istanbul bölge adliye mahkemesi 16. hukuk dairesi, çek üzerindeki imzanın davacıya ait olmadığı tespitiyle kısmen kabul edilen menfi tespit davasının istinaf incelemesini yapmaktadır.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi, çek üzerindeki imzanın davacıya ait olmadığı tespitiyle kısmen kabul edilen menfi tespit davasının istinaf incelemesini yapmaktadır.

Özet: Bir istinaf incelemesine konu olan davada, davacı, hakkında kambiyo senedi kaynaklı başlatılan icra takibine dayanak gösterilen çekteki imzanın kendisine ait olmadığını, alacaklı ve şirketle ticari bağı bulunmadığını, haksız hacizler nedeniyle mağdur edildiğini iddia ederek borçlu olmadığının tespitini ve hacizlerin kaldırılmasını talep etmiş; davalı ise takibin haklı olduğunu ve davacının kötü niyetli olduğunu savunmuş; ilk derece mahkemesi, çekteki imzanın davacıya ait olmadığı tespit edildiğinden davanın kısmen kabulü ile borçlu olunmadığına ve hacizlerin kaldırılmasına hükmederken, kötü niyet tazminatı talebini reddetmiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO:████████ Esas

KARAR NO:████████ Karar

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:█████/2025

NUMARASI:████████ E. - ████████ K.

DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ:█████/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı hakkında Antalya 5. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından icra takibi yapıldığını, bahse konu dosyada taraflarınca yetki itirazında bulunulduğunu ve itirazlarının haklı bulunmasından sonra dosyanın yetkili yer olan Fethiye İcra Dairelerine gönderildiğini, ilgili dosyanın Fethiye 1. İcra Müdürlüğü'nün ... numarasına kaydedildiğini, davalı alacaklı tarafından yapılan icra takibinde takip dayanağı olan belgedeki imzaya itiraz edildiğini, fakat açmış oldukları davada tedbir kararı verilmediği için davacının menkul, gayrimenkul malları ile araçları ve banka hesaplarına haciz tezkeresi gönderildiğini, davalı alacaklı kötü niyetli davranarak 24.02.2016 tarihinde müvekkilinin araçlarının kaydına haciz koydurduğunu ve yine gayrimenkul malları ile banka hesaplarına da haciz işlettiğini, davacının takip konusu borçla ve alacaklı ile yine kendisi hakkında icra takibi yapılan şirket ile herhangi bir ticari, beşeri bağı bulunmadığını, davacı alacaklıyı tanımadığını, söz konusu şirketle herhangi bir ticari ilişkisi bulunmadığını, takip dayanağı çekin üzerindeki imzanın davacıyla ilgisi bulunmadığını, yine bu çek ile ilgili herhangi bir mal alışverişi yapmadığını, davacının davalı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını, davalı alacaklı taraf kötü niyetli davranarak takibe ilişkin icra hukuk mahkemesinde dava açılmasına rağmen davacının tüm mal varlığına haciz kaydı işlettiğini, banka hesaplarına bloke koydurarak davacıyı zor durumda bıraktığını, davacının borç konusu belge, olay ve alacaklı şirket ile uzaktan yakından ilgisinin bulunmadığını, davacının araçlarına, gayrimenkul mallarına ve banka hesaplarına haksız ve hukuka aykırı olarak haciz konulmuş olup, müvekkilinin mağdur durumda olduğunu, yine davacının bu hacizler sebebiyle malları üzerinde tasarrufta bulunamadığını, davacının bu haksız ve hukuka aykırı işlemler neticesinde maddi ve manevi yönden zarar gördüğünü ve görmeye de devam ettiğini, davacının haksız ve hukuka aykırı olarak yapılan hacizler ile hesap blokeleri yüzünden ekonomik olarak zor duruma düştüğünü, herhangi bir şekilde kredi çekemediğini belirterek, müvekkilinin davalı şirkete borcu olmadığının tespitine, Fethiye 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından menkul, gayrimenkul, araç ve banka hesapları üzerine konulan tüm hacizlerin kaldırılmasına, ileride telafisi mümkün olmayan zararların önüne geçmek amacıyla Fethiye 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından teminatlı ya da takdir edilecek uygun bir teminat karşılığında tüm icra işlemlerinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, Fethiye 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından müvekkiline ait menkul, gayrimenkul malların satışı sonucunda icra dosyasından alacaklıya ödenmiş bir para olması durumunda söz konusu bedelin müvekkiline geri ödenmesi yönünde karar verilmesini, haksız ve hukuka aykırı işlem neticesinde müvekkilinin uğramış olduğu zararların tazmini için davalı şirket aleyhine %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde; icra takiplerinin haklı olduğunu ve yasal haklarını kullandıklarını, davacı tarafın davasında haksız ve kötü niyetli olduğunu, çekin veya çek karnesinin zayi edildiğine dair bir bildirim veya zayi nedeniyle açılan bir iptal davası bulunmadığını, çekin 33.500,00-TL kısmının lehine çek düzenlenen ... tarafından müvekkili şirkete ödendiğini beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI:İstanbul Anadolu 1.Asliye Ticaret Mahkemesi █████/2025 tarihli ████████E. - ████████ K. sayılı kararıyla; "...Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde davaya konu ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan, lehdarı ... olan, ... seri numaralı, 100.000,00 TL bedelli, 28.11.2014 keşide tarihli çekteki imzaların davacıya ait olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne, davalının kötü niyetli olduğuna dair dosya kapsamında bilgi ya da belge bulunmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın kısmen kabulü ile davacının Fethiye 1. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasından ve bu takibe konu ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan, lehdarı ... olan, ... seri numaralı, 100.000,00 TL bedelli, 28.11.2014 keşide tarihli çek yönünden borçlu olmadığının tespitine,

2-Davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine..." karar verildiği görülmüştür.

İSTİNAF İSTEMİ:Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, deliller toplanmadan Adli Tıp incelemesi yapıldığını, Mahkemece davacının 2012-2015 yılları arasında keşide ettiği çek asıllarının ... Şubesi'nden getirtilmesine dair ara kararları verildiği halde ilgili banka tarafından yazılan müzekkerelerin gereği yerine getirilmediğinden, bu çek asılları getirtilmeden dosyanın Adli Tıp Kurumu'na gönderildiğini,Dosyaya çözümü yapılarak sunulan davacının keşide ettiği 38 adet çekler incelendiğinde, davacının farklı imzalar attığı ve özellikle 2014 yılında keşide edilen çeklerdeki imzaların müvekkiline verilen çekteki imza ile aynı olduklarının görüldüğünü, bu çeklerin itiraza ve sahtelik iddiasına konu olmadan ödendiklerini belirterek, ilgili çek bilgilerine de yer verdiği ve ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, talepleri gibi davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLER:Fethiye 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası incelendiğinde; davalı ... A.Ş. tarafından .... Şirketi, davacı ... ve ... haklarında 66.500,00 TL asıl alacak olmak üzere toplam 75.891,99 TL alacak için kambiyo senetlerin özgü icra takibi başlatıldığı, takip dayanağının █████/2015 tarihli, 66.500,00 TL çek olarak gösterildiği tespit edilmiştir.Takibe konu çek örneği incelendiğinde; ... ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı, 100.000,00 TL bedelli, keşide tarihinin ay hanesinde düzeltme yapılarak █████/2014 keşide tarihi yazılan çek olduğu, keşidecisinin davacı ..., lehtarının ... oldukları, çekin arkasında sırasıyla ..., .... Şirketi, davalı ... A.Ş.'nin cirolarının bulunduğu, çekin 24 Kasım 2024 tarihinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksız olduğunun çek arkasına yazıldığı tespit edilmiştir.Fethiye İcra Hukuk Mahkemesinin ███████ Esas sayılı dava dosyası incelendiğinde; davacı ... tarafından davalı .... A.Ş. aleyhine imzaya itiraz davası açıldığı, yargılama sırasında Aydın Jandarma Kriminal Laboratuvar Amirliği'nden alınan ve grafolog bilirkişiler ... ve ...'dan oluşan bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan █████/2016 tarihli raporda, inceleme konusu çekin ön yüzünde "..." adına atfen atılı bulunan imzalar ile ...'un mevcut mukayese imzaları arasında yapılan inceleme ve karşılaştırmada; imzalardaki kalem baskısı ve çizgi kalitesi, imzaların başlangıcındaki "y" harfinin tersimi, imzalar içerisindeki dairesel dönüş hareketinin yapılışı, imzalar içerisindeki el hareketlerinin yapılışı ve açısal özelliği, kaligrafik ve karakteristik özellikler yönünden farklılıklar görüldüğü, inceleme konusu çekin ön yüzündeki "..." adına atfen atılı bulunan imzaların ... eli ürünü olmadığına dair görüş bildirdikleri, yapılan yargılama sonucunda █████/2016 tarihli, ████████ Karar sayılı kararla davanın kabulüne ve Fethiye 1. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takibin davacı ... yönünden durdurulmasına karar verildiği, kararın kesinleştiğine dair dosyada bir bilgi bulunmadığı tespit edilmiştir.İlk derece mahkemesince grafolog bilirkişi ...’dan alınan █████/2019 tarihli bilirkişi raporunda; "...Öncelikle, ... isimli şahsın dosya içerisinde tarafıma tevdii edilen ve nitelikleri ise, raporun "MUKAYESEYE ESAS" başlığı altında ayrıntılı olarak belirtilen belgelerdeki mukayese imzalarının - kendi aralarında - karşılıklı olarak yapılan tetkikleri neticesinde; ismi geçen şahsa ait imzaların genel şekil ve yapısı itibari ile tamamen benzer kaligrafik ve grafolojik unsurları içerdiği, kendi aralarında irtibatlandırılabilen kısmen zengin tersimli imzalar oldukları müşahede edilmiştir.İnceleme konusu; ... ... Şubesine ait, Fethiye keşide yer ve 23.08,2014 keşide tarihinin ay grubunun üzeri çizilerek iptal edilip düzeltme imzası ile onaylanmasına müteakip 23.11.2014 keşide tarihli hale dönüştürülmüş, keşidecisi "..." olan ve "..." emrine yazılı, "100.000" TL ("#yüzbin") TL meblağlı, ... numaralı çek aslı ön yüzündeki keşide tarihi altında atılı düzeltme imzası ile atılı bulunan keşideci İmzası ile, ... isimli şahsın dosya içerisinde mevcut kısmen zengin kaligrafik yapıyı, Şekil ve gramaları içerir, kendi aralarında irtibatlandırılabilen - mukayese imzaları, laboratuvarda belge ve dokümanların grafolojik incelemelerinde kullanılan stereo makraskop, mikroskop, zarbeco ve regula 1010 gibi cihazlar ve diğer optik aletlerden istifade edilmek suretiyle, grafometrik analizleri de yapılarak karşılaştırmalı olarak incelenmiş ve neticede aralarında; İmzaların genel şekli ve yapısı, İmzaların başlangıç bölümlerinde yapılan ve "Y" harfini andıran formların oluşturuluş şekli, İmzaların bitiriliş bölümlerinin oluşturan hatların tersim tarzı, İmzalar içerisindeki noktalama itiyadı ve el hareketlerinin tersimi, istiflenme özellikleri, İmzaları oluşturan bölümlerin birbirlerine olan konumu, ritm dağılımları, Kalem yürütme ve noktalama itiyadı, Meyil ve işleklik, Şahsa has itiyadi unsurlar, gibi grafolojik ve kaligrafik özellikler yönünden ... isimli şahsın dosya içerisinde mevcut mukayese imzaları ile çek ön yüzündeki keşideci imzası arasında UYGUNLUK ve BENZERLİKLERİN mevcut olduğu tespit edilmişken, çekin ön yüzündeki keşide tarihinin belirtildiği hanenin alt tarafında atılı düzeltme imzası arasında her ne kadar genel şekil ve yapıları itibariyle benzerlik bulunduğu gözlenmiş ise de, detayda yapılan İleri tetkikler neticesinde aralarında FARKLILIKLARIN bulunduğu müşahede edilmiştir.Yukarıda tespit olunan olumlu olumsuz bulgulara atfen;... ... Şubesine ait, Fethiye keşide yer ve 23.08.2014 keşide tarihinin ay grubunun üzeri çizilerek iptal edilip düzeltme imzası ile onaylanmasına müteakip 23.11.2014 keşide tarinli hale dönüştürülmüş, keşidecisi ...” olan ve "..." emrine yazılı, "100.000" TL ("#yüzbin") TL meblağlı, ... numaralı çekin;

- Ön yüzündeki keşideci İmzasının, - ... isimli şahsın dosya içerisindeki mevcut mukayeseye esas imzalarına kıyasla aralarında UYGUNLUK ve BENZERLİKLERİN bulunduğunun tespit edilmiş olması sebebiyle - ... isimli şahsın eli mahsulü OLDUĞU yine ön yüzündeki keşide tarihi belirtildiği hanenin alt tarafında atıl düzeltme imzasının, ... isimli şahsın el mahsulü OLMAYIP, adı geçen şahsın eli mahsulü olduğu belirlenen inceleme konusu çek ön yüzündeki keşideci imzası model alınmak suretiyle TAKLİDEN SAHTE OLARAK ATILMIŞ İMZA OLDUĞU..." yönündeki görüş ve kanaatlerini sundukları görülmüştür.İlk derece mahkemesince İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi’nden alınan █████/2024 tarihli rapor incelendiğinde; "… İnceleme konusu çek ön yüzde atılı keşideci ve düzeltme imzaları ile ...'un mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'un eli ürünü olmadığı…" yönünde görüş bildirildiği tespit edilmiştir.

G E R E K Ç E :Dava, icra takibinden sonra açılan ve imza inkarına dayalı borçsuzluğun tespiti davasıdır.Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf yargı yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalı vekili Mahkemece tüm deliller toplanmadan Adli Tıp Kurumu’ndan rapor alındığını ve eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.Dosya incelendiğinde; İstanbul Adli Tıp Kurumu tarafından davalı vekilinin istinaf dilekçesinde liste halinde bildirdiği çeklerden ..., ..., ..., ... ve ... seri numaralı çek asıllarının da diğer imza asıllarının bulunduğu belgelerle birlikte incelendikleri, incelenen çek aslı sayısının ve belge asıllarının yeterli olduğu, Fethiye İcra Hukuk Mahkemesince alınan bilirkişi raporunda da davaya konu çekin ön yüzündeki davacıya atfen atılan imzaların davacının eli ürünü olmadığına dair görüş bildirildiği anlaşılmakla, alınan rapor ve yapılan incelemeler yeterli olduğundan, Mahkemece Adli Tıp Kurumu raporuna itibar edilerek davanın kabulüne karar vermesi yerindedir.Tüm bu nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan gerekçe ile:

1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gereken 5.184,18 TL nispi harçtan, peşin alınan 1.297,89 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.886,29 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

4-İstinaf yargılama giderleri olarak;

a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 15,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,

5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.