İstanbul 22. Asliye Ticaret Mahkemesi, idarenin ihale sözleşmesiyle bağlı müteahhitlerden, altyapı hasarı nedeniyle üçüncü tarafa ödenen icra bedeli, vekalet ücreti ve harçların rücuen tahsilini talep ettiği alacak davasını inceliyor.
Özet: Davacı idare, altyapı çalışmaları sırasında üçüncü şahsa verilen zararlar nedeniyle hakkında başlatılan icra takibi sonucunda ödemek zorunda kaldığı vekalet ücreti, stopaj, harç ve arabuluculuk giderlerini içeren toplam meblağın, sözleşme hükümleri uyarınca zarardan sorumlu olan yüklenici davalılardan ticari avans faiziyle birlikte rücuen tahsilini talep ederken; davalılar ise rücu şartlarının oluşmadığını, yapılan ödemenin zorunlu olmadığını ve idarenin kendi tasarrufu olduğunu, zararla eylem arasında illiyet bağı ve kusur bulunmadığını, davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve zamanaşımına uğradığını iddia ederek davanın reddini savunmaktadır.
T.C.
İSTANBUL 22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:████████ EsasKARAR NO :████████DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:█████/2026KARAR TARİHİ:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; idare ile davalı arasında bağıtlanan ve taraflar ile üçüncü şahısları bağlayıcı olan "İhale Sözleşmesi, Teknik Şartnamesi, İdari Şartname, Atıksu ve İçmesuyu Hatları Bakım-Onarım İşleri Teknik Şartname, Yapım İşleri Genel Şartnamesi"nin ilgili hükümleri uyarınca; Müteahhit firma, yaptığı işlerle ilgili olarak ortaya çıkabilecek her türlü kaza, hasar, zarar ve ziyandan sorumlu olacağı hükmünün yer aldığını, davalılar müvekkil idare ile yapılan ihale kapsamında 31.03.2020 tarihinde ... adresinde yapılan çalışma sırasında ... ... A.Ş.'nin(...) alt yapı tesislerine zarar verdiğini, ...'ın hasar gören altyapı tesisinin hasarını giderdikten sonra oluşan zararının tanzimi için müvekkil idare aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... (Yeni Esas :2025/...) Esas Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığınr, müvekkil idare tarafından icra takibine yapılan itiraz üzerine icra takibi durduğunu, ... tarafından itirazın iptali için .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile müvekkil idare aleyhine dava ikame edildiğini, ... vekilince .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, 2025/... Karar sayılı ilamı .... İcra Dairesinin 2020/... (Yeni Esas: 2025/...) Esas sayılı icra dosyasında takibe konulduğunu ve müvekkil idareye █████/2025 tarihinde icra emri gönderildiğini, Müvekkil idarece icra dosyasına █████/2025 tarihinde vekalet ücretinden %20 stopaj yapılarak 10.476,99 TL ödeme yapıldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 10.476,99 TL icra dosyasına ödenen bedelin, 1.013,71 TL G.V. Stopaj Tutarı, 97,73 TL karar ve ilam harcı, 190,94 TL Arabuluculuk ücreti bedelin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... İnşaat vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, rücu şartları oluşmadığını, davacı tarafın davası, hukuken geçerli bir rücu talebinin temel unsurlarını dahi taşımadığını, rücu hakkının doğabilmesi için; davacı tarafından yapılan ödemenin zorunlu olması, bu ödemenin davalıların kusurundan kaynaklanması, zarar ile davalıların eylemi arasında illiyet bağı bulunması gerektiğini, bu unsurların hiçbirine ilişkin somut, teknik ve hukuki bir tespit ortaya konulmadığını, davacının yalnızca genel nitelikli sözleşme hükümlerine dayanarak soyut bir sorumluluk iddiasında bulunduğunu, bu haliyle davanın, ispatlanmamış varsayımlar üzerine kurulu olduğunu ve reddi gerektiğini, davacının yaptığı ödemenin kendi tasarrufu olduğunu, müvekkiline rücu edilemeyeceğini, davacı idare tarafından icra dosyasına yapılan ödemenin, idarenin kendi değerlendirmesi ve iradi tasarrufu sonucunda gerçekleştirildiğini belirterek dava konusu alacak iddialarının zamanaşımına uğramış olması nedeniyle usulden reddine, davacı tarafından haksız, dayanaksız ve gerçek dışı iddia ve taleplerle açılmış işbu davanın ve içeriğindeki tüm taleplerin esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı yanın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkiline iş bu dosyadan usulsüz tebligat yapıldığını, müvekkilinin davadan çok sonradan haberdar olduğunu, tarafınca dosyaya vekil kaydı için vekaletname gönderildiğini ancak veki kaydının 02.06.2026 tarihinde yapılması nedeniyle dosyanın incelenemediğini ve cevap dilekçesinin de yazılamadığını, davacı tarafın tüm talepleri ile ilgili olarak zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davacı tarafın, ... ile davalılar arasında akdedilen ihale sözleşmesi kapsamında davalıların yüklenici sıfatıyla iş yaptığını, sözleşme ve şartname hükümleri uyarınca meydana gelen zarar ve giderlerden sorumlu olduklarını, bu kapsamda .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas, 2025/... Karar sayılı ilamı doğrultusunda .... İcra Müdürlüğü’nün 2025/... Esas sayılı dosyasına toplam 11.779,37 TL ödeme yapıldığını, yapılan bu ödeme ile vekâlet ücreti, stopaj, harç ve arabuluculuk giderlerinin davalılara rücu edilebileceğini ileri sürerek, anılan tutarın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ettiklerini, davacı tarafın beyan ve taleplerinin hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, rücu hakkının doğabilmesi için belirli şartların bulunması gerektiğini, davacı tarafın, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerini kendi lehine yorumlayarak ve genişleterek davadan sonuç alma çabası içerisinde olduğunu, davacı tarafın talep ettiği vekâlet ücreti, stopaj kesintisi, harçlar, arabuluculuk giderleri vs. Müvekkili ile bir ilgisi bulunmadığını, bunların rücu edilebilmesi de mümkün olmadığını belirterek davanın usule ve esasa ilişkin itirazları doğrultusunda reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı yanın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : .... İcra Dairesinin 2020/... (Yeni Esas: 2025/...) Esas sayılı icra dosyası, Arabuluculuk son tutanağı, Hizmet alımına ilişkin sözleşme, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı. .... İcra Dairesinin 2020/... (Yeni Esas: 2025/...) esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; dava dışı ... şirketi tarafından davacı ... yönünden 4.876,33TL hasar bedeli ve 217,63TL işlemiş faiz alacağı yönünden takip başlatıldığı ve takibe itiraz edilmesi sonrasında .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında itirazın iptali davası açıldığı ve yargılama sonucunda takibin 1.374,19TL asıl alacak ve 56,61TL işlemiş faiz üzerinden devamına karar verildiği, dava konusunun ... ait kablolara altyapı çalışmaları sırasında ... yüklenicileri davalılar tarafından verilen zararın tahsiline ilişkin olduğu görülmüş olup dosya borçlusu ... tarafından icra dosyasına toplam 10.476,44TL, vergi dairesine 1.013,71TL, 190,94TL arabulucu ücreti, 97,73 TL karar ve ilam harcı olmak üzere (30.03.2023 tarihinde 335.434,71TL, 18.04.2023 tarihinde 2.273,98TL) ödeme yapıldığı görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir. Toplanan belgelerden tarafların, dava ve taraf ehliyetleri vardır. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.Asıl işverenle alt işverenler arasında yapılan hizmet akitlerine göre yapılan iş kapsamında meydana gelen zararlardan her biri müteselsilen sorumludurlar. Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle müteselsilen sorumludurlar. İç ilişkide (alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular arasındaki ilişkide) ise, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda taraflar kendi aralarında sözleşme yapabilirler. 6098 sayılı TBK’nun 167. (818 sayılı BK nun 146. m.) maddesindeki düzenleme uyarınca, aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça müteselsil sorumlulardan her biri alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu olacaklardır. Yasa hükmünde eşit sorumluluğun müteselsil borçlularda aksinin kararlaştırılmaması halinde uygulanacağı belirtilmiştir. Taraflar arasında imzalanan 2018 yılı ... Abone İşleri Daire Başkanlığı mesuliyet sahası içerisinde atıksu ve içme suyu hatlarında yapım, bakım ve onarım işine ait sözleşmenin ve teknik şartnamenin incelenmesinde; sözleşmenin 15.1 maddesinde ihale konusu işte idarenin onayı ile alt yüklenici çalıştırılabileceği ve 15.2 maddesinde ise işin tamamının alt yükleniciye yaptırılamayacağı, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı 15.3 madde de ise alt yüklenicilerin çalıştırılması ve sorumlulukları konusunda Yapım İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlerin uygulanacağı düzenlendiği görülmüştür. Yapım İşleri Genel Şartnamesi 9. Maddesinde: 4) İşin devamı sırasında işyerinde yapılacak çalışmalar nedeniyle, işçilerle çevre halkının kazaya uğramalarını, zarar görmelerini ve işlerde zarar ve hasar meydana gelmesini önleyici tedbirlerin alınmasından da yüklenici sorumlu olup, alınan bütün tedbirlere rağmen, yüklenicinin yaptığı işlerden dolayı üçüncü kişilerin kendilerine veya mallarına zarar verilmesi ihtimaline karşı mali mesuliyet sigortası yaptırmakla da yükümlüdür. Mali mesuliyet sigorta bedeli olarak, bu konuda sigorta şirketlerinin uygulamalarında kullandığı bedeller esas alınır.(6) Yüklenicinin sözleşme ile üstlendiği sorumluluk ve yükümlülükler söz konusu sigortalarla sınırlandırılmamış olduğundan, inşaat sigorta poliçelerinin genel şartlarının “Teminat dışında kalan haller” maddesinde belirtilen, yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın ödemediği bedeller için yüklenici idareden hiçbir talepte bulunamayacağı gibi, işin devamı süresince meydana gelecek kazalardan, bu kazaların sebep olacağı can ve mal kaybından ve üçüncü kişilere verilecek her türlü zararlardan yüklenici doğrudan sorumlu olacaktır. Yüklenici veya alt yüklenicilerin sigorta kapsamı içinde veya dışında kalan hareket ve fiillerinden dolayı meydana gelecek bütün talep ve iddiaların karşılanması yükümlülüğü de yükleniciye aittir. (7) Yüklenici, kendisinin veya alt yüklenicinin taksirinden, ihmalinden, ağır ihmalinden veya kusurlu herhangi bir hareketinden dolayı idareyi ve idare personelini sorumlu tutamaz. Şeklinde düzenleme bulunduğu görülmüştür.Tüm dosya kapsamında toplanan delillerden; taraflar arasındaki sözleşmenin 15.3 madde de ise alt yüklenicilerin çalıştırılması ve sorumlulukları konusunda Yapım İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlerin uygulanacağı düzenlendiği ve Yapım İşleri Genel Şartnamesi 9. Maddesinin 6. Fıkrası gereği yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın ödemediği bedeller için yüklenici idareden hiçbir talepte bulunamayacağı gibi, işin devamı süresince meydana gelecek kazalardan, bu kazaların sebep olacağı can ve mal kaybından ve üçüncü kişilere verilecek her türlü zararlardan yüklenici doğrudan sorumlu olacağı kabul edilmiş olup .... İcra Dairesinin 2020/... (Yeni Esas: 2025/...) esas sayılı takip dosyasında ... ait tesisilere altyapı çalışmaları sırasında ... yüklenicileri davalılar tarafından verilen zararın tahsilinin talep edildiği ve dosya borçlusu ... tarafından icra dosyası, arabulucu ücreti, vergi olmak üzere toplam 11.681,64TL (karar ve ilam harcı konusunda mahkemece düzenlenen bir harç tahsil müzekkeresi ve yapılan bir tahsilat bulunmadığından 97,73TL dışlanmıştır.) ödeme yapıldığı görülmüş olup sözleşmenin tarafı olan dosya davalılarının sözleşme gereği meydana gelen zararın tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (kabul oranı: % 99,17 )HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1- Davanın Kısmen KABULÜ ile; 11.681,64TL nin 13.10.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince 797,97TL nispi karar harcından yatırılan 732,00TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 65,97TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.700,00TL'nin 4.660,99TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 39,01TL sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,4-Davacı tarafça yatırılan 732,00TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 11.681,64TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan toplam 1.676,00TL yargılama giderinin kabul oranına göre 1.662,09TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, artan kısmının üzerinde bırakılmasına,7-Davalılar yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 97,73TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,8-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa resen iadesine,Dair, miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.█████/2026Katip ...e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır