t.c. ankara 11. asliye ticaret mahkemesinde görülen, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan damga vergisi ve vergi ziyai cezası bedellerinin sebepsiz zenginleşme ve kamu zararı gerekçesiyle davalıdan tahsili talepli alacak davası.

T.C. Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan damga vergisi ve vergi ziyai cezası bedellerinin sebepsiz zenginleşme ve kamu zararı gerekçesiyle davalıdan tahsili talepli alacak davası.

Özet: Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, davacı şirket, davalı yüklenici ile imzalanan betonarme hizmet binası yapım işi sözleşmesi kapsamında, kanuni bir yükümlülük olan ve davalı tarafından teklif fiyatına dahil edildiği belirtilen karar pulu damga vergisinin davalıya haksız yere iade edilmesi ve bu meblağın davacıdan tahsil edilmesi sonucu oluşan kamu zararını talep etmektedir; zira davalı, kendi sorumluluğunda olan bu vergiyi iade alarak sebepsiz zenginleşmiş, davacı ise bu bedeli gecikme zammı ve yargı harcıyla birlikte ödemek zorunda kalmıştır, bu nedenle davacı, 119.229,96 TL tutarındaki kamu zararının ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemektedir.

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.

ANKARA

11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

...

DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : █████/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA:

Davacı vekilinin dilekçesi ile "Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 09.05.2017 tarihinde .... ihale kayıt numarası ile 1 adet betonarme hizmet binası yapım işine ait .. sözleşmenin davalı tarafın özgür iradesiyle imzalandığını, sözleşmeye ait kanuni yükümlülüklerden olan karar pulu damga vergisi tutarı yüklenici davalı tarafından, sözleşmeden doğan yükümlülüğü olması sebebiyle Mayıs 2017 Döneminde makbuz karşılığında M... aleyhine açtığı dava sonucunda, yatırılan tutarın davalıya iade edildiğini, bunun üzerine ... fiş numaralı ... ihale kayıt numaralı sözleşmeye ait karar pulu bedelinin davalıya iade edilmesi gerekçesiyle müvekkil Teşekküle 59.688,10 TL karar pulu damga vergisi ile 60.640,91 TL vergi ziyai cezası düzenlendiğini, anılan Vergi/Ceza İhbarnamesinin Teşekkülümüze tebliği üzerine taraflarınca 30.11.2021 tarih ve .... numaralı Vergi/Ceza İhbarnamesinin iptal edilmesi istemiyle ... sayılı dosyasında dava ikame edildiğini... karar ile "tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen dava konusu vergi ziyat cezasının kaldırılmasına, damga vergisi aslının kaldırılması isteminin ise reddine" karar verildiğini, mahkeme kararı uyarınca, Hazine ve ... İhbarnamesi düzenlenerek Teşekküle tebliğ edildiğini, Mahkeme Kararı uyarınca düzenlenip teşekküle tebliğ edilen 2 Nolu İhbarname, İYUK Madde 28 uyarınca,... vergi tutarı, gecikme zammı ve yargı harcı olmak üzere toplam 119.229,96 TL olarak 22.08.2022 tarihinde ödendiğini, sözleşmeden doğan damga vergisi, Kamu İhale Kanunu kapsamında %4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler içerisinde yer almakta ve davalı tarafından teklifin bu giderlerin dahil bulunduğunu, davalı ile imzalanmış olan Sözleşme ve Sözleşmenin ayrılmaz parçası olan İdari Şartname kapsamında söz konusu damga vergisi tutarının davalı şirketlere yüklendiğini, sözleşmenin ekleri" başlıklı 8. Maddesi;- "8.1. ihale dokümanı bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası idareyi ve yükleniciyi bağlar ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluştürün belgelerdeki hükümler arasında çelişki veya farklılık olması halinde, ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır. 8.2. İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir:1) Sözleşme, 2) İdari Şartname, ..." düzenlemesini içerdiğini, diğer yandan İdari Şartnamenin 25. Maddesi; "Teklif fiyatına dahil olan giderlerin 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhil edilecektir. 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.", düzenlemelerini içerdiğini, bu durumda Sözleşme kapsamında yerine getirilen yükümlülük sonrasında; 29.06.2022 tarih ve ... fiş numaralı 2 nolu Vergi/Ceza İhbarnamesi ile damga vergisi-gecikme zammı-yargı harcının Teşekkülümüzden tahsili, Vergi Dairesince Şirkete iadesine karar verilen tutarın Şirkette sebepsiz zenginleşmeye neden olması ve davalı taraflar Sözleşme ve İdari Şartnameden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediğinden Kamu zararının ortaya çıkması sebepleriyle; 119.229,96 TL kamu zararının ödeme tarihi olan 22.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilinin gerektiğini, davanın kabulünü sebepsiz zenginleşen, sözleşme ve idari Şartnameden doğan yükümlülüklerini yerine getirmeyen davalıların sebep olduğu kamu zararı olan toplam 122.441,66-TL zararın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini" talep ve dava ettiği görülmüştür.

SAVUNMA:

Davalıya dava dilekçesi ve tensip zaptının usulüne uygun olarak tebliğine rağmen davalı tarafça savunmada bulunulmadığı görülmüştür .

DELİLLER:

.... K sayılı dosyasının tetkikinde ,davacının... ,davalısının ... dava konusunun ihale karar pulu bedelinin iadesi olduğu, mahkemenin █████/2021 tarihli kararı ile "... Bakılmakta olan dosyada, davacıdan tahsil edilen damga vergisinin hukuka aykırılığı yargı kararıyla tespit edilmiş olup, davacının söz konusu vergi tutarının kullanımından, verginin tahsil edildiği tarihten Mahkeme kararına göre iadesi yapılacağı tarihe kadar geçen süre içinde mahrum kaldığı ve yine bu yersiz tahsilatın davacıdan kaynaklanmadığı tartışmasızdır. Bu nedenle, haksız yere alınan vergi nedeniyle yoksun kalınan tutarın, tahsil tarihinden itibaren, 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında işleyecek faiziyle birlikte davacıya iadesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.Açıklanan nedenlerle; DAVANIN KABULÜNE, dava konusu işlemin İPTALİNE, davacıdan ihale kararına ilişkin tahsil edilen damga vergisinin ödeme tarihinden itibaren tecil faiziyle birlikte davacıya İADESİNE," karar verildiği görülmüştür.

....sayılı karar, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, dilekçede ileri sürülen iddialar anılan kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığından istinaf isteminin reddine, istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan miktarın istinaf isteminde bulunana iadesine, kesin olarak " karar verildiği görülmüştür.

.... K sayılı dosya sureti getirtilmiş, davacısının davacımız, davalısının .... Dairesi ,dava konusunun ihale karar pulu alınmaması gerektiğinin ve sorumlu olunmadığının tespiti olduğu ,mahkemenin █████/2022 tarihli kararı ile "... Olayda, yüklenici firma tarafından da olsa söz konusu ihale karar pulu bedelinin zamanında tahakkuk ettirildiği, dolayısıyla vergi ziyaının doğmadığı açık olup; sonrasında, yüklenici firma tarafından açılan dava üzerine mahkeme kararı gereğince verginin iade edilmesi nedeniyle Hazine'ye intikal etmiş bir verginin olmadığı ileri sürülerek vergi aslı ile beraber vergi ziyaı cezasının da kesilmesi 213 sayılı Kanunun 341. maddesinin getiriliş amacıyla bağdaşmadığından davacı adına kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle; davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine; tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen dava konusu vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına; damga vergisi aslının kaldırılması isteminin ise reddine; aşağıda dökümü yapılan 168,80-TL yargılama giderinin takdiren 83,80-TL'sinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan 85,00-TL'sinin davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 2.840,00-TL vekalet ücretinin davacı tarafından davalı idareye ödenmesine, yine A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 2.840,00-TL vekalet ücretinin davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, davacıdan reddedilen miktar üzerinden 80,70-TL'den az olmamak üzere binde 4,55 oranında hesaplanacak nispi karar harcının tahsil edilmesine, artan posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, kararın tebliğini izleyen günden itibaren otuz (30) gün içinde .... nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere," karar verildiği görülmüştür.

.... K sayılı ilamının istinafı üzerine .... sayılı karar, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, dilekçede ileri sürülen iddialar anılan kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığından istinaf isteminin reddine,..." karar verildiği görülmüştür.

İbraz edilen Taraflar arasındaki .... sayılı sözleşmenin sözleşmeye dahil olan giderler başlıklı 7.1 maddesinin "Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanım izin belgesi giderleri vb giderler ile ulaşım, sözleşme kapsamındaki her türlü sigorta giderleri sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi sözleşme bedeline dahil olmayıp, İdare tarafından Yükleniciye ödenir," düzenlemesi, Sözleşmenin ekleri başlıklı 8.maddesinin 8.1mde " Sözleşme, ekindeki ihale dokümanı ve diğer belgelerle bir bütündür, İdareyi ve Yükleniciyi bağlar.Ancak, Sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki veya farklılık olması halinde, ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır." düzenlemesini İhale dokümanını oluşturan belgeler başlıklı 8.2.1. de " İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir 1-Yapım İşleri Genel Şartnamesi, 2-İdari Şartname, 3-Sözleşme Tasarısı, 4-Uygulama Projesi, 5-Mahal Listesi, 6-Özel Teknik Şartname, 7-Genel Teknik Şartname, 8-Açıklamalar (varsa), 9-Diğer Ekler. 8.3. Varsa, zeyilnameler ait oldukları dokümanın öncelik sırasına sahiptir." düzenlemelerini içerdiği görülmüştür.

İbraz edilen İdari Şartnamenin Teklif fiyatına dahil olan giderler başlıklı 25.1 Maddesinin; "Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta,vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhil edilecektir." 25.2.maddesinin " 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz." düzenlemesini İdari Şartnamenin 44.6. Maddesinin "sözleşmenin imzalanmasına ilişkin her türlü vergi ,resim ve harçlar diğer sözleşme giderleri yükleniciye aittir" düzenlemelerinin bulunduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin █████ fıkrasında "Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur: a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarıasgari işçilik maliyetini oluşturur. b) İşçilikle Bağlantılı Ayni Giderler: İdari şartnamede işçi sayısıyla bağlantı olarak teklife dahil edilmesi öngörülen ayni giderler teklif bileşeni kabuledilir. c) Hizmetin Yürütülmesine Yardımcı Unsurlar: İhale konusu hizmet işinin yürütülmesinde yardımcı nitelikte olan ve idari şartnamede belirtilen unsurlar teklif bileşeni kabuledilir. ç) (Değişik: █████/2014-29156 R.G./2. md., geçerlilik: 11/9/2014) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlıatış eğitim gideri, özel güvenlik malisorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir...." düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

.... olduğu görülmüştür.

Davacı tarafça ibraz edilen ödeme belgelerinden talebe konu edilen toplam 122.441,66 TL sinin 119.229,96-TL sinin █████/2022 tarihinde, 2.863,00-TL sinin █████/2022 tarihinde, 233,90-TL sinin █████/2022 tarihinde, 114,80-TL sininde █████/2021 tarihinde ödendiği görülmüştür.

DEĞERLENDİRME:

Davacı tarafça taraflar arasındaki sözleşme gereği ihale karar damga vergisinin davalı tarafça üstlenilmesine rağmen davalı tarafça açılan .... sayılı ilamı uyarınca ödenmek zorunda kalınan ihale karar damga vergisi , ceza (gecikme) tutarı ve bu sebeple açılan davalar nedeniyle yapılmak zorunda kalınan yargılama giderlerinin davalıdan rücuen tahsili talep edilmiş , davalının yazılı yada sözlü savunmada bulunmaması davanın inkarı olarak değerlendirilmiş olup:

Taraflar arasındaki .... ihale kayıt numarası ile yapılan sözleşme ile davalının " 12.Bölge Müdürlüğü 1 adet betonarme hizmet binası yapım işini" işini üstlendiği, ihale karar damga vergisinin davalı tarafça ihale sırasında ödendiği, ihale sonrası davalının tarafınca .... sayılı ilamı uyarınca dosyası uyarınca ihale karar damga vergisini iade aldığı, iade işlemi üzerine davacı tarafça .... aleyhine dava açıldığı, davaların kaybedilmesi üzerine davacı tarafça vergi ve gecikme cezası olarak 119.229,96 TL ı, yargılama gideri olarak 3.211,70 TL ödemede bulunulduğu, taraflar arasındaki sözleşme, sözleşmenin 7.,8. maddeleri, sözleşmenin eki idari şartnamenin 25. Ve 46.maddeleri ve Kamu İhale Genel Tebliğinin █████ m. gereği davalının ihale karar damga vergisini ödemeyi kabul ettiği, bu kapsamda davacının davasında haklı olduğu tüm dosya kapsamı ile anlaşılmakla aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı üzere;

Davacının davasının kabulüne; toplam 122.441,66-TL nın 119.229,96-TL sine █████/2022 tarihinden 2.863,00-TL sine █████/2022 tarihinden, 233,90-TL sine █████/2022 tarihinden, 114,80-TL sine █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 8.363,98 TL harçtan, dava açılışında alınan 2.091,00 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 6.272,98 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 2.091,00 TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 220,00 tebligat ücreti olmak üzere toplam 2.926,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ...yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı █████/2025

...