diyarbakır asliye ticaret mahkemesinin trafik kazasından kaynaklanan maddi hasar ve araç değer kaybı tazminat talebinin, sigorta şirketinin sorumluluğu çerçevesinde değerlendirildiği gerekçeli kararı.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazasından kaynaklanan maddi hasar ve araç değer kaybı tazminat talebinin, sigorta şirketinin sorumluluğu çerçevesinde değerlendirildiği gerekçeli kararı.

Özet: Bu hukuki metin, trafik kazasında aracı hasar gören davacının, kazada %100 kusurlu olduğunu iddia ettiği karşı aracın sürücüsü, sahibi ve sigorta şirketinden araç değer kaybı ile yasal faiz ve yargılama giderlerini talep ettiği bir tazminat davasının detaylarını sunmaktadır. Davacı, kaza sonrası eksper raporuyla belirlenen hasar bedeline ek olarak sembolik bir değer kaybı talep ederken, davalı sigorta şirketi poliçe limiti ve sigortalının kusuruyla sorumluluğunun sınırlı olduğunu, halihazırda önemli ödemeler yaptığını ve sorumluluğunun yerine getirildiğini savunmaktadır. Diğer davalılar ise kusurlu olmadıklarını belirterek davanın reddini istemektedir; mahkeme ise taraflar arasındaki temel uyuşmazlık noktalarını kusur, hasar, değer kaybının varlığı ve miktarı ile yapılan ödemelerin yeterliliği olarak belirlemiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLLERİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALI :

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına tescilli .....plakalı aracın, .....tarihinde kendi sevk ve idaresindeyken davalılardan .....hakimiyetinde, .....adına tescilli .....plakalı araç ile Diyarbakır ilinde bir trafik kazasına karıştığını ve müvekkili adına tescilli araçta hasar oluştuğunu, kazadan sonra hasar alan müvekkilinin adına tescilli araç üzerinde yapılan ekspertiz raporunda 82.336,18 TL masraf ortaya çıktığını, kaza sonrası hazırlanan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında görüleceği üzere .....plakalı araç sürücüsü, kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı nedeniyle 100,00 TL değer kaybı bedelinin, olay gününden karar tarihine dek mevduata uygulanan en yüksek faiz ile birlikte tüm davalılardan müteselsilen ve müştereken sorumlulukları kapsamında tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .....Sigorta Şirketi vekili dava dilekçesinde özetle; Davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, bahsi geçen .....plakalı aracın müvekkili nezdinde zorunlu trafik sigortası ile sigortalandığını, bu poliçeden dolayı sorumluluklarının, sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına kaza tarihi itibariyle azami poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, .....plakalı aracın kasko sigortacısına 84.256,18 TL rücu ödemesi yapıldığını, ek olarak davacı tarafın dava öncesi başvurusuna istinaden sbm tarafından atanan eksper raporunca 30.000,00 TL reel değer kaybı ödemesi yapıldığını, yapılan ödeme ile müvekkili şirket sorumluluğunu yerine getirdiğini. aksi durumda davayı kabul anlamına gelmemek şartıyla müvekkili şirketin bakiye sorumluluğu tespit edilirken ödeme tarihindeki verilere göre ödeme tarihinde bakiye sorumluluğunun bulunup bulunmadığının tespiti gerekeceğini, müvekkil şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın reddine, haksız ve hukuki mesnetten yoksun, fahiş ve kabul edilebilir olmayan maddi tazminat taleplerinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı .....cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu taleplerden sorumlu tutulabilmesi için mutlak şartının kusurlu olması gerektiğini, davaya konu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, kusuru olmadığından tazminat yükümlülüğünün de söz konusu olmayacağını, davacı tarafça temenni edilen değer kaybı tutarının da hayali ve somut piyasadan uzak olduğunu, davaya karşı maddi manevi tazminat istemli tüm haklarımızı baki tutarak, yasal dayanaktan yoksun davanın usule ve esasa ilişkin sebeplerle reddini, yargılama giderlerinin ve ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava konusunun, trafik kazasından kaynaklı davalı sigorta şirketine, davalı araç sürücüsüne ve davalı araç işletenine yöneltilmiş maddi tazminat istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında ki uyuşmazlığın; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı, oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı, davalı sigorta şirketince yapılan değer kaybı ödemesinin yeterli olup olmadığı, bakiye değer kaybı zararının bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Mahkememizce kusur yönünden yapılan değerlendirme sonucunda; Kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağı ile tutanakta yer alan kaza yeri krokisinin incelenmesinden, davalı .....sevk ve idaresindeki .....plakalı araçla Şanlıurfa bulvarı istikametinden Elazığ Bulvarı istikametine doğru Necmettin Erbakan Bulvarını orta şeridi takiben seyredip Mastfroş caddesi kesişimi ışıklı kavşağı polat market önüne geldiğinde aracının ön kısımları ile sol şeritte ışıkta beklemekte olan .....plakalı aracın arkasına çarmasıyla bu aracın çarpmanın etkisiyle ön kısımlarıyla kırmızı ışıkta beklemekte olan davacı sevk ve idaresinde olan .....plakalı aracın arka kısımları çarpması sonucu üç taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmaktadır. Mahkememizce kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiş; davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde trafik güvenliği için önündeki aracı yeterli ve güvenli takip mesafesinde takip etmeyen davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve ███████ E., ███████ K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.

Anılan ilkeler doğrultusunda düzenlenen .....tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda özetle; " Dava konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın arka kısmalarında hasar oluştuğu anlaşılmıştır. Davaya konu araçta Değer kaybının gerekçeli ve denetime elverişli olarak hesaplana bilmesi için davaya konu araçta değişen veya onarılan parçaların bilinmesi gerekmektedir. Davacı vekili tarafından dava dosyasına sunulan onarım faturası incelendiğinde; değişim gören parçaların mevcut olduğu, ancak kaporta onarım ve boya işçiliği olarak belirtilen parçaların hangileri olduğu yazmamaktadır. Bu neden ile .....SİGORTA A.Ş müzekkere yazılarak .....hasar dosyasını ve ödeme dekontlarının talep edilmesini ve bu bilgiler talep edildikten sonra dosyanın tekrardan tarafına tevdi edilmesini" raporda ibraz etmiştir.

.....tarihli makine mühendisi bilirkişi ek raporunda özetle; "Dava konusu aracın

.....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazasında arka kısımlarında hasar

oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı, araçta oluşan hasarın onarımı için .....tarihli .....tarafından düzenlenen

.....numaralı Tevkifatlı Ticari fatura ve araç fotoğrafları tarafından

incelenerek tespit edilen parçaların; arka tampon, kamera bağlantı ayağı, arka tampon darbe

emici, arka tampon demiri, arka tampon bağlantı kiti, bagaj kapağı, amblem, sis lambası, bagaj

fitili ve klips parçalarında değişim işlemi yapıldığı, Arka panel, havuz sacı ve tampon elektrik

tesisatı parçalarında ise onarım işlemi yapıldığı ve 13 adet parça için çalışması yapıldığı ve

faturada belirtilen yedek parçaların referans kodları incelendiğinde onarımda kullanılan

orijinal olduğu tespit edilmiştir. Dava konusu aracın onarılacak durumda olduğu, hasarı

onarıldıktan sonra ve .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç

bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, 10.598 kilometrede olduğu,

parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımlar ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler(eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay 17. Hukuk █████████ E. █████████ K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, yöntemine göre ise davaya konu araçta 63.175,39 TL değer kaybı olduğu, sigorta şirketince ödenen 30.000,00 TL tenzil edildiğinde (63.175,39 -30.000,00) - 33.175,39TL bakiye değer kaybının ödenmesi gerekeceği" raporda mütalaa edilmiştir. Anılan raporun dosya kapsamına ve mevcut içtihatları uygun hesaplama tekniği ile düzenlendiği dikkate alınarak, ilgili rapordaki tespitlerin hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden davalı araç sürücüsü ve davalı araç işleteni ile birlikte teminat limiti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Buna göre tüm dosya kapsamı ile dava değer artırım dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı zararının 33.175,39 TL olduğu kabul edilerek ilgili miktara davalı sigorta şirketi yönünden .....tarihinde ulaşan başvuruyu takip eden ve 8 iş günü sonrasına denk gelen temerrüt tarihi .....tarihinden itibaren, davalı gerçek kişiler yönünden haksız fiil tarihi olan .....tarihinden itibaren, sigortalı aracın hususi kullanıma özgülendiği dikkate alınarak yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE; 33.175,39 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren, davalı .....ve .....yönünden haksız fiil tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.266,21 TL peşin harçtan, başlangıçta yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 566,56 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye kalan 1.084,25 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,

3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 615,40 TL başvuru harcı ve 615,40 TL peşin harç ile 566,56 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.797,36 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından tebligat ve posta masrafı ve bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 5.561,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 33.175,39 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

7-HMK 333. madde gereğince gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin, davalı .....vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta şirketi vekilinin ve davalı .....yokluğunda davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim