itirazlarında haksız olduğu anlaşılmakla, hükmolunan 1.755,79 EUR alacağın takip tarihi itibarıyla TL karşılığı 54.772,39 TL alacağın %20'si oranında davacı tarafın lehine icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.
Bu nedenler ile aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVACI TARAFÇA AÇILAN DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
Davalı borçlunun, dava konusu ... 27. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazlarının, Sözleşme kapsamında düzenlenen faturalara ilişkin 1.226,55 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında ücretsiz konaklamaya ilişkin 25,44 EUR asıl alacak, Sözleşme kapsamında cezai şarta ilişkin 301,40 EUR asıl alacak, 202,40 EUR toplam işlemiş faiz olmak üzere TOPLAM 1.755,79 EUR alacak yönünden İPTALİNE, Takibin 1.755,79 EUR toplam alacak miktarı üzerinden ve 1.226,55 EUR asıl alacağa, 25,44 EUR asıl alacağa, 301,40 EUR asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %12 oranında temerrüt faizi uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
Fazlaya dair istemin REDDİNE,
2-Hükmolunan 1.755,79 EUR alacağın takip tarihi itibarıyla TL karşılığı 54.772,39 TL alacağın %20'si oranında hesap ve takdir edilen 10.954,48 TL icra inkar tazminatının davalı borçludan alınarak davacı alacaklıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 4.458,07 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 2.192,73-TL'nin mahsubu ile bakiye 2.265,34 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafından peşinen karşılanan 2.192,73-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı parası, 391,00 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 42.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 42.818,60 TL yargılama masrafının davanın kabul ret oranı göz önünde bulundurularak hesaplanan 21.763,75-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE, fazlasının kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından masraf yapılmadığından bu hususta hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddolunan dava değeri üzerinden karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 45.000,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk giderinin, 1.829,80 TL'sinin davalıdan, 1.770,20 TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
10-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026
Katip
¸
Hakim
¸

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!