Dava dilekçesindeki usul eksiklikleri, konu ve hasım belirsizliği nedeniyle tapu tahsis belgesi ve imar planı iptali davasının reddine ilişkin Danıştay kararı.
Özet: Davacı tarafından, babasının tapu tahsis belgesinden doğan hak sahipliğinin reddi işlemi ile imar planlarının iptali ve gecekondu arsasının kendisine tahsisi talepleriyle açılan davada, dava dilekçesinin iptali istenen idari işlemleri, muhatap idareleri ve talep neticelerini 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununa uygun olarak açık ve belirli bir şekilde içermemesi, bu eksikliklerin önceki dilekçe ret kararlarına rağmen giderilmemesi ve yargıdan idarenin yerine geçerek işlem yapmasının talep edilmesi gibi usul eksiklikleri nedeniyle davanın incelenemeyeceği gerekçesiyle idare mahkemesince reddedilmesi ve bu ret kararının bölge idare mahkemesince de onanması üzerine yapılan temyiz başvurusu, Danıştay tarafından usul ve hukuka uygun bulunarak reddedilmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... 2- ... Belediye Başkanlığı- ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN ÖZETİ : Davacının babasının tapu tahsis belgesiyle hak sahibi bulunduğu Ataşehir İlçesi Kayışdağı Mahallesi 80. yıl park alanı içerisinde bulunan ... Caddesi No:... numaralı yerdeki taşınmazda hak sahipliğinin reddine yönelik Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile 22.02.2011 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planı ve 15.03.2012 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planlarından ... ada ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... sayılı parsellerin çıkarılmasını sağlayan, Cumhuriyet 80. yıl parkını ortadan kaldıran planların iptali ile gecekondu arsasının kendisine tahsis edilmesi ve imar barışına yönelik haklarının tespitine karar verilmesi istemiyle açılan davada, dava dilekçesinin reddi yönünde verilen kararlara karşın dördüncü dilekçede de aynı yanlışlıklar yapıldığından ve dilekçe ret kararının gerekleri yerine getirilmediğinden incelenme olanağı bulunmayan davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:Duruşma istemi yerinde görülmedi.Uyuşmazlıkta, davacının vekili tarafından davacının tapu tahsis belgesiyle hak sahibi bulunduğu taşınmazın bulunduğu alanda yapılan fonksiyon değişikliği sonucu özel okul alanı haline dönüştürüldüğünden bahisle ... tarih ... sayılı Encümen Kararının, 22.02.2011 tarihli imar planı ve bu planı tadil eden 18.03.2012 tarihli planların iptaline karaverilmesi, davacıya 2918 sayılı Yasa gereğince tapu hakkının verilmesi istemiyle davanın açıldığı, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K: ... sayılı kararıyla, dava konusu encümen kararının dava dilekçesi ekinde sunulmaması sebebiyle konu ve hasmının tespitinin sağlanamadığı, işlemlerin davacı tarafından tebliğ/öğrenme tarihi belitilmediği, yalnızca tarihleri belirtilen planların ölçekleri ve nitelikleri belirtilmediği ve hak sahibi olunan taşınmaza ilişkin ada parsel bazında bilgi verilmediğinden iptali istenilen plan ve ve plan tadili işlemlerinin net olarak anlaşılamadığı ve hasım mevkiinde bulunacak idare/idarelerin bu durumda tespit edilemediği anlaşılmakla; dava dilekçesi bu yönüyle 2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmadığı gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verildiği, anılan karar üzerine davacı vekili tarafından dosyaya sunulan yenilenen dava dilekçesi üzerine verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, dava konusu encümen kararının dava dilekçesi ekinde sunulmaması sebebiyle konu ve hasmının tespitinin sağlanamadığı, aksine netice ve talepte iptali talep edilmeyen ... tarihli ... sayılı yıkım tahliyeye ilişkin işlemin dilekçe ekinde sunulduğu, iptali istenen işlemlerden "15.03.2012 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planında ... ada ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... parsellerin çıkarılmasını sağlayan Cumhuriyet 80. yıl parkını ortadan kaldıran planların iptali" şeklindeki ifadenin belirsiz ve terditli bir ifade olduğu ve bu doğrultuda dava konusu işlemlerin net olarak anlaşılamadığı, bunun yanında, netice ve talepte "davacıya 2918 sayılı Yasa gereğince tapu hakkının verilmesi" şeklinde ifade kullanıldığı, bu istem ile idarenin yerine geçerek idari eylem ve işlem niteliğinde yargı kararı verilmesinin istenildiği, dilekçe ekinde sunulan ... tarihli ... sayılı yıkım tahliyeye ilişkin işleminden anlaşıldığı üzere davacının tapu tahsis belgesinden doğan hak sahipliğinin davalı idare tarafından kabul edilmemesi nedeniyle "tapu tahsis belgesinden doğan hak sahipliğinin reddine yönelik işlemin" iptali isteniyorsa bu işlemin bir dilekçe ile netice ve talepte iptali istenilen ... tarih ... sayılı Encümen Kararının ve dayanak plan/planların yukarıda anılan şekilde terdit ve belirsizliği yol açacak ifadeler kullanılmadan tarih ve ölçeği açıkça belirtilecek ayrı bir dilekçe ile 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesine uygun olarak yeniden dava açılması gerektiği, bu haliyle dilekçenin 2577 sayılı Kanun'un 3. ve 5. maddesine uygun bulunmadığı gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verildiği, söz konusu ikinci dilekçe ret kararı üzerine davacı vekili tarafından sunulan üçüncü dava dilekçesi üzerine verilen, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin dava dilekçesi ekinde sunulmaması sebebiyle konu ve hasmının tespitinin sağlanamadığı, iptali istenen işlemlerden "15.03.2012 tarihli 1/1000 ölçekli Kayışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planında ... ada ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... parsellerin çıkarılmasını sağlayan Cumhuriyet 80. yıl parkını ortadan kaldıran planların iptali" şeklindeki ifadenin belirsiz bir ifade olduğu ve bu doğrultuda dava konusu edilen işlemlerin net olarak anlaşılamadığı, bunun yanında, netice ve talepte "Çevre ve Şehircilik Bakanlığının İmar Barışına yönelik haklarının tespiti" şeklinde ifade kullanıldığı, bu istem ile idarenin yerine geçerek idari eylem ve işlem niteliğinde yargı kararı verilmesinin istenildiği, dava konusu işlemlerin öğrenme ve tebliğ tarihleri belirtilmediğinden davanın süresinde açılıp açılmadığının anlaşılmadığı Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin bir dilekçe ile dayanak plan/planların yukarıda anılan şekilde belirsizliğe yol açacak ifadeler kullanılmadan tarih ve ölçeği açıkça belirtilecek ayrı bir dilekçe ile 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesine uygun olarak yeniden dava açılması gerektiği, dilekçenin bu haliyle 2577 sayılı Kanun'un 3. ve 5. maddesine uygun bulunmadığı gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verildiği, üçüncü dilekçe ret kararı üzerine davacı vekili tarafından dosyaya sunulan dördüncü dava dilekçesinde ise; davacının babasının tapu tahsis belgesiyle hak sahibi bulunduğu Ataşehir İlçesi Kayışdağı Mahallesi 80. yıl park alanı içerisinde bulunan ... Caddesi No: ... nolu yerdeki taşınmazda hak sahipliğinin reddine yönelik Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile dayanağı olan 22.02.2011 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planı ve 15.03.2012 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planlarında ... ada ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... sayılı parsellerin çıkarılmasını sağlayan Cumhuriyet 80. yıl parkını ortadan kaldıran planların iptali ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığının İmar Barışına yönelik haklarının tespitinin talep edildiği, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, yenilenen dava dilekçesinin reddedilen dava dilekçesi ile aynı olduğu, dilekçe ret kararında belirtilen eksikliklerin ve çelişkilerin giderilmediği ısrarla dilekçe ret kararlarının gereğinin yerine getirilmediği ve aynı dilekçenin Mahkemeye sunulduğu görüldüğünden 2577 sayılı Kanunun 15. maddesinin 5. fıkrası uyarınca, incelenme olanağı bulunmayan davanın reddine karar verildiği ve anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X)- KARŞI OY :Dava, İstanbul İli, Ataşehir İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan yapıya ilişkin hak sahipliğinin bulunmadığına yönelik Ataşehir Belediye Başkanlığı Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile anılan işlemin dayanağı 22.02.2011 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planı ve 15.03.2012 tarihli 1/1000 ölçekli Kağışdağı ve İnönü Mahallesi Revizyon Uygulama İmar Planının iptali istemiyle açılmıştır.Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "Anayasanın bağlayıcılığı ve üstünlüğü" başlıklı 11. maddesinde; Anayasa hükümlerinin, yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kuralları olduğu ifade edilmiş, "Hak arama hürriyeti" başlıklı 36. maddesinde de: "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." üst hukuk normlarına yer verilmiştir. Öte yandan; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/1. maddesinde: "Herkes davasının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir." kuralı yer almıştır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin ████████ başvuru numaralı ve 14.10.2008 tarihli Mesutoğlu-Türkiye kararında özetle; mahkemeye erişim hakkının mutlak olmadığını, bazı sınırlamalara tabi olabildiğini, bununla birlikte getirilen kısıtlamaların, hakkın özünü ortadan kaldıracak ölçüde, kişinin mahkemeye erişimini engellememesi gerektiğini, mahkemeye erişim hakkına getirilen bu tür sınırlamaların ancak meşru bir amaç güdüldüğü takdirde ve hedeflenen amaç ile başvurulan araçlar arasında makul bir orantı olması halinde Sözleşmenin 6/1. maddesi ile bağdaşabileceğini, bu ilkelerden, dava açma hakkının doğal olarak yasayla belirlenen şartları mevcut olmakla birlikte, mahkemelerin yargılama usullerini uygularken bir yandan davanın hakkaniyetine halel getirecek kadar abartılı şekilcilikten, öte yandan, kanunla öngörülmüş olan usul şartlarının ortadan kalkmasına neden olacak kadar aşırı bir gevşeklikten kaçınmaları gerektiği belirtilmiştir. Mahkeme kararının hukuki gerekçesi olan 2577 sayılı Kanunun 15. maddesinin 5. fıkrasında: "1 inci fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde dava reddedilir." hükmü yer almaktadır.Dosyanın incelenmesinden, davacının ilk dava dilekçesi ile İdare Mahkemesinin muhtelif tarih ve sayılı "dilekçe ret" kararları üzerine verdiği üç dava dilekçesinin içeriklerine bakıldığında, işbu davayı açmaktaki amacının anlaşıldığı, davacı tarafından her ne kadar dava konusu istem taşınmaz üzerindeki imar barışına yönelik haklarının kendisine verilmesi, hak sahipliğinin tespiti şeklinde belirtilmiş ise de, Dairemizin 27.11.2024 tarihli ara kararına cevaben davalı idareler tarafından gönderilen belgeler dikkate alındığında; dava konusu alanda gecekondu sahiplerine 775 sayılı Gecekondu Kanunu ve 2981 sayılı İmar Affı Kanunu uyarınca konut tahsisi işlemlerinin yapılması sürecinde davacının tapu tahsis belgesinin ve imar barışından yararlanmak maksadıyla yaptığı başvurusunun geçersiz sayılarak dava konusu alanda bulunan gecekondusunun yıkımı sürecini başlatan Ataşehir Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin tesisi üzerine bakılan davanın açıldığı ve bu kapsamda dava konusu işlemin; imar barışından yararlanma talebinin reddi sonucunu doğuran Ataşehir Emlak ve İstimlak Müdürlüğünün ... tarih ve ... işlemi ile anılan işlemin dayanağı olan 1/1000 ölçekli uygulama imar planının anılan taşınmaz yönünden iptali istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.Bu itibarla, uyuşmazlık belirtilen doğrultuda incelendiğinde davanın yukarıda belirtilen işlemin iptali istemiyle açıldığı kabul edilerek bir karar verilmesi gerekirken yukarıda belirtilen gerekçeyle davanın reddi yolunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair idari dava dairesi kararında hukuka uyarlık bulunmadığından anılan kararın bozulması gerektiği görüşüyle Daire kararına katılmıyorum.