Bankanın kargoda kaybolan boş çek koçanlarının iptali talebinin, Türk Ticaret Kanununa göre çek vasfı taşımadığı gerekçesiyle mahkemece reddedilmesi kararı.
Özet: Bir bankanın, kargo aracılığıyla gönderilirken kaybolan 25 adet boş çek yaprağının iptali ve ödeme yasağı getirilmesi talebiyle açtığı dava, boş çek yapraklarının Türk Ticaret Kanununa göre çek vasfını taşımaması, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkının bulunmaması ve ödeme yasağı imkanının yasal olarak kaldırılmış olması gerekçeleriyle reddedilmiş; mahkeme, bu durumda ileride doldurularak ibraz edilmeleri halinde olumsuz tespit davası açılabileceğini belirtmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████ DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Banka Genel Müdürlüğü tarafından ----- Şirketi (---- Vergi Dairesi / -----) adlı müşterisi adına tanzim edilerek müvekkili banka -----aracılığıyla "----" nolu kargo numarası ile gönderilen-----nolu hesaba bağlı,-----seri nolu 25 adet çekin bulunduğu müvekkili bankaca yeni basılan çek koçanının kargo nezdinde kaybolduğunu, dilekçe ekinde ----- tarafından bahsi geçen kargonun bulunamadığına dair cevap yazısı sunulmakta olduğunu, bu kapsamda çek iptali kararı verilmesinin zaman alabileceği ve telafisi güç bir zarara sebebiyet verebileceği ihtimaline karşılık, yukarıda belirtilen çekler yönünden ------ Şubesinin tevdii mahalli olarak tevdii mahalli olarak tayin edilmesini, çek koçanının kargoda kaybolması nedeniyle kötü niyetli 3. Kişilerin eline geçip, çeklerin doldurulma ve tahsil edilebilme olanağı mevcut olduğundan teminatsız bir şekilde ödeme yasağı kararı verilmesini, neticesinde çeklerin iptaline karar verilmesini taleple dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava; TTK.nun 730/2,669-677. madde hükümlerine göre çekin zayi ve iptaline ilişkindir.Davacı, dava dilekçesinde açıkça zayi olunan çeklerin boş olduğunu belirtmiştir. TTK.669-677.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya (1) ve ilmi açıklamalara (2,3,4,) göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmadığı gibi (5), TTK.692-693.maddelerinde belirtilen biçimde yasal unsurları taşımayan -boş- çek yaprakları; yasanın tanımladığı “çek” vasfında bulunmadıklarından; gasp edilmeleri, çalınmaları veya kaybedilmeleri halinde iptalleri de istenemez. TTK.711.maddesinin 3.fıkrası, 5838 sayılı kanunla 28.02.2009 tarihinden geçerli olarak yürürlükten kaldırıldığından; keşideci tarafından muhatabın ödemeden men edilmesi imkanı da kalmamıştır. Boş çekleri doldurulmak suretiyle ibraz edildiği takdirde; hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. Bu nedenlerle; davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİNE,2-Peşin alınmış olan harcın Hazineye gelir kaydı ile başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Talep halinde kararın bir örneğinin davacıya tebliğine, masrafın avanstan karşılanmasına, 5-Davacı tarafça peşin yatırılmış olan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta süre içinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile karar verildi.